Adhyaya 218

Verse 1

वलिङ्गाय नामलिङ्गायेति ख , छ च नमो ऽनागतलिङ्गायेत्यादिः देवानुगतलिङ्गिने इत्य् अन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति परमात्मा परंविभो इति ज अथाष्टादशाधिकद्विशततमो ऽध्यायः राजाभिषेककथनं अग्निर् उवाच पुष्करेण च रामाय राजधर्मं हि पृच्छते यथादौ कथितं तद्वद्वशिष्ट कथयामि ते

[ପାଠାନ୍ତର] ‘ବଲିଙ୍ଗାୟ, ନାମଲିଙ୍ଗାୟ’—ଖ ଓ ଛ ପାଣ୍ଡୁଲିପିରେ; ‘ନମୋऽନାଗତଲିଙ୍ଗାୟ…’ ଇତ୍ୟାଦି। ଶେଷର ‘ଦେବାନୁଗତଲିଙ୍ଗିନେ’ ପାଠ ଜ ପାଣ୍ଡୁଲିପିରେ ନାହିଁ; ଜ ରେ ‘ପରମାତ୍ମା ପରଂବିଭୋ’ ଅଛି। ଏବେ 218ତମ ଅଧ୍ୟାୟ—ରାଜାଭିଷେକ କଥନ। ଅଗ୍ନି କହିଲେ: ପୁଷ୍କର ରାମଙ୍କୁ ରାଜଧର୍ମ ପଚାରିଛନ୍ତି; ଆରମ୍ଭରେ ଯେପରି କୁହାଯାଇଥିଲା, ହେ ବଶିଷ୍ଠ, ସେପରି ମୁଁ କହୁଛି।

Verse 2

पुष्कर उवाच राजधर्मं प्रवक्ष्यामि सर्वस्मात् राजधर्मतः राजा भवेत् शत्रुहन्ता प्रजापालः सुदण्डवान्

ପୁଷ୍କର କହିଲେ: ମୁଁ ରାଜଧର୍ମ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି, ଯାହା ସମସ୍ତ ରାଜଧର୍ମମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ରାଜା ଶତ୍ରୁହନ୍ତା, ପ୍ରଜାପାଳକ ଏବଂ ଦଣ୍ଡକୁ ଯଥାବିଧି ପ୍ରୟୋଗକାରୀ ହେବା ଉଚିତ।

Verse 3

पालयिष्यति वः सर्वान् धर्मस्थान् व्रतमाचरेत् संवत्सरं स वृणुयात् पुरोहितमथ द्विजं

ସେ ତୁମମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ ଧର୍ମସ୍ଥାନ (ନ୍ୟାୟାସନ ଓ ଧାର୍ମିକ ସଂସ୍ଥା) ପାଳନ କରିବେ ଏବଂ ବ୍ରତାଚରଣ କରିବେ। ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ଦ୍ୱିଜ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ପୁରୋହିତ ଭାବେ ବରଣ କରିବେ।

Verse 4

मन्त्रिणश्चाखिलात्मज्ञान्महिषीं धर्मलक्षणां संवत्सरं नृपः काले ससम्भारो ऽभिषेचनं

ସମସ୍ତ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଓ ଅନ୍ତର୍ନୀତିତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣୁଥିବା ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଏବଂ ଧର୍ମଲକ୍ଷଣଯୁକ୍ତ ପ୍ରଧାନ ମହିଷୀଙ୍କୁ ସହ ରଖି, ରାଜା ଯଥାକାଳେ—ଗୋଟିଏ ବର୍ଷ ପ୍ରସ୍ତୁତି ପରେ—ସମସ୍ତ ସାମଗ୍ରୀ ସହିତ ଅଭିଷେକ କରିବେ।

Verse 5

कुर्यान्मृते नृपे नात्र कालस्य नियमः स्मृतः तिलैः सिद्धार्थकैः स्नानं सांवत्सरपुरोहितौ

ରାଜା ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ ଏହି କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ; ଏଠାରେ କାଳର କୌଣସି ନିୟମ ସ୍ମୃତିରେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନୁହେଁ। ତିଳ ଓ ସିଦ୍ଧାର୍ଥକ (ଧଳା ସୋରିଷ) ଦ୍ୱାରା ସ୍ନାନ କରାଯିବ; ଏହି ବିଧି ସାଂବତ୍ସର ଯାଜକ ଓ ପୁରୋହିତ ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ।

Verse 6

घोषयित्वा जयं राज्ञो राजा भद्रासने स्थितः अभयं घोषयेद् दुर्गान्मोचयेद्राज्यपालके

ରାଜାଙ୍କ ଜୟ ଘୋଷଣା କରି, ରାଜା ଭଦ୍ରାସନରେ ଉପବିଷ୍ଟ ହୋଇ ଅଭୟ ଘୋଷଣା କରିବେ; ଏବଂ ଦୁର୍ଗମାନରୁ ବନ୍ଦୀମାନଙ୍କୁ ମୋଚନ କରି, ରାଜ୍ୟରକ୍ଷକ ଅଧିକାରୀ/ପହରାଦାରମାନଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରିବେ।

Verse 7

पुरोधसाभिषेकात् प्राक् कार्यैन्द्री शान्तिरेव च उपवास्यभिषेकाहे वेद्यग्नौ जुहुयान्मनून्

ପୁରୋହିତଙ୍କ ଅଭିଷେକ ପୂର୍ବରୁ ନିଶ୍ଚୟ ଐନ୍ଦ୍ରୀ-ଶାନ୍ତି କରାଯିବ। ଉପବାସ କରି, ଅଭିଷେକ ଦିନ ବେଦ୍ୟାଗ୍ନିରେ ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି ଆହୁତି ଦେବ।

Verse 8

राजा हरिति छ , ख , घ , ज , ञ , ट च पुरोहितमथर्त्विजमिति ख , घ , छ , ज , ट च जुहुयादमूनिति ङ वैष्णवानैन्द्रमन्त्रांस्तु सावित्रीन् वैश्वदैवतान् सौम्यान् स्वस्त्ययनं शर्मायुष्याभयदान्मनून्

ରାଜା ପୁରୋହିତ ଓ ଋତ୍ୱିଜ୍ ଯାଜକଙ୍କୁ ନିଯୁକ୍ତ କରି, ପରେ ସେହି ମନ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହୁତି ଦେବେ—ବୈଷ୍ଣବ ଓ ଐନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ର, ସାବିତ୍ରୀ, ବୈଶ୍ୱଦେବ, ସୌମ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ଏବଂ ସ୍ୱସ୍ତ୍ୟୟନ ସୂତ୍ର—ଯେଉଁମାନେ କଲ୍ୟାଣ (ଶର୍ମ), ଆୟୁ ଓ ଅଭୟ ଦାନକାରୀ।

Verse 9

अपराजिताञ्च कलसं वह्नेर्दक्षिणपार्श्वगं सम्पातवन्तं हैमञ्च पूजयेद्गन्धपुष्पकैः

ଅଗ୍ନିର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ରଖାଯାଇଥିବା ଅପରାଜିତା କଳଶ ଏବଂ ସମ୍ପାତ-ଯୋଗ୍ୟ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ରକୁ ଗନ୍ଧ ଓ ପୁଷ୍ପଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରିବ।

Verse 10

प्रदक्षिणावर्तशिखस्तप्तजाम्बूनदप्रभः रथौघमेघनिर्घोषो विधूमश् च हुताशनः

ହୁତାଶନ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଶିଖା ପ୍ରଦକ୍ଷିଣାବର୍ତ୍ତ (ଡାହାଣକୁ ଘୁରୁଥିବା) ଅଟେ; ସେ ତପ୍ତ ଜାମ୍ବୂନଦ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ; ତାଙ୍କ ନାଦ ରଥସମୂହର ଗର୍ଜନ ଓ ମେଘଗର୍ଜନ ସଦୃଶ; ଏବଂ ସେ ଧୂମରହିତ।

Verse 11

अनुलोमः सुगन्धश् च स्वस्तिकाकारसन्निभः प्रसन्नार्चिर्महाज्वालः स्फुलिङ्गरहितो हितः

ଯେ ଯଜ୍ଞାଗ୍ନିର ଶିଖା ଦକ୍ଷିଣାବର୍ତ୍ତ ଗତି କରେ, ସୁଗନ୍ଧିତ, ସ୍ୱସ୍ତିକାକାର ସଦୃଶ, ପ୍ରସନ୍ନ ଓ ନିର୍ମଳ ଦୀପ୍ତିଯୁକ୍ତ, ମହାଜ୍ୱାଳାରେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ, ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗହୀନ ଏବଂ କ୍ରିୟାରେ ହିତକର—ସେଇ ଅଗ୍ନି ଶୁଭ।

Verse 12

न व्रजेयुश् च मध्येन मार्जारमृगपक्षिणः पर्वताग्रमृदा तावन्मूर्धानं शोधयेन्नृपः

ରାଜପ୍ରାସାଦ/ସଭାର ମଧ୍ୟଦ୍ୱାରା ବିଲେଇ, ବନ୍ୟପଶୁ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଯାଉ ନାହିଁ। ସେତେବେଳେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରାଜା ପର୍ବତଶିଖରର ମାଟିରେ ନିଜ ମସ୍ତକ ଶୋଧନ କରୁନ୍ତୁ।

Verse 13

वल्मीकाग्रमृदा कर्णौ वदनं केशवालयात् इन्द्रालयमृदा ग्रीवां हृदयन्तु नृपाजिरात्

ବଲ୍ମୀକ (ପିପିଳିକା ଢିବି) ଶିଖରର ମାଟିରେ କାନ ଲେପନ କର; କେଶବ (ବିଷ୍ଣୁ) ମନ୍ଦିରର ମାଟିରେ ମୁହଁ; ଇନ୍ଦ୍ରାଳୟର ମାଟିରେ ଗ୍ରୀବା; ଏବଂ ରାଜାଙ୍କ ଆଙ୍ଗଣର ମାଟିରେ ହୃଦୟପ୍ରଦେଶ ଶୋଧନ କର।

Verse 14

करिदन्तोद्धृतमृदा दक्षिणन्तु तथा भुजं वृषशृङ्गोद्धृतमृदा वामञ्चैव तथा भुजं

ହାତୀର ଦାନ୍ତରେ ଉଠାଇଥିବା ମାଟିରେ ଦକ୍ଷିଣ ଭୁଜାକୁ (ଲେପନ/ଶୋଧନ) କର; ଏବଂ ବୃଷଭର ଶୃଙ୍ଗରେ ଉଠାଇଥିବା ମାଟିରେ ବାମ ଭୁଜାକୁ କର।

Verse 15

सरोमृदा तथा पृष्ठमुदरं सङ्गमान् मृदा नदीतटद्वयमृदा पार्श्वे संशोधयेत्तथा

ସରୋବରର ମାଟିରେ (ଦେହ) ଶୁଧ୍ଧ କର; ନଦୀ-ସଙ୍ଗମର ମାଟିରେ ପୃଷ୍ଠ ଓ ଉଦର; ଏବଂ ନଦୀର ଉଭୟ ତଟର ମାଟିରେ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ—ଏପରି ଶୋଧନ କର।

Verse 16

वेश्याद्वारमृदा राज्ञः कटिशौचं विधीयते यज्ञस्थानात्तथैवोरू गोस्थानाज्जानुनी तथा

ରାଜାଙ୍କ କଟି-ପ୍ରଦେଶର ଶୌଚ ବେଶ୍ୟା ଘରର ଦ୍ୱାରମାଟି ଦ୍ୱାରା ବିଧିତ। ତଥା ଉରୁ ଯଜ୍ଞସ୍ଥାନର ମାଟିରେ, ଜାନୁ (ଘୁଁଡି) ଗୋଶାଳାର ମାଟିରେ ଶୁଦ୍ଧ ହେବ।

Verse 17

अश्वस्थानात्तथा जङ्घे रथचक्रमृदाङ्घ्रिके मूर्धानं पञ्चगव्येन भद्रासनगतं नृपं

ତାପରେ ଜଂଘା ପାଇଁ ଅଶ୍ୱଶାଳାର ମାଟି, ଏବଂ ପାଦ ପାଇଁ ରଥଚକ୍ର-ସ୍ପୃଷ୍ଟ ଓ ପାଦ-ସ୍ପୃଷ୍ଟ ମାଟି ନେଇ, ଭଦ୍ରାସନରେ ବସିଥିବା ନୃପଙ୍କ ମସ୍ତକରେ ପଞ୍ଚଗବ୍ୟରେ ଅଭିଷେକ କରିବ।

Verse 18

अभिषिञ्चेदमात्यानां चतुष्टयमथो घटैः चन्द्रालयमृदेति ज सरोमृदेत्यादिः संशोधयेत्तथेत्यन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति पूर्वतो हेमकुम्भेन घृतपूर्णेन ब्राहणः

ତାପରେ ଘଟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚାରି ଅମାତ୍ୟଙ୍କ ସମୂହକୁ ଅଭିଷେକ କରିବ। (ପାଠପରମ୍ପରାରେ ‘ଚନ୍ଦ୍ରାଲୟମୃଦ୍’, ‘ସରୋମୃଦ୍’ ଇତ୍ୟାଦି ପାଠ ସଂଶୋଧନୀୟ; ‘ତଥା…’ ଅନ୍ତିମ ଭାଗ ‘ଜ’ ପାଣ୍ଡୁଲିପିରେ ନାହିଁ।) ଆରମ୍ଭରେ ଘୃତପୂର୍ଣ୍ଣ ସୁବର୍ଣ୍ଣକୁମ୍ଭ ନେଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଗ୍ରସର ହେବ।

Verse 19

रूप्यकुम्भेन याम्ये च क्षीरपूर्णेन क्षत्रियः दध्ना च ताम्रकुम्भेन वैश्यः पश्चिमगेन च

ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ଦୁଧପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ୍ୟକୁମ୍ଭ ଦ୍ୱାରା (ବିଧି) କରିବ। ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ବୈଶ୍ୟ ଦହିପୂର୍ଣ୍ଣ ତାମ୍ରକୁମ୍ଭ ଦ୍ୱାରା (ବିଧି) କରିବ।

Verse 20

मृण्मयेन जलेनोदक् शूद्रामात्यो ऽभिषिचयेत् ततो ऽभिषेकं नृपतेर्बह्वृचप्रवरो द्विजः

ମୃଣ୍ମୟ ପାତ୍ରରେ ରଖା ଜଳଦ୍ୱାରା ଶୂଦ୍ର ଅମାତ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ସିଞ୍ଚନ କରିବ। ତାପରେ ବହ୍ୱୃଚମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନୃପତିଙ୍କ ଅଭିଷେକ କରିବ।

Verse 21

कुर्वीत मधुना विप्रश्छन्दोगश् च कुशोदकैः सम्पातवन्तं कलशं तथा गत्वा पुरोहितः

ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧୁଦ୍ୱାରା ଏହି କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ଛାନ୍ଦୋଗ ପୁରୋହିତ କୁଶା-ମିଶ୍ରିତ ଜଳଦ୍ୱାରା। ତଥା ପୁରୋହିତ ବିଧିସ୍ଥଳକୁ ଯାଇ ସମ୍ପାତ-ସଂସ୍କାରଯୁକ୍ତ କଳଶ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁ।

Verse 22

विधाय वह्निरक्षान्तु सदस्येषु यथाविधि राजश्रियाभिषेके च ये मन्त्राः परिकीर्तिताः

କର୍ମ ସମ୍ପନ୍ନ କରି, ବିଧିଅନୁସାରେ ସଭ୍ୟ/ଋତ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଅଗ୍ନି-ରକ୍ଷା କରାଯାଉ; ଏବଂ ରାଜଶ୍ରୀ-ଅଭିଷେକ ପାଇଁ ପ୍ରକୀର୍ତ୍ତିତ ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଜପ/ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉ।

Verse 23

तैस्तु दद्यान्महाभाग ब्राह्मणानां स्वनैस् तथा ततः पुरोहितो गच्छेद्वेदिमूलन्तदेव तु

ହେ ମହାଭାଗ! ସେହି (ଦକ୍ଷିଣା/ଉପହାର) ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଯଥାବିଧି ଦାନ ଦେବା ଉଚିତ; ତାପରେ ପୁରୋହିତ ମାପିତ ପଦକ୍ଷେପରେ ବେଦୀର ମୂଳସ୍ଥାନକୁ ଯିବ—ଏହି ହିଁ ବିଧି।

Verse 24

शतच्छिद्रेण पात्रेण सौवर्णेनाभिषेचयेत् या ओषधीत्योषधीभीरथेत्युक्त्वेति गन्धकैः

ଶତଛିଦ୍ରଯୁକ୍ତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ରଦ୍ୱାରା ଅଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ; ‘ୟା ଓଷଧୀଃ’, ‘ଓଷଧୀଭିଃ’, ‘ରଥେ…’ ଇତ୍ୟାଦି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରି ସୁଗନ୍ଧ ଦ୍ରବ୍ୟ ସହିତ ଜଳ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉ।

Verse 25

पुष्पैः पुष्पवतीत्येव ब्राह्मणेति च वीजकैः रत्नैर् आशुः शिशानश् च ये देवाश् च कुशोदकैः

ପୁଷ୍ପଦ୍ୱାରା ‘ପୁଷ୍ପବତୀ’ ବୋଲି, ବୀଜ/ଧାନ୍ୟଦ୍ୱାରା ‘ବ୍ରାହ୍ମଣେ’ ବୋଲି; ରତ୍ନଦ୍ୱାରା ‘ଆଶୁଃ’ ଓ ‘ଶିଶାନଶ୍’ ବୋଲି; ଏବଂ କୁଶା-ଜଳଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆବାହନ କରାଯାଉ।

Verse 26

यजुर्वेद्यथर्ववेदी गन्धद्वारेति संस्पृशेत् शिरः कण्ठं रोचनया सर्वतीर्थोदकैर् द्विजाः

ଯଜୁର୍ବେଦୀ ଓ ଅଥର୍ବବେଦୀ ‘ଗନ୍ଧଦ୍ୱାର’ ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି ଦେହକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁନ୍ତୁ। ରୋଚନାରେ ଶିର ଓ କଣ୍ଠ ସ୍ପର୍ଶ କରି, ସର୍ବତୀର୍ଥୋଦକ ସମ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ଶୁଦ୍ଧି କରୁନ୍ତୁ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ।

Verse 27

गीतवाद्यादिनिर्घोषैश्चामरव्यजनादिभिः सर्वौषधिमयं कुम्भं धारयेयुर्नृपाग्रतः

ଗୀତ ଓ ବାଦ୍ୟର ନିର୍ଘୋଷ ମଧ୍ୟରେ, ଚାମର-ବ୍ୟଜନ ଆଦି ସତ୍କାର ସହ, ସର୍ବ ଔଷଧିମୟ ଅଭିଷେକ-କୁମ୍ଭକୁ ରାଜାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ବହନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 28

तं पश्येद्दर्पणं राजा घृतं वै मङ्गलादिकं अभ्यर्च्य विष्णुं ब्रह्माणमिन्द्रादींश् च ग्रहेश्वरान्

ବିଷ୍ଣୁ, ବ୍ରହ୍ମା, ଇନ୍ଦ୍ର ଆଦି ଏବଂ ଗ୍ରହେଶ୍ୱରମାନଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ପୂଜା କରି, ପରେ ରାଜା ସେଇ ଦର୍ପଣ ଓ ଘୃତ ଆଦି ମଙ୍ଗଳଦ୍ରବ୍ୟ ଦର୍ଶନ କରୁ।

Verse 29

वेदिमूलन्तथैव तु इरि ख दीपकैर् इति ङ यजुर्वेद्यथ ऋग्वेदी इति ङ ग्रहादिकानिति ख , ग , घ च व्याघ्रचर्मोत्तरां शय्यामुपविष्टः पुरोहितः मधुपर्कादिकं दत्त्वा पट्टबन्धं प्रकारयेत्

ତଥା ବେଦିର ମୂଳେ ବିଧିପୂର୍ବକ ଦୀପକ ସଜାଇବା ଉଚିତ। ପରେ ବ୍ୟାଘ୍ରଚର୍ମ ପତିତ ଶୟ୍ୟାରେ ଉପବିଷ୍ଟ ପୁରୋହିତ ମଧୁପର୍କ ଆଦି ଦେଇ, ପଟ୍ଟବନ୍ଧ (ଶିରୋବନ୍ଧନ) କ୍ରିୟା କରାଇବେ।

Verse 30

राज्ञोमुकुटबन्धञ्च पञ्चचर्मोत्तरं ददेत् ध्रुवाद्यैर् इति च विशेद् वृषजं वृषदंशजं

ରାଜାଙ୍କୁ ମୁକୁଟବନ୍ଧ ଓ ପଞ୍ଚଚର୍ମନିର୍ମିତ ଉତ୍ତରୀୟ ଦେବା ଉଚିତ। ପରେ ଧ୍ରୁବାଦି ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରି, ବୃଷଜ ଓ ବୃଷଦଂଶଜଙ୍କୁ ଆବାହନ କରି, କ୍ରିୟାରେ ପ୍ରବେଶ କରିବେ।

Verse 31

द्वीपिजं सिंहजं व्याघ्रजातञ्चर्म तदासने अमात्यसचिवादींश् च प्रतीहारः प्रदर्शयेत्

ସେହି ଆସନରେ ଚିତା, ସିଂହ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଘ୍ରର ଚର୍ମ ପତିଆଇବା ଉଚିତ; ପ୍ରତୀହାର ଅମାତ୍ୟ, ସଚିବ ଆଦିଙ୍କୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଉ।

Verse 32

गोजाविगृहदानाद्यैः सांवत्सरपुरोहितौ पूजयित्वा द्विजान् प्रार्च्य ह्य् अन्यभूगोन्नमुख्यकैः

ଗୋ, ଛେଳି, ଗୃହ ଆଦି ଦାନଦ୍ୱାରା ବାର୍ଷିକ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ପୂଜି, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ଅର୍ଚ୍ଚନ କରିବା ଉଚିତ; ଭୂମି ଓ ଧାନ୍ୟ ଆଦି ଅନ୍ୟ ନିବେଦନରେ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ କରିବା ଉଚିତ।

Verse 33

वह्निं प्रदक्षिणीकृत्य गुरुं नत्वाथ पृष्ठतः वृषमालभ्य गां वत्सां पूजयित्वाथ मन्त्रितं

ପବିତ୍ର ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରି ଗୁରୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବ; ପରେ ପଛଦିଗରୁ ବୃଷଭକୁ ଧରି, ଗାଈ ଓ ବଛଡ଼ାକୁ ପୂଜି, ମନ୍ତ୍ରୋକ୍ତ ବିଧିରେ କର୍ମ କରିବ।

Verse 34

अश्वमारुह्य नागञ्च पूजयेत्तं समारुहेत् परिभ्रमेद्राजमार्गे बलयुक्तः प्रदक्षिणं

ଅଶ୍ୱରେ ଆରୋହଣ କରି ହାତୀକୁ ପୂଜିବ; ପରେ ତାହାରେ ଚଢ଼ି, ବଳସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ରାଜମାର୍ଗରେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ ଭାବେ ପରିଭ୍ରମଣ କରିବ।

Verse 35

पुरं विशेच्च दानाद्यैः प्रार्च्य सर्वान् विसर्जयेत्

ନଗରରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଦାନ ଆଦି ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ସମ୍ମାନ କରି; ପରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଦରସହ ବିଦାୟ ଦେବ।