Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 52

लब्धसंज्ञः पुनः सोऽपि क्रोधोद्भूततनूरुहः । उवाच सर्वाः स्वाः पुत्रीः किमित्थं मलिनांबराः । किमिदं निष्प्रभाः सर्वाः कथयध्वं ममानघाः

labdhasaṃjñaḥ punaḥ so'pi krodhodbhūtatanūruhaḥ | uvāca sarvāḥ svāḥ putrīḥ kimitthaṃ malināṃbarāḥ | kimidaṃ niṣprabhāḥ sarvāḥ kathayadhvaṃ mamānaghāḥ

ପୁନଃ ସଞ୍ଜ୍ଞା ପାଇ, କ୍ରୋଧରେ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହୋଇ, ସେ ନିଜ ସମସ୍ତ କନ୍ୟାଙ୍କୁ କହିଲେ—“ତୁମେ କାହିଁକି ଏପରି ମଲିନ ବସ୍ତ୍ରଧାରିଣୀ? ତୁମେ ସମସ୍ତେ କାହିଁକି ନିଷ୍ପ୍ରଭ? ହେ ଅନଘାମାନେ, ମୋତେ କହ।”

लब्धसंज्ञःhaving regained consciousness
लब्धसंज्ञः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootलब्ध (√लभ् धातु; क्त) + संज्ञा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त; समासार्थः: ‘लब्धा संज्ञा येन’ (regained consciousness)
पुनःagain
पुनः:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्त्यर्थक-अव्यय (adverb: again)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपेक्षार्थक-अव्यय (particle: also/even)
क्रोधोद्भूततनूरुहःwhose body-hairs bristled from anger
क्रोधोद्भूततनूरुहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + उद्भूत (√भू धातु; क्त, उपसर्ग उद्) + तनूरुह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम्; समासार्थः: ‘क्रोधेन उद्भूताः तनूरुहाः यस्य’ (hair bristling from anger)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
सर्वाःall
सर्वाः:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषणम्
स्वाःhis own
स्वाः:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; स्वकीयवाचक-विशेषणम्
पुत्रीःdaughters
पुत्रीः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
किम्why/what
किम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, अव्ययवत् (interrogative used adverbially)
इत्थम्thus, in this manner
इत्थम्:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइत्थम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: thus/in this way)
मलिनाम्बराःwearing soiled garments
मलिनाम्बराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमलिन (प्रातिपदिक) + अम्बर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषणम्; समासार्थः: ‘मलिनम् अम्बरं यासाम्’
किम्what
किम्:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नार्थक
इदम्this
इदम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
निष्प्रभाःlusterless, without radiance
निष्प्रभाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootनिः + प्रभा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषणम्
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषणम्
कथयध्वम्tell (me)
कथयध्वम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु; √कथ् + णिच्)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; आत्मनेपदम्
ममto me / of me
मम:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; सर्वनाम
अनघाःO blameless ones
अनघाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootअनघ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), बहुवचन; विशेषणम्

Dakṣa

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Devī (Ambikā/Devi)

Scene: Dakṣa regains composure; anger bristles as hairs stand on end. He addresses his daughters with protective authority, demanding the reason for their soiled garments and lost radiance.

D
Dakṣa
D
Dakṣa's daughters (Nakṣatras)

FAQs

Dharma begins with attentive inquiry: a protector must recognize distress and seek truthful explanation before acting.

The setting remains the Prabhāsa-kṣetra Māhātmya framework, though this verse focuses on the domestic/cosmic dispute.

None; it is a narrative dialogue prompting the disclosure of wrongdoing.