Adhyaya 277
Veda-vidhana & VamshaAdhyaya 27741 Verses

Adhyaya 277

Description of the Royal Dynasties (राजवंशवर्णनम्) — Chapter Colophon and Transition

ଏହି ଖଣ୍ଡଟି ଔପଚାରିକ ସମାପନ ଓ ପାଠ୍ୟ-ସେତୁ ଭାବେ କାମ କରେ। ଅଗ୍ନି ପୁରାଣରେ “ରାଜବଂଶବର୍ଣ୍ଣନମ୍” ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେବା ଉଲ୍ଲେଖ କରି ସହସା ପରବର୍ତ୍ତୀ ବଂଶାନୁକ୍ରମ-ପ୍ରକରଣକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର ହୁଏ। ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପାଠଭେଦ ଟୀକା ମଧ୍ୟ ରହିଛି—କିଛି ପାଠରେ “ଦଧିବାମନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ” ବୋଲି ବିକଳ୍ପ ପାଠ ମିଳେ, ଯାହା ପାଣ୍ଡୁଲିପି ପରମ୍ପରାର ଜୀବନ୍ତ ପ୍ରବାହ ଦର୍ଶାଏ। ବଂଶାବଳୀ କେବଳ ଇତିହାସ ତାଲିକା ନୁହେଁ; ସେଗୁଡ଼ିକ ଧର୍ମ-ସୂଚକ, ଯାହା ରାଜଧର୍ମ, ବଂଶ-ନିରନ୍ତରତା ଓ ନୈତିକ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଯୋଡ଼େ। କୋଲୋଫନର ଏହି ମୋଡ଼ ପୁରୁବଂଶର କେନ୍ଦ୍ରିତ ଅବତରଣ ପାଇଁ ପାଠକଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରେ ଏବଂ ପୁରାଣୀୟ ବଂଶକଥାକୁ ଭାରତ/କୁରୁ ସ୍ମୃତି ସହ ସେତୁବଦ୍ଧ କରେ।

Shlokas

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे राजवंशवर्णनं नाम षट्सप्तत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः दधिवामनोभूदिति ख , छ , ञ , च अथ सप्तसप्रत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः पुरुवंशवर्णनं अग्निर् उवाच पुरोर्जनमेजयो ऽभूत्प्राचीन्नन्तस्तु तत्सुतः प्राचीन्नन्तान्मनस्त्युस्तु तस्माद्वीतमयो नृपः

ଏହିପରି ଶ୍ରୀ ଅଗ୍ନି ମହାପୁରାଣରେ “ରାଜବଂଶବର୍ଣ୍ଣନ” ନାମକ ଦୁଇଶେ ସତସତ୍ତରତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା। (କେତେକ ପାଠରେ—“ଦଧିବାମନ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ” ବୋଲି ଖ, ଛ, ଞ, ଚ ପାଣ୍ଡୁଲିପିରେ ମିଳେ।) ଏବେ “ପୁରୁବଂଶବର୍ଣ୍ଣନ” ନାମକ ଦୁଇଶେ ଅଠସତ୍ତରତମ ଅଧ୍ୟାୟ ଆରମ୍ଭ। ଅଗ୍ନି କହିଲେ—ପୁରୁଠାରୁ ଜନମେଜୟ ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତ। ପ୍ରାଚୀନ୍ନନ୍ତଠାରୁ ମନସ୍ତ୍ୟୁ, ଏବଂ ତାଙ୍କଠାରୁ ରାଜା ବୀତମୟ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 2

शुन्धुर्वीतमयाच्चाभूच्छुन्धोर्बहुविधः सुतः बहुविधाच्च संयातिरहोवादी च तत्सुतः

ବୀତମୟଠାରୁ ଶୁନ୍ଧୁ ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ ଶୁନ୍ଧୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ବହୁବିଧ। ବହୁବିଧଠାରୁ ସଂଯାତି ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଅହୋବାଦୀ।

Verse 3

तस्य पुत्रो ऽथ भद्राशोअ भद्राश्वस्य दशात्मजाः ऋचेयुश् च कृषेयुश् च सन्नतेयुस् तथात्मजः

ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭଦ୍ରାଶ ହେଲେ। ଭଦ୍ରାଶ୍ୱଙ୍କ ଦଶ ପୁତ୍ର—ଋଚେୟୁ, କୃଷେୟୁ, ଏବଂ ସନ୍ନତେୟୁ ଆଦି।

Verse 4

घृतेयुश् च चितेयुश् च स्थण्डिलेयुश् च सत्तमः धर्मेयुः सन्नतेयुश् च कृचेयुर्मतिनारकः

ହେ ସତ୍ତମ! (ଏଠାରେ ଉଲ୍ଲେଖିତ ନରକନାମ)—ଘୃତେୟୁ, ଚିତେୟୁ, ସ୍ଥଣ୍ଡିଲେୟୁ; ତଥା ଧର୍ମେୟୁ, ସନ୍ନତେୟୁ; ଏବଂ କୃଚେୟୁ—ଏଗୁଡ଼ିକ ‘ମତିନାରକ’ ନାମକ ନରକ-ଭେଦ।

Verse 5

तंसुरोघः प्रतिरथः पुरस्तो मतिनारजाः आसीत्पतिरथात्कण्वः कण्वान्मेधातिथिस्त्वभूत्

ତଂସୁରୋଘ, ପ୍ରତିରଥ, ପୁରସ୍ତ ଏବଂ ମତିନାର—ଏମାନେ (ସେହି ବଂଶରେ) ହେଲେ। ପତିରଥଠାରୁ କଣ୍ୱ ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ କଣ୍ୱଠାରୁ ମେଧାତିଥି ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 6

तंसुरोघाच्च चत्वारो दुष्मन्तो ऽथ प्रवीरकः सुमन्तश्चानयो वीरो दुष्मन्ताद्भरतो ऽभवत्

ତଂସୁରୋଘଠାରୁ ଚାରି ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ—ଦୁଷ୍ମନ୍ତ, ପ୍ରବୀରକ, ସୁମନ୍ତ; ଏବଂ ଦୁଷ୍ମନ୍ତଠାରୁ ବୀର ଭରତ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 7

शकुन्तलायान्तु बली यस्य नाम्ना तु भारताः सुतेषु मातृकोपेन नष्टेषु भरतस्य च

ଶକୁନ୍ତଳାଠାରୁ ଏକ ବଳବାନ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କ ନାମରେ ଲୋକମାନେ ‘ଭାରତ’ ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ। ଭରତଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ମାତୃକୋପ (ଶାପ) ଦ୍ୱାରା ନଷ୍ଟ ହେବାର କଥା ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ।

Verse 8

ततो मरुद्भिरानीय पुत्रः स तु वृहस्पतेः संक्रामितो भरद्वाजः क्रतुभिर्वितथो ऽभवत्

ତାପରେ ମରୁତମାନେ ଆଣିଥିବା ସେହି ପୁତ୍ରକୁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ନିକଟକୁ ସଂକ୍ରମିତ (ହସ୍ତାନ୍ତର) କରାଗଲା; ଏବଂ କ୍ରତୁମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭରଦ୍ୱାଜ ‘ବିତଥ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲେ।

Verse 9

स चापि वितथः पुत्रान् जनयामास पञ्च वै शग्भुर्वीतमयाश्चाभूच्छम्भोर्बहुविध इति ख , ज , च सुहोत्रञ्च सुहोतारङ्गयङ्गर्भन्तथैव च

ସେହି ବିତଥ ମଧ୍ୟ ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମାଇଲେ—ଶଗ୍ଭୁର୍ବୀତମୟ; (ଖ, ଜ, ଚ ପାଠାନୁସାରେ) ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ବହୁବିଧ; ଏବଂ ସୁହୋତ୍ର, ସୁହୋତାର, ଗୟ, ଗର୍ଭ।

Verse 10

कपिलश् च महात्मानं सुकेतुञ्च सुतद्वयम् कौशिकञ्च गृत्सपतिं तथा गृत्सपतेः सुताः

ଏବଂ କପିଳ, ମହାତ୍ମା, ସୁକେତୁ—ଏହି ଦୁଇ ପୁତ୍ର; କୌଶିକ, ଗୃତ୍ସପତି; ତଥା ଗୃତ୍ସପତିଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟ (ଏଠାରେ) ଉଲ୍ଲେଖିତ।

Verse 11

ब्रह्माणाः क्षत्रिया वैश्याः काशे दीर्घतमाःसुताः ततो धन्वन्तरिश्चासीत्तत्सुतो ऽभूच्च केतुमान्

କାଶୀରେ ଦୀର୍ଘତମାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, କ୍ଷତ୍ରିୟ ଓ ବୈଶ୍ୟ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ବଂଶରୁ ଧନ୍ୱନ୍ତରି ଉଦ୍ଭବିଲେ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର କେତୁମାନ୍ ଥିଲେ।

Verse 12

केतुमतो हेमरथो दिवोदास इतिश्रुतः प्रतर्दनो दिवोदासाद्भर्गवत्सौ प्रतर्दनात्

କେତୁମାନ୍ ଠାରୁ ହେମରଥ; ହେମରଥ ଠାରୁ ଦିବୋଦାସ—ଏହିପରି ପରମ୍ପରାରେ ଶୁଣାଯାଏ। ଦିବୋଦାସ ଠାରୁ ପ୍ରତର୍ଦନ, ଏବଂ ପ୍ରତର୍ଦନ ଠାରୁ ଦୁଇ ଭାର୍ଗବ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 13

वत्सादनर्क आसीच्च अनर्कात् क्षेमको ऽभवत् क्षेमकद्वर्षकेतुश् च वर्षकेतोर्विभुः स्मृतः

ବତ୍ସ ଠାରୁ ଅନର୍କ ଜନ୍ମିଲେ; ଅନର୍କ ଠାରୁ କ୍ଷେମକ ହେଲେ। କ୍ଷେମକ ଠାରୁ ବର୍ଷକେତୁ, ଏବଂ ବର୍ଷକେତୁ ଠାରୁ ବିଭୁ ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ।

Verse 14

विभोरानर्तः पुत्रो ऽभूद्विभोश् च सुकुमारकः सुकुमारात्सत्यकेतुर्वत्सभूमिस्तु वत्सकात्

ବିଭୁ ଠାରୁ ଆନର୍ତ ନାମକ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲେ; ଏବଂ ବିଭୁ ଠାରୁ ହିଁ ସୁକୁମାରକ ମଧ୍ୟ ହେଲେ। ସୁକୁମାରକ ଠାରୁ ସତ୍ୟକେତୁ, ଓ ବତ୍ସକ ଠାରୁ ବତ୍ସଭୂମି ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 15

सुहोत्रस्य वृहत्पुत्रो वृहतस्तनयास्त्रयः अजमीढो द्विमीढश् च पुरुमीढश् च वीर्यवान्

ସୁହୋତ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର ବୃହତ୍ ନାମରେ ଥିଲେ। ବୃହତଙ୍କ ତିନି ପୁତ୍ର—ଅଜମୀଢ, ଦ୍ୱିମୀଢ ଓ ବୀର୍ୟବାନ୍ ପୁରୁମୀଢ—ଥିଲେ।

Verse 16

अजमीढस्य केशिन्यां जज्ञे जह्नुः प्रतापवान् जह्नोरभूदजकाश्वो बलाकाश्वस्तदात्मजः

ଅଜମୀଢଙ୍କ ପତ୍ନୀ କେଶିନୀଙ୍କ ଗର୍ଭରୁ ପ୍ରତାପବାନ୍ ଜହ୍ନୁ ଜନ୍ମିଲେ। ଜହ୍ନୁଠାରୁ ଅଜକାଶ୍ୱ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ବଲାକାଶ୍ୱ ହେଲେ।

Verse 17

वलाकाश्वस्य कुशिकः कुशिकात् गाधिरिन्द्रकः गाधेः सत्यवती कन्या विश्वामित्रः सूतोत्तमः

ବଲାକାଶ୍ୱଠାରୁ କୁଶିକ ଜନ୍ମିଲେ; କୁଶିକଠାରୁ ଗାଧି (ଇନ୍ଦ୍ରକ) ହେଲେ। ଗାଧିଙ୍କ କନ୍ୟା ସତ୍ୟବତୀ; ତାଙ୍କ ବଂଶରେ ସୂତୋତ୍ତମ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

Verse 18

देवरातः कतिमुखा विश्वामित्रस्य ते सुताः शुनःशेफो ऽष्टकश्चान्यो ह्य् अजमीढात् सुतो ऽभवत्

ଦେବରାତ ଓ କତିମୁଖା ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର। ଶୁନଃଶେଫ ଓ ଅନ୍ୟ ଅଷ୍ଟକ ମଧ୍ୟ—ନିଶ୍ଚୟ—ଅଜମୀଢ ବଂଶରେ ପୁତ୍ରରୂପେ ଗଣ୍ୟ ହେଲେ।

Verse 19

नीलिन्यां शान्तिरपरः पुरुजातिः सुशान्तितः काशदीर्घतमा इति ज सुत इति ख , छ , ज , च प्रभाववानिति ख पुरुजातेस्तु वाह्याश्वो वाह्याश्च्वात् पञ्च पार्थिवाः

ନୀଲିନୀଠାରୁ ଅନ୍ୟ ଶାନ୍ତି ଜନ୍ମିଲେ; ପୁରୁଜାତିଠାରୁ ସୁଶାନ୍ତି ହେଲେ। କେତେକ ପାଠରେ ସେ ‘କାଶଦୀର୍ଘତମା’, ଅନ୍ୟ ପାଠରେ ‘ସୁତ’, ଆଉ କେଉଁଠି ‘ପ୍ରଭାବବାନ୍’ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖିତ। ପୁରୁଜାତିଠାରୁ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱ, ଏବଂ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱଠାରୁ ପାଞ୍ଚ ରାଜା ହେଲେ।

Verse 20

मुकुलः सृञ्जयश् चैव राजा वृहदिषुस् तथा यवीनरश् च कृमिलः पाञ्चाला इति विश्रुताः

ମୁକୁଲ, ସୃଞ୍ଜୟ ଏବଂ ରାଜା ବୃହଦିଷୁ; ତଥା ଯବୀନର ଓ କୃମିଲ—ଏମାନେ ‘ପାଞ୍ଚାଳ’ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

Verse 21

मुकुलस्य तु मौकुल्याः क्षेत्रोपेता द्विजातयः चञ्चाश्वो मुकुलाज्जज्ञे चञ्चाश्वान्मिथुनं ह्य् अभुत्

ମୁକୁଳରୁ ମୌକୁଲ୍ୟ ବଂଶ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା—କ୍ଷେତ୍ରସମ୍ପନ୍ନ ଦ୍ୱିଜମାନେ। ମୁକୁଳରୁ ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱ ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ ଚଞ୍ଚାଶ୍ୱରୁ ନିଶ୍ଚୟ ଏକ ମିଥୁନ (ପୁତ୍ର‑କନ୍ୟା) ହେଲା।

Verse 22

दिवोदासो ह्य् अहल्या च अहल्यायां शरद्वतात् शतानन्दः शतानन्दात् सत्यधृन्मिथुनन्ततः

ଦିବୋଦାସ ଓ ଅହଲ୍ୟା—ଅହଲ୍ୟାଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଶରଦ୍ୱତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶତାନନ୍ଦ ଜନ୍ମିଲେ। ଶତାନନ୍ଦରୁ ସତ୍ୟଧୃ ଜନ୍ମିଲେ; ପରେ ବଂଶଧାରା ଚାଲିଲା।

Verse 23

कृपः कृपी किवोदासान्मैत्रेयः सोमपस्ततः सृञ्जयात् पञ्चधनुषः सोमदत्तश् च तत्सुतः

କିବୋଦାସରୁ କୃପ ଓ କୃପୀ ଜନ୍ମିଲେ; ତାହାପରେ ମୈତ୍ରେୟ, ପରେ ସୋମପ। ସୃଞ୍ଜୟରୁ ପଞ୍ଚଧନୁଷ ଜନ୍ମିଲେ, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ସୋମଦତ୍ତ।

Verse 24

सहदेवः सोमदत्तात् सहदेवात्तु सोमकः आसीच्च सोमकाज्जन्तुर्जन्तोश् च पृषतः सुतः

ସୋମଦତ୍ତରୁ ସହଦେବ ଜନ୍ମିଲେ; ସହଦେବରୁ ସୋମକ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲେ। ସୋମକରୁ ଜନ୍ତୁ, ଏବଂ ଜନ୍ତୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ପୃଷତ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 25

पृषताद्द्रुपदस्तस्माद्धृष्टद्युम्नो ऽथ तत्सुतः धृष्ठकेतुश् च धूमिन्यामृक्षो ऽभूदजमीढतः

ପୃଷତରୁ ଦ୍ରୁପଦ ଜନ୍ମିଲେ; ଦ୍ରୁପଦରୁ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଏବଂ ପରେ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଧୃଷ୍ଟକେତୁ। ଏହିପରି ଅଜମୀଢରୁ ଧୂମିନୀଙ୍କ ଗର୍ଭେ ଋକ୍ଷ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 26

ऋक्षात्सम्वरणो जज्ञे कुरुः सम्वरणात्ततः यः प्रयागादपाक्रम्य कुरुक्षेत्रञ्चकार ह

ଋକ୍ଷରୁ ସମ୍ବରଣ ଜନ୍ମିଲେ; ସମ୍ବରଣରୁ ପୁନଃ କୁରୁ ଜନ୍ମିଲେ। ସେ ପ୍ରୟାଗ ଛାଡ଼ି କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ସ୍ଥାପନ କଲେ।

Verse 27

कुरोः सुधन्वा सुधनुः परिक्षिच्चारिमेजयः सुधन्वनः सुहोत्रो ऽभूत् सुहोत्राच्च्यवनो ह्य् अभूत्

କୁରୁଠାରୁ ସୁଧନ୍ୱା, ସୁଧନ୍ୱାଠାରୁ ସୁଧନୁ; ସୁଧନୁଠାରୁ ପରିକ୍ଷିତ, ପରିକ୍ଷିତଠାରୁ ଆରିମେଜୟ ଜନ୍ମିଲେ। ଆରିମେଜୟଠାରୁ ସୁଧନ୍ୱନ, ସୁଧନ୍ୱନଠାରୁ ସୁହୋତ୍ର; ଏବଂ ସୁହୋତ୍ରଠାରୁ ନିଶ୍ଚୟ ଚ୍ୟବନ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 28

वशिष्ठपरिचाराभ्यां सप्तासन् गिरिकासुताः वृहद्रथः कुशो वीरो यदुः प्रत्यग्रहो बलः

ବଶିଷ୍ଠଙ୍କ ଦୁଇ ପରିଚାରକ ଦ୍ୱାରା ଗିରିକାଙ୍କ ସାତ ପୁତ୍ର ହେଲେ—ବୃହଦ୍ରଥ, କୁଶ, ବୀର, ଯଦୁ, ପ୍ରତ୍ୟଗ୍ରହ ଓ ବଳ ଆଦି।

Verse 29

मत्स्यकाली कुशाग्रो ऽतो ह्य् आसीद्राज्ञो वृहद्रथात् कुशाग्राद्वृषभो जज्ञे तस्य सत्यहितः सुतः

ରାଜା ବୃହଦ୍ରଥଠାରୁ କୁଶାଗ୍ର ଜନ୍ମିଲେ, ଯାହାଙ୍କୁ ‘ମତ୍ସ୍ୟକାଳୀ’ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। କୁଶାଗ୍ରଠାରୁ ବୃଷଭ ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ସତ୍ୟହିତ।

Verse 30

सुधन्वा तत्सुतश्चोर्ज ऊर्जादासीच्च सम्भवः यवीनचश्चेति ख, छ , ञ , च सम्भवाच्च जरासन्धः सहदेवश् च तत्सुतः

ସୁଧନ୍ୱାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଥିଲେ ଊର୍ଜ। ଊର୍ଜଠାରୁ ସମ୍ଭବ ଓ (ଅନ୍ୟ) ଯବୀନଚ—ଏହିପରି ବଂଶ କୁହାଯାଏ। ସମ୍ଭବଠାରୁ ଜରାସନ୍ଧ ଜନ୍ମିଲେ; ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ସହଦେବ।

Verse 31

सहदेवादुदापिश् च उदापेः श्रुतकर्मकः परिक्षितस्य दायादो धार्मिको जनमेजयः

ସହଦେବଠାରୁ ଉଦାପି ଜନ୍ମିଲେ, ଉଦାପିଠାରୁ ଶ୍ରୁତକର୍ମକ। ପରିକ୍ଷିତଙ୍କ ଧାର୍ମିକ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଜନମେଜୟ ଥିଲେ।

Verse 32

जनमेजयात्त्रसदस्युर्जह्नोस्तु सुरथः सुतः श्रुतसेनोग्रसेनौ च भीमसेनश् च नामतः

ଜନମେଜୟଠାରୁ ତ୍ରସଦସ୍ୟୁ ଜନ୍ମିଲେ; ଜହ୍ନୁଠାରୁ ପୁତ୍ର ସୁରଥ। ଏବଂ ଶ୍ରୁତସେନ, ଉଗ୍ରସେନ, ଭୀମସେନ—ଏହି ନାମଗୁଡ଼ିକ ଥିଲା।

Verse 33

जनमेजयस्य पुत्रौ तु सुरथो महिमांस् तथा सुरथाद्विदूरथो ऽभूदृक्ष आसीद्विदूरथात्

ଜନମେଜୟଙ୍କ ଦୁଇ ପୁତ୍ର—ସୁରଥ ଓ ମହିମାନ। ସୁରଥଠାରୁ ବିଦୂରଥ ଜନ୍ମିଲେ, ବିଦୂରଥଠାରୁ ଋକ୍ଷ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 34

ऋक्षस्य तु द्वितीयस्य भीमसेनो ऽभवत्सुतः प्रतीपो भीमसेनात्तु प्रतीपस्य तु शान्तनुः

ଋକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶାଖା/ପୁତ୍ରଠାରୁ ଭୀମସେନ ଜନ୍ମିଲେ। ଭୀମସେନଠାରୁ ପ୍ରତୀପ, ପ୍ରତୀପଠାରୁ ଶାନ୍ତନୁ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 35

देवापिर्वाह्लिकश् चैव सोमदत्तस्तु शान्तनोः वाह्लिकात्सोमदत्तो ऽभुद्भूरिर्भूरिस्रवाः शलः

ଶାନ୍ତନୁଠାରୁ ଦେବାପି, ବାହ୍ଲିକ ଓ ସୋମଦତ୍ତ ଜନ୍ମିଲେ। ବାହ୍ଲିକଠାରୁ ସୋମଦତ୍ତ, ତାହାଠାରୁ ଭୂରି, ଭୂରିଶ୍ରବା ଓ ଶଲ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 36

गङ्गायां शान्तनोर्भीष्मः काल्यायां विचित्रवीर्यकः कृष्णद्वैपायनश् चैव क्षेत्रे वैचित्रवीर्यके

ଗଙ୍ଗା ଦ୍ୱାରା ଶାନ୍ତନୁଙ୍କର ଭୀଷ୍ମ ଜନ୍ମିଲେ; କାଲ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟ ଜନ୍ମିଲେ। ଏବଂ କୃଷ୍ଣଦ୍ୱୈପାୟନ (ବ୍ୟାସ) ବିଚିତ୍ରବୀର୍ୟଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବୀଜଦାତା ହେଲେ।

Verse 37

धृतरष्ट्रञ्च पाण्डुञ्च विदुरञ्चाप्यजीजनत् पाण्डोर्युधिष्ठिरः कुन्त्यां भीमश् चैवार्जुनस्त्रयः

ସେ ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର, ପାଣ୍ଡୁ ଓ ବିଦୁରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଜନ୍ମଦେଲେ। ପାଣ୍ଡୁଙ୍କର କୁନ୍ତୀ ଦ୍ୱାରା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମ ଓ ଅର୍ଜୁନ—ଏହି ତିନିଜଣ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 38

नकुलः सहदेवश् च पाण्डोर्माद्य्राञ्च दैवतः अर्जुनस्य च सौभद्रः परिक्षिदभिमन्युतः

ନକୁଳ ଓ ସହଦେବ ପାଣ୍ଡୁଙ୍କର ମାଦ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ଦେବତା (ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର) ମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମିଲେ। ଏବଂ ଅର୍ଜୁନଙ୍କର ସୁଭଦ୍ରା ଦ୍ୱାରା ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ପରୀକ୍ଷିତ ଜନ୍ମିଲେ।

Verse 39

द्रौपदी पाण्डवानाञ्च प्रिया तस्यां युधिष्ठिरात् प्रतिविन्ध्यो भीमसेनाच्छ्रुतकीर्तिर्धनञ्जयात्

ଦ୍ରୌପଦୀ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ପ୍ରିୟା ଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଠାରୁ ପ୍ରତିବିନ୍ଧ୍ୟ, ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଠାରୁ ଶ୍ରୁତକୀର୍ତି, ଏବଂ ଧନଞ୍ଜୟ (ଅର୍ଜୁନ)ଙ୍କୁ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଏକ ପୁତ୍ର ଜନ୍ମିଲା।

Verse 40

सहदेवाच्छ्रुतकर्मा शतानीकस्तु नाकुलिः भीमसेनाद्धिडिम्बायामन्य आसीद् घटीत्कचः

ସହଦେବଙ୍କୁ ଠାରୁ ଶ୍ରୁତକର୍ମା ଜନ୍ମିଲେ, ଏବଂ ନକୁଳଙ୍କୁ ଠାରୁ ଶତାନୀକ (ନାକୁଳି) ଜନ୍ମିଲେ। ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଠାରୁ ହିଡିମ୍ବାଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ପୁତ୍ର ଘଟୋତ୍କଚ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ।

Verse 41

एते भूता भविष्याश् च नृपाः संख्या न विद्यते अत्र पाठः पतितः धनञ्जयात् क उत्पन्न इति विशेषाप्राप्तेः गताः कालेन कालो हि हरिस्तं पूजयेद्द्विज होममग्नौसमुद्दिश्य कुरु सर्वप्रदं यतः

ଏହି ଭୂତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତ ରାଜାମାନଙ୍କର ସଂଖ୍ୟା ଗଣନାତୀତ। ଏଠାରେ ଧନଞ୍ଜୟ ପରେ ପାଠର ଏକ ଅଂଶ ଲୁପ୍ତ, କାରଣ “ସେ କାହାଠାରୁ ଜନ୍ମିଲେ?” ଏହି ବିଶେଷ ବିବରଣୀ ମିଳେନାହିଁ। ସମସ୍ତଙ୍କୁ କାଳ ନେଇଯାଏ; କାଳ ହିଁ ହରି (ବିଷ୍ଣୁ)। ତେଣୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜ, ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କର; ଅଗ୍ନିକୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ହୋମ କର, କାରଣ ସେ ସର୍ବବରଦାତା।

Frequently Asked Questions

A recensional variant is recorded (pāṭhabheda), where some manuscripts read “Dadhivāmana came into being,” showing how the Agni Purana circulated with minor lineage/wording differences.

By framing genealogy under kāla and dharma, it reminds the reader that worldly continuity is time-bound, encouraging devotion and disciplined action while studying the structures of righteous kingship.