Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 43

Devanagari script

एवमुक्त्वा गताः सर्वे त्रिदिवं सुरसत्तमाः । तं दृष्ट्वा त्रिदिवं यान्ति भूयांसः प्राणिनो भुवि

Transliteration

evamuktvā gatāḥ sarve tridivaṃ surasattamāḥ | taṃ dṛṣṭvā tridivaṃ yānti bhūyāṃsaḥ prāṇino bhuvi

Translation

ଏହିପରି କହି ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ ସମସ୍ତେ ତ୍ରିଦିବ (ସ୍ୱର୍ଗ)କୁ ଗଲେ। ସେହି ଲିଙ୍ଗକୁ ଦେଖି ଭୂମିରେ ଥିବା ଅନେକ ପ୍ରାଣୀ ମଧ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି।

Word by Word

• evam: thus
• evam: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: evam (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb of manner)

• uktvā: having said
• uktvā: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √vac (धातु) + ktvā (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त-अव्ययीभावरूप-कृदन्तम् (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having said)

• gatāḥ: went
• gatāḥ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √gam (धातु) + kta (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त-भूतकृदन्तम् (past participle used finitely); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• sarve: all
• sarve: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• tridivam: to heaven
• tridivam: Gati (Destination/गति)
• Type: Noun
• Root: tri (प्रातिपदिक) + diva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; त्रयाणां दिवानां समाहारः/त्रिदिवम् = स्वर्गः

• surasattamāḥ: the best of the gods
• surasattamāḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: sura (प्रातिपदिक) + sattama (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सुरेषु सत्तमाः (best among gods)

• tam: that (liṅga)
• tam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• dṛṣṭvā: having seen
• dṛṣṭvā: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √dṛś (धातु) + ktvā (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त-अव्ययीभावरूप-कृदन्तम् (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया

• tridivam: to heaven
• tridivam: Gati (Destination/गति)
• Type: Noun
• Root: tri (प्रातिपदिक) + diva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• yānti: go
• yānti: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: yā (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्

• bhūyāṃsaḥ: more, in greater numbers
• bhūyāṃsaḥ: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: bhūyas (प्रातिपदिक; comparative)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्; तुलनात्मक-रूपम् (comparative)

• prāṇinaḥ: living beings
• prāṇinaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: prāṇin (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• bhuvi: on earth
• bhuvi: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: bhū (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्

Speaker

Narrator (concluding the episode’s phala)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsa-pañcaka context)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Devas, having praised the liṅga, ascend to Svarga; on earth, multitudes gaze upon the liṅga and their subtle forms rise heavenward in streams of light.

Characters & Entities

• Surasattamas (best of gods)
• Tridiva (heaven)
• Liṅga
• Prāṇins (living beings)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana of a sanctified liṅga at a tīrtha is itself a powerful dhārmic act, granting uplift and auspicious destiny.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, through the stated fruit of seeing the Prabhāsa-liṅga.

What ritualistic prescription is mentioned?

Darśana (reverent viewing) of the liṅga is highlighted as a merit-giving act; worship is implied from the preceding verses.