Adhyaya 45

Verse 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । एष एव पुरा प्रश्नः परिपृष्टो महेश्वरम् । राज्ञा चोत्तानपादेन ऋषिदेवसमागमे

သီရိမာရ္ကဏ္ဍေယ မိန့်ကြားသည်– ဤမေးခွန်းတည်းဟူသည် ယခင်က ရှင်မဟေရှဝရအား ရာဇာ ဥတ္တာနပာဒက ရှင်ရသီများနှင့် ဒေဝတားတို့၏ မဟာအစည်းအဝေး၌ မေးမြန်းခဲ့ဖူးသည်။

Verse 2

उत्तानपाद उवाच । इदं तीर्थं महापुण्यं सर्वदेवमयं परम् । गुह्याद्गुह्यतरं स्थानं न दृष्टं न श्रुतं हर

ဥတ္တာနပာဒ မိန့်တော်မူသည်– ဤတီရ္ထသည် မဟာပုဏ္ဏယကြီး၍ အမြင့်မြတ်ဆုံး၊ ဒေဝတားအားလုံး၏ သဘောတရားဖြင့် ပြည့်စုံသည်။ ဟေ ဟရ၊ ဤနေရာသည် လျှို့ဝှက်ထက်ပင် လျှို့ဝှက်—ကျွန်ုပ် မမြင်ဖူး၊ မကြားဖူးပါ။

Verse 3

शूलभेदं कथं जातं केनैवोत्पादितं पुरा । माहात्म्यं तस्य तीर्थस्य विस्तराच्छंस मे प्रभो

ရှူလဘေဒ မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း၊ ပုရాతနကာလ၌ မည်သူက ထိုအရာကို ဖန်ဆင်းခဲ့သနည်း။ အရှင်ဘုရား၊ ထိုတီရ္ထ၏ မဟာတန်ခိုးကို အသေးစိတ် မိန့်ကြားပေးပါ။

Verse 4

ईश्वर उवाच । आसीत्पुरा महावीर्यो दानवो बलदर्पितः । मर्त्ये न तादृशः कश्चिद्विक्रमेण बलेन वा

ဣရှဝရ မိန့်တော်မူသည်– ယခင်က အင်အားကြီးမားသော ဒာနဝတစ်ဦးရှိ၍ မိမိအင်အား၏ မာနကြောင့် မူးယစ်နေ하였다။ လူ့လောကတွင် သူနှင့်တူသူ မရှိ—သတ္တိ၌လည်း မရှိ၊ အင်အား၌လည်း မရှိ။

Verse 5

सूनुर्ब्रह्मसुतस्यायमन्धको नाम दुर्मदः । निजस्थाने वसन् पापः कुर्वन् राज्यमकण्टकम्

ဤသူသည် ဘြဟ္မာ၏ သား၏ သားမှ မွေးဖွားသူဖြစ်၍ အန္ဓကဟု အမည်ရ၊ မာနကြီး၍ မောဟမူးယစ်သူ ဖြစ်သည်။ မိမိနိုင်ငံ၌ နေထိုင်လျက် ထိုအပြစ်သားသည် အတားအဆီးမရှိဘဲ အုပ်စိုးခဲ့သည်။

Verse 6

हृष्टपुष्टो वसन्मर्त्ये स सुरैर्नाभिभूयते । भवनं तस्य पापस्य वह्नेरुपवनं यथा

လူ့လောက၌ နေထိုင်သော်လည်း သူသည် ပျော်ရွှင်သန်မာ၍ ကြီးပွားခဲ့ကာ နတ်တို့ကပင် မအနိုင်ယူနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအပြစ်ရှိသူ၏ အိမ်သည် မီး၏ တောအုပ်ကဲ့သို့—နီးကပ်မရ၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်၏။

Verse 7

एतस्मिन्नन्धकः काले चिन्तयामास भारत । तोषयामि महादेवं येन सानुग्रहो भवेत्

ထိုအခါ၊ ဟေ ဘာရတ၊ အန္ဓကသည် စိတ်တွင် စဉ်းစားလေ၏—“မဟာဒေဝကို ပူဇော်၍ ပျော်ရွှင်စေမည်၊ ထို့ကြောင့် သူသည် ငါ့အပေါ် ကရုဏာတော်ပြုမည်”။

Verse 8

प्रार्थयामि वरं दिव्यं यो मे मनसि वर्तते । परं स निश्चयं कृत्वा सोऽन्धको निर्गतो गृहात्

“ငါ့စိတ်ထဲ၌ တည်ရှိသော ဒိဗ္ဗဝရကို ငါတောင်းမည်” ဟု ဆုံးဖြတ်ချက်ခိုင်မာစွာ ချမှတ်ပြီး အန္ဓကသည် အိမ်မှ ထွက်ခွာလေ၏။

Verse 9

रेवातटं समासाद्य दानवस्तपसि स्थितः । उग्रं तपश्चचारासौ दारुणं लोमहर्षणम्

ရေဝါမြစ်ကမ်းသို့ ရောက်သော် ထိုဒာနဝသည် တပသ်၌ တည်ကြည်လေ၏။ သူသည် အလွန်ပြင်းထန်သော တပသ်ကို ကျင့်ခဲ့ရာ—ကြမ်းတမ်း၍ ကြောက်မက်ဖွယ်၊ ရင်တုန်စရာ ဖြစ်၏။

Verse 10

दिव्यं वर्षसहस्रं स निराहारोऽभवत्ततः । द्वितीयं तु सहस्रं स न्यवसद्वारिभोजनः

ထို့နောက် သူသည် ဒိဗ္ဗနှစ်တစ်ထောင် အစာမစားဘဲ နေခဲ့သည်။ ထို့ပြီး ဒုတိယနှစ်တစ်ထောင်တွင် ရေကိုသာ သောက်၍ အသက်မွေးခဲ့သည်။

Verse 11

तृतीयं तु सहस्रं स धूमपानरतोऽभवत् । चतुर्थं वर्षसाहस्रं योगाभ्यासेन संस्थितः

တတိယ ထောင်နှစ်တွင် သူသည် “မီးခိုးသောက်” သော ဝ్రတ၌ အလွန်စွဲမြဲလာ၏။ စတုတ္ထ ထောင်နှစ်တွင် ယောဂကျင့်စဉ်၏ စည်းကမ်း၌ တည်ငြိမ်စွာ တည်နေ၏။

Verse 12

कोपीह नेदृश चक्रे तपः परमदारुणम् । अस्थिचर्मावशेषोऽसौ यावत्तिष्ठति भारत

အို ဘာရတ! မည်သည့်နေရာ၌မဆို ဤမျှ အလွန်ကြမ်းတမ်းသော တပဿာကို မည်သူမျှ မပြုခဲ့။ သူသည် မတုန်မလှုပ် တည်နေသမျှ အရိုးနှင့် အသားအရေတင်သာ ကျန်ရစ်သွား၏။

Verse 13

तस्य मूर्ध्नि ततो राजन् धूमवार्त्तिर्विनिःसृता । देवलोकमतीत्यासौ कैलासं व्याप्य संस्थिता

ထို့နောက် အို မင်းကြီး! သူ၏ ခေါင်းထိပ်မှ မီးခိုးလှိုင်းလုံးကြီး တက်ပေါက်ထွက်လာ၏။ ဒေဝလောကတို့ကို ကျော်လွန်၍ ကိုင်လာသကို ဖုံးလွှမ်းကာ ထိုနေရာ၌ တည်နေ၏။

Verse 14

तावद्देवसमीपस्था उमा वचनमब्रवीत् । कोऽस्त्ययं मानुषे लोके तपसोग्रेण संस्थितः

ထိုအခါ ဘုရားသခင်အနီး၌ ရပ်နေသော ဥမာက မိန့်ကြား၏— “လူ့လောက၌ ဤသူကား မည်သူနည်း၊ ဤမျှ ကြမ်းတမ်းသော တပဿာ၌ တည်နေသူ?”

Verse 15

चतुर्वर्षसहस्राणि व्यतीयुः परमेश्वर । न केनापीदृशं तप्तं तपो दृष्टं श्रुतं तथा

“အို ပရမေရှဝရ! ထောင်နှစ်လေးထောင် ကုန်လွန်သွားပြီ။ ဤသို့သော တပဿာကို မမြင်ဖူး၊ မကြားဖူး—မည်သူမျှ ဤမျှ ပြင်းထန်စွာ မကျင့်ဖူးပါ”။

Verse 16

अवज्ञां कुरुषे देव किमत्र नियमान्विते । सर्वस्य दत्से शीघ्रं त्वमल्पेन तपसा विभो

အို ဘုရားသခင်၊ ဤနေရာ၌ အဘယ်ကြောင့် မလေးစားသကဲ့သို့ ပြုသနည်း၊ သူသည် နိယမဝတ္တများ၌ တည်ကြည်နေပါလျက်? အို အင်အားကြီးသော အရှင်၊ တပဿာနည်းနည်းဖြင့်ပင် သတ္တဝါအားလုံးကို အလျင်အမြန် ကောင်းချီးပေးတော်မူ၏။

Verse 17

नाक्षक्रीडां करिष्येऽद्य त्वया सह महेश्वर । यावन्नोत्थाप्यते ह्येष दानवो भक्तवत्सल

အို မဟေရှဝရ၊ ယနေ့ ငါသည် သင်နှင့်အတူ အန်စာမကစားတော့ပါ၊ အို ဘက္တများကို ချစ်မြတ်နိုးသူ၊ ဤ ဒာနဝကို မထူထောင်၍ မတုံ့ပြန်သေးသရွေ့။

Verse 18

ईश्वर उवाच । साधु साधु महादेवि सर्वलक्षणलक्षिते । अहं तं न विजानामि क्लिश्यन्तं दानवेश्वरम्

ဣရှဝရ မိန့်တော်မူသည်– “ကောင်းလှ၏၊ ကောင်းလှ၏၊ အို မဟာဒေဝီ၊ မင်္ဂလာလက္ခဏာအပေါင်းဖြင့် တန်ဆာဆင်သူ။ ဤမျှ ဒုက္ခခံနေရသော ဒာနဝတို့၏ အရှင်ကို ငါ မသိသေးပါ။”

Verse 19

योगाभ्यासे स्थितो भद्रे ध्यायंस्तत्परमं पदम् । तत्रागच्छ मया सार्द्धं यत्र तप्यत्यसौ तपः

အို နူးညံ့သူ၊ ငါသည် ယောဂကျင့်စဉ်၌ တည်မြဲ၍ ထို အမြင့်မြတ်ဆုံး အခြေအနေကို သမာဓိဖြင့် ညွှန်ကြားနေ၏။ ငါနှင့်အတူ လာပါ—သူ တပဿာကျင့်နေသော နေရာသို့။

Verse 20

उमया सहितो देवो गतस्तत्र महेश्वरः । अस्थिचर्मावशेषस्तु दृष्टो देवेन शम्भुना

ထို့နောက် အုမာနှင့်အတူ မဟေရှဝရ ဘုရားသည် ထိုနေရာသို့ သွားတော်မူ၏။ ထိုတွင် ရှမ္ဘူဘုရားသည် အရိုးနှင့် အသားအရေ အကျန်အလွန်သာ ကျန်ရစ်သူတစ်ဦးကို မြင်တော်မူ၏။

Verse 21

प्रत्युवाच प्रसन्नोऽसौ देवदेवो महेश्वरः । भोभोः कष्टं कृतं भीमं दारुणं लोमहर्षणम्

နှစ်သက်တော်မူသော နတ်တို့၏နတ် မဟေရှဝရက ပြန်လည်မိန့်တော်မူသည်– “အို အို! သင်သည် ကြောက်မက်ဖွယ်၊ ပြင်းထန်၍ ဆံပင်ထောင်စေသော ဒုက္ခကြီးကို ခံယူကာ တပဿာပြုခဲ့ပြီ”

Verse 22

ईदृशं च तपो घोरं कस्माद्वत्स त्वया कृतम् । वरं दास्याम्यहं वत्स यस्ते मनसि वर्तते

“ချစ်သား၊ အဘယ်ကြောင့် ဤမျှ ကြောက်မက်ဖွယ် တပဿာကို ပြုခဲ့သနည်း။ ပြောလော့—သင်၏စိတ်၌ တည်ရှိသော ဆုတောင်းအလိုဆန္ဒ (ဗရ) ကို ငါပေးမည်”

Verse 23

अन्धक उवाच । यदि तुष्टोऽसि मे देव वरदो यदि शङ्कर । सुरान् सर्वान् विजेष्यामि त्वत्प्रसादान्महेश्वर

အန္ဓကက ပြောသည်– “အို ဘုရားသခင်၊ ကျွန်ုပ်အပေါ် နှစ်သက်တော်မူလျှင်၊ အကယ်၍ အရှင်သည် ဗရပေးတော်မူသူ ရှင်ကရ ဖြစ်လျှင်—အရှင်၏ကရုဏာကြောင့် မဟေရှဝရ၊ ကျွန်ုပ်သည် နတ်အားလုံးကို အောင်နိုင်မည်”

Verse 24

ईश्वर उवाच । स्वप्नेऽपि त्रिदशाः सर्वे न योद्धव्याः कदाचन । असंभाव्यं न वक्तव्यं मनसो यन्न रोचते

ဣရှဝရက မိန့်တော်မူသည်– “ဘယ်အခါမျှ—အိပ်မက်ထဲ၌ပင်—သုံးဆယ့်သုံးနတ်အားလုံးနှင့် စစ်မတိုက်သင့်။ မဖြစ်နိုင်သောအရာကို မပြောရ၊ စိတ်မနှစ်သက်သောစကားကိုလည်း မဆိုရ”

Verse 25

अन्यं किमपि याचस्व यस्ते मनसि वर्तते । स्वर्गे वा यदि वा मर्त्ये पातालेषु च संस्थितान्

“အခြားသောအရာတစ်ခုကို တောင်းလော့—သင်၏စိတ်၌ တည်ရှိသမျှကို—ကောင်းကင်ဘုံ၌ တည်သူတို့နှင့်ပတ်သက်စေကာမူ၊ လူ့လောက၌ဖြစ်စေ၊ ပာတာလ (အောက်လောက) များ၌ တည်သူတို့နှင့်ပတ်သက်စေကာမူ”

Verse 26

मर्त्येषु विविधान् भोगान् भोक्ष्यसि त्वं यथेप्सितान् । कुरु निष्कण्टकं राज्यं स्वर्गे देवपतिर्यथा

လူ့လောက၌ သင်သည် မိမိလိုသလို အမျိုးမျိုးသော သုခဘောဂများကို ခံစားရလိမ့်မည်။ ကောင်းကင်၌ ဒေဝတို့၏ အရှင် အိန္ဒြာကဲ့သို့ အနှောင့်အယှက်ကင်းသော (ဆူးမရှိသော) နိုင်ငံတော်ကို တည်ထောင်လော့။

Verse 27

देवस्य वचनं श्रुत्वा सोऽन्धको विमनाः स्थितः । वृथा क्लेशश्च मे जातो न किंचित्साधितं मया

ဒေဝ၏ မိန့်တော်ကို ကြားသော် အန္ဓကသည် စိတ်ညှိုးနွမ်းကာ ရပ်နေ၏။ “ငါ့ဒုက္ခပင်ပန်းမှုသည် အလဟဿ ဖြစ်သွားပြီ၊ ငါသည် ဘာမျှ မအောင်မြင်ခဲ့” ဟုဆို၏။

Verse 28

निश्वासं परमं मुक्त्वा निपपात धरातले । मूलच्छिन्नो यथा वृक्षो निरुच्छ्वासस्तदाभवत्

အလွန်နက်ရှိုင်းသော သက်ရှူထုတ်သံတစ်ချက် ထုတ်ပြီး မြေပေါ်သို့ လဲကျသွား၏။ အမြစ်မှ ဖြတ်တောက်ခံရသော သစ်ပင်ကဲ့သို့ ထိုအခါ သူသည် အသက်ရှူမရှိဘဲ မလှုပ်မရှား ဖြစ်သွား၏။

Verse 29

मूर्च्छापन्नं ततो दृष्ट्वा देवी वचनमब्रवीत् । यं कामं कामयत्येष तमस्मै देहि शङ्कर

သူ မူးလဲနေသည်ကို မြင်သော် ဒေဝီက မိန့်တော်မူ၏— “ဟေ ရှင်ကရ၊ သူ လိုလားတောင့်တသည့် ဆန္ဒကို သူ့အား ချီးမြှင့်ပေးပါ။”

Verse 30

भक्तानुपेक्षमाणस्य तवाकीर्तिर्भविष्यति

ဘက္တကို လျစ်လျူရှုပါက သင့်အပေါ် အမည်ဆိုး (အကီර්တိ) ကျရောက်လိမ့်မည်။

Verse 31

ईश्वर उवाच । यदि दास्ये वरं देवि इच्छाभूतं कदाचन । ततो न मंस्यते विष्णुं न ब्रह्माणं न मामपि

ဣရှွရက မိန့်တော်မူသည်– “ဟေ ဒေဝီ၊ ငါက တစ်ခါမဆို သူ၏ဆန္ဒအတိုင်းသာ အလှူတော်(ဗရ) ပေးလိုက်လျှင် နောက်တစ်ခါက သူသည် ဗိဿနုကိုလည်း မလေးစား၊ ဗြဟ္မာကိုလည်း မလေးစား၊ ငါကိုတောင် မလေးစားတော့မည်။”

Verse 32

उच्चत्वमाप्तो देवेशि अन्यानपि सुरासुरान्

“ဟေ ဒေဝေရှီ၊ မြင့်မြတ်သောအာဏာကို ရရှိသွားလျှင် သူသည် အခြားသော ဒေဝါများနှင့် အသူရာများကိုပါ အထင်သေး၍ ကြည့်မည်။”

Verse 33

देव्युवाच । कमप्युपायमाश्रित्य उत्थापय महेश्वर । विष्णुवर्जं सुरान्सर्वाञ्जयस्वेति वरं वद

ဒေဝီက မိန့်သည်– “ဟေ မဟေရှွရ၊ သင့်လျော်သောနည်းလမ်းတစ်ရပ်ကို အားကိုး၍ သူကို ထူထောင်ပေးပါ (ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ပေးပါ)။ ထို့နောက် ဤဗရကို ပေးပါ– ‘ဗိဿနုကို မပါဝင်စေဘဲ ဒေဝါအားလုံးကို အနိုင်ယူပါစေ’ ဟု။”

Verse 34

ईश्वर उवाच । उपायः शोभनो देवि यो मे मनसि वर्तते । तमेवास्मै प्रदास्यामि यस्त्वया कथितो वरः

ဣရှွရက မိန့်တော်မူသည်– “ဟေ ဒေဝီ၊ ငါ့စိတ်ထဲ၌ လှပသောနည်းလမ်းတစ်ရပ် ပေါ်ထွန်းလာပြီ။ သင်ပြောခဲ့သော ဗရကိုပင် ငါသည် သူ့အား ပေးမည်။”

Verse 35

ततोऽमृतेन संसिक्तः स्वस्थोऽभूत्तत्क्षणादयम् । तथा पुनर्नवो जातः सर्वावयवशोभितः

ထို့နောက် အမృతဖြင့် ပက်ဖျန်းလိုက်သဖြင့် သူသည် ချက်ချင်းပင် ကျန်းမာသန်စွမ်းလာ၏။ ထို့ပြင် သူသည် အသစ်တဖန် မွေးဖွားလာသကဲ့သို့—ကိုယ်အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းအားလုံး၏ အလှတရားဖြင့် တင့်တယ်လှပနေ၏။

Verse 36

शृणुष्वैकमना भूत्वा गृहाण वरमुत्तमम् । विष्णुवर्जं प्रदास्यामि यत्तवाभिमतं प्रियम्

စိတ်တစ်ချက်တည်းဖြင့် နားထောင်၍ ဤအမြတ်ဆုံးသော ကောင်းချီးကို လက်ခံလော့။ ဗိဿဏုကို မပါဝင်စေဘဲ၊ သင်နှစ်သက်၍ ဆန္ဒရှိသမျှကို ငါပေးမည်။

Verse 37

सर्वं च सफलं तुभ्यं मा धर्मस्तेऽन्यथा भवेत् । ददामीति वरं तुभ्यं मन्यसे यदि चासुर

သင့်အတွက် အရာအားလုံး အကျိုးဖြစ်ထွန်းပါစေ၊ သင့်ဓမ္မသည် မူလလမ်းမှ မလွဲပါစေ။ အို အသူရ၊ သင်ဤသို့ လက်ခံလျှင် ငါသည် ဤကောင်းချီးကို ပေး၏။

Verse 38

विष्णुवर्जं सुरान् सर्वाञ्जेष्यसि त्वं च मां विना

ဗိဿဏုကို မပါဝင်စေဘဲ သင်သည် နတ်အားလုံးကို အနိုင်ယူမည်—ထို့ပြင် ငါမပါဘဲ၊ ငါ၏ ထပ်မံကူညီမှုမရှိဘဲပင်။

Verse 39

अन्धक उवाच । भवत्वेवमिति प्राह बलमास्थाय केवलम् । विष्णुवर्जं विजेष्येऽहं स्वबलेन महेश्वर

အန္ဓကက “အဲဒီလိုပဲ ဖြစ်ပါစေ” ဟုဆိုပြီး မိမိ၏ အင်အားတစ်ခုတည်းကိုသာ အားကိုးကာ “အို မဟေရှဝရ၊ ဗိဿဏုကို မပါဝင်စေဘဲ ငါသည် မိမိအင်အားဖြင့် အားလုံးကို အနိုင်ယူမည်” ဟုကြေညာ하였다။

Verse 40

कृतार्थोऽहं हि संजात इत्युक्त्वा प्रणतिं गतः । गच्छ देवोमयासार्द्धं कैलासशिखरं वरम्

“အမှန်တကယ် ငါ၏ ရည်မှန်းချက် ပြည့်စုံပြီ” ဟုဆိုကာ ဦးညွှတ်ပူဇော်하였다။ (ထို့နောက် ဘုရားသခင်က) “လာလော့၊ ဒေဝသဘာဝရှိသူ၊ ငါနှင့်အတူ ကိုင်လာသ၏ အမြတ်ဆုံးသော တောင်ထိပ်သို့ သွားကြစို့” ဟုမိန့်တော်မူ၏။

Verse 41

वृषपुंगवमारुह्य देवोऽसावुमया सह । वरं दत्त्वा स तस्यैवं तत्रैवान्तरधीयत

ထိုဘုရားသည် ဥမာနှင့်အတူ မြတ်သောနွားပေါ် စီးတော်မူ၍၊ ဆုတောင်းပေးသနားကာ ထိုနေရာ၌ပင် အန္တရာဓာန်သွားတော်မူ၏။

Verse 45

। अध्याय

“အခန်း” — အခန်းခွဲကို ညွှန်ပြသော အဆုံးသတ်မှတ်ချက် အပိုင်းအစ။