सतीदेव्याः योगमार्गेण देहत्यागः — Satī’s Yogic Abandonment of the Body

Verse 1

नारद उवाच । मौनीभूता यदा सासीत्सती शंकरवल्लभा । चरित्रं किमभूत्तत्र विधे तद्वद चादरात्

နာရဒက ပြောသည်—“ရှင်ကရာ၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ စတီသည် တိတ်ဆိတ်သွားသောအခါ၊ ထိုနေရာ၌ ဘာဖြစ်ပွားခဲ့သနည်း။ အို စီမံခန့်ခွဲသူ (ဗြဟ္မာ)၊ ထိုဇာတ်ကြောင်းကို ရိုသေစွာ ပြောပြပါ။”

Verse 2

ब्रह्मोवाच । मौनीभूता सती देवी स्मृत्वा स्वपतिमादरात । क्षितावुदीच्यां सहसा निषसाद प्रशांतधीः

ဗြဟ္မာက ပြောသည်—“စတီ ဒေဝီသည် မိမိ၏ ခင်ပွန်းတော် သီဝကို ရိုသေစွာ သတိရ၍ တိတ်ဆိတ်သွားသည်။ စိတ်ငြိမ်သက်လျက် မြောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ မြေပြင်ပေါ်တွင် ချက်ချင်း ထိုင်ချလိုက်သည်။”

Verse 3

जलमाचम्य विधिवत् संवृता वाससा शुचिः । दृङ्निमील्य पतिं स्मृत्वा योगमार्गं समाविशत्

နည်းတကျ ရေကို အာချမန (ရေစုပ်သန့်စင်ခြင်း) ပြု၍ သန့်ရှင်းစင်ကြယ်ကာ အဝတ်အစားဖြင့် သေသပ်စွာ ဖုံးအုပ်နေ၏။ မျက်စိပိတ်၍ မိမိ၏ အရှင်—သီဝ (Śiva)—ကို ခင်ပွန်းအဖြစ် သတိရကာ စတီသည် ယောဂလမ်းသို့ ဝင်ရောက်하였다။

Verse 4

कृत्वासमानावनिलौ प्राणापानौ सितानना । उत्थाप्योदानमथ च यत्नात्सा नाभिचक्रतः

ထို့နောက် မျက်နှာလှပသော စတီသည် အသက်လေ နှစ်ပါး—ပရာဏနှင့် အပာဏ—ကို စမာနအဖြစ် ညီမျှစေ၍၊ နာဘိစက်ရ (ချက်ဗဟို) မှ ဥဒါနဝါယုကို ကြိုးစားသေချာစွာ မြှောက်တင်ကာ အတွင်းယောဂကိစ္စကို ဆက်လက်ပြုလုပ်하였다။

Verse 5

हृदि स्थाप्योरसि धिया स्थितं कंठाद्भ्रुवोस्सती । अनिंदितानयन्मध्यं शंकरप्राणवल्लभा

အပြစ်ကင်းစင်၍ ရှင်ကရာ (Śaṅkara) ၏ အသက်ချစ်သူဖြစ်သော စတီသည် စိတ်ကို နှလုံးအတွင်း တည်စေပြီး၊ ထိုအာရုံကို ရင်ဘတ်သို့ မြှောက်ကာ၊ ထို့နောက် လည်ချောင်းသို့၊ နောက်ဆုံးတွင် မျက်ခုံးနှစ်ဖက်ကြား အလယ်သို့ ပို့ဆောင်하였다။

Verse 6

एवं स्वदेहं सहसा दक्षकोपाज्जिहासती । दग्धे गात्रे वायुशुचिर्धारणं योगमार्गतः

ထို့ကြောင့် စတီသည် ဒက္ခအပေါ် အမျက်ကြောင့် မိမိကိုယ်ခန္ဓာကို ချက်ချင်းစွန့်လွှတ်လို၍၊ အသက်ရှုကို စည်းကမ်းတကျ ထိန်းချုပ်ကာ သန့်စင်ပြီး၊ ယောဂမဂ်ဖြင့် ယောဂသမာဓိသို့ ဝင်ရောက်လေသည်—အတွင်းမီးဖြင့် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတို့ လောင်ကျွမ်းစေရန်။

Verse 7

ततस्स्वभर्तुश्चरणं चिंतयंती न चापरम् । अपश्यत्सा सती तत्र योगमार्गनिविष्टधीः

ထို့နောက် စတီသည် မိမိသခင်၏ ခြေတော်ကိုသာ စိတ်ထဲတွင် ဆင်ခြင်၍ အခြားအရာ မစဉ်းစားတော့။ ယောဂမဂ်၌ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ နစ်မြုပ်နေသဖြင့် နာမတော်ကို ထိုနေရာ၌ မြင်တွေ့လေသည်။

Verse 8

हतकल्मषतद्देहः प्रापतच्च तदग्निना । भस्मसादभवत्सद्यो मुनिश्रेष्ठ तदिच्छया

အညစ်အကြေးတို့ ပျက်ကွယ်သွားသော ထိုကိုယ်ခန္ဓာသည် ထိုမီးထဲသို့ ကျသွားပြီး၊ မုနိအမြတ်ရေ၊ နာမတော်၏ ဆန္ဒတော်တည်းဖြင့် ချက်ချင်း ပြာဖြစ်သွားလေသည်။

Verse 9

तत्पश्यतां च खे भूमौ वादोऽभूत्सुमहांस्तदा । हाहेति सोद्भुतश्चित्रस्सुरादीनां भयावहः

သူတို့ကြည့်နေစဉ် အချိန်တစ်ခဏတည်းမှာပင် ကောင်းကင်နှင့်မြေပြင်တစ်လျှောက် အလွန်ကြီးမားသော အော်ဟစ်သံတစ်ခု ပေါ်ထွက်လာသည်။ “ဟာ! ဟာ!” ဟူသော အံ့ဩဖွယ် ထူးဆန်းသံက နတ်တို့နှင့် အခြားသတ္တဝါတို့ကို ကြောက်လန့်စေ하였다။

Verse 10

हं प्रिया परा शंभोर्देवी दैवतमस्य हि । अहादसून् सती केन सुदुष्टेन प्रकोपिता

“ကျွန်မသည် သမ္ဘူ (Śambhu) ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး ချစ်သူ၊ ဒေဝီဖြစ်ပြီး၊ နတ်တို့၏ နတ်တော်တည်းဟူသော အာဓိဋ္ဌာန်ပါ။ စတီ (Satī) ကို မည်သည့် အလွန်ဆိုးယုတ်သူက ဒေါသထွက်စေ၍ အသက်ကို စွန့်ပစ်စေခဲ့သနည်း?”

Verse 11

अहो त्वनात्म्यं सुमहदस्य दक्षस्य पश्यत । चराचरं प्रजा यस्य यत्पुत्रस्य प्रजापतेः

အို—ဒက္ခ၏ အလွန်ကြီးမားသော မသင့်တော်မှုနှင့် အမှန်တရားကို မခွဲခြားနိုင်မှုကို ကြည့်လော့။ သူသည် ပရာဇာပတိ၏ သားဖြစ်သော်လည်း လှုပ်ရှားသတ္တဝါနှင့် မလှုပ်ရှားသတ္တဝါ အပေါင်းတို့၏ မျိုးဆက်သည် သူထံမှ ထွက်ပေါ်လာပြီး၊ ထိုသို့ဖြစ်လျက်ပင် မောဟအတွင်းသို့ ကျရောက်သွား၏။

Verse 12

अहोद्य द्विमनाऽभूत्सा सती देवी मनस्विनी । वृषध्वजप्रियाऽभीक्ष्णं मानयोग्या सतां सदा

အို—ထိုနေ့၌ စတီဒေဝီသည် စိတ်ခိုင်မာသူဖြစ်သော်လည်း စိတ်နှစ်ခွဖြစ်လာ၏။ သူမသည် ဝೃಷဓွဇ (ရှီဝ) ၏ အမြဲတမ်းချစ်မြတ်နိုးခံရသူဖြစ်ပြီး၊ သီလရှိသူတို့အကြား၌ အစဉ်အမြဲ ဂုဏ်ပြုလေးစားထိုက်သူ ဖြစ်၏။

Verse 13

सोयं दुर्मर्षहृदयो ब्रह्मधृक् स प्रजापतिः । महतीमपकीर्तिं हि प्राप्स्यति त्वखिले भवे

ဤပရာဇာပတိ ဒက္ခသည် သည်းမခံနိုင်သောနှလုံးရှိ၍ ဘြဟ္မာအပေါ် ရန်လိုစိတ်ကို ကိုင်ဆောင်သူဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤလောကတစ်လျှောက်လုံး၌ အလွန်ကြီးမားသော အရှက်ကွဲမှုကို မလွဲမသွေ ရရှိလိမ့်မည်။

Verse 14

यत्स्वांगजां सुतां शंभुद्विट् न्यषे धत्समुद्यताम् । महानरकभोगी स मृतये नोऽपराधतः

သင်၏ကိုယ်မှ မွေးဖွားလာသော သမီးကို—ရှီဝအား သဒ္ဓါဖြင့် အာရုံစိုက်နေသူကို—သင်ပယ်ချခဲ့သောကြောင့်၊ သမ္ဘူကို မုန်းသူသည် မဟာနရက၏ ဒုက္ခဝေဒနာများကို ခံစားရမည်။ သူ၏ သေခြင်းသည် ဘုရားရှင်ကို ပြစ်မှားသော အပြစ်ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်။

Verse 15

वदत्येवं जने सत्या दृष्ट्वाऽसुत्यागमद्भुतम् । द्रुतं तत्पार्षदाः क्रोधादुदतिष्ठन्नुदायुधाः

စတီသည် လူအများရှေ့တွင် ထိုသို့ ပြောဆိုနေစဉ်၊ အသက်စွန့်ခြင်း၏ အံ့ဩဖွယ် အဖြစ်ကို မြင်တွေ့သဖြင့်၊ ရှီဝ၏ ပါရ္သဒဂဏာများသည် ဒေါသထွက်ကာ လက်နက်ကိုင်ပြီး ချက်ချင်း ထရပ်တက်လာကြသည်။

Verse 16

द्वारि स्थिता गणास्सर्वे रसायुतमिता रुषा । शंकरस्य प्रभोस्ते वाऽकुध्यन्नतिमहाबलाः

တံခါးဝ၌ ရပ်နေသော ဂဏာအားလုံးသည် ဒေါသရည်ပြည့်၍ မီးလောင်သကဲ့သို့ ထကြွလာကြ၏။ သူတို့သည် သင်္ကရဘုရား၏ အလွန်အင်အားကြီးသော အစေခံများဖြစ်သဖြင့် မာစတာအပေါ် အမျက်ထွက်၍ ပြင်းထန်စွာ ဒေါသထွက်ကြ၏။

Verse 17

हाहाकारमकुर्वंस्ते धिक्धिक् न इति वादिनः । उच्चैस्सर्वेऽसकृद्वीरःश्शंकरस्य गणाधिपाः

သင်္ကရ၏ ဂဏာခေါင်းဆောင်သူရဲကောင်းများသည် အကြိမ်ကြိမ် အသံမြင့်စွာ ဟားဟားဟု ငိုကြွေးကာ «အို အို!» ဟုလည်းကောင်း၊ ထပ်တလဲလဲ «ဓိက်! ဓိက်! မဟုတ်ဘူး—ဒီလို မဖြစ်ရ!» ဟုလည်းကောင်း အော်ဟစ်ကြ၏။

Verse 18

हाहाकारेण महता व्याप्त मासीद्दिगन्तरम् । सर्वे प्रापन् भयं देवा मुनयोन्येपि ते स्थिताः

«ဟား ဟား» ဟူသော ငိုကြွေးသံကြီးကြောင့် အရပ်အနှံ့ ပြန့်နှံ့သွား၏။ ဒေဝတားအားလုံး ကြောက်လန့်သွားကြပြီး၊ အဲဒီနေရာရှိ မုနိများနှင့် အခြားသူများလည်း တုန်လှုပ်၍ ရပ်နေကြ၏။

Verse 19

गणास्संमंत्र्य ते सर्वेऽभूवन् क्रुद्धा उदायुधाः । कुर्वन्तः प्रलयं वाद्यशस्त्रैर्व्याप्तं दिगंतरम्

အချင်းချင်း တိုင်ပင်ပြီးနောက် ဂဏာအားလုံးသည် ဒေါသထွက်ကာ လက်နက်များကို မြှောက်တင်ကြ၏။ ပရလယကဲ့သို့ ဖြစ်စေသကဲ့သို့ စစ်တီးဝိုင်းသံနှင့် လက်နက်တောက်ပမှုတို့ဖြင့် အရပ်အနှံ့ကို ပြည့်နှက်စေကြ၏။

Verse 20

शस्त्रैरघ्नन्निजांगानि केचित्तत्र शुचाकुलाः । शिरोमुखानि देवर्षे सुतीक्ष्णैः प्राणनाशिभिः

အို နတ်မင်းကြီး၊ ထိုနေရာတွင် ပူဆွေးသောကရောက်လျက် အချို့သောသူတို့သည် မိမိတို့၏ ကိုယ်လက်အင်္ဂါများကို လက်နက်များဖြင့် ထိုးနှက်ကြကုန်၏။ အလွန်ထက်မြက်သော အသက်ကို သေစေနိုင်သော ဓားများဖြင့် ဦးခေါင်းနှင့် မျက်နှာများကိုပင် ဒဏ်ရာရစေကြကုန်၏။

Verse 21

इत्थं ते विलयं प्राप्ता दाक्षायण्या समं तदा । गणायुते द्वे च तदा तदद्भुतमिवाभवत्

ဤသို့ဖြင့် ထိုအချိန်တည်းမှာပင် ဒက္ခ၏သမီး စတီနှင့်အတူ သူတို့လည်း အဆုံးသတ်သို့ ရောက်ကြ၏။ ထို့နောက် သီဝ၏ ဂဏများ နှစ်သောင်းလည်း ပျက်စီးသွားကာ ထိုဖြစ်ရပ်သည် အံ့ဩဖွယ်လည်းကောင်း ကြောက်မက်ဖွယ်လည်းကောင်း ဖြစ်၏။

Verse 22

गणा नाशाऽवशिष्टा ये शंकरस्य महात्मनः । दक्षं तं क्रोधितं हन्तुं मुदा तिष्ठन्नुदायुधाः

ပျက်စီးမှုအပြီး ကျန်ရစ်သော မဟာအတ္တမန် သင်္ကရာ၏ ဂဏများသည် လက်နက်များကို မြှောက်ကာ ဝမ်းမြောက်စွာ ရပ်တည်၍ ဒေါသထွက်နေသော ဒက္ခကို သတ်ရန် ရည်ရွယ်ကြ၏။

Verse 23

तेषामापततां वेगं निशम्य भगवान् भृगुः । यज्ञघ्नघ्नेन यजुषा दक्षिणाग्नौ जुहोन्मुने

တိုက်ခိုက်လာသူတို့၏ လျင်မြန်သော အရှိန်ကို ကြားသိသော် မြတ်စွာသော ရှင်ဘုရား ဗြိဂု မုနိသည်၊ အို မုနိ၊ ယဇ္ဉကို ဖျက်ဆီးသူတို့ကို ဖျက်ဆီးသော ယဇုသ်မန္တရားဖြင့် တောင်ဘက် ယဇ္ဉမီးထဲသို့ အဟုတိများကို လောင်းတော်မူ၏။

Verse 24

हूयमाने च भृगुणा समुत्पेतुर्महासुराः । ऋभवो नाम प्रबलवीरास्तत्र सहस्रशः

ဗြိဂုက အဟုတိကို ဆက်လက် ဟူးယမန်ပြုနေစဉ် မဟာအဆုရများ ပေါ်ထွန်းလာကြ၏—ထောင်ပေါင်းများစွာ—အင်အားကြီး သတ္တိရှင်သူရဲကောင်းများဖြစ်၍ ‘ဣဘဝ’ ဟူသော အမည်ဖြင့် ခေါ်ကြ၏။

Verse 25

तैरलातायुधैस्तत्र प्रमथानां मुनीश्वर । अभूद्युद्धं सुविकटं शृण्वतां रोमहर्षणम्

အို မုနိရှဝရ၊ သာသနာပညာရှင်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ—ထိုနေရာ၌ ပရမထာတို့နှင့် မီးလောင်တောက်ပသော မီးတုတ်များကို လက်နက်အဖြစ် ကိုင်ဆောင်ကာ အလွန်ကြမ်းတမ်းသော စစ်ပွဲတစ်ရပ် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ထိုအကြောင်းကို ကြားရုံမျှဖြင့်ပင် ကိုယ်မွေးရေတောင်ထလာအောင် ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်၏။

Verse 26

ऋभुभिस्तैर्महावीरैर्हन्यमानास्समन्ततः । अयत्नयानाः प्रमथा उशद्भिर्ब्रह्मतेजसा

မဟာသူရဲကောင်းတို့က အရပ်ရပ်မှ ထိုးနှက်သဖြင့် ပရမဋ္ဌာတို့သည် ယခင်ကဲ့သို့ လွယ်ကူသက်သာမှု ပျောက်ကွယ်ကာ ဒုက္ခအကျပ်အတည်းသို့ ကျရောက်ပြီး၊ ရန်သူတို့၏ ဗြဟ္မာတေဇသကဲ့သို့ တောက်လောင်သော အလင်းတေဇောဖြင့် လောင်ကျွမ်းခံရ၏။

Verse 27

एवं शिवगणास्ते वै हता विद्राविता द्रुतम् । शिवेच्छया महाशक्त्या तदद्भुतमिवाऽभवत्

ထို့ကြောင့် ရှိဝဂဏတို့သည် လျင်မြန်စွာ ထိုးနှက်သတ်ဖြတ်ခံရ၍ ပြေးလွှားကွဲပြားသွားကြ၏။ ရှိဝ၏ အလိုတော်တော်တင်နှင့် မဟာဒေဝီဓာတ်အင်အားကြီးဖြင့် ထိုဖြစ်ရပ်သည် အလွန်အံ့ဩဖွယ်ကောင်းသကဲ့သို့ ထင်ရှားလာ၏။

Verse 28

तद्दृष्ट्वा ऋषयो देवाश्शक्राद्यास्समरुद्गणाः । विश्वेश्विनौ लोकपालास्तूष्णीं भूतास्तदाऽभवन्

ထိုအရာကို မြင်ကြသောအခါ ရှင်ရသီများနှင့် ဒေဝတားများ—အင်ဒြာနှင့် အခြားသူများ—မရုတ်ဂဏတို့နှင့်အတူ၊ ဝိශ්ဝေဒေဝများနှင့် လောကပာလများလည်း ထိုခဏ၌ တိတ်ဆိတ်သွားကြ၏။

Verse 29

केचिद्विष्णुं प्रभुं तत्र प्रार्थयन्तस्समन्ततः । उद्विग्ना मन्त्रयंतश्च विप्राभावं मुहुर्मुहुः

ထိုနေရာ၌ အချို့တို့သည် အရပ်ရပ်မှ အရှင်ဗိဿနုကို—အုပ်စိုးကာကွယ်သူ—တောင်းပန်ဆုတောင်းကြ၏။ စိတ်ပူပန်လှုပ်ရှားနေကြသဖြင့် ဗြာဟ္မဏတို့ မရှိခြင်းအကြောင်းကို မကြာခဏ အပြန်အလှန် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးကြ၏။

Verse 30

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखण्डे सत्युपाख्याने सतीदेहत्यागोपद्रववर्णनं नाम त्रिंशोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် «သတီ၏ ကိုယ်ခန္ဓာစွန့်လွှတ်ခြင်းနောက် ဖြစ်ပေါ်သော အကြီးအကျယ်လှုပ်ရှားမှုကို ဖော်ပြခြင်း» ဟူသော ခေါင်းစဉ်ပါ သတီခဏ္ဍ (ဒုတိယပိုင်း) အတွင်းရှိ ရုဒြသံဟိတာ (ဒုတိယစုစည်းမှု) ၏ သုံးဆယ်မြောက် အခန်းကို သရီ-ရှီဝ မဟာပုရာဏ၌ သတီဇာတ်ကြောင်းအတွင်း ပြီးဆုံးကြောင်း ဆို၏။

Verse 31

एवंभूतस्तदा यज्ञो विघ्नो जातो दुरात्मनः । ब्रह्मबंधोश्च दक्षस्य शंकरद्रोहिणो मुने

အို မုနိရေ၊ ထိုအခါ ယဇ္ဉပူဇော်ပွဲသည် ရှုပ်ထွေးပျက်ကွက်သွား၍ အတားအဆီး ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ၎င်းသည် စိတ်ယုတ်မာသော ဒက္ခ—ဗြဟ္မာ၏ ဆွေမျိုးဟုသာ ခေါ်ရမည့်သူ၊ သင်္ကရကို သစ္စာဖောက်၍ ပြစ်မှားသူ—ကြောင့် ဖြစ်၏။