Adhyaya 25

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डमहापुराणे उत्तरभागे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने बलाहकादिसप्तसेनापतिवधो नाम चतुर्विंशो ऽध्यायः ततः श्रुत्वा वधं तेषां तपोबलवतामपि / न्यश्वसत्कृष्णसर्पेन्द्र इव भण्डो महासुरः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ମହାପୁରାଣର ଉତ୍ତରଭାଗରେ, ହୟଗ୍ରୀବ-ଅଗସ୍ତ୍ୟ ସଂବାଦସ୍ଥ ଲଲିତୋପାଖ୍ୟାନର ‘ବଲାହକାଦି ସପ୍ତ ସେନାପତିବଧ’ ନାମକ ଚତୁର୍ବିଂଶ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ। ପରେ ତପୋବଳବାନ ସେମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ବଧ ଶୁଣି, ମହାସୁର ଭଣ୍ଡ କୃଷ୍ଣ ସର୍ପେନ୍ଦ୍ର ପରି ଫୁସ୍କାରି ଉଠିଲା।

Verse 2

एकान्ते मन्त्रयामास स आहूय महोदरौ / भण्डः प्रचण्डशैण्डीर्यः काङ्क्षमाणो रणे जयम्

ରଣେ ଜୟ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ପରାକ୍ରମୀ ଭଣ୍ଡ, ମହୋଦର ନାମକ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଡାକି ଏକାନ୍ତରେ ମନ୍ତ୍ରଣା କଲା।

Verse 3

युवराजो ऽपि सक्रोधो विषङ्गेण यवीयसा / भण्डासुरं नमस्कृत्य मन्त्रस्थानमुपागमत्

ୟୁବରାଜ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧାବେଶରେ, କନିଷ୍ଠ ବିଷଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ଭଣ୍ଡାସୁରଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ମନ୍ତ୍ରସ୍ଥାନକୁ ଗଲା।

Verse 4

अत्याप्तैर्मन्त्रिभिर्युक्तः कुटिलाक्षपुरःसरैः / ललिताविजये मन्त्रं चकार क्वथिताश्यः

ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆପ୍ତ ମନ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ, ଅଗ୍ରେ କୁଟିଲାକ୍ଷକୁ ରଖି, ଲଲିତାବିଜୟ ପାଇଁ ସେ ମନ୍ତ୍ର ରଚିଲା; କ୍ରୋଧେ ତାହାର ମୁଖ ଜ୍ୱଳୁଥିଲା।

Verse 5

भण्ड उवाच अहो बत कुलभ्रंशः समायातः सुरद्विषाम् / उपेक्षामधुना कर्तुं प्रवृत्तो बलवान्विधिः

ଭଣ୍ଡ କହିଲା— ହାୟ! ସୁରଦ୍ୱେଷୀମାନଙ୍କର ଏହି କୁଳଭ୍ରଂଶ ଆସିପହଞ୍ଚିଲା; ଏବେ ଆମକୁ ଉପେକ୍ଷା କରାଇବାକୁ ବଳବାନ ବିଧି ପ୍ରବୃତ୍ତ ହୋଇଛି।

Verse 6

मद्भृत्यनाममात्रेण विद्रवन्ति दिवौकसः / तादृशानामिहास्माकमागतो ऽयं विपर्ययः

ମୋର ଭୃତ୍ୟମାନଙ୍କ ନାମମାତ୍ରେ ଦେବମାନେ ପଳାଇଯାନ୍ତି; ଏମିତି ଆମ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଏହି ବିପର୍ୟୟ କିପରି ଆସିଲା!

Verse 7

करोति बलिनं क्लीबं धनिनं धनवर्जितम् / दीर्घायुषमनायुष्कं दुर्धाता भवितव्यता

ଦୁର୍ଧାତା ଭବିତବ୍ୟତା— ସେଇ ନିୟତି— ବଳବାନକୁ ଦୁର୍ବଳ କରେ, ଧନୀକୁ ଧନହୀନ କରେ, ଦୀର୍ଘାୟୁକୁ ଅଳ୍ପାୟୁ କରେ।

Verse 8

क्व सत्त्वमस्मद्बाहुनां क्वेयं दुर्ल्ललिता वधूः / अकाण्ड एव विधिना कृतो ऽयं निष्ठुरो विधिः

ଆମ ବାହୁବଳର ସତ୍ତ୍ୱ କେଉଁଠି, ଏହି ସୁକୋମଳ ଲଲିତା ବଧୂ କେଉଁଠି? ଅକାରଣେ ବିଧାତା ଏହି ନିଷ୍ଠୁର ବିଧି କରିଦେଲେ।

Verse 9

सर्पिणीमाययोदग्रास्तंया दुर्घटशौर्यया / अधिसंग्रामभूचक्रे सेनान्यो विनिपातिताः

ତାହାର ସର୍ପିଣୀ-ସଦୃଶ ମାୟା ଓ ଦୁର୍ଧର୍ଷ ଶୌର୍ୟପ୍ରହାରରେ, ଏହି ସଙ୍ଗ୍ରାମଭୂମି-ଚକ୍ରରେ ସେନାନାୟକମାନେ ପତିତ ହେଲେ।

Verse 10

एवमुद्दामदर्पाढ्या वनिता कापि मायिनी / यदि संप्रहरत्यस्मान्धिग्बलं नो भुजार्जितम्

ଏପରି ଉଦ୍ଦାମ ଦର୍ପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେଇ ମାୟାବିନୀ ନାରୀ ଯଦି ଆମକୁ ପ୍ରହାର କରେ, ତେବେ ଆମ ଭୁଜାର୍ଜିତ ବଳକୁ ଧିକ୍!

Verse 11

इमं प्रसंगं वक्तुं च जिह्वा जिह्वेति मामकी / वनिता किमु मत्सैन्यं मर्द यिष्यति दुर्मदा

ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ କହିବାକୁ ମୋ ଜିଭ ‘ଜିଭ’ ବୋଲି କମ୍ପିଉଠେ—ସେ ଦୁର୍ମଦା ନାରୀ କି ମୋ ସେନାକୁ ମର୍ଦ୍ଦନ କରିଦେବ?

Verse 12

तदत्र मूलच्छेदाय तस्या यत्नो विधीयताम् / मया चारमुखाज्ज्ञाता तस्या वृत्तिर्महाबला

ଏହେତୁ ତାହାର ମୂଳଛେଦ ପାଇଁ ଏଠାରେ ଯତ୍ନ କରାଯାଉ; ଚାରମାନଙ୍କ ମୁଖରୁ ମୁଁ ଜାଣିଛି—ତାହାର ବୃତ୍ତି ମହାବଳୀ।

Verse 13

सर्वेषामपि सैन्यानां पश्चादेवावतिष्ठते / अग्रतश्चलितं सैन्यं हयहस्तिरथादिकम्

ସମସ୍ତ ସେନାମଧ୍ୟରେ ପଛଦଳ ହିଁ ଅବସ୍ଥିତ ରହେ; ଆଗରେ ଘୋଡ଼ା, ହାତୀ ଓ ରଥାଦି ସହିତ ସେନା ଚଳିତ ହୋଇଛି।

Verse 14

अस्मिन्नेव ह्यवसरे पार्ष्णिग्राहो विधीयताम् / पार्ष्णिग्रहमिमं कर्तुं विषङ्गश्चतुरो भवेत्

ଏହି ଅବସରରେ ‘ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହ’—ପଛଦିଗରୁ ଘେରାଉ—ବିଧିତ ହେଉ; ଏହା କରିବାରେ ବିଷଙ୍ଗ ଚତୁର ହେଉ।

Verse 15

तेन प्रौढमदोन्मता बहुसंग्रामदुर्मदाः / दश पञ्च च सेनान्यः सह यान्तु युयुत्सया

ତାଙ୍କ ସହ, ପ୍ରୌଢ ମଦରେ ଉନ୍ମତ୍ତ ଓ ବହୁ ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ ଦୁର୍ମଦିତ, ଦଶ ଓ ପାଞ୍ଚ—ମୋଟ ପନ୍ଦର—ସେନା ଯୁଦ୍ଧେଚ୍ଛାରେ ସହ ଯାଉ।

Verse 16

पृष्ठतः परिवारास्तु न तथा संति ते पुनः / अल्पैस्तु रक्षिता वै स्यात्तेनैवासौ सुनिग्रहा

ପଛଦିଗରେ ତାଙ୍କର ପରିବାର-ଦଳ ତେମିତି ନାହିଁ; ଅଳ୍ପ ରକ୍ଷକମାନେ ମାତ୍ର ରକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ତେଣୁ ସେହି କାରଣରୁ ଏହା ସୁସହଜେ ନିଗ୍ରହ୍ୟ।

Verse 17

अतस्त्वं बहुसन्नाहमाविधाय मदोत्कटः / विषङ्ग गुप्तरूपेण पार्ष्णिग्राहं समाचर

ଅତଏବ ତୁମେ, ହେ ବିଷଙ୍ଗ, ବହୁ ସନ୍ନାହ ଧାରଣ କରି ମଦରେ ଉତ୍କଟ ହୋଇ, ଗୁପ୍ତରୂପେ ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହ କର।

Verse 18

अल्पीयसी त्वया सार्द्धं सेना गच्छतु विक्रमात् / सज्जाश्च लन्तु सेनान्यो दिक्पालविजयोद्धताः

ତୁମ ସହ ଅଳ୍ପ ସେନା ପରାକ୍ରମରେ ଯାଉ; ଦିକ୍ପାଳ-ବିଜୟରେ ଉଦ୍ଧତ ସେନାନାୟକମାନେ ମଧ୍ୟ ସଜ୍ଜ ହୋଇ ଅଗ୍ରସର ହେଉନ୍ତୁ।

Verse 19

अक्षौहिण्यश्च सेनानां दश पञ्च चलन्तु ते / त्वं गुप्तवेषस्तां दुष्टां सन्निपत्य दृढं जहि

ସେନାମାନଙ୍କର ଦଶ ଓ ପଞ୍ଚ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ଚାଲୁନ୍ତୁ; ତୁମେ ଗୁପ୍ତବେଷ ଧରି ସମୀପକୁ ଯାଇ ସେଇ ଦୁଷ୍ଟାକୁ ଦୃଢ଼ଭାବେ ବଧ କର।

Verse 20

सैव निःशेषशक्तीनां मूलभूता महीयसी / तस्याः समूलनाशेन शक्तिवृन्दं विनश्यति

ସେଇ ନିଃଶେଷ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କର ମୂଳଭୂତା ମହୀୟସୀ; ତାହାର ସମୂଳ ନାଶ ହେଲେ ଶକ୍ତିବୃନ୍ଦ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନଶିଯାଏ।

Verse 21

कन्दच्छेदे सरोजिन्या दलजालमिवांभसि / सर्वेषामेव पश्चाद्यो रथश्चलति भासुरः

ଯେପରି ସରୋଜିନୀର କନ୍ଦ ଛେଦ ହେଲେ ଜଳରେ ପତ୍ରଜାଳ ଛିଟିଯାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତଙ୍କ ପଛରେ ସେ ଭାସ୍ୱର ରଥ ଚାଲିଥାଏ।

Verse 22

दशयोजनसंपन्ननिजदेहसमुच्छ्रयः / महामुक्तातपत्रेण सर्वोद्ध्व परिशोभितः

ଦଶ ଯୋଜନ ଉଚ୍ଚ ନିଜ ଦେହ-ସମୁଚ୍ଛ୍ରୟ ସହିତ, ମହାମୁକ୍ତାର ଛତ୍ରଦ୍ୱାରା ଉପରେ ସର୍ବତ୍ର ଶୋଭିତ ଥିଲା।

Verse 23

वहन्मुहर्वीज्यमानं चामराणां चतुष्टयम् / उत्तङ्गकेतुसंघातलिखितांबुदमण्डलः

ସେ ରଥଟି ମୁହୁର୍ମୁହୁର୍ ଅଗ୍ରସର ହେଉଥିଲା ଏବଂ ଚାରିଟି ଚାମର ଦ୍ୱାରା ବୀଜିତ ହେଉଥିଲା; ଉଚ୍ଚ ଧ୍ୱଜସମୂହ ଯେନେ ମେଘମଣ୍ଡଳକୁ ରେଖାଙ୍କିତ କରିଦେଇଥିଲା।

Verse 24

तस्मिन्रथे समायाति सा दृष्टा हरिणेक्षणा / निबृतं संनिपत्य त्वं चिह्नेनानेन लक्षिताम्

ସେ ରଥଟି ସେଠାକୁ ଆସିଲେ, ହରିଣନୟନୀ ସେ ନାରୀ ଦେଖାଗଲା; ତୁମେ ନିରବ ଭାବେ ସମୀପକୁ ଯାଇ, ଏହି ଚିହ୍ନରେ ଚିହ୍ନିତ ତାକୁ ଧର।

Verse 25

तां विजित्य दुराचारां केशेष्वा कृष्य मर्दय / पुरतश्चलिते सैन्ये सत्त्वशालिनि सा वधूः

ସେ ଦୁରାଚାରିଣୀକୁ ଜୟ କରି, ତାହାର କେଶ ଧରି ଟାଣି ଦମନ କର; ଅଗ୍ରସର ସେନାର ସମ୍ମୁଖରେ, ହେ ସତ୍ତ୍ୱଶାଳୀ, ସେ ବଧୂକୁ ନେଇ ଚାଲ।

Verse 26

स्त्रीमात्ररक्षा भवतो वशमेष्यति सत्त्वरम् / भवत्सहायभूतायां सेनेन्द्राणामिहाभिधा

ସ୍ତ୍ରୀମାତ୍ରର ରକ୍ଷା ଶୀଘ୍ର ତୁମ ବଶକୁ ଆସିବ; ଏବଂ ତୁମ ସହାୟକ ହୋଇଥିବା ସେନାନାୟକମାନଙ୍କ ନାମ ଏଠାରେ କୁହାଯାଉଛି।

Verse 27

शृणु यैर्भवतो युद्धे साह्यकार्यमतन्द्रितैः / आद्यो मदनको नाम दीर्घजिह्वो द्वितीयकः

ଶୁଣ—ଯେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମ ସହାୟକାର୍ଯ୍ୟ ଅଲସତା ବିନା କରିବେ; ପ୍ରଥମ ‘ମଦନକ’ ନାମ, ଦ୍ୱିତୀୟ ‘ଦୀର୍ଘଜିହ୍ୱ’।

Verse 28

हुबको हुलुमुलुश्च कक्लसः कक्लिवाहनः / थुक्लसः पुण्ड्रकेतुश्च चण्डबाहुश्च कुक्कुरः

ହୁବକ, ହୁଲୁମୁଲୁ, କକ୍ଲସ, କକ୍ଲିବାହନ, ଥୁକ୍ଲସ, ପୁଣ୍ଡ୍ରକେତୁ, ଚଣ୍ଡବାହୁ ଓ କୁକ୍କୁର—ଏହେ ନାମପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୀର।

Verse 29

जंबुकाक्षो जंभनश्च तीक्ष्णशृङ्गस्त्रिकण्टकः / चन्द्रगुप्तश्च पञ्चैते दश चोक्ताश्चमूवराः

ଜମ୍ବୁକାକ୍ଷ, ଜମ୍ଭନ, ତୀକ୍ଷ୍ଣଶୃଙ୍ଗ, ତ୍ରିକଣ୍ଟକ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ—ଏହି ପାଞ୍ଚ; ଏଭଳି ମୋଟ ଦଶ ‘ଚାମୂବର’ (ସେନାନାୟକ) କୁହାଗଲା।

Verse 30

एकैकाक्षौहिणीयुक्ताः प्रत्येकं भवता सह / आगमिष्यन्ति सेनान्यो दमनाद्या महाबलाः

ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେନାନାୟକ ଏକେକ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ, ଦମନ ଆଦି ମହାବଳୀମାନେ ଆପଣଙ୍କ ସହ ପୃଥକ୍ ପୃଥକ୍ ଆସି ମିଳିବେ।

Verse 31

परस्य कटकं नैव यथा जानाति ते गतिम् / तथा गुप्तसमाचारः पार्ष्णिग्राहं समाचर

ଶତ୍ରୁର କଟକ ତୁମ ଗତି ଜାଣିନ ପାରିବ ଭଳି ଗୁପ୍ତ ସମାଚାର ବ୍ୟବସ୍ଥା କର; ଏବଂ ପଛଦିଗରୁ ଧରିବା ‘ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହ’ ନୀତି ଅନୁସରଣ କର।

Verse 32

अस्मिन्कार्ये सुमहतां प्रौढिमानं समुद्वहन् / निषङ्ग त्वं हि तभसे जयसिद्धिमनुत्तमाम्

ଏହି କାର୍ଯ୍ୟରେ ମହାପୁରୁଷମାନଙ୍କ ପରାକ୍ରମ-ପ୍ରୌଢିକୁ ବହନ କରି, ହେ ନିଷଙ୍ଗ! ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଅନୁତ୍ତମ ଜୟସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ତେଜସ୍ବୀ।

Verse 33

इति मन्त्रितमन्त्रो ऽयं दुर्मन्त्री भण्डदानवः / विषङ्गं प्रेषयामास रक्षितं सैन्यपालकैः

ଏଭଳି ମନ୍ତ୍ରଣା କରି ସେ ଦୁର୍ମନ୍ତ୍ରୀ ଭଣ୍ଡ ଦାନବ, ସେନାପାଳକମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଥିବା ବିଷଙ୍ଗକୁ ପଠାଇଲା।

Verse 34

अथ श्रीललितादेव्याः पार्ष्णिग्राहकृतोद्यमे / युवराजानुजे दैत्ये सूर्यो ऽस्तगिरिमाययौ

ତାପରେ ଶ୍ରୀଲଲିତାଦେବୀଙ୍କ ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହଙ୍କ ଉଦ୍ୟମ ଚାଲିଥିବାବେଳେ, ଯୁବରାଜଙ୍କ ଅନୁଜ ଦୈତ୍ୟର ସମୟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତଗିରିକୁ ଗଲା।

Verse 35

प्रथमे युद्धदिवसे व्यतीते लोकभीषणे / अन्धकारः समभवत्तस्य बाह्यचिकीर्षया

ଲୋକଭୀଷଣ ପ୍ରଥମ ଯୁଦ୍ଧଦିନ ବିତିଯାଉଥିବା ସହିତ, ତାହାର ବାହ୍ୟକାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଇଚ୍ଛାରୁ ଘୋର ଅନ୍ଧକାର ହେଲା।

Verse 36

महिषस्कन्धधूम्राभं वनक्रोडवपुर्द्दुति / नीलकण्ठनिभच्छायं निबिडं पप्रथे तमः

ମହିଷର ସ୍କନ୍ଧ ପରି ଧୂମ୍ରାଭ, ବନକ୍ରୋଡର ଦେହଦ୍ୟୁତି ପରି, ନୀଳକଣ୍ଠ ସଦୃଶ ଛାୟାଯୁକ୍ତ ଘନ ତମ ଛାଇଗଲା।

Verse 37

कुञ्जेषु पिण्डितमिव प्रधावदिव संधिषु / उज्जिहानमिव क्षोणीविवरेभ्यः सहस्रशः

ସେ ତମ କୁଞ୍ଜମାନଙ୍କରେ ଯେନ ପିଣ୍ଡିତ, ସନ୍ଧିସ୍ଥଳରେ ଯେନ ଧାଉଥିବା, ଏବଂ ପୃଥିବୀର ବିବରମାନରୁ ସହସ୍ରଶଃ ଯେନ ଉଦ୍ଗୀର୍ଣ୍ଣ ହେଉଥିବା ପରି ଲାଗିଲା।

Verse 38

निर्गच्छदिव शैलानां भूरि कन्दरमन्दिरात् / क्वचिद्दीपप्रभाजाले कृतकातरचेष्टितम्

ଯେନ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ବହୁ କନ୍ଦର-ମନ୍ଦିରରୁ କିଛି ବାହାରୁଛି; କେଉଁଠି ଦୀପପ୍ରଭାଜାଳରେ ତାହା ଭୟାକୁଳ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲା।

Verse 39

दत्तावलंबनमिव स्त्रीणां कर्णोत्पलत्विषि / एकीभूतमिव प्रौढदिङ्नागमिव कज्जले / आबद्धमैत्रकमिव स्फुरच्छाद्वलमण्डले

ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ କର୍ଣ୍ଣୋତ୍ପଲ-ଦ୍ୟୁତିରେ ଯେନ ଆଶ୍ରୟ ଦିଆଯାଇଛି; କଜ୍ଜଳରେ ଯେନ ପ୍ରୌଢ ଦିଗ୍ନାଗ ଏକୀଭୂତ; ଓ ଝଲମଲ ଛାଦ୍ୱଳମଣ୍ଡଳରେ ଯେନ ମୈତ୍ରୀବନ୍ଧନ ଆବଦ୍ଧ।

Verse 40

कृतप्रियाश्लेषमिव स्फुरन्तीष्वसियष्टिषु / गुप्तप्रविष्टमिव च श्यामासु वनपङ्क्तिषु

ମିନମିନ କରୁଥିବା ଅସିୟଷ୍ଟିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେନ ପ୍ରିୟାଲିଙ୍ଗନ କରାଗଲା; ଓ ଶ୍ୟାମ ବନପଙ୍କ୍ତିମାନଙ୍କ ଭିତରେ ଯେନ କେହି ଗୁପ୍ତରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।

Verse 41

क्रमेण बहुलीभूतं प्रससार महत्तमः / त्रियामावामनयना नीलकञ्चुकरोचिषा

କ୍ରମେ ସେ ମହତ୍ତମ ଘନୀଭୂତ ହୋଇ ପ୍ରସାରିତ ହେଲା; ଯେନ ତ୍ରିୟାମା ନୀଳ କଞ୍ଚୁକର ରୋଚିଷାରେ ନିଜ ବାମନୟନ ଢାକୁଛି।

Verse 42

तिमिरेणावृतं विश्वं न किञ्चित्प्रत्यपद्यत / असुराणां प्रदुष्टानां रात्रिरेव बलावहा

ତିମିରରେ ଆବୃତ ବିଶ୍ୱରେ କିଛିମାତ୍ର ନ ପ୍ରତ୍ୟପଦ୍ୟତ; ପ୍ରଦୁଷ୍ଟ ଅସୁରମାନଙ୍କ ପାଇଁ ରାତ୍ରି ହିଁ ବଳବାହା।

Verse 43

तेषां मायाविलासो ऽयं तस्यामेव हि वर्धते / अथ प्रचलितं सैन्यं विषङ्गेण महौजसा

ଏହା ସେମାନଙ୍କର ମାୟାବିଲାସ; ସେଇ ମାୟାରେ ହିଁ ତାହା ବଢ଼ିଲା। ତାପରେ ମହାଓଜସ୍ବୀ ବିଷଙ୍ଗଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେନା ଚଳିତ ହେଲା।

Verse 44

धौतखड्गलताच्छायावर्धिष्णु तिमिरच्छटम् / दमनाद्याश्च सेनान्यः श्मामकङ्कटधारिणः

ଧୋଇଥିବା ଖଡ୍ଗର ଲତାସଦୃଶ ଛାୟାରେ ତିମିରର ଛଟା ଆହୁରି ବଢ଼ିଗଲା। ଦମନ ଆଦି ସେନାନ୍ୟମାନେ ଶ୍ୟାମ କଙ୍କଟ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।

Verse 45

श्यामोष्णीषधराः श्यामवर्णसर्वपरिच्छदाः / एकत्वमिव संप्राप्तास्तिमिरेणातिभूयसा

ସେମାନେ ଶ୍ୟାମ ଉଷ୍ଣୀଷ ଧାରଣ କରି, ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ ସମସ୍ତ ପରିଚ୍ଛଦରେ ସଜ୍ଜିତ ଥିଲେ; ଅତିଘନ ତିମିରରେ ସେମାନେ ଏକତ୍ୱ ପାଇଥିବା ପରି ଲାଗିଲେ।

Verse 46

विषङ्गमनुसंचेलुः कृताग्रजनमस्कृतिम् / कूटेन युद्धकृत्येन विजिगीषुर्महेश्वरीम्

ଅଗ୍ରଜମାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ସେମାନେ ବିଷଙ୍ଗଙ୍କ ପଛେ ପଛେ ଚାଲିଲେ। କୂଟ ଯୁଦ୍ଧକୃତ୍ୟରେ ମହେଶ୍ୱରୀଙ୍କୁ ଜିତିବାକୁ ସେମାନେ ଇଚ୍ଛା କଲେ।

Verse 47

मेघडंबरकं नाम दधे वक्षसि कङ्कटम् / यथा तस्य निशायुद्धानुरूपो वेषसंग्रहः

ସେ ବକ୍ଷସ୍ଥଳରେ ‘ମେଘଡମ୍ବରକ’ ନାମକ କଙ୍କଟ ଧାରଣ କଲା; ତାହା ତାଙ୍କର ନିଶାଯୁଦ୍ଧକୁ ଅନୁରୂପ ବେଷସଂଗ୍ରହ ଥିଲା।

Verse 48

तथा कृतवती सेना श्यामलं कञ्चुकादिकम् / न च दुन्दुभिनिस्वानो न च मर्द्दलगर्जितम्

ତେବେ ସେନା ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ କଞ୍ଚୁକାଦି ପରିଧାନ କଲା; ନ ଦୁନ୍ଦୁଭିର ନାଦ, ନ ମର୍ଦ୍ଦଳର ଗର୍ଜନ।

Verse 49

पणवानकभेरीणां न च घोषविजृंभणम् / गुप्ताचाराः प्रचलितास्तिमिरेण समावृताः

ପଣବ, ଆନକ ଓ ଭେରୀର କୌଣସି ଘୋଷ-ବିସ୍ତାର ନ ଥିଲା; ଗୁପ୍ତଚରମାନେ ତିମିରେ ଆବୃତ ହୋଇ ଚାଲିଲେ।

Verse 50

परैरदृश्यगतयो विष्कोशीकृतरिष्टयः / पश्चिमाभिमुखं यान्ति ललितायाः पताकिनीम्

ସେମାନେ ପରମାନଙ୍କୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ଗତିରେ, ଖଡ଼୍ଗ ମ୍ୟାନରୁ ଉଦ୍‌ଘାଟିତ କରି, ପଶ୍ଚିମାଭିମୁଖ ହୋଇ ଲଲିତାଙ୍କ ପତାକିନୀ ସେନାକୁ ଯାଆନ୍ତି।

Verse 51

आवृतोत्तरमार्गेण पूर्वभागमशिश्रियन् / निश्वासमपि सस्वानमकुर्वन्तः पदेपदे

ଉତ୍ତର ମାର୍ଗକୁ ଆବୃତ କରି ସେମାନେ ପୂର୍ବ ଭାଗକୁ ଆଶ୍ରୟ କଲେ; ପଦେପଦେ ନିଶ୍ୱାସ ମଧ୍ୟ ଶବ୍ଦସହ କଲେ ନାହିଁ।

Verse 52

सावधानाः प्रचलिताः पार्ष्णिग्राहाय दानवाः / भूयः पुरस्य दिग्भागं गत्वा मन्दपराक्रमाः

ଦାନବମାନେ ସାବଧାନ ହୋଇ ପଛଦିଗରୁ ଧରିବାକୁ ଚାଲିଲେ; ପୁନଃ ପୁରୀର ଦିଗ୍ଭାଗକୁ ଯାଇ ସେମାନଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ମନ୍ଦ ହେଲା।

Verse 53

ललितासैन्यमेव स्वान्सूचयन्तः प्रपृच्छतः / आगत्य निभृतं पृष्ठे कवचच्छन्नविग्रहाः

ସେମାନେ ନିଜମାନଙ୍କୁ ‘ଲଲିତାଙ୍କ ସେନା’ ବୋଲି ସୂଚାଇ ପ୍ରଶ୍ନକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସିଲେ; କବଚାବୃତ ଦେହଧାରୀମାନେ ନିରବରେ ପଛେ ଆସି ଦାଁଡ଼ିଲେ।

Verse 54

चक्रराजरथं तुङ्गं मेरुमन्दरसंनिभम् / अपश्यन्नतिदीप्ताभिः शक्तिभिः परिवारितम्

ସେମାନେ ମେରୁ-ମନ୍ଦର ସଦୃଶ ଉଚ୍ଚ ଚକ୍ରରାଜ ରଥକୁ ଦେଖିଲେ; ତାହା ଅତିଦୀପ୍ତ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପରିବେଷ୍ଟିତ ଥିଲା।

Verse 55

तत्र मुक्तातपत्रस्य वर्त्तमानामधःस्थले / सहस्रादित्यसंकाशां पश्चिमाभिमुखीं स्थिताम्

ସେଠାରେ ମୁକ୍ତାମୟ ଛତ୍ରର ତଳେ, ତାହାର ଅଧଃସ୍ଥଳରେ, ସହସ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ସଦୃଶ ଦୀପ୍ତିମତୀ, ପଶ୍ଚିମାଭିମୁଖ ଭାବେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ (ଦେବୀ)ଙ୍କୁ ସେମାନେ ଦେଖିଲେ।

Verse 56

कामेश्वर्यादिनित्याभिः स्वसमानसमृद्धिभिः / नर्मालापविनोदेन सेव्यमानां रथोत्तमे

ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥରେ ସେ କାମେଶ୍ୱରୀ ଆଦି ନିତ୍ୟାମାନଙ୍କ—ନିଜ ସମାନ ସମୃଦ୍ଧିସମ୍ପନ୍ନ ଦେବୀମାନଙ୍କ—ମଧୁର ପରିହାସମୟ ଆଲାପରେ ସେବିତ ହେଉଥିଲେ।

Verse 57

तां तथाभूतवृत्तान्ताम तादृशरणोद्यमाम् / पुरोगतं महत्सैन्यं वीक्षमाण सकौतुकम्

ସେ ଏପରି ଘଟଣାବୃତ୍ତାନ୍ତରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓ ଏପରି ରଣୋଦ୍ୟମରେ ପ୍ରବୃତ୍ତ ହୋଇ, ଆଗେ ଅଗ୍ରସର ମହାସେନାକୁ କୌତୁକସହ ନିରୀକ୍ଷଣ କରୁଥିଲେ।

Verse 58

मन्वानश्च हि तामेव विषङ्गः सुदुराशयः / पृष्ठवंशे रथेन्द्रस्य घट्टयामास सैनिकैः

ବିଷଙ୍ଗ ନାମକ ସୁଦୁରାଶୟ, ସେଇକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ସେନାସହ ରଥେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପୃଷ୍ଠଭାଗରେ ଆଘାତ କରିଲା।

Verse 59

तत्राणि मादिशक्तीनां परिवारवरूथिनी / महाकलकलं चक्रुरणिमाद्याः परःशतम्

ସେଠାରେ ଆଦିଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ପରିବାର-ସେନା, ଅଣିମାଦି ଶତାଧିକ ଶକ୍ତି ସହିତ ମହା କଲକଲ ଘଟାଇଲା।

Verse 60

पट्टिशैर्द्रुघणैश्चैव भिन्दिपालैर्भुशुण्डिभिः / कठोरवज्रनिर्धातनिष्ठुरैः शक्तिमण्डलैः

ପଟ୍ଟିଶ, ଦ୍ରୁଘଣ, ଭିନ୍ଦିପାଳ, ଭୁଶୁଣ୍ଡି ଆଦି ଶସ୍ତ୍ରରେ, ଏବଂ ବଜ୍ରାଘାତ ସମ କଠୋର ନିଷ୍ଠୁର ଶକ୍ତିମଣ୍ଡଳରେ ସେମାନେ ସଜ୍ଜ ଥିଲେ।

Verse 61

मर्दयन्तो महासत्त्वाः समरं बहुमेनिरे / आकस्मिकरणोत्साहविपर्याविष्टविग्रहम्

ମହାସତ୍ତ୍ୱ ବୀରମାନେ ଦଳିଦେଇ ଆଗେଇ ଯାଇ ସେହି ସମରକୁ ମହାନ୍ ମନେ କଲେ; ଅକସ୍ମାତ୍ ଉଦ୍ୟମର ଉତ୍ସାହରେ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ ଦେହରେ ତାହା ପୂର୍ଣ୍ଣ ଥିଲା।

Verse 62

अकाण्डक्षुभितं चासीद्रथस्थं शक्तिमण्डलम् / विपाटैः पाटयामासुरदृश्यैरन्धकारिणः

ରଥସ୍ଥ ଶକ୍ତିମଣ୍ଡଳ ଅକସ୍ମାତ୍ କ୍ଷୁବ୍ଧ ହୋଇଉଠିଲା; ଅନ୍ଧକାରିଣମାନେ ଅଦୃଶ୍ୟ ବିପାଟରେ ତାହାକୁ ଚିରିଦେଲେ।

Verse 63

ततश्चक्ररथेन्द्रस्य नवमे पर्वणि स्थिताः / अदृश्यमानशस्त्राणामदृश्यनिजवर्मणाम्

ତତଃ ଚକ୍ରରଥେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନବମ ପର୍ବରେ ସେମାନେ ଅବସ୍ଥିତ ହେଲେ; ଯାହାଙ୍କ ଶସ୍ତ୍ର ଅଦୃଶ୍ୟ ଓ ନିଜ କବଚ ମଧ୍ୟ ଅଦୃଶ୍ୟ ଥିଲା।

Verse 64

तिमिरच्छन्नरूपाणां दानवानां शिलीमुखैः / इतस्ततो बहु क्लिष्टं छन्नवर्मितमर्मवत्

ତିମିରରେ ଛନ୍ନ ରୂପ ଥିବା ଦାନବମାନଙ୍କୁ ଶିଳୀମୁଖ ବାଣରେ ଏଠି-ସେଠି ଅତ୍ୟଧିକ କ୍ଲେଶ ହେଲା; ଯେପରି ଛନ୍ନ କବଚ ମଧ୍ୟରେ ମର୍ମସ୍ଥଳ ଭେଦିତ ହେଲା।

Verse 65

शक्तीनां मण्डलं तेने क्रन्दनं ललितां प्रति / पूर्वानुक्रम तस्तत्र संप्राप्तं सुमहद्भयम्

ସେ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ମଣ୍ଡଳ ଗଢ଼ି ଲଲିତାଙ୍କ ପ୍ରତି କ୍ରନ୍ଦନ ଉଠାଇଲା; ସେଠାରେ ପୂର୍ବାନୁକ୍ରମେ ଅତିମହାଭୟ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା।

Verse 66

कर्णाकर्णिकयाकर्ण्य ललिता कोपमादधे / एतस्मिन्नन्तरे भण्डश्चण्डदुर्मत्रिपण्डितः

କର୍ଣ୍ଣାକର୍ଣ୍ଣିକା ମାଧ୍ୟମରେ ଶୁଣି ଲଲିତା କ୍ରୋଧ ଧାରଣ କଲେ; ଏହି ମଧ୍ୟରେ ଭଣ୍ଡ—ଚଣ୍ଡ, ଦୁର୍ମତି ଓ କପଟ ପଣ୍ଡିତ—ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚିଲା।

Verse 67

दशाक्षौहिणिकायुक्तं कुटिलाक्षं महौजसम् / ललितासैन्यनाशाय युद्धाय प्रजिघाय सः

ସେ ଦଶ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନାସହିତ, କୁଟିଳଦୃଷ୍ଟି ଓ ମହାଓଜସ୍ବୀ; ଲଲିତାଙ୍କ ସେନାନାଶ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲା।

Verse 68

यथा पश्चात्कलकलं श्रुत्वाग्रेवर्तिनी चमूः / नागच्छति तथा चक्रे कुटिलाक्षो महारणम्

ଯେପରି ପଛର କଳକଳ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଆଗକୁ ବଢୁଥିବା ସେନା ଆଗେ ଯାଏ ନାହିଁ, ସେପରି କୁଟିଲାକ୍ଷ ମହାରଣ କଲା।

Verse 69

एवं चोभयतो युद्धं पश्चादग्रे तथाभवत् / अत्यन्ततुमुलं चासीच्छक्तीनां सैनिके महत्

ଏଭଳି ପଛେ ଓ ଆଗେ ଉଭୟ ପଟେ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା; ଶକ୍ତିଧାରୀମାନଙ୍କ ମହାସେନାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ତୁମୁଳ କୋଳାହଳ ହେଲା।

Verse 70

नक्तसत्त्वाश्च दैत्येन्द्रास्तिमिरेण समावृताः / इतस्ततः शिथिलतां कण्टके निन्युरुद्धताः

ନକ୍ତଚର ଦୈତ୍ୟେନ୍ଦ୍ରମାନେ ତିମିରରେ ଆବୃତ ହୋଇ, ଇତସ୍ତତଃ ଉଦ୍ଧତ ହୋଇ କଣ୍ଟକରେ ଲାଗି ଶିଥିଳ ହେଲେ।

Verse 71

निषङ्गेण दुराशेन धमनाद्यैश्चमूवरैः / चमूभिश्च प्रणहिता न्यपतञ्छत्रुकोटयः

ଦୁରାଶ ନାମକ ନିଷଙ୍ଗ ଓ ଧମନ ଆଦି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେନାନାୟକମାନଙ୍କ ପ୍ରେରଣାରେ ସେନାମାନେ ଆକ୍ରମଣ କରି ଶତ୍ରୁଙ୍କ କୋଟିକୋଟି ଦଳ ପତିତ ହେଲା।

Verse 72

ताभिर्दैत्यास्त्रमालाभिश्चक्रराजरथो वृतः / बकावलीनिबिडतः शैलराज इवाबभौ

ସେହି ଦୈତ୍ୟାସ୍ତ୍ରମାଳାମାନେ ଚକ୍ରରାଜଙ୍କ ରଥକୁ ଘେରି ରହିଲେ; ବକାବଳୀର ଘନ ଲତାରେ ଢାକା ଶୈଳରାଜ ପରି ସେ ଦିଶିଲା।

Verse 73

आक्रान्तपर्वणाधस्ताद्विषङ्गेण दुरात्मना / मुक्त एकः शरोदेव्यास्तालवृन्तमचूर्णयत्

ଦୁରାତ୍ମା ବିଷଙ୍ଗ ତଳଦିଗରୁ ପର୍ବତସନ୍ଧିକୁ ଦବାଇ ଦେବୀଙ୍କ ଉପରେ ଏକମାତ୍ର ଶର ଛାଡ଼ିଲା; ସେ ଶର ଦେବୀଙ୍କ ତାଳପତ୍ର ପଖାକୁ ଚୁର୍ଣ୍ଣ କରିଦେଲା।

Verse 74

अथ तेनाव्याहितेन संभ्रान्ते शक्तिमण्डले / कामेश्वरीमुखा नित्या महान्तं क्रोधमाययुः

ତାହାପରେ ସେଇ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତ ଆଘାତରେ ଶକ୍ତିମଣ୍ଡଳ ଉତ୍କଣ୍ଠିତ ହେଲା; କାମେଶ୍ୱରୀମୁଖ ନିତ୍ୟାମାନେ ମହାକ୍ରୋଧକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।

Verse 75

ईषद्भृकुटिसंसक्तं श्रीदेव्या वदनांबुजम् / अवलोक्य भृशोद्विग्ना नित्या दधुरतिश्रमम्

ଶ୍ରୀଦେବୀଙ୍କ ବଦନାମ୍ବୁଜରେ ଅଳ୍ପ ଭୃକୁଟିସଂକୋଚ ଦେଖି ନିତ୍ୟାମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଦ୍ବିଗ୍ନ ହେଲେ ଏବଂ ଭାରି ଶ୍ରମ ଅନୁଭବ କଲେ।

Verse 76

नित्या कालस्वरूपिण्यः प्रत्येकं तिथिविग्रहाः / क्रोधमुद्वीक्ष्य सम्नाज्ञ्या युद्धाय दधुरुद्यमम्

ନିତ୍ୟାମାନେ କାଳସ୍ୱରୂପିଣୀ, ପ୍ରତ୍ୟେକେ ତିଥିର ବିଗ୍ରହ; ମହାରାଜ୍ଞୀଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଦେଖି ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ ଧରିଲେ।

Verse 77

प्रणिपत्य च तां देवीं महाराज्ञीं महोदयाम् / ऊचुर्वाचमकाण्डोत्थां युद्धकौतुकगद्गदाम्

ତାପରେ ସେମାନେ ମହୋଦୟମୟୀ ମହାରାଜ୍ଞୀ ଦେବୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ଯୁଦ୍ଧକୌତୁକରେ ଗଦ୍ଗଦ ହୋଇ, ଅକାଣ୍ଡରେ ଉଦ୍ଭୂତ ବାଣୀ କହିଲେ।

Verse 78

तिथिनित्या उचुः / देवदेवी महाराज्ञी तवाग्रे ब्रेक्षितां चमूम् / दण्डिनीमन्त्रनाथादिमहाशक्त्याभपालिताम्

ତିଥିନିତ୍ୟାମାନେ କହିଲେ— ହେ ଦେବଦେବୀ ମହାରାଜ୍ଞୀ! ଆପଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଦଣ୍ଡିନୀ, ମନ୍ତ୍ରନାଥ ଆଦି ମହାଶକ୍ତିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପାଳିତ ସେନାକୁ ଆମେ ଦେଖୁଛୁ।

Verse 79

धर्षितु कातरा दुष्टा मायाच्छद्मपरायणाः / पार्ष्णिग्राहेण युद्धेन बाधन्ते रथपुङ्गवम्

ଧର୍ଷଣ କରିବାକୁ କାତର ଦୁଷ୍ଟମାନେ ମାୟା-ଛଳରେ ଆଶ୍ରିତ; ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନେ ସେଇ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥବୀରକୁ ବାଧା ଦେଉଛନ୍ତି।

Verse 80

तस्मात्तिमिरसंछन्नमूर्तीनां विबुधद्रुहाम् / शमयामो वयं दर्पं क्षणमात्रं विलोकय

ଏହେତୁ, ତିମିରରେ ଆବୃତ ରୂପଧାରୀ ଦେବଦ୍ରୋହୀମାନଙ୍କ ଦର୍ପକୁ ଆମେ ଶମନ କରିବୁ; କ୍ଷଣମାତ୍ର ଦୃଷ୍ଟି ଦିଅନ୍ତୁ।

Verse 81

या वह्निवासिनी नित्या या ज्वालामालिनी परा / ताभ्यां प्रदीपिते युद्धे द्रष्टुं शक्ताः सुरद्विषः

ଯିଏ ନିତ୍ୟା ବହ୍ନିବାସିନୀ, ଯିଏ ପରା ଜ୍ୱାଲାମାଲିନୀ— ସେଇ ଦୁଇଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦୀପ୍ତ ଯୁଦ୍ଧକୁ ସୁରଦ୍ୱେଷୀମାନେ ଦେଖିବାକୁ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥ ନୁହନ୍ତି।

Verse 82

प्रशमय्य महादर्पं पार्ष्णिग्राहप्रवर्तिनाम् / सहसैवागमिष्यामः सेवितुं श्रीपदांबुजम् / आज्ञां देहि महाराज्ञि मर्दनार्थं दुरात्मनाम्

ପାର୍ଷ୍ଣିଗ୍ରାହ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରବୃତ୍ତମାନଙ୍କ ମହାଦର୍ପକୁ ପ୍ରଶମିତ କରି ଆମେ ଶୀଘ୍ର ଆସି ଆପଣଙ୍କ ଶ୍ରୀପଦାମ୍ବୁଜ ସେବା କରିବୁ; ହେ ମହାରାଜ୍ଞୀ, ଦୁରାତ୍ମମାନଙ୍କ ମର୍ଦନାର୍ଥେ ଆଜ୍ଞା ଦିଅନ୍ତୁ।

Verse 83

इत्युक्ते सति नित्याभिस्तथास्त्विति जगाद सा / अथ कामेश्वरी नित्या प्रणम्य ललितेश्वरीम् / तया संप्रेषिता ताभिः कुण्डलीकृत कार्मुका

ନିତ୍ୟା ଦେବୀମାନେ ଏପରି କହିବା ପରେ ଲଳିତା ଦେବୀ 'ତଥାସ୍ତୁ' କହିଲେ। ତା’ପରେ କାମେଶ୍ୱରୀ ନିତ୍ୟା ଲଳିତେଶ୍ୱରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଧନୁ ସଜ୍ଜିତ କଲେ।

Verse 84

सा हन्तुं तान्दुराचारान्कूटयुद्धकृतक्षणान् / बालारुणमिव क्रोधारुणं वक्त्रं वितन्वती

ସେହି ଦୁରାଚାରୀ ଏବଂ କପଟ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିପୁଣ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିବା ପାଇଁ, ସେ ନିଜ ମୁଖକୁ କ୍ରୋଧରେ ବାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଲାଲ୍ କରିଦେଲେ।

Verse 85

रे रे तिष्ठत पापिष्ठा मायानिष्ठाश्छिनद्मि वः / अन्धकारमनुप्राप्य कूटयुद्धपरायणाः

'ଆରେ ଆରେ ପାପିଷ୍ଠମାନେ! ତିଷ୍ଠ! ମାୟାରେ ଆଶ୍ରିତ ତୁମ୍ଭମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ବିନାଶ କରିବି। ଅନ୍ଧକାରର ସାହାରା ନେଇ ତୁମେମାନେ କପଟ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛ!'

Verse 86

इति तान्भर्त्सयन्ती सा तूणीरोत्खातसायकात् / पर्वावरोहणं चक्रे क्रोधेन प्रस्खलद्गतिः

ଏହିପରି ସେମାନଙ୍କୁ ଭର୍ତ୍ସନା କରି, ତୂଣୀରରୁ ବାଣ ବାହାର କରି, କ୍ରୋଧରେ ଟଳମଳ ଗତିରେ ସେ ରଥର ପାହାଚରୁ ଓହ୍ଲାଇଲେ।

Verse 87

सज्जकार्मुकहस्ताश्च भगमालापुरःसराः / अन्याश्च चरिता नित्याः कृत पर्वावरोहणाः

ହାତରେ ସଜ୍ଜିତ ଧନୁ ଧରି, ଭଗମାଳା ଯାହାଙ୍କ ଆଗରେ ଥିଲେ, ସେହି ଅନ୍ୟ ନିତ୍ୟା ଦେବୀମାନେ ମଧ୍ୟ ପାହାଚରୁ ଓହ୍ଲାଇଲେ।

Verse 88

ज्वालामालिनि नित्या च या नित्या वह्निवासिनी / सज्जे युद्धे स्वतेजोभिः समदीपयतां रणे

ଜ୍ୱାଲାମାଲିନୀ ନିତ୍ୟା, ଯେ ନିତ୍ୟ ଅଗ୍ନିରେ ବାସ କରନ୍ତି, ସେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ସଜ୍ଜ ହୋଇ ନିଜ ତେଜରେ ରଣଭୂମିକୁ ସମ୍ୟକ୍ ଦୀପ୍ତ କଲେ।

Verse 89

अथ ते दुष्टदनुजाः प्रदीप्ते युद्धमण्डले / प्रकाशवपुषस्तत्र मरान्तं क्रोधमाययुः

ତାପରେ ସେଇ ଦୁଷ୍ଟ ଦାନବମାନେ ପ୍ରଦୀପ୍ତ ଯୁଦ୍ଧମଣ୍ଡଳରେ, ସେଠାରେ ପ୍ରକାଶମୟ ଦେହଧାରିଣୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ମରଣାନ୍ତକ କ୍ରୋଧକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ।

Verse 90

कामेश्वर्यादिका नित्यास्ताः पञ्चदश सायुधाः / ससिंहनादास्तान्दैत्यानमृद्नन्नेव हेलया

କାମେଶ୍ୱରୀ ଆଦି ସେଇ ପନ୍ଦର ନିତ୍ୟା ଅସ୍ତ୍ରଧାରିଣୀ ଥିଲେ; ସିଂହନାଦ କରି ସେମାନେ ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଯେନ ହେଳାରେ ମର୍ଦ୍ଦନ କଲେ।

Verse 91

महाकलकलस्तत्र समभूद्युद्धसीमनि / मन्दरक्षोभितांभोदिवेल्लत्कल्लोलमण्डलः

ସେଠାରେ ଯୁଦ୍ଧସୀମାରେ ମହା କଳକଳ ହେଲା; ମନ୍ଦର ପର୍ବତରେ କ୍ଷୋଭିତ ସମୁଦ୍ରର ଉଛଳୁଥିବା ତରଙ୍ଗମଣ୍ଡଳ ପରି।

Verse 92

ताश्च नित्यावलत्क्वाणकङ्कणैर्युधि पाणिभिः / आकृष्य प्रामकोदण्डास्तेनिरे युद्धमुद्धतम्

ସେଇ ନିତ୍ୟାମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଝଙ୍କାର କରୁଥିବା କଙ୍କଣଯୁକ୍ତ ହାତରେ ପ୍ରାମକ ଧନୁଷର ନାଡ଼ି ଟାଣି ଉଦ୍ଧତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।

Verse 93

यामत्रितयपर्यन्तमेवं युद्धमवर्त्तत / नित्यानां निशितैर्बाणैरक्षौहिण्यश्च संहृताः

ତିନି ଯାମ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏଭଳି ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଲା; ନିତ୍ୟାମାନଙ୍କ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ଅନେକ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ମଧ୍ୟ ସଂହୃତ ହେଲା।

Verse 94

जघान दमनं दुष्टं कामेशी प्रथमं शरैः / दीर्घजिह्वं चमूनाथं भगमाला व्यदारत्

କାମେଶୀ ପ୍ରଥମେ ଶରଦ୍ୱାରା ଦୁଷ୍ଟ ଦମନକୁ ବଧ କଲେ; ଭଗମାଳା ଦୀର୍ଘଜିହ୍ୱ ନାମକ ଚମୂନାଥକୁ ବିଦାରିତ କଲେ।

Verse 95

नित्यक्लिन्ना च भेरुण्डा हुम्बेकं हुलुमल्लकम् / कक्लसं वह्निवासा च निजघान शरैः शतैः

ନିତ୍ୟକ୍ଲିନ୍ନା ଓ ଭେରୁଣ୍ଡା ହୁମ୍ବେକ ଓ ହୁଲୁମଲ୍ଲକକୁ ସଂହାର କଲେ; ଵହ୍ନିବାସା କକ୍ଲସକୁ ଶତଶତ ବାଣରେ ନିହତ କଲେ।

Verse 96

महावज्रेश्वरी बाणैरभिनत्केकिवाहनम् / पुक्लसं शिवदूती च प्राहिणोद्यमसादनम्

ମହାବଜ୍ରେଶ୍ୱରୀ ବାଣଦ୍ୱାରା କେକିବାହନକୁ ପରାଜିତ କଲେ; ଶିବଦୂତୀ ପୁକ୍ଲସକୁ ଯମସଦନକୁ ପ୍ରେରଣ କଲେ।

Verse 97

पुण्ड्रकेतुं भुजोद्दण्डं त्वरिता समदारयत् / कुलसुन्दरिका नित्या चण्डबाहुं च कुक्कुरम्

ତ୍ୱରିତା ପୁଣ୍ଡ୍ରକେତୁ ଓ ଭୁଜୋଦ୍ଦଣ୍ଡକୁ ଚିରିଦେଲେ; ନିତ୍ୟା କୁଲସୁନ୍ଦରିକା ଚଣ୍ଡବାହୁ ଓ କୁକ୍କୁରକୁ ସଂହାର କଲେ।

Verse 98

अथ निलपताका च विजया च जयोद्धते / जंबुकाक्षं जृंभणं च व्यतन्वातां रणे बलिम् / सर्वमङ्गलिका नित्या तीक्ष्णशृङ्गमखण्डयत् / ज्वालामालिनिका नित्या जघानोग्रं त्रिकर्णकम्

ତେବେ ନୀଳପତାକା ଓ ବିଜୟା ଜୟଘୋଷ କରି ରଣେ ଜମ୍ବୁକାକ୍ଷ ଓ ଜୃମ୍ଭଣକୁ ବଳି ପରି ନିହତ କଲେ। ନିତ୍ୟା ସର୍ବମଙ୍ଗଳିକା ତୀକ୍ଷ୍ଣଶୃଙ୍ଗକୁ ଖଣ୍ଡିତ କଲେ, ଏବଂ ନିତ୍ୟା ଜ୍ୱାଳାମାଲିନିକା ଉଗ୍ର ତ୍ରିକର୍ଣ୍ଣକକୁ ବଧ କଲେ।

Verse 99

चन्द्रगुप्तं च दुःशीलं चित्रं चित्रा व्यदारत् / सेनानाथेषु सर्वेषु निहतेषु दुरात्मसु

ଚିତ୍ରା ଚନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତ, ଦୁଃଶୀଳ ଓ ଚିତ୍ରକୁ ଚିରିଦେଲେ। ଦୁରାତ୍ମା ସମସ୍ତ ସେନାନାଥ ନିହତ ହୋଇଯାଇଥିବାବେଳେ।

Verse 100

विषङ्गः परमः कुद्धश्चचाल पुरतो बली / अथ यामावशेषायां यामिन्यां घटिकाद्वयम्

ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ବଳବାନ ବିଷଙ୍ଗ ଆଗକୁ ଚାଲିଲା। ତାପରେ ରାତ୍ରିର ଅବଶିଷ୍ଟ ଯାମରେ ଦୁଇ ଘଟିକା ସମୟ କଟିଗଲା।

Verse 101

नित्याभिः सह संग्रामं विधाय स दुराशयः / अशक्यत्वं समुद्दिश्य चक्राम प्रपलायितुम्

ନିତ୍ୟାମାନଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରି ସେ ଦୁରାଶୟ, ଏହା ଅଶକ୍ୟ ବୋଲି ଭାବି, ପଳାଇବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହେଲା।

Verse 102

कामेश्वरीकराकृष्टचापोत्थौर्निशितैः शरैः / भिन्नवर्मा दृढतरं विषङ्गो विह्वलाशयः / हतावशिष्टैर्योधैश्च सार्धमेव पलायितः

କାମେଶ୍ୱରୀଙ୍କ କରାକୃଷ୍ଟ ଧନୁଷରୁ ନିଷ୍କ୍ରାନ୍ତ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରମାନେ ବିଷଙ୍ଗର ବର୍ମକୁ ଭେଦିଦେଲେ; ତାହାର ମନ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିହ୍ୱଳ ହେଲା। ଅବଶିଷ୍ଟ ଯୋଧାମାନଙ୍କ ସହ ସେ ପଳାଇଗଲା।

Verse 103

ताभिर्न निहतो दुष्टो यस्माद्वध्यः स दानवः / दण्डनाथाशरेणैव कालदण्डसमत्विषा

ସେମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ଦୁଷ୍ଟ ନ ନିହତ ହେଲା, କାରଣ ସେ ଦାନବ ବଧ୍ୟ ଥିଲା; ଦଣ୍ଡନାଥଙ୍କ ଶରେ, କାଳଦଣ୍ଡସମ ତେଜରେ, ସେ ବିଦ୍ଧ ହେଲା।

Verse 104

तस्मिन्पलायिते दुष्टे विषङ्गे भण्डसोदरे / सा विभाता च रजनी प्रसन्नाश्चाभवन्दिशः

ସେ ଦୁଷ୍ଟ ବିଷଙ୍ଗ—ଭଣ୍ଡାସୁରର ଉଦରସମ—ପଳାଇଗଲାବେଳେ, ରଜନୀ ଭାଙ୍ଗି ପ୍ରଭାତ ହେଲା ଏବଂ ଦିଗମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।

Verse 105

पलायितं रणेवीरमनुसर्त्तुमनौचिती / इति ताः समरान्नित्यास्तस्मिन्काले व्यरंसिषुः

‘ରଣରେ ପଳାଇଥିବା ବୀରକୁ ଅନୁସରଣ କରିବା ଅନୌଚିତ୍ୟ’—ଏହିପରି କହି, ନିତ୍ୟାମାନେ ସେ ସମୟରେ ସମରରୁ ବିରତ ହେଲେ।

Verse 106

दैत्यशस्त्रव्रणस्यन्दिशोणितप्लुतविग्रहाः / नित्याः श्रीललितां देवीं प्रणिपेतुर्जयोद्धताः

ଦୈତ୍ୟଶସ୍ତ୍ରଘାତର ଘାଉରୁ ବହୁଥିବା ରକ୍ତରେ ପ୍ଲୁତ ଦେହଧାରୀ, ଜୟୋଦ୍ଧତ ନିତ୍ୟାମାନେ ଶ୍ରୀଲଲିତା ଦେବୀଙ୍କୁ ସାଷ୍ଟାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମ କଲେ।

Verse 107

इत्थं रात्रौ महद्युद्धं तत्र जातं भयङ्करम् / नित्यानां रूपजालं च शस्त्रक्षतमलोकयत्

ଏହିପରି ରାତିରେ ସେଠାରେ ଭୟଙ୍କର ମହାଯୁଦ୍ଧ ଘଟିଲା; ଏବଂ ନିତ୍ୟାମାନଙ୍କ ରୂପଜାଲ ଓ ଶସ୍ତ୍ରକ୍ଷତମାନେ (ସେ) ଦେଖିଲା।

Verse 108

श्रुत्वोदन्तं महाराज्ञी कृपापाङ्गेन सैक्षत / तदालोकनमात्रेण व्रणो निर्व्रणतामगात्

ବୃତ୍ତାନ୍ତ ଶୁଣି ମହାରାଣୀ କୃପାଭରା କଟାକ୍ଷରେ ତାକୁ ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କର ଦର୍ଶନମାତ୍ରେ ସେ ଘାଉ ଘାଉରହିତ ହୋଇଗଲା।

Verse 109

नित्यानां विक्रमैश्चापि ललिता प्रीतिमासदत्

ନିତ୍ୟମାନଙ୍କର ବିକ୍ରମ ଦେଖି ଲଲିତା ଦେବୀ ପରମ ପ୍ରୀତି ଲାଭ କଲେ।