
အဓ್ಯಾಯ ၅၄ တွင် ဗျာသသည် သနတ်ကုမာရအား အနိရုဒ္ဓ (ကృష్ణ၏မြေး) ကို ကုမ္ဘာဏ္ဍ၏ သမီးက ဖမ်းဆီးခေါ်ယူသွားပြီးနောက် ကృష్ణ၏ တုံ့ပြန်မှုကို မေးမြန်းသည်။ သနတ်ကုမာရက အမျိုးသမီးများ၏ ငိုကြွေးသံ ပျံ့နှံ့လာ၍ ကృష్ణသည် စိတ်မသာဖြစ်ကာ အနိရုဒ္ဓ မမြင်ရသေးသဖြင့် ဝမ်းနည်းခြင်းအတွင်း အချိန်ကြာသွားကြောင်း ပြောသည်။ နာရဒက အနိရုဒ္ဓ၏ အကျဉ်းချထားမှုနှင့် အခြေအနေများကို ထပ်မံသတင်းပို့၍ ဝೃಷ္ဏိတို့၏ စိတ်လှုပ်ရှားမှု ပိုမိုပြင်းထန်လာသည်။ အကြောင်းစုံသိပြီးနောက် ကൃഷ്ണသည် စစ်ဆင်ရန် ဆုံးဖြတ်ကာ ဂရုဍ (တာရက္ရှျ) ကို ခေါ်ယူ၍ ရှိုဏိတပုရသို့ ချက်ချင်းထွက်ခွာသည်။ ပရဒျုမန၊ ယုယုဓာန (သာတျကီ)၊ သာမ္ဗ၊ သာရဏ နှင့် ရာမ-ကృష్ణ၏ မဟာမိတ်များ လိုက်ပါလာကြသည်။ အက္ရှောဟိဏီ ၁၂ တပ်ဖြင့် ဘာဏ၏ မြို့ကို အရပ်လေးမျက်နှာမှ ဝိုင်းရံကာ ဥယျာဉ်များ၊ ကာရံတံတိုင်းများ၊ မျှော်စင်များ၊ တံခါးများကို ဖျက်ဆီးသည်။ တိုက်ခိုက်မှုကို မြင်သော ဘာဏသည် ဒေါသထွက်ကာ တူညီသည့် အင်အားဖြင့် ထွက်လာသည်။ ဘာဏအတွက် ရုဒြ (ရှီဝ) သည် သားတော်နှင့် ပ్రమထများကို ခေါ်ကာ နန္ဒိန်ပေါ် စီးနင်း၍ ရောက်လာပြီး ကృష్ణဘက်နှင့် ရုဒြဦးဆောင်သော ကာကွယ်သူများအကြား ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော်လည်း အံ့ဩဖွယ် စစ်ပွဲ စတင်သည်။
Verse 1
व्यास उवाच । अनिरुद्धे हृतै पौत्रे कृष्णस्य मुनिसत्तम । कुंभांडसुतया कृष्णः किमकार्षीद्धि तद्वद
ဗျာသ မိန့်တော်မူ၏— «အို မုနိမြတ်ကြီး၊ ကုಂಭာဏ္ဍ၏ သမီးက ကృష్ణ၏ မြေး အနိရုဒ္ဓကို ခိုးယူသွားသောအခါ၊ ထိုအချိန်တွင် ကృష్ణသည် အမှန်တကယ် ဘာလုပ်ခဲ့သနည်း။ ငါ့အား ပြောပြပါ»။
Verse 2
सनत्कुमार उवाच । ततो गतेऽनिरुद्धे तु तत्स्त्रीणां रोदनस्वनम् । श्रुत्वा च व्यथितः कृष्णो बभूव मुनिसत्तम
သနတ်ကုမာရ မိန့်တော်မူ၏— အနိရုဒ္ဓ ထွက်ခွာသွားပြီးနောက်၊ မိန်းမတို့၏ ငိုကြွေးသံကို ကြားသဖြင့် ကృష్ణသည် အလွန်စိတ်နာကျင်၍ ဖြစ်လာ၏၊ အို မုနိမြတ်ကြီး။
Verse 3
अपश्यतां चानिरुद्धं तद्बंधूनां हरेस्तथा । चत्वारो वार्षिका मासा व्यतीयुरनुशोचताम्
အနိရုဒ္ဓကို မမြင်ရသဖြင့် သူ၏ ဆွေမျိုးများနှင့် ဟရိ(ဗိဿနု)၏ ဆွေမျိုးများသည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးကြ၏။ ထိုပူဆွေးနေစဉ် မိုးရာသီ လေးလ ပြီးဆုံးသွားလေ၏။
Verse 4
नारदात्तदुपाकर्ण्य वार्तां बद्धस्य कर्म च । आसन्सुव्यथितास्सर्वे वृष्णयः कृष्णदेवताः
နာရဒထံမှ ချည်နှောင်ခံရသူနှင့် ပတ်သက်သော သတင်းနှင့် လုပ်ရပ်များကို ကြားသိရသဖြင့်၊ ကృష్ణကို အရှင်အဖြစ် ကိုးကွယ်သော ဝೃෂ္ဏိတို့ အားလုံးသည် အလွန်စိတ်ပူနာကျင်ကြ၏။
Verse 5
कृष्णस्तद्वृत्तमखिलं श्रुत्वा युद्धाय चादरात् । जगाम शोणितपुरं तार्क्ष्यमाहूय तत्क्षणात्
ဖြစ်ပျက်သမျှ အကြောင်းအရာ အကုန်လုံးကို ကြားသိပြီးနောက်၊ စစ်ပွဲအတွက် စိတ်အားထက်သန်သော ကృష్ణသည် တာရ္ක්ෂျ (ဂရုဍ) ကို ချက်ချင်း ခေါ်ယူကာ၊ ချက်ချင်းပင် ရှိုဏိတပုရသို့ ထွက်ခွာသွား하였다။
Verse 6
प्रद्युम्नो युयुधानश्च गतस्सांबोथ सारणः । नंदोपनंदभद्राद्या रामकृष्णानुवर्तिनः
ပရദ്യုမနနှင့် ယုယုဓာန တို့ ထွက်ခွာကြပြီး၊ စာမ္ဗနှင့် စာရဏ လည်း သွားကြသည်။ နန္ဒ၊ ဥပနန္ဒ၊ ဘဒ္ရ စသည့် ရာမနှင့် ကృష్ణ၏ နောက်လိုက်အဖော်အပါများလည်း စစ်မြေသို့ တူတူ ထွက်ခွာကြ၏။
Verse 7
अक्षौहिणीभिर्द्वादशभिस्समेतासर्वतो दिशम् । रुरुधुर्बाणनगरं समंतात्सात्वतर्षभाः
စಾತ္ဝတတို့အနက် အထူးထင်ရှားသော သူရဲကောင်းများသည် အက္ခေါဟိဏီ တပ်မတော် ၁၂ စင်းနှင့် စုဝေးကာ၊ ဘာဏ၏ မြို့ကို အရပ်ရပ်မှ ဝိုင်းရံပိတ်ဆို့၍ လမ်းကြောင်းအားလုံးကို တားဆီးခဲ့ကြ၏။
Verse 8
भज्यमानपुरोद्यानप्राकाराट्टालगोपुरम् । वीक्ष्यमाणो रुषाविष्टस्तुल्यसैन्योभिनिर्ययौ
မြို့၏ ဥယျာဉ်များ၊ မြို့ရိုးများ၊ ကင်းမျှော်တိုင်များနှင့် တံခါးအိမ်များ ပျက်စီးနေသည်ကို မြင်သော်၊ ဒေါသပြင်းထန်စွာ တက်ကြွလာ၍ တန်းတူအင်အားရှိသော စစ်တပ်နှင့်အတူ ထွက်လာကာ ရင်ဆိုင်တော်မူ၏။
Verse 9
बाणार्थे भगवान् रुद्रस्ससुतः प्रमथैर्वृतः । आरुह्य नन्दिवृषभं युद्धं कर्त्तुं समाययौ
ဘాణအတွက် အကျိုးတော်ကို ရည်ရွယ်၍ ဘဂဝန် ရုဒ္ဒရသည် သားတော်နှင့်အတူ ပ്രമထများ ဝန်းရံလျက် နန္ဒီနွားတော်ကို စီးနင်းကာ စစ်ပွဲပြုရန် ထွက်လာတော်မူ၏။
Verse 10
आसीत्सुतुमुलं युद्धमद्भुतं लोमहर्षणम् । कृष्णादिकानां तैस्तत्र रुद्राद्यैर्बाणरक्षकैः
ထို့နောက် အလွန်တုန်လှုပ်ဖွယ်၊ အံ့ဩဖွယ်ကောင်း၍ ရောမထောင်စေသော တိုက်ပွဲကြီး ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ထိုနေရာ၌ တစ်ဖက်တွင် ကృష్ణနှင့် အခြားသူတို့၊ တစ်ဖက်တွင် ရုဒ္ဒရတို့နှင့် မဟာမိတ် မြားကိုင်ကာကွယ်သူတို့က မြားဖြင့် ကာကွယ်တိုက်ခိုက်ကြ၏။
Verse 11
कृष्णशंकरयोरासीत्प्रद्युम्नगुहयोरपि । कूष्मांडकूपकर्णाभ्यां बलेन सह संयुगः
ကృష్ణနှင့် သင်္ကရ (ရှီဝ) တို့အကြား ပြင်းထန်သော တိုက်ပွဲ ဖြစ်ပွား၏။ ထို့အတူ ပရဒျုမနနှင့် ဂုဟ (ကာရ္တိကေယ) တို့လည်း စစ်ဆင်ကြ၏။ ဘလရာမသည် ကူෂ္မာဏ္ဍနှင့် ကူပကဏ္ဏ တို့နှင့် တိုက်ခိုက်၏။
Verse 12
सांबस्य बाणपुत्रेण बाणेन सह सात्यकेः । नन्दिना गरुडस्यापि परेषां च परैरपि
သာမ္ဗသည် ဘာဏ၏သားနှင့် စစ်ဆင်၏။ စာတျကိသည် ဘာဏကိုယ်တိုင်နှင့် တိုက်ခိုက်၏။ နန္ဒိန်သည် ဂရုဍနှင့်လည်း ရင်ဆိုင်တိုက်ပွဲဝင်၏၊ အခြားသူရဲကောင်းတို့လည်း မိမိတို့၏ ပြိုင်ဘက်များနှင့် အသီးသီး ထိပ်တိုက်တွေ့ကြ၏။
Verse 13
ब्रह्मादयस्सुराधीशा मुनयः सिद्धचारणाः । गंधर्वाऽप्सरसो यानैर्विमानैर्द्रष्टुमागमन्
ဗြဟ္မာနှင့် အခြားသော ဒေဝမင်းများ၊ မုနိများ၊ စိဒ္ဓာနှင့် စာရဏာတို့၊ ထို့ပြင် ဂန္ဓဗ္ဗာနှင့် အပ္စရာတို့သည် ထိုအံ့ဩဖွယ်ဖြစ်ရပ်ကို ကြည့်ရှုရန် ယာဉ်များနှင့် ကောင်းကင်ဗိမာန်များဖြင့် လာရောက်ကြ၏။
Verse 14
प्रमथैर्विविधाकारै रेवत्यंतैः सुदारुणम् । युद्धं बभूव विप्रेन्द्र तेषां च यदुवंशिनाम्
အို ဗြာဟ္မဏအထွတ်အမြတ်၊ ရေဝတီတို့အပါအဝင် ပုံသဏ္ဌာန်မျိုးစုံရှိသော ပရမထာများနှင့် ယဒုဝంశ စစ်သူရဲတို့အကြား အလွန်ကြမ်းတမ်းသော စစ်ပွဲ ပေါ်ပေါက်လာ၏။
Verse 15
भ्रात्रा रामेण सहितः प्रद्युम्नेन च धीमता । कृष्णश्चकार समरमतुलं प्रमथैस्सह
ကృష్ణသည် အစ်ကို ရာမနှင့် ပညာရှိ ပရဒျုမ္နတို့နှင့်အတူ၊ ရှိဝ၏ ကြမ်းတမ်းသော အစောင့်အရှောက် ပရမထတို့နှင့်ပင် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော စစ်ပွဲကို ဆင်နွှဲ하였다။
Verse 16
तत्राग्निनाऽभवद्युद्धं यमेन वरुणेन च । विमुखेन त्रिपादेन ज्वरेण च गुहेन च
အဲဒီနေရာတွင် အဂ္နိနှင့်လည်းကောင်း၊ ယမနှင့်လည်းကောင်း၊ ဝရုဏနှင့်လည်းကောင်း စစ်ပွဲဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ဝိမုခ၊ တြိပါဒ၊ ဇွရ၊ ဂုဟတို့နှင့်လည်း တိုက်ခိုက်ရသည်။
Verse 17
प्रमथैर्विविधाकारैस्तेषामन्यं तदारुणम् । युद्धं बभूव विकटं वृष्णीनां रोमहर्षणम्
ထို့နောက် ပုံသဏ္ဌာန်မျိုးစုံရှိသော ရှိဝ၏ ပရမထတို့နှင့်အတူ၊ ထပ်မံ၍ ကြမ်းတမ်း၍ ကြောက်မက်ဖွယ် စစ်ပွဲတစ်ပွဲ ပေါ်ပေါက်လာကာ၊ အင်အားပြင်းထန်လှ၍ ဝೃṣṇီတို့ကို ဆံပင်ထောင်အောင် တုန်လှုပ်စေ하였다။
Verse 18
विभीषिकाभिर्बह्वीभिः कोटरीभिः पदेपदे । निर्ल्लज्जाभिश्च नारीभिः प्रबलाभिरदूरतः
ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် ကြောက်မက်ဖွယ် အပေါ်ယံပုံရိပ်များ များစွာနှင့် ဂူပေါက်ကဲ့သို့ အနက်ရှိုင်းသော အပေါက်များ ရှိ၏။ မဝေးလှသောနေရာတွင် အရှက်မဲ့၍ အင်အားကြီးသော မိန်းမအဆုရာပုံစံများ ပေါ်ထွက်၍ ကြောက်လန့်မှု၏ လက္ခဏာများ ပတ်လည်တက်လာသည်။
Verse 19
शंकरानुचराञ्शौरिर्भूतप्रमथगुह्यकान् । द्रावयामास तीक्ष्णाग्रैः शरैः शार्ङ्गधनुश्च्युतैः
ထို့နောက် စော်ရီ (ဗိဿနု) သာရင်္ဂ ဓနုမှ ထွက်လာသော ထိပ်ချွန်မြားများဖြင့် သင်္ကရ၏ အနုချာများ—ဘူတ၊ ပရမထ၊ ဂုဟျက အဖွဲ့များကို နောက်ဆုတ်စေ၍ ပြန့်ကျဲစေ하였다။
Verse 20
एवं प्रद्युम्नप्रमुखा वीरा युद्धमहोत्सवाः । चक्रुर्युद्धं महाघोरं शत्रुसैन्यं विनाशयन्
ဤသို့ ပရဒျုမနကို ဦးဆောင်သော သူရဲကောင်းများသည် စစ်ပွဲကို ပွဲတော်ကဲ့သို့ ပျော်ရွှင်လျက်၊ အလွန်ကြမ်းတမ်းသော တိုက်ပွဲကို ဆင်နွှဲကာ ရန်သူတပ်ကို ဖျက်ဆီးကြ၏။
Verse 21
विशीर्यमाणं स्वबलं दृष्ट्वा रुद्रोत्यमर्षणः । क्रोधं चकार सुमहन्ननाद च महोल्बणम्
မိမိတပ်ဖွဲ့ ပျက်စီးကွဲပြားနေသည်ကို မြင်သော်၊ စစ်တွင် မခံနိုင်ခက်ခဲသော ရုဒြသည် အလွန်ကြီးမားသော ဒေါသကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး အင်အားကြီးစွာဖြင့် ကြောက်မက်ဖွယ် ဟိန်းသံကြီးကို ထုတ်လွှတ်၏။
Verse 22
तच्छ्रुत्वा शंकरगणा विनेदुर्युयुधुश्च ते । मर्दयन्प्रतियोद्धारं वर्द्धिताश्शंभुतेजसा
ထိုသံကို ကြားသော် သင်္ကရ၏ ဂဏများသည် ဟိန်းဟောက်၍ စစ်ထဲဝင်ကြ၏။ သမ္ဘူ၏ တေဇောရောင်ခြည်ဖြင့် အင်အားတိုးပွားလာသဖြင့် ဆန့်ကျင်တိုက်ခိုက်သူများကို ချေမှုန်းကြ၏။
Verse 23
पृथग्विधानि चायुक्तं शार्ङ्गास्त्राणि पिनाकिने । प्रत्यक्षैश्शमयामास शूलपाणिरविस्मितः
ထို့နောက် သုံးချွန်လက်နက်ကိုင် ရှီဝမဟာဒေဝသည် မအံ့သြဘဲ မျက်မြင်တင်ပင် ပိနာကိန် (ရှီဝ) ကို ရည်ရွယ်၍ ပစ်လွှတ်လာသော Śārṅga မှ ပေါက်ဖွားသည့် လက်နက်မြားမျိုးစုံကို တိုက်ရိုက် ငြိမ်းသတ်ကာ လူအားလုံးမြင်နိုင်အောင် ပျက်ပြယ်စေ하였다။
Verse 24
ब्रह्मास्त्रस्य च ब्रह्मास्त्रं वायव्यस्य च पार्वतम् । आग्नेयस्य च पार्जन्यं नैजं नारायणस्य च
ဗြဟ္မာအာஸ္တရကို တန်ပြန်ရန် ဗြဟ္မာအာஸ္တရကိုပင် ထုတ်လွှတ်၍၊ လေဓာတ် Vāyavya လက်နက်ကို တန်ပြန်ရန် တောင်တန်း Pārvatā လက်နက်ကို သုံးကာ၊ မီး Āgneya လက်နက်ကို တန်ပြန်ရန် မိုး Pārjanya လက်နက်ကို ထုတ်လွှတ်ပြီး၊ နာရာယဏ Nārāyaṇa လက်နက်ကို တန်ပြန်ရန် မိမိ၏ မွေးရာပါ အတွင်းသတ္တိကို အသုံးပြု하였다။
Verse 25
कृष्णसैन्यं विदुद्राव प्रतिवीरेण निर्जितम् । न तस्थौ समरे व्यास पूर्णरुद्रसुतेजसा
ဗျာသရေ၊ ကృష్ణ၏စစ်တပ်သည် ဆန့်ကျင်ဘက်သူရဲကောင်း၏ အနိုင်ရမှုကြောင့် ပြိုကွဲ၍ ထွက်ပြေးသွား하였다။ စစ်မြေပြင်၌ မတည်နိုင်ဘဲ၊ ထိုသူရဲကောင်း၏ ရုဒ္ရမှ ပေါက်ဖွားသော ပြည့်စုံသည့် တေဇောဓာတ်ကြောင့် ဖိနှိပ်ခံရ하였다။
Verse 26
विद्राविते स्वसैन्ये तु श्रीकृष्णश्च परंतपः । स्वं ज्वरं शीतलाख्यं हि व्यसृजद्दारुणं मुने
မိမိစစ်တပ် ပြေးလွှားသွားသောအခါ၊ ရန်သူကိုလောင်ကျွမ်းစေသူ သရီကృష్ణသည် မုနိရေ၊ «အေးမြသော» ဟုခေါ်သည့် မိမိ၏ ကြမ်းတမ်းသော ဖျားနာမှု (ဇွရ) ကို လွှတ်ထုတ်하였다။
Verse 27
विद्राविते कृष्णसैन्ये कृष्णस्य शीतलज्वरः । अभ्यपद्यत तं रुद्रं मुने दशदिशो दहन्
ကృష్ణ၏စစ်တပ် ပြေးလွှားကာ ပျက်စီးသွားသောအခါ၊ အို မုနိ၊ ကൃഷ്ണ၏ဖျားနာမှု «သီတလ-ဇ္ဝရ» သည် ဒిశတစ်ဆယ်လုံးကို လောင်ကျွမ်းစေကာ ထို ရုဒြထံသို့ ခိုလှုံရန် လာရောက်하였다။
Verse 28
महेश्वरोथऽ तं दृष्ट्वायांतं स्वं विसृजज्ज्वरम् । माहेश्वरो वैष्णवश्च युयुधाते ज्वरावुभौ
ထို့နောက် မဟေශ්ဝရ (ရှီဝ) သည် သူလာရောက်သည်ကို မြင်၍ မိမိ၏ «ဇ္ဝရ» အဖျားအာဝုဓကို လွှတ်တော်မူ၏။ ထိုအခါ မာဟေශ්ဝရ-ဇ္ဝရ နှင့် ဝိုင်ෂ္ဏဝ-ဇ္ဝရ ဟူသော ဖျားနှစ်ပါးသည် အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်ကြ၏။
Verse 29
वैष्णवोऽथ समाक्रदन्माहेश्वरबलार्दितः । अलब्ध्वा भयमन्यत्र तुष्टाव वृषभध्वजम्
ထို့နောက် ဝိုင်ෂ္ဏဝ (ဗိෂ္ဏု၏ဘက်သား) သည် ရှီဝ၏တပ်အင်အားကြောင့် ပြင်းထန်စွာ ထိခိုက်ကာ အော်ဟစ်လေ၏။ အခြားနေရာတွင် ကြောက်ရွံ့မှုမှ ခိုလှုံရာ မရသဖြင့် နွားတံဆိပ်တော်ကိုင်သော ဝೃಷဘဓွဇ (ရှီဝ) ကို ချီးမွမ်းတော်မူလေ၏။
Verse 30
अथ प्रसन्नो भगवान्विष्णुज्वरनुतो हरः । विष्णुशीतज्वरं प्राह शरणागतवत्सलः
ထို့နောက် ဗိဿနု၏ ဖျားနတ်က ချီးမွမ်းသဖြင့် ပျော်ရွှင်တော်မူသော ဟရ (ရှီဝ) သခင်သည်၊ ခိုလှုံလာသူတို့ကို အမြဲမေတ္တာထားတော်မူသဖြင့် ဗိဿနု၏ “အေးဖျား” ကို ကရုဏာဖြင့် မိန့်တော်မူ၏။
Verse 31
महेश्वर उवाच । शीतज्वर प्रसन्नोऽहं व्येतु ते मज्ज्वराद्भयम् । यो नौ स्मरति संवादं तस्य न स्याज्ज्वराद्भयम्
မဟေရှ္ဝရ မိန့်တော်မူသည်—“အို စီတဇ္ဝရ၊ ငါသည် ပျော်ရွှင်တော်မူ၏။ ငါ၏ ဖျားကြောင့် ဖြစ်သော ကြောက်ရွံ့မှုကို သင်ထံမှ ပျောက်ကွယ်စေ။ ငါတို့၏ ဤစကားဝိုင်းကို မှတ်မိသူသည် ဖျားကြောင့် ကြောက်ရွံ့ခြင်း မရှိရ”။
Verse 32
सनत्कुमार उवाच । इत्युक्तो रुद्रमानम्य गतो नारायणज्वरः । तं दृष्ट्वा चरितं कृष्णो विसिस्माय भयान्वितः
သနတ်ကူမာရ မိန့်သည်—ဤသို့ မိန့်ကြားခံရပြီးနောက် နာရာယဏဖျားသည် ရုဒြကို ဦးညွှတ်ကာ ထွက်ခွာသွား၏။ ထိုအံ့ဩဖွယ် ဖြစ်ရပ်ကို မြင်သော ကృష్ణသည် အံ့အားသင့်ကာ ကြောက်ရွံ့တုန်လှုပ်မှု ပေါ်ပေါက်လာ၏။
Verse 33
स्कन्द प्रद्युम्नबाणौघैरर्द्यमानोऽथ कोपितः । जघान शक्त्या प्रद्युम्नं दैत्यसंघात्यमर्षणः
ထို့နောက် စကန္ဒနှင့် ပရဒျုမ္န၏ မြားမိုးကြီးကြောင့် အလွန်ဖိနှိပ်ခံရသော ဒိုင်တျသည် ဒေါသထွက်လာ၏။ အပြစ်မခံနိုင်သော အဆူရအုပ်စုဖျက်ဆီးသူသည် မိမိ၏ လှံတံအာဝုဓ (శక్తి) ဖြင့် ပရဒျုမ္နကို ထိုးနှက်လေ၏။
Verse 34
स्कंदप्राप्तिहतस्तत्र प्रद्युम्नः प्रबलोपि हि । असृग्विमुंचन्गात्रेभ्यो बलेनापाक्रमद्रणात्
ထိုနေရာတွင် အင်အားကြီးသော ပရဒျုမ္နသည် စကန္ဒ၏ ထိုးနှက်မှုကြောင့် ထိခိုက်သွား၏။ ကိုယ်အင်္ဂါများမှ သွေးယိုစီးနေသော်လည်း မိမိအင်အားဖြင့် စစ်မြေပြင်မှ ဆုတ်ခွာသွားလေ၏။
Verse 35
कुंभांडकूपकर्णाभ्यां नानास्त्रैश्च समाहतः । दुद्राव बलभद्रोपि न तस्थेपि रणे बली
ကುಂಬ္ဟာဏ္ဍနှင့် ကူပကရ္ဏတို့က လက်နက်မျိုးစုံဖြင့် ပြင်းထန်စွာ ထိုးနှက်သဖြင့် အင်အားကြီး ဘလဘဒ္ဒရတောင် နောက်ဆုတ်၍ ပြေးလွှားသွားရ၏။ ထိုအားကြီးသူသည် ထိုစစ်ပွဲ၌ မတည်မငြိမ် မရပ်တည်နိုင်ခဲ့။
Verse 36
कृत्वा सहस्रं कायानां पीत्वा तोयं महार्णवात् । गरुडो नाशयत्यर्थाऽऽवर्तैर्मेघार्णवांबुभिः
ဂရုဍသည် ကိုယ်ခန္ဓာတစ်ထောင်ကို ဖန်ဆင်းယူ၍ မဟာသမုဒ္ဒရာ၏ ရေကို သောက်ယူပြီးနောက်၊ မိုးတိမ်ကဲ့သို့သော သမုဒ္ဒရာရေကို အသုံးပြုကာ လှိုင်းဝဲအဝိုင်းများဖြင့် ထိုအရာတို့ကို ဖျက်ဆီး၏။
Verse 37
अथ क्रुद्धो महेशस्य वाहनो वृषभो बली । वेगेन महतारं वै शृंगाभ्यां निजघान तम्
ထို့နောက် မဟာဣශ්ဝရ၏ ဝါဟနဖြစ်သော အင်အားကြီး ဝృషဘ (နန္ဒီ) သည် ဒေါသထွက်၍ အလွန်ကြီးမားသော အရှိန်ဖြင့် ပြေးဝင်ကာ ထိုရန်သူကို မိမိ၏ ချိုနှစ်ချောင်းဖြင့် ထိုးနှက်လေ၏။
Verse 38
शृंगघातविशीर्णांगो गरुडोऽतीव विस्मितः । विदुद्राव रणात्तूर्णं विहाय च जनार्दनम्
ချို၏ထိုးခတ်မှုကြောင့် ဂရုဍ၏ကိုယ်ခန္ဓာ ပျက်စီးကွဲအက်သွား၏။ အလွန်အံ့ဩသဖြင့် စစ်မြေပြင်မှ လျင်မြန်စွာ ထွက်ပြေးကာ ဇနာရ္ဒန (ဗိෂ္ဏု) ကို စွန့်ခွာသွား၏။
Verse 39
एवं जाते चरित्रं तु भगवान्देवकीसुतः । उवाच सारथिं शीघ्रं रुद्रतेजोतिविस्मितः
ဤသို့ဖြစ်ပွားသွားသောအခါ၊ ဒေဝကီ၏သားတော် ဘဂဝန်သည် ရုဒြ၏တေဇောတောက်ပမှုကြောင့် အံ့ဩလျက်၊ ရထားမောင်းကို လျင်မြန်စွာ မိန့်ကြား၏။
Verse 40
श्रीकृष्ण उवाच । हे सूत शृणु मद्वाक्यं रथं मे वाहय द्रुतम् । महादेवसमीपस्थो यथा स्यां गदितुं वचः
သီရိကృష్ణက မိန့်တော်မူသည်။ «ဟေ စူတ (ရထားမောင်းသူ) ငါ့စကားကို နားထောင်လော့။ ငါ့ရထားကို မြန်မြန်မောင်း၍ မဟာဒေဝအနီးသို့ ငါရောက်စေ၊ ငါ့သတင်းစကားကို မိန့်ကြားနိုင်စေရန်»။
Verse 41
सनत्कुमार उवाच । इत्युक्तो हरिणा सूतो दारुकस्स्वगुणाग्रणीः । द्रुतं तं वाहयामास रथं रुद्रसमीपतः
သနတ်ကုမာရက မိန့်တော်မူသည်။ ဟရီ (ဝိષ્ણု) ၏ အမိန့်ကို ခံယူပြီးနောက်၊ ကိုယ်ပိုင်ဂုဏ်ရည်၌ ထူးချွန်သူ ရထားမောင်း ဒါရုကသည် ထိုရထားကို မြန်မြန် မောင်းနှင်ကာ ရုဒြ (သီဝ) အနီးသို့ ချဉ်းကပ်စေ၏။
Verse 42
अथ विज्ञापयामास नतो भूत्वा कृतांजलिः । श्रीकृष्णः शंकरं भक्त्या प्रपन्नो भक्तवत्सलम्
ထို့နောက် သီရိကృష్ణသည် ဦးညွှတ်ကာ လက်အုပ်ချီ၍၊ ဘက္တများကို ချစ်မြတ်နိုးတော်မူသော သင်္ကရ (ရှီဝ) ထံသို့ ဘက္တိဖြင့် အားကိုးဝင်ရောက်ကာ မိမိတောင်းလျှောက်ချက်ကို တင်ပြလေ၏။
Verse 43
श्रीकृष्ण उवाच । देवदेव महादेव शरणागतवत्सल । नमामि त्वाऽनंतशक्तिं सर्वात्मानं परेश्वरम्
သီရိကൃഷ്ണက မိန့်တော်မူသည်။ «ဒေဝတို့၏ ဒေဝ မဟာဒေဝ၊ ရှရဏာဂတတို့ကို ချစ်မြတ်နိုးတော်မူသော အရှင်၊ အဆုံးမရှိသော အင်အားတော်ကို ပိုင်ဆိုင်သည့် အရှင်၊ သတ္တဝါအားလုံး၏ အတွင်းအတ္တမ၊ အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင်တော်ကို ငါ နမസ്കာရပြုပါ၏»။
Verse 44
विश्वोत्पत्तिस्थाननाशहेतुं सज्ज्ञप्ति मात्रकम् । ब्रह्मलिंगं परं शांतं केवलं परमेश्वरम्
ထို ဘ္ရဟ္မလိင်္ဂ သည် အမြင့်မြတ်ဆုံး၊ ငြိမ်းချမ်းသန့်စင်၍ အပြည့်အဝ အထက်တန်းကျသော ပရမေရှွရ ဖြစ်သည်။ စကြဝဠာ၏ ပေါ်ပေါက်ခြင်း၊ တည်တံ့ခြင်း၊ ပျက်သိမ်းခြင်းတို့၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သော်လည်း အမည်သင်္ကေတဖြင့်သာ ညွှန်ပြနိုင်ပြီး အရာဝတ္ထုအဖြစ် မပြည့်စုံစွာ မဖော်ထုတ်နိုင်။
Verse 45
कालो दैवं कर्म जीवस्स्वभावो द्रव्यमेव च । क्षेत्रं च प्राण आत्मा च विकारस्तत्समूहकः
ကာလ၊ ဒိုင်ဝ (ကံကြမ္မာ)၊ ကမ္မ၊ ဇီဝ (ပုဂ္ဂိုလ်ဝိညာဉ်)၊ သဘာဝ၊ ဒြဗ္ယ (ပစ္စည်း)၊ ထို့ပြင် က్షೇತ್ರ (ကိုယ်ခန္ဓာနယ်ပယ်)၊ ပ္ရာဏ (အသက်ရှု) နှင့် အတ္တ—ဤအရာတို့သည် ၎င်းတို့၏ ပြောင်းလဲမှုများနှင့်အတူ ပေါ်ထွန်းရှိမှု၏ စုစုပေါင်းကို ဖွဲ့စည်း၏။
Verse 46
बीजरोहप्रवाहस्तु त्वन्मायैषा जगत्प्रभो । तन्निबंधं प्रपद्येह त्वामहं परमेश्वरम्
အို ကမ္ဘာလောက၏ အရှင်၊ မျိုးစေ့ပေါက်ဖွားစီးဆင်းမှု—လောကဖြစ်ပေါ်လာခြင်း၏ မရပ်မနား လှည့်ပတ်မှု—ဤအရာသည် သင်၏ မာယာပင် ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းကို အတ္တကို ချည်နှောင်သော ချည်ကြိုးဟူ၍ သိမြင်၍ ယခုဤနေရာတွင် သင်တစ်ပါးတည်းထံ အို ပရမေရှဝရ၊ ကျွန်ုပ် ခိုလှုံပါ၏။
Verse 47
नाना भावैर्लीलयैव स्वीकृतैर्निर्जरादिकान् । नूनं बिभषिं लोकेशो हंस्युन्मार्गान्स्वभावतः
“အို လောကတို့၏ အရှင်၊ အမျိုးမျိုးသော စိတ်သဘောများနှင့် ကစားသကဲ့သို့သော သာသနာတော်လှည့်ကွက်များကို ခံယူ၍ နတ်တို့နှင့် အခြားသူတို့ကို သင်၏ အာဏာအောက်သို့ ယခင်ကတည်းက ဆွဲယူပြီးသား ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ယခု သင်သည် သဘာဝအရ ဖျက်ဆီးရာသို့ အလျင်အမြန် သွားမည့်သူတို့၏ လမ်းကြောင်းများကို တားဆီးထားသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။”
Verse 48
त्वं हि ब्रह्म परं ज्योतिर्गूढं ब्रह्मणि वाङ्मये । यं पश्यंत्यमलात्मानमाकाशमिव केवलम्
သင်သည် အမှန်တကယ် ဘြဟ္မန်—အမြင့်ဆုံး အလင်းတော်—ဖြစ်ပြီး၊ သဒ္ဒဗေဒသဒ္ဒ (သန့်ရှင်းသော ဝါဏ္မယ) အဖြစ် ထင်ရှားသော ဗေဒဘြဟ္မန်အတွင်း၌ ဖုံးကွယ်နေပါသည်။ စင်ကြယ်သော စိတ်ဝိညာဉ်ရှိသူတို့သည် သင်ကို မလိမ္မာမရှိသော အတ္တအဖြစ်၊ တစ်ပါးတည်းနှင့် အလုံးစုံကို လွှမ်းမိုးသကဲ့သို့ မိုးကောင်းကင်ကဲ့သို့ မြင်ကြသည်။
Verse 49
त्वमेव चाद्यः पुरुषोऽद्वितीयस्तुर्य आत्मदृक् । ईशो हेतुरहेतुश्च सविकारः प्रतीयसे
သင်တစ်ပါးတည်းသာ မူလပုရုရှ—ဒုတိယမရှိသူ—တုရိယ (turya) ဖြစ်၍ အတ္တကို တိုက်ရိုက်မြင်သူ ဖြစ်သည်။ သင်သည် အီရှဝရ ဖြစ်၍ အကြောင်းရင်းလည်း ဖြစ်၊ အကြောင်းရင်းတို့၏ အကြောင်းရင်းလည်း ဖြစ်သည်။ သို့သော် ပေါ်ထွန်းမှုအတွင်း၌ သင်ကို ပြောင်းလဲမှုရှိသကဲ့သို့ ထင်မြင်ကြသည်။
Verse 50
स्वमायया सर्वगुणप्रसिद्ध्यै भगवन्प्रभो । सर्वान्वितः प्रभिन्नश्च सर्वतस्त्वं महेश्वर
အို မင်္ဂလာရှိသော ဘုရားသခင်၊ အို အရှင်မဟာပရဘု! သင်၏ မာယာဖြင့် ဂုဏ်အလုံးစုံ ပေါ်ထွန်း၍ သိမြင်စေရန်၊ သင်သည် အားလုံးနှင့် ပြည့်စုံသောသူ (sarvānvita) လည်း ဖြစ်ပြီး၊ အမျိုးမျိုးကွဲပြား၍ ပေါ်လာသောသူ (prabhinna) လည်း ဖြစ်၏။ အရာရာ၌ နေရာတိုင်း၌ သင်တစ်ပါးတည်း မဟာဣශ්ဝရ ဖြစ်တော်မူ၏။
Verse 51
यथैव सूर्योऽपिहितश्छायारूपाणि च प्रभो । स्वच्छायया संचकास्ति ह्ययं परमदृग्भवान्
အို အရှင်! နေရောင်သည် ဖုံးကွယ်ခံရသောအခါ မိမိ၏ အရိပ်ကြောင့် အရိပ်ပုံသဏ္ဍာန်များ ပေါ်ထွန်းသကဲ့သို့၊ အမြင့်ဆုံး မြင်သူဖြစ်သော သင်သည်လည်း မိမိ၏ ဖုံးကွယ်တန်ခိုးဖြင့် ပေါ်ပင်သဘော၏ ကစားပွဲကို ပေါ်ထွန်းစေတော်မူ၏။
Verse 52
गुणेनापिहितोपि त्वं गुणे व गुणान् विभो । स्वप्रदीपश्चकास्सि त्वं भूमन् गिरिश शंकर
အို အလုံးစုံသို့ ပြန့်နှံ့သော အရှင်! ဂုဏ်များကြောင့် ဖုံးကွယ်ခံရသော်လည်း၊ ဂုဏ်၏ လောကအတွင်း၌ပင် ဂုဏ်တို့၏ အရှင်အဖြစ် သင်တည်ရှိ၏။ မိမိအလင်းဖြင့် ကိုယ်တိုင်တောက်ပသော သင်တစ်ပါးတည်းသာ ထွန်းလင်းတော်မူ၏—အို အနန္တ၊ အို ဂိရိရှ၊ အို ရှင်ကရ။
Verse 53
त्वन्मायामोहितधियः पुत्रदारगृहादिषु । उन्मज्जंति निमज्जंति प्रसक्ता वृजिनार्णवे
သင်၏ မာယာကြောင့် ဉာဏ်စိတ် မောဟဖြစ်သူတို့သည် သားသမီး၊ ဇနီး၊ အိမ်အကာ စသည့်အရာများ၌ ကပ်လျက်နေကြ၏။ ထိုအရာများကို ကပ်တွယ်ကာ အပြစ်နှင့် ဒုက္ခ၏ သမုဒ္ဒရာထဲတွင် ထပ်ခါထပ်ခါ မြင့်တက်လည်းကောင်း နစ်မြုပ်လည်းကောင်း ဖြစ်ကြရ၏။
Verse 54
इति शिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे बाणाऽसुररुद्रकृष्णादियुद्धवर्णनं नाम चतुःपंचाशत्तमोऽध्यायः
ဤသို့ဖြင့် ရှိဝမဟာပုရာဏ ဒုတိယစာအုပ်အတွင်းရှိ ရုဒ္ရသံဟိတာ၏ ပဉ္စမ ယုဒ္ဓခဏ္ဍ၌ “ဘာဏာသူရ၊ ရုဒ္ရ(ရှီဝ)၊ ကృష్ణနှင့် အခြားသူတို့ ပါဝင်သော စစ်ပွဲဖော်ပြချက်” ဟူသော ခေါင်းစဉ်ဖြင့် အခန်း ၅၄ ပြီးဆုံး၏။
Verse 55
त्वदाज्ञयाहं भगवान्बाणदोश्छेत्तुमागतः । त्वयैव शप्तो बाणोऽयं गर्वितो गर्वहारिणा
“သင်၏ အမိန့်တော်ကြောင့် ငါ—ဘုရားသခင်—သည် ဘာဏာ၏ အပြစ်ဖြစ်သော မာနကို ဖြတ်တောက်ရန် လာရောက်၏။ မာနဖျက်ရှင် သင်ကိုယ်တိုင်က ဤဘာဏာကို ကျိန်စာထားသော်လည်း၊ သူသည် မာနမူးယစ်နေဆဲဖြစ်သည်။”
Verse 56
निवर्त्तस्व रणा द्देव त्वच्छापो न वृथा भवेत् । आज्ञां देहि प्रभो मे त्वं बाणस्य भुजकृंतने
“အို ဒေဝ၊ စစ်မြေမှ ပြန်လှည့်ပါ၊ သင်၏ ကျိန်စာသည် အလဟသ မဖြစ်စေရန်။ အို प्रभो၊ ဘာဏာ၏ လက်မောင်းများကို ဖြတ်တောက်ရန် ငါ့အား အမိန့်တော် ပေးပါ။”
Verse 57
सनत्कुमार उवाच । इत्याकर्ण्य वचश्शंभुः श्रीकृष्णस्य मुनीश्वर । प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा कृष्णस्तुत्या महेश्वरः
သနတ်ကူမာရက ပြော၏။ «အို မုနိအရှင်၊ သရီကృష్ణ၏ စကားကို ဤသို့ ကြားပြီးနောက်၊ သမ္ဘု—မဟာဒေဝသည် ကൃഷ്ണ၏ စတုတ္တိကြောင့် စိတ်အတွင်း ငြိမ်းချမ်းသဖြင့် ပြန်လည် မိန့်တော်မူ၏»။
Verse 58
महेश्वर उवाच । सत्यमुक्तं त्वया तात मया शप्तो हि दैत्यराट् । मदाज्ञया भवान्प्राप्तो बाणदोदंडकृंतने
မဟေရှဝရက မိန့်တော်မူ၏။ «ချစ်သား၊ သင်ပြောသမျှသည် အမှန်တရားပင်။ ဒိုင်တျာတို့၏ ဘုရင်ကို ငါက ကျိန်စာ ချထားသည်။ ငါ၏ အမိန့်ဖြင့် သင်သည် ဤနေရာသို့ ရောက်လာပြီး ဘာဏ၏ မာနကြီးသော အာဏာနှင့် တုတ်ကဲ့သို့သော အင်အားကို ဖြတ်တောက်ရန် ဖြစ်သည်»။
Verse 59
किं करोमि रमानाथ भक्ताधीनस्सदा हरे । पश्यतो मे कथं वीर स्याद्बाणभुजकृंतनम्
«ရမာ၏အရှင် (လက္ခမီ၏အရှင်) ဟရီတော်မူ၏—ဘက္တများအပေါ် မူတည်နေတော်မူသော အရှင်၊ ကျွန်ုပ် ဘာလုပ်နိုင်မည်နည်း။ သူရဲကောင်းရေ၊ ကျွန်ုပ်ကြည့်နေစဉ် ဘာဏ၏ လက်များ ဖြတ်တောက်ခြင်းသည် မည်သို့ ဖြစ်နိုင်မည်နည်း»
Verse 60
अतस्त्वं जृंभणास्त्रेण मां जंभय मदाज्ञया । ततस्त्वं कुरु कार्यं स्वं यथेष्टं च सुखी भव
«ထို့ကြောင့် ငါ၏အမိန့်အတိုင်း ဂျೃಂಭဏာ အာஸတြဖြင့် ငါ့ကို ထိုးနှက်၍ ငါ့ကို မောဟိုင်းစေ။ ထို့နောက် သင်၏ကိစ္စကို စိတ်ကြိုက် ပြီးမြောက်စေ၍ ပျော်ရွှင်စွာ နေပါ»
Verse 61
सनत्कुमार उवाच । इत्युक्तश्शंकरेणाथ शार्ङ्गपाणिस्तु विस्मितः । स्वरणस्थानमागत्य मुमोद स मुनीश्वरः
သနတ်ကုမာရက ပြောသည်– «ရှင်ကရာ၏စကားကို ကြားသော် ရှာရင်ဂပာဏိ (ဗိဿနု) သည် အံ့အားသင့်လျက် မိမိ၏နေရာ (အဘိုဒ်) သို့ ရောက်လာပြီး ပျော်မြူး하였다—မုနိတို့အထဲက အရှင်ဖြစ်သော သူ»
Verse 62
जृंभणास्त्रं मुमोचाथ संधाय धनुषि द्रुतम् । पिनाकपाणये व्यास नानास्त्रकुशलो हरिः
ထို့နောက် ဟရီသည်—နတ်အာஸတြများစွာကို ကျွမ်းကျင်သူ—ဂျೃంభဏာ အာஸတြကို မြန်မြန်ဆန်ဆန် လေးပေါ်တွင် တပ်ဆင်၍ ပိနာကပာဏိ (ပိနာကကို ကိုင်သော ရှိဝ) ထံသို့ ပစ်လွှတ်하였다၊ ဗျာသရေ
Verse 63
मोहयित्वा तु गिरिशं जृंभणास्त्रेण जृंभितम् । बाणस्य पृतनां शौरिर्जघानासिगदर्ष्टिभिः
ဂျೃంభဏာ အာஸတြဖြင့် ဂိရိရှ (ရှင်ဝ) ကို မောဟိုင်းစေ၍ အိပ်ငိုက်ကာ ဟားယားစေပြီးနောက်၊ သတ္တိရှင် စော်ရီသည် ဘာဏ၏ စစ်တပ်ကို ဓား၊ ဂဒါ၊ လှံတို့ဖြင့် တိုက်ခိုက်ဖျက်ဆီး하였다
It narrates Kṛṣṇa’s reaction to Aniruddha’s abduction, the Vṛṣṇis’ mobilization, the march to Śoṇitapura, and the beginning of the battle involving Bāṇa’s defense under Rudra’s support.
Rudra’s intervention signals that the conflict is not merely political but cosmological: it dramatizes divine jurisdiction, the ethics of protection, and the calibrated use of power in maintaining balance across competing claims.
Kṛṣṇa as the decisive protector and strategist (summoning Garuḍa, leading an akṣauhiṇī force) and Rudra as the formidable guardian (arriving with pramathas, mounted on Nandin) are foregrounded as the battle commences.