Sukta 93
नकिष्टं कर्मणा नशद् यश्चकार सदावृधम्। इन्द्रं न यज्ञैर्विश्वगूर्तमृभ्वसमधृष्टं धृष्ण्वोऽजसम्
nákiṣ ṭáṁ kármaṇā naśad yáś cakā́ra sadā́vṛdham | índraṁ ná yajñáir viśvágūrtam ṛ́bhvasam ádhṛṣṭaṁ dhṛ́ṣṇvo’já sam ||
None by deed attains to him who made himself ever waxing—Indra, as by sacrifices, universally approved, of deft puissance, unassailed, bold, primeval.
ଯିଏ ସଦା ବୃଦ୍ଧିଶୀଳ (ସଦାବୃଧ) ହୋଇ ନିଜକୁ ନିଜେ ଗଢ଼ି/ସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ କେହି କର୍ମଦ୍ୱାରା ପହଞ୍ଚିପାରେ ନାହିଁ। ଯଜ୍ଞଦ୍ୱାରା ସର୍ବତ୍ର ସ୍ୱୀକୃତ (ବିଶ୍ୱଗୂର୍ତ), ଋଭୁମାନଙ୍କ ପରି ନିପୁଣ-ଶକ୍ତିଶାଳୀ (ଋଭ୍ୱସମ୍), ଅଧୃଷ୍ଟ—ଅଜେୟ, ଧୃଷ୍ଣୁ—ଧୈର୍ୟଶାଳୀ, ଅଜ—ଆଦି/ପ୍ରାଚୀନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କେହି ଅତିକ୍ରମ କରିପାରେ ନାହିଁ।
Rishi: RV-source seer per AV 20 anukramaṇī tradition (to be confirmed in edition).
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh/Jagatī (RV-derived; confirm in edition)
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"adbhuta","emotional_arc":"From negation of rivals’ reach → to crescendo of Indra’s invulnerability and primordial force.","listener_experience":"A sense of being backed by something untouchable; fear gives way to boldness.","intensity":7}