Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 171
Devanagari script
शाख इत्यभिविख्यातः सोपि व्यनददद्भुतम् । ततश्चेंद्रः पुनः क्रुद्धो हृदि स्कंदं व्यदारयत्
Transliteration
śākha ityabhivikhyātaḥ sopi vyanadadadbhutam | tataśceṃdraḥ punaḥ kruddho hṛdi skaṃdaṃ vyadārayat
Translation
‘ଶାଖ’ ନାମେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ସେ ମଧ୍ୟ ଅଦ୍ଭୁତ ନାଦ କଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ପୁନଃ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସ୍କନ୍ଦଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳକୁ ଭେଦିଦେଲେ।
Word by Word
शाखःŚākha (name)
शाखः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशाख (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
इतिthus, as
इति:
Prayojaka (Marker/उद्धरणचिह्न)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/नामनिर्देश (quotative particle)
अभिविख्यातःwas renowned/called
अभिविख्यातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअभि-√ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘well-known/called’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अपिalso
अपि:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (particle: also/even)
व्यनदत्roared, sounded
व्यनदत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-√नद् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अद्भुतम्a wondrous (sound/thing)
अद्भुतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; कर्मरूपे (object of sound)
ततःthen
ततः:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अनन्तर (then/thereupon)
चand
च:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरावृत्ति-बोधक (again)
क्रुद्धःangry
क्रुद्धः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Root√क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
हृदिin the heart/chest
हृदि:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहृद् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th case), एकवचन; अधिकरण (locative)
स्कन्दम्Skanda
स्कन्दम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
व्यदारयत्tore, rent
व्यदारयत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि-√दॄ/√दर् (धातु) (causative-like intensive sense in usage)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘to tear/pierce’
Speaker
Lomaharṣaṇa/Sūta (deduced for Māheśvarakhaṇḍa narration)
Visual Art Cues
Scene: Śākha roars with a startling, wondrous sound; Indra, enraged, drives his force into Skanda’s chest—depict the moment of impact with swirling storm-clouds and divine radiance.
Characters & Entities
Ś
ŚākhaI
IndraS
SkandaFAQs
Anger clouds even celestial judgment; dharma calls for restraint, while the divine remains inexhaustible in power.
No holy site is mentioned in this verse.
None.