
အခန်း ၅၅ တွင် နလမင်းက တည်ထောင်ပူဇော်ခဲ့သော ရှိဝ၏ ပုံသဏ္ဍာန်တော် “နလေရှ္ဝရ” ၏ မဟာတ္မကို ရှင်းလင်းဖော်ပြသည်။ စူတက ဘုရားတော်၏ နီးကပ်တည်ရှိမှုကို ဆိုပြီး၊ သဒ္ဓါဖြင့် ဒർശနပြုခြင်းက အပြစ်ကို ဖယ်ရှားကာ မုက္ခသို့ ဦးတည်သော အကျိုးတရားနှင့် ဆက်နွယ်ကြောင်း အတည်ပြုသည်။ ဒေဝတားကို မြင်ဒর্শနပြုခြင်းနှင့် မန္တပရှေ့ရှိ ရေကြည်ကန် (ကுண္ဍ) တွင် ရေချိုးခြင်းတို့ကြောင့် အရေပြားရောဂါများနှင့် ဆက်စပ်သော ဝေဒနာများ သက်သာနိုင်ကြောင်းကိုလည်း စာတမ်းက အမည်ရင်းဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ရှိဝဘုရားက တည်ထောင်ပူဇော်မှုကို နှစ်သက်၍ နလမင်းအား ဆုတောင်းခွင့်ပေးရာ၊ နလမင်းက လူထုအကျိုးအတွက် အမြဲတမ်း တည်ရှိပေးရန်နှင့် ရောဂါများ ပျောက်ကင်းစေရန် တောင်းဆိုသည်။ ရှိဝဘုရားက အချိန်သတ်မှတ်ထားသော လွယ်ကူစွာ ရောက်ရှိနိုင်မှုကို ပေးပြီး၊ အထူးသဖြင့် တနင်္လာနေ့ (Somavāra) မိုးလင်းခါနီး (pratyūṣa) တွင် ဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့ပြင် သဒ္ဓါဖြင့် ရေချိုးပြီး ဒർശနပြုရန်၊ တနင်္လာနေ့ ညအဆုံးတွင် ကန်မြေကို ကိုယ်ပေါ်လိမ်းရန်၊ ပန်း၊ နံ့သာ၊ လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် အကျိုးမလိုသော ပူဇော်မှု (niṣkāma pūjā) ပြုရန် အစဉ်အလာကို သတ်မှတ်သည်။ အဆုံးတွင် ရှိဝဘုရား ပျောက်ကွယ်သွားပြီး နလမင်း နိုင်ငံသို့ ပြန်သွားကာ၊ ဗြာဟ္မဏများက မျိုးဆက်တစ်ဆက်ပြီးတစ်ဆက် ဆက်လက်ပူဇော်မည်ဟု သစ္စာပြုကြပြီး၊ ရေရှည်ကောင်းကျိုးလိုသူတို့သည် အထူးသဖြင့် တနင်္လာနေ့တွင် ဒർശနကို ဦးစားပေးရန် ဟောကြားထားသည်။
Verse 1
सूत उवाच । तस्या एव समीपस्थं देवदेवं नलेश्वरम् । दृष्ट्वा विमुच्युते पापात्स्थापितं नलभूभुजा
သုတက ပြောသည်။ ထိုတီရ္ထအနီး၌ နလေရှွရ (Naleśvara) ဟူသော ဒေဝဒေဝကို မင်းနလက တည်ထောင်ထား၏။ ထိုဘုရားကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် အပြစ်မှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 2
यस्तं पश्येन्नरो भक्त्या माघे षष्ठ्यां सिते द्विजाः । सर्व रोगविनिर्मुक्तः प्राप्नोति परमं पदम्
အို ဒွိဇာတို့၊ မာဃလ၏ လင်းသော ခြောက်ရက်နေ့တွင် ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ထိုဘုရားကို ကြည့်မြင်သူသည် ရောဂါအားလုံးမှ ကင်းလွတ်ကာ အမြင့်ဆုံးသော အခြေအနေကို ရောက်၏။
Verse 3
कण्डूः पामाथ दद्रूणि मंडलानि विचर्चिका । दर्शनात्तस्य नश्यन्ति जन्तूनां भावितात्मनाम्
ယားယံခြင်း၊ ပွေးနာ၊ ဒဒ္ဒရု (ringworm)၊ ဝိုင်းဝိုင်းအဖုအပိန်များ၊ အရေပြားရောင်ရမ်းရောဂါတို့သည် ထိုသန့်ရှင်းရာကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် စိတ်သန့်စင်၍ တည်ငြိမ်သူတို့အတွက် ပျောက်ကင်းသွား၏။
Verse 4
अस्ति तस्याग्रतः कुण्डं स्वच्छोदकसुपूरितम् । मत्स्यकूर्मसमाकीर्णं पद्मिनीखंडमंडितम्
ထိုဘုရားရှေ့တွင် ရေကြည်သန့်ဖြင့် ပြည့်ဝသော ကုဏ္ဍတစ်ခု ရှိ၏။ ငါးနှင့် လိပ်များဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ ကြာပန်းအုပ်စုများဖြင့် လှပစွာ တန်ဆာဆင်ထား၏။
Verse 5
यस्तत्र कुरुते स्नानं प्रत्यूषे सोमवासरे । अपि कुष्ठामयमस्तः स भूयः स्यात्पुनर्नवः
တနင်္လာနေ့ မိုးလင်းခါနီးတွင် ထိုနေရာ၌ ရေချိုးသူသည်—ကူဋ္ဌ (leprosy) ရောဂါရှိသော်လည်း—ပြန်လည်သစ်လွင်ကာ အသစ်တဖန် ဖြစ်လာသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 6
यदा संस्थापितः शंभुर्नलेन पृथिवीभुजा । तदा तुष्टेन स प्रोक्तो ब्रूहि किं ते करोम्यहम्
မြေကြီး၏အရှင် နလ မင်းကြီးက သမ္ဘု (ရှင်ဝ) ကို တည်ထောင်ပူဇော်သောအခါ၊ ပျော်ရွှင်နှစ်သက်သော ဘုရားရှင်က သူ့အား «ပြောလော့၊ သင်အတွက် ငါ ဘာလုပ်ပေးရမည်နည်း» ဟု မိန့်တော်မူ၏။
Verse 7
नल उवाच । अत्र स्थेयं त्वया देव सदा सन्निहितेन च । सर्वलोकहितार्थाय रोगनाशाय शंकर
နလ မိန့်ဆိုသည်— «အို ဘုရား၊ အို ရှင်ကရာ (ရှင်ဝ)၊ အမြဲတမ်း နီးကပ်စွာ ဤနေရာ၌ တည်ရှိနေပါစေ။ လောကအားလုံး၏ အကျိုးအတွက်နှင့် ရောဂါများ ပျောက်ကင်းစေရန် ဖြစ်ပါစေ»။
Verse 8
शंकर उवाच । अहं त्वद्वचनाद्राजन्संप्राप्ते सोमवासरे । प्रत्यूषे च निवत्स्यामि प्रासादे नात्र संशयः
ရှင်ကရာ မိန့်တော်မူသည်— «အို မင်းကြီး၊ သင်၏စကားအတိုင်း တနင်္လာနေ့ ရောက်လာသောအခါ မိုးလင်းအချိန်၌ ဤဘုရားကျောင်း (ပရသာဒ) တွင် ငါ နေထိုင်မည်၊ သံသယမရှိ»။
Verse 9
प्राणिनां रोगनाशाय शुक्लपक्षे विशेषतः
အသက်ရှိသတ္တဝါတို့၏ ရောဂါများ ပျောက်ကင်းစေရန်၊ အထူးသဖြင့် လပြည့်ဘက် (သုက္လပက္ခ) တွင် ဖြစ်၏။
Verse 10
यो मामत्र स्थितं तत्र दिवसे वीक्षयिष्यति । स्नात्वा सुविमले कुंडे सम्यक्छ्रद्धासमन्वितः । तस्य नाशं प्रयास्यंति व्याधयो गात्रसंभवाः
ယုံကြည်ခြင်းပြည့်ဝစွာဖြင့် အလွန်သန့်ရှင်းသော ကုဏ္ဍ၌ ရေချိုးပြီးနောက် နေ့ခင်းအချိန်၌ ထိုနေရာ၌ တည်ရှိသော ငါ့ကို မြင်သူမည်သူမဆို၊ သူ၏ ကိုယ်အင်္ဂါများမှ ပေါ်ပေါက်သော ရောဂါများသည် ထွက်ခွာ၍ ပျက်စီးသွားမည်။
Verse 11
योऽस्य कुंडस्य संभूतां मृत्तिकामपि मानवः । संधास्यति निजे देहे सोमवारे निशाक्षये । सोऽपि रोगैर्विनिर्मुक्तः संभविष्यति पुष्टिमान्
ဤကန်မှ ပေါ်ပေါက်လာသော မြေညစ်ကို လူတစ်ယောက်က တနင်္လာနေ့ ညအဆုံးတွင် မိမိကိုယ်ပေါ် လိမ်းလျှင်၊ ထိုသူသည် ရောဂါအပေါင်းမှ ကင်းလွတ်၍ အားကောင်းသန်မာကာ အာဟာရပြည့်ဝလာမည်။
Verse 12
निष्कामस्तु पुनर्यो मां तस्मिन्काले नृपोत्तम । पूजयिष्यति सद्भक्त्या पुष्पधूपानुलेपनैः । सर्वपापविनिर्मुक्तो मम लोकं स यास्यति
သို့ရာတွင် အလိုဆန္ဒမပါဘဲ၊ အို မင်းမြတ်ရေ၊ ထိုအချိန်၌ ပန်း၊ နံ့သာ၊ လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် စစ်မှန်သော ဘက္တိဖြင့် ငါ့ကို ပူဇော်သူသည် အပြစ်အကုန်မှ ကင်းလွတ်၍ ငါ့လောကသို့ ရောက်လိမ့်မည်။
Verse 13
सूत उवाच । एवमुक्त्वा स भगवांस्त्रैलोक्यदीपको हरः । अन्तर्धानं गतो विप्रा यथा दीपोऽत्र तत्क्षणात्
စူတက ပြော၏—ဤသို့ မိန့်တော်မူပြီးနောက်၊ သုံးလောက၏ မီးအလင်းဖြစ်သော ဘုရားဟရ (ဟရ) သည်၊ အို ဗြာဟ္မဏတို့၊ ဤနေရာ၌ မီးအိမ်တစ်လုံး ခဏချင်း ငြိမ်းသကဲ့သို့ ချက်ချင်း မျက်ကွယ်သို့ ဝင်ရောက်ပျောက်ကွယ်သွားလေ၏။
Verse 15
एष संस्थापितः शंभुर्मया युष्मत्पुरोंतिके । येन दृष्टेन रोगाणां सर्वेषां जायते क्षयः
ဤရှမ္ဘူကို သင်တို့မြို့အနီး၌ ငါက တည်ထောင်ထား၏။ သူ့ကို မြင်ရုံမျှဖြင့်ပင် ရောဂါအပေါင်းတို့၏ ပျက်ကွယ်ခြင်း ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
Verse 16
अधुनाहं गमिष्यामि स्वराज्याय कृते द्विजाः । निषधां च पुरीमेष सर्वैः पूज्यः समाहितैः
ယခု ငါသည် မိမိနိုင်ငံအကျိုးအတွက် ထွက်ခွာမည်၊ အို ဒွိဇတို့။ ဤနေရာ နိသဓာမြို့၌ရှိသော ဤသခင်ကို လူအားလုံး စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ပူဇော်ကြရမည်။
Verse 17
ब्राह्मणा ऊचुः । एवं पार्थिवशार्दूल करिष्यामः समाहिताः । तव देवकृते यत्नं यात्राद्यासु क्रियासु च
ဗြာဟ္မဏတို့က ဆိုကြသည်။ “အို မင်းတို့အနက် ကျားသဖွယ်မင်းကြီး၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် စိတ်တည်ငြိမ်၍ သတိပြုကာ ဤသို့ပင် ဆောင်ရွက်ပါမည်။ သင်၏အကျိုးအတွက်လည်း၊ ဒေဝတော်၏ကိစ္စအတွက်လည်း၊ ယာထရာ(ဘုရားဖူးခရီး) နှင့် အခြား သာသနာရေးအကျင့်အထုံးများတွင် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ပါမည်။”
Verse 18
तथा पूजां करिष्यामः श्रद्धया परया युताः । अस्माकं पुत्रपौत्रा ये भविष्यंति तथा परे । वंशजास्ते करिष्यंति पूजामस्य सुभक्तितः
ထို့ပြင် ကျွန်ုပ်တို့သည် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ယုံကြည်ခြင်းဖြင့် ထိုသခင်၏ ပူဇော်မှုကို ဆောင်ရွက်ပါမည်။ နောင်လာမည့် ကျွန်ုပ်တို့၏ သားမြေးများနှင့် အခြား မျိုးဆက်တော်တော်များ—ကျွန်ုပ်တို့၏ မျိုးရိုးဝင်တို့သည်လည်း ကောင်းမြတ်သော ဘက္တိဖြင့် ဤသခင်ကို ပူဇော်ကြလိမ့်မည်။
Verse 19
सूत उवाच । एवमुक्तः स भूपालस्तैर्विप्रैस्तुष्टिसंयुतः । प्रतस्थे तान्प्रणम्योच्चैः सर्वैस्तैश्चाभिनंदितः
စူတက ပြောသည်။ ထိုသို့ ဗြာဟ္မဏတို့က လျှောက်ထားကြသဖြင့် မင်းကြီးသည် သူတို့ကြောင့် ဝမ်းမြောက်နှစ်သက်လျက်၊ သူတို့အား လေးစားစွာ ဦးညွှတ်ပူဇော်ပြီးနောက် ထွက်ခွာသွား하였다။ ထိုသူအားလုံးကလည်း ချီးမွမ်းအပ်နှံကြ၏။
Verse 20
एवं स भगवाञ्छंभुस्तस्मिन्स्थाने व्यवस्थितः । हिताय सर्वलोकानां सर्वरोगक्षयावहः
ထိုသို့ပင် ဘဂဝန် ရှမ္ဘုသည် ထိုနေရာ၌ တည်မြဲစွာ စံတော်မူ၍ လောကအားလုံး၏ အကျိုးချမ်းသာအတွက် ဖြစ်ကာ ရောဂါအားလုံး ပျောက်ကင်းစေတော်မူ၏။
Verse 21
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन वीक्षणीयः सदा हि सः । विशेषात्सोमवारेण शाश्वतं श्रेय इच्छता
ထို့ကြောင့် အစွမ်းကုန် ကြိုးပမ်း၍ အမြဲတမ်း ဒർശန (မြင်ပွားခြင်း) ပြုသင့်သည်။ အထူးသဖြင့် တနင်္လာနေ့တွင်၊ အမြဲတမ်းကောင်းကျိုးကို လိုလားသူအတွက် ဖြစ်သည်။
Verse 55
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वर क्षेत्रमाहात्म्ये नलेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चपञ्चाशत्तमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် သီရိ စကန္ဒ မဟာပုရာဏ၌၊ ဧကာရှီတိ-သာဟသရီ သံဟိတာ၌၊ ဆဋ္ဌမ နာဂရခဏ္ဍ၌၊ ဟာဋကေရှွရ သန့်ရှင်းဒေသ၏ မာဟာတ္မ്യအတွင်း «နလေရှွရ၏ မဟိမကို ဖော်ပြခြင်း» ဟူသော အမည်ရှိ အခန်း ၅၅ သည် ပြီးဆုံး၏။