Adhyaya 49

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । रामतीर्थं ततो गच्छेत्पुण्यमृषिनिषेवितम् । तत्र स्नातस्य मर्त्त्यस्य जायते पापसंक्षयः

ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ—ତାପରେ ଋଷିମାନେ ସେବିତ କରିଥିବା ପୁଣ୍ୟ ରାମତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଥିବା ମର୍ତ୍ୟର ପାପକ୍ଷୟ ହୁଏ।

Verse 2

पितॄणां च परा तुष्टिर्यावदाभूतसंप्लवम् । पुरासीद्भार्गवो रामः सर्वशस्त्रभृतां वरः

ଏବଂ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ପରମ ତୃପ୍ତି ମିଳେ, ଯାହା ପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ। ପୁରାକାଳରେ ଭାର୍ଗବ ରାମ ଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ।

Verse 3

तेन पूर्वं तपस्तप्तं शत्रूणामिच्छता क्षयम् । ततः पाशुपतं नाम तस्यास्त्रं परमं ददौ

ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ନାଶ ଇଚ୍ଛା କରି ସେ ପୂର୍ବେ ତପ କଲେ। ତାପରେ (ମହାଦେବ) ତାଙ୍କୁ ‘ପାଶୁପତ’ ନାମକ ପରମ ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରଦାନ କଲେ।

Verse 4

तपस्तुष्टो महादेवो गते वर्षशतत्रये । अब्रवीद्वरदोऽस्मीति स वव्रे शत्रुसंक्षयम्

ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ମହାଦେବ, ତିନିଶହ ବର୍ଷ ଗତ ହେଲାପରେ, “ମୁଁ ବରଦାତା” ବୋଲି କହିଲେ। ତେବେ ସେ ଶତ୍ରୁସଂକ୍ଷୟର ବର ଚାହିଲେ।

Verse 5

ततः पाशुपतं नाम तस्यास्त्रं परमं ददौ । स्मरणेनापि शत्रूणां यस्य संजायते क्षयः

ତାପରେ ସେ ତାହାକୁ ‘ପାଶୁପତ’ ନାମକ ପରମ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଦାନ କଲେ; ଯାହାର କେବଳ ସ୍ମରଣମାତ୍ରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କର ବିନାଶ ଘଟେ।

Verse 6

अब्रवीद्वचनं चापि प्रहस्य वृषभध्वजः । जामदग्न्य महाबाहो शृणु मे परमं वचः

ତେବେ ବୃଷଭଧ୍ୱଜ ଭଗବାନ ଶିବ ହସି କହିଲେ— “ହେ ଜାମଦଗ୍ନ୍ୟ ମହାବାହୋ, ମୋର ପରମ ବଚନ ଶୁଣ।”

Verse 7

अस्त्रेणानेन युक्तस्त्वमजेयः सर्वदेहिनाम् । भविष्यसि न संदेहो मत्प्रसादाद्भृगूद्वह

“ଏହି ଅସ୍ତ୍ରରେ ଯୁକ୍ତ ହେଲେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀଙ୍କ ପାଇଁ ଅଜେୟ ହେବ—ଏଥିରେ ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ହେ ଭୃଗୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୋର ପ୍ରସାଦରୁ।”

Verse 8

एतज्जलाशयं पुण्यं त्रैलोक्ये सचराचरे । रामतीर्थमिति ख्यातं मत्प्रसादाद्भविष्यति

“ଏହି ପୁଣ୍ୟ ଜଳାଶୟ ଚରାଚର ସହିତ ତ୍ରିଲୋକରେ ‘ରାମତୀର୍ଥ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବ—ମୋର ପ୍ରସାଦରୁ।”

Verse 9

येऽत्र श्राद्धं करिष्यंति पौर्णमास्यां समाहिताः । संप्राप्ते कार्त्तिके मासि कृत्तिकायोगसंयुते

“କାର୍ତ୍ତିକ ମାସ ଆସି ପହଞ୍ଚି, କୃତ୍ତିକା-ଯୋଗ ସଂଯୁକ୍ତ ପୌର୍ଣ୍ଣମାସୀ ଦିନେ, ଏଠାରେ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବେ ଯେମାନେ—”

Verse 10

पितृमेधफलं तेषामशेषं च भविष्यति । तथा शत्रुक्षयो राजन्वासः स्वर्गेषु चाक्षयः

ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପିତୃମେଧ କର୍ମର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅକ୍ଷୟ ଫଳ ହେବ; ହେ ରାଜନ, ଶତ୍ରୁକ୍ଷୟ ହେବ ଏବଂ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକରେ ଅବିନାଶୀ ବାସ ମିଳିବ।

Verse 11

पुलस्त्य उवाच । एवमुक्त्वा महादेवस्ततश्चादर्शनं गतः । रामोऽप्यसूदयत्क्षत्रं पितृदुःखेन दुःखितः

ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ—ଏଭଳି କହି ମହାଦେବ ପରେ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ରାମ (ପରଶୁରାମ) ମଧ୍ୟ ପିତୃଶୋକରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କ୍ଷତ୍ରିୟଶକ୍ତିକୁ ସଂହାର କଲେ।

Verse 12

त्रिःसप्त तर्पयामास पितॄंस्तत्र प्रहर्षितः । जमदग्नौ मृते तेन प्रतिज्ञातं महात्मना

ସେଠାରେ ହର୍ଷିତ ହୋଇ ସେ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଏକୋଇଶିଥର ତର୍ପଣ କଲେ। ଜମଦଗ୍ନି ହତ ହେବାବେଳେ ସେଇ ମହାତ୍ମା କରିଥିବା ପ୍ରତିଜ୍ଞା ଏହି ଥିଲା।

Verse 13

दृष्ट्वा मातुः क्षतान्यंगे त्रिःसप्त मनुजाधिप । शस्त्रजातानि विप्राणां समाजे समुपस्थिते

ହେ ମନୁଜାଧିପ! ମାତାଙ୍କ ଦେହର କ୍ଷତ ଦେଖି ସେ ‘ତ୍ରିଃସପ୍ତ’ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ; ଏବଂ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ସଭାରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇ ଶସ୍ତ୍ରସମୂହ ସଂଗ୍ରହ କରି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଗଲା।

Verse 14

पिता मे निहतो यस्मात्क्षत्रियैस्तापसो द्विजः । अयुध्यमान एवाथ तस्मात्कृत्वा त्रिसप्त वै

ଯେହେତୁ ମୋ ପିତା—ତପସ୍ବୀ ଦ୍ୱିଜ—ଯୁଦ୍ଧ ନ କରୁଥିବାବେଳେ ମଧ୍ୟ କ୍ଷତ୍ରିୟମାନେ ହତ୍ୟା କଲେ; ତେଣୁ ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ‘ତ୍ରିଃସପ୍ତ’ ପୂରଣ କରିବି।

Verse 15

क्षत्त्रहीनामहं पृथ्वीं प्रदास्ये सलिलं पितुः । तत्सर्वं तस्य संजातं तीर्थमाहात्म्यतो नृप

ମୁଁ ପୃଥିବୀକୁ କ୍ଷତ୍ରିୟଶୂନ୍ୟ କରିଦେବି ଏବଂ ପିତାଙ୍କୁ ଜଳାଞ୍ଜଳି ଅର୍ପଣ କରିବି। ହେ ନୃପ, ଏ ସବୁ ସେଇ ତୀର୍ଥର ମାହାତ୍ମ୍ୟରୁ ହିଁ ସିଦ୍ଧ ହେଲା।

Verse 16

तस्मात्सर्वं प्रयत्नेन श्राद्धं तत्र समाचरेत् । क्षत्रियश्च विशेषेण य इच्छेच्छत्रुसंक्षयम्

ଏହିହେତୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟତ୍ନରେ ସେଠାରେ ଶ୍ରାଦ୍ଧକର୍ମ କରିବା ଉଚିତ। ବିଶେଷକରି ଯେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଶତ୍ରୁସଂକ୍ଷୟ ଚାହେ, ସେ ସେଇ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ ଏହା କରୁ।

Verse 49

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखंडे तृतीयेऽर्बुदखंडे रामतीर्थमाहात्म्यवर्णनंनामैकोनपंचाशत्तमोऽध्यायः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତି ସହସ୍ର ଶ୍ଲୋକସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ତୃତୀୟ ଅର୍ବୁଦଖଣ୍ଡରେ ‘ରାମତୀର୍ଥମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ଏକୋଣପଞ୍ଚାଶତ୍ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।