Rig Veda Sukta 10
Mandala 6Sukta 107 Mantras

Sukta 10

Sukta 6.10

Rishi

Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 6.10)

Devata

Agni (Jātavedas)

Chandas

Triṣṭubh

ଏହି ସୂକ୍ତରେ ଅଗ୍ନି ଜାତବେଦସଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞର ସର୍ବାଗ୍ରେ ରଖାଯାଇଛି—ଦୀପ୍ତିମାନ ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ ଭାବେ ସେ କ୍ରିୟାର ପଥକୁ ସଫା କରନ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରାର୍ଥନାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ଆଗକୁ ବହନ କରନ୍ତି। ଦୂରରୁ ଦେଖାଯାଉଥିବା ଶୁଦ୍ଧିକର୍ତ୍ତା ଭାବେ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ସ୍ତୁତି କରାଯାଇଛି; ତାଙ୍କ ଶିଖା “ଅନ୍ଧାର ପଥ”କୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମାର୍ଗରେ ପରିଣତ କରେ, ବିରୋଧିତାକୁ ଦୂର କରେ ଏବଂ ଇଳା (ଯଜ୍ଞୀୟ ସମୃଦ୍ଧି ଓ ପ୍ରେରିତ ପୋଷଣ)କୁ ପୋଷଣ କରେ। ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦୁଇଟି—ଯଜ୍ଞର କାର୍ଯ୍ୟସିଦ୍ଧି, ଅର୍ଥାତ୍ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ଅର୍ପଣ-ଯାତ୍ରା; ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଜୟ: ଅନ୍ଧକାର ଉପରେ ଆଲୋକ, ଶତ୍ରୁତା ଉପରେ ସମ୍ମତି, ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନ ପାଇଁ ଶକ୍ତି।

Mantras

Mantra 1

पुरो वो मन्द्रं दिव्यं सुवृक्तिं प्रयति यज्ञे अग्निमध्वरे दधिध्वम् । पुर उक्थेभिः स हि नो विभावा स्वध्वरा करति जातवेदाः ॥

ତୁମମାନଙ୍କର ଅଗ୍ରଗାମୀ ଯଜ୍ଞ-ପ୍ରୟାଣରେ, ଅଧ୍ୱର ଯଜ୍ଞରେ, ଆନନ୍ଦମୟ, ଦିବ୍ୟ, ସୁବଚିତ ସ୍ତୁତିରୂପ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆଗରେ ସ୍ଥାପନ କର। ଉକ୍ଥମାନଙ୍କ ସହ ସେଇ ଆମ ପୂର୍ବେ ଯାଆନ୍ତି; ସର୍ବପ୍ରକାଶକ ଜାତବେଦା ଆମର ଅର୍ପଣ-ଯାତ୍ରାକୁ ସୁଅଧ୍ୱର—ଶୁଭ ଓ ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ—ପଥ କରନ୍ତି।

Mantra 2

तमु द्युमः पुर्वणीक होतरग्ने अग्निभिर्मनुष इधानः । स्तोमं यमस्मै ममतेव शूषं घृतं न शुचि मतयः पवन्ते ॥

ହେ ହୋତୃ, ବହୁମୁଖୀ ଓ ଦ୍ୟୁତିମାନ ସେଇ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ନିଜ ଅଗ୍ନିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜ୍ୱଲିତ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ସ୍ତୋମ ବହେ—ପ୍ରିୟଜନଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ପରି—ଘୃତ ପରି ଶୁଦ୍ଧ; ଆମର ମତିମାନେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ପବିତ୍ର କରି ବହିଯାନ୍ତି।

Mantra 3

पीपाय स श्रवसा मर्त्येषु यो अग्नये ददाश विप्र उक्थैः । चित्राभिस्तमूतिभिश्चित्रशोचिर्व्रजस्य साता गोमतो दधाति ॥

ମର୍ତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଦ୍ୟୁତିମୟ ଶ୍ରବସାରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛନ୍ତି—ଯେ ବିପ୍ର ଉକ୍ଥମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଦାନ ଅର୍ପଣ କରେ। ଚିତ୍ରଶୋଚି ସେ, ବିଭିନ୍ନ ଊତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ତାହା ପାଇଁ ଗୋମତ ବ୍ରଜର ଜୟକୁ ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି—କିରଣମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି, ଜ୍ଞାନର ପୂର୍ଣ୍ଣତା।

Mantra 4

आ यः पप्रौ जायमान उर्वी दूरेदृशा भासा कृष्णाध्वा । अध बहु चित्तम ऊर्म्यायास्तिरः शोचिषा ददृशे पावकः ॥

ଯେ ଜନ୍ମ ନେଇ ସହସା ବିଶାଳ ଉର୍ବୀରେ ବ୍ୟାପିଗଲେ, ନିଜ ଦୀପ୍ତ ଭାସାରେ ଦୂରରୁ ମଧ୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ, କୃଷ୍ଣାଧ୍ୱା (ଅନ୍ଧକାର ପଥ)କୁ ଆଲୋକମୟ ପଂଥ କରିଦେଲେ—ତେବେ ତରଙ୍ଗର ପାରେ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟଧିକ ଅନ୍ଧକାର ମଧ୍ୟରେ, ନିଜ ଶୋଚିଷା (ଜ୍ୱାଳା) ଦ୍ୱାରା ପାବକ (ଅଗ୍ନି) ଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ।

Mantra 5

नू नश्चित्रं पुरुवाजाभिरूती अग्ने रयिं मघवद्भ्यश्च धेहि । ये राधसा श्रवसा चात्यन्यान्त्सुवीर्येभिश्चाभि सन्ति जनान् ॥

ଏବେ, ହେ ଅଗ୍ନି, ତୁମ ପୁରୁବାଜ (ବହୁବିଧ ଶକ୍ତି) ଓ ଊତି (ରକ୍ଷା-ସହାୟତା) ଦ୍ୱାରା ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଚିତ୍ର (ଦୀପ୍ତ) ରୟି—ସମୃଦ୍ଧି—ସ୍ଥାପନ କର; ଆମ ପାଇଁ ଓ ଦାନଶୀଳ ମଘବତମାନଙ୍କ ପାଇଁ। ଯେମାନେ ରାଧସା (ପ୍ରଚୁରତା) ଓ ଶ୍ରବସା (ପ୍ରେରିତ ଯଶ) ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି, ଏବଂ ସୁବୀର୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଜନମାନଙ୍କ ଉପରେ ଉନ୍ନତ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ରହନ୍ତି।

Mantra 6

इमं यज्ञं चनो धा अग्न उशन्यं त आसानो जुहुते हविष्मान् । भरद्वाजेषु दधिषे सुवृक्तिमवीर्वाजस्य गध्यस्य सातौ ॥

ହେ ଅଗ୍ନି, ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଆମ ପାଇଁ ତୁମ ପ୍ରୀତିରୂପେ ସ୍ଥାପନ କର; କ୍ରିୟାରେ ଆସୀନ ହବିଷ୍ମାନ ହବିଷ ଅର୍ପଣ କରେ। ଭରଦ୍ୱାଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତୁମେ ସୁବୃକ୍ତି—ସୁଶିଳ୍ପିତ ବାଣୀ—ସ୍ଥାପନ କର; ବାଜ (ସମୃଦ୍ଧି)ର ସାତି (ଜୟ-ଲାଭ) ଓ ତାହାର ଦୃଢ ସିଦ୍ଧିରେ ତୁମେ ଆମକୁ ସହାୟତା କରିଛ।

Mantra 7

वि द्वेषांसीनुहि वर्धयेळां मदेम शतहिमाः सुवीराः ॥

ଦ୍ୱେଷଗୁଡ଼ିକୁ ଦୂରେ ହଂକାଇଦିଅ; ଇଳା (ପ୍ରକାଶମୟ ସମୃଦ୍ଧି)କୁ ବଢ଼ାଅ। ଦିବ୍ୟ ମଦରେ ଆମେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଉ—ଶତ ଶୀତକାଳ ସହିବାକୁ ସକ୍ଷମ—ସୁବୀର, ଉତ୍ତମ ବୀର୍ୟସମ୍ପନ୍ନ ହେଉ।

Frequently Asked Questions

It asks that Agni be placed at the front of the rite as the guiding fire who carries prayers correctly, purifies obstacles, and makes the sacrificial path smooth and successful.

Jātavedas means “knower of all births.” Here it highlights Agni’s all-illumining awareness and his ability to lead offerings and intentions rightly, as if he knows every origin and outcome.

On the outer level it is Agni’s visible flame guiding the ritual journey; inwardly it means clarity and purified will overcoming confusion, fear, and hostility, so life and worship proceed in harmony.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App