
သနတ်ကုမာရသည် (သနကာဒီမှ နာရဒသို့ ဆရာ-တပည့်စဉ်အတွင်း) ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား သင်ကြားရာတွင် ပရလယခေတ်ဒဏ္ဍာရီဖြင့် စတင်တည်နေရာချသည်။ ဗိဿနု၏ နားအညစ်မှ မဓုနှင့် ကိုင်ဋဘ ပေါ်ထွန်းလာပြီး ပဒ్మပေါ်ရှိ ဘြဟ္မာကို ခြိမ်းခြောက်သဖြင့် နာရာယဏ၏ မျက်စိ၌ နိဒ္ရာ-ရှက္တိ အဖြစ် ဂျဂဒမ္ဘိကာကို ချီးမွမ်းသည်။ ထို့နောက် ဘုဝနေရှဝရီ/ဘုဝနေရှီ ဆာဓနာအတွက် စနစ်တကျ လမ်းညွှန်ချက်များ—ဘီဇမန်တရ၏ ဣရှိ/ချန္ဒ/ဒေဝတာ၊ ဆဋ္ဌအင်္ဂ-ညာသနှင့် မာတೃကာတင်သွင်းခြင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာနေရာများတွင် မန်တရ-ညာသ (ဘြဟ္မာ၊ ဗိဿနု၊ ရုဒြ၊ ကုဗေရ၊ ကာမ၊ ဂဏပတိ)၊ ဓျာန၊ ဂျပအရေအတွက်၊ သတ်မှတ်ဒြဗျများဖြင့် ဟോമကို ဖော်ပြသည်။ ယန္တရ/မဏ္ဍလ (ပဒ్మပွင့်ချပ်များ၊ ဆဋ္ကောဏ၊ ရှက္တိ ၉ ပါး၊ အာဝရဏများ) နှင့် ဦးတည်ရာအလိုက် ဒေဝတာစုံတွဲများနှင့် ရှက္တိများကို ပူဇော်ပုံကိုလည်း ဆိုထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် အကျိုးသက်ရောက်မှု၊ စည်းစိမ်၊ ကဗျာဉာဏ်၊ အိမ်ထောင်ရေး၊ သားဖွားရေး စသည့် ပရယောဂများကို ပေးပြီး မဟိသာသုရဇာတ်နှင့် «သရီ-ဘီဇ» မန်တရအချက်အလက် (ဘೃဂု ဣရှိ၊ နိဝృတ ချန္ဒ၊ သရီ ဒေဝတာ) သို့ ကူးပြောင်းသည်။
Verse 1
सनत्कुमार उवाच । कलिकल्पांतरे ब्रह्मन् ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । लोकपद्मे तपस्थस्य सृष्ट्यर्थं संबभूवतुः ॥ १ ॥
သနတ်ကူမာရက မိန့်တော်မူ၏—အို ဘြာဟ္မဏ၊ ကလိကလ္ပ၏ အခြားကာလဝန်းတစ်ခု၌ မဖော်ပြနိုင်သော မွေးဖွားရာအရင်းအမြစ်ရှိသည့် ဘြဟ္မာသည် လောကပဒ္မပေါ်တွင် တပဿာကျင့်နေစဉ်၊ ဖန်ဆင်းရေးအတွက် «နှစ်ပါး» ပေါ်ထွန်းလာခဲ့၏။
Verse 2
विष्णुकर्णमलोद्भूतावसुरौ मधुकैटभौ । तौ जातमात्रौ पयसि लोकप्रलयलक्षणे ॥ २ ॥
ဗိဿဏု၏ နားအညစ် (ကပ်ကပ်သော မလ) မှ အဆုရနှစ်ပါး မဓုနှင့် ကೈဋဘ ပေါ်ထွန်းလာ၏။ သူတို့သည် မွေးဖွားချင်းချင်းပင်၊ လောကသည် ပရလယ၏ လက္ခဏာများ ထင်ရှားနေသည့်အခါ ရေထဲ၌ ရှိနေကြ၏။
Verse 3
जानुमात्रे स्थितौ दृष्ट्वा ब्रह्मणं कमलस्थितम् । प्रवृत्तावत्तुमालक्ष्य तुष्टाव जगदंबिकाम् ॥ ३ ॥
ဒူးအထိသာ ရပ်တည်နေသည့်အနေဖြင့် ကမလပေါ်ထိုင်သော ဘြဟ္မာကို မြင်၍၊ သူသည် (ထိုလောကပဒ္မကို) စားသုံးရန် စတင်နေသည်ကို သတိပြုမိသဖြင့်၊ နာရီကာသည် စကြဝဠာမိခင် ဂဂဒမ္ဗိကာကို ချီးမွမ်းတော်မူ၏။
Verse 4
ततो देवी जगत्कर्त्री शैवी शक्तिरनुत्तमा । नारायणाक्षिसंस्थाना निद्रा प्रीता बभूव ह ॥ ४ ॥
ထို့နောက် လောကကို ဖန်ဆင်းသော အထွတ်အထိပ် ရှိုင်ဝီ-ရှက္တိ ဖြစ်သည့် ဒေဝီသည်၊ နာရာယဏ၏ မျက်စိအတွင်း၌ နိဒ္ရာ (အိပ်ခြင်း) အဖြစ် တည်ရှိသူဖြစ်၍၊ နှစ်သက်ပျော်ရွှင်တော်မူ၏။
Verse 5
तस्या मंत्रादिकं सर्वं कथयिष्यामि तच्छृणु । सारुणा क्रोधनी शांतिश्चंद्रालंकृतशेखरा ॥ ५ ॥
ယခု နားထောင်ပါ။ သူမ၏ မန္တရများနှင့် ဆက်စပ်သော ကర్మကာဏ္ဍ အားလုံးကို အပြည့်အစုံ ငါရှင်းပြမည်။ သူမသည် စာရုဏာ၊ က္ရോധနီ၊ နှင့် ရှာန္တိ ဖြစ်၍၊ လမင်းဖြင့် အလှဆင်ထားသော ဦးခေါင်းမုဒ္ဒရာရှိသော ဒေဝီဖြစ်သည်။
Verse 6
एकाक्षरीबीज मन्त्रऋषिः शक्तिरुदाहृता । गायत्री च भवेच्छन्दो देवता भुवनेश्वरी ॥ ६ ॥
အက္ခရာတစ်လုံးသော ဘီဇ မန္တရအတွက် မန္တရ၏ ရှိ (ṛṣi) ကို «ရှက္တိ» ဟု ကြေညာထားသည်။ ၎င်း၏ ချန္ဒ (chandas) သည် «ဂါယတ္ရီ» ဖြစ်ပြီး၊ အဓိပတိ ဒေဝတာမှာ «ဘုဝနေရှွရီ» ဖြစ်သည်။
Verse 7
षड्दीर्घयुक्तबीजेन कुर्यादंगानि षट् क्रमात् । संहारसृष्टिमार्गेण मातृकान्यस्तविग्रहः ॥ ७ ॥
ရှည်သံ (dīrgha) ခြောက်လုံးနှင့် ပေါင်းစည်းထားသော ဘီဇ မန္တရဖြင့် အင်္ဂ-နျာသ (aṅga-nyāsa) ခြောက်ပါးကို အစဉ်လိုက် ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့နောက် မာတೃကာ (mātṛkā) များကို ကိုယ်ခန္ဓာပေါ်တွင် နျာသတင်ပြီး၊ သံဟာရ (saṃhāra) နှင့် စೃಷ್ಟိ (sṛṣṭi) နည်းလမ်းအတိုင်း ဆက်လက်ကျင့်ရမည်။
Verse 8
मन्त्रन्यासं ततः कुर्याद्देवताभावसिद्धये । हृल्लेखां मूर्ध्नि वदने गगनां हृदयांबुजे ॥ ८ ॥
ထို့နောက် ဒေဝတာ-ဘားဝ (devatā-bhāva) ကို အောင်မြင်စေရန် မန္တရ-နျာသ (mantra-nyāsa) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ «ဟೃလ္လೇಖာ» ကို ဦးခေါင်းနှင့် မျက်နှာပေါ်တွင် တင်၍ «ဂဂနာ» ကို နှလုံးပဒုမ (lotus) ပေါ်တွင် တင်ရမည်။
Verse 9
रक्तां करालिकां गुह्ये महोच्छुष्मां पदद्वये । ऊर्द्ध्वप्राग्दक्षिणोदीच्यपश्चिमेषूत्तरेऽपि च ॥ ९ ॥
ဤဒိဗ္ဗစွမ်းအားများကို နျာသတင်ရမည်—အနီရောင်သော «ရက္တာ» နှင့် «ကရာလိကာ» ကို လျှို့ဝှက်အင်္ဂါ (ဂူဟျ) တွင်၊ «မဟောချ္ဈုရှ္မာ» ကို ခြေထောက်နှစ်ဖက်တွင် တင်ရမည်။ ထို့အပြင် အထက်ပိုင်းနှင့် ဦးတည်ရာများ—အရှေ့၊ တောင်၊ မြောက်၊ အနောက်၊ နှင့် ဥတ္တရဘက်တွင်လည်း ထိုနည်းတူ ချထားရမည်။
Verse 10
सद्यादिह्रस्वबीजाद्यान्वस्तव्या भूतसप्रभाः । अंगानि विन्यसेत्पश्चाज्जातियुक्तानि षट् क्रमात् ॥ १० ॥
«sadya» မှစသော အတိုဗီဇအက္ခရာများနှင့် ဓာတ်များနှင့်ဆိုင်သော တောက်ပသော မန္တရများကို နျာသဖြင့် တင်ထားရမည်။ ထို့နောက် jāti နှင့်အညီ အင်္ဂ ၆ ပါးကို အစဉ်လိုက် စီစဉ်တင်ထားရမည်။
Verse 11
ब्रह्माणं विन्यसेद्भाले गायत्र्या सह संयुतम् । सावित्र्या सहितं विष्णुं कपोले दक्षिणे न्यसेत् ॥ ११ ॥
နျာသဖြင့် ဂါယတ္ရီနှင့်ပေါင်းစည်းသော ဗြဟ္မာကို နဖူးပေါ်တွင် တင်ထားရမည်။ ထို့ပြင် သာဝိတ္ရီနှင့်အတူ ဗိဿဏုကို ညာဘက်ပါးပေါ်တွင် တင်ထားရမည်။
Verse 12
वागीश्वर्या समायुक्तं वामगंडे महेश्वरम् । श्रिया धनपतिं न्यस्य वामकर्णाग्रके पुनः ॥ १२ ॥
ထို့နောက် ဝါဂီဣရှ္ဝရီ၏ ဝါဏီအင်အားနှင့်ပြည့်စုံသော မဟေရှ္ဝရ (မဟာဒေဝ) ကို ဘယ်ဘက်ပါးပေါ်တွင် နျာသဖြင့် တင်ထားရမည်။ ထို့ပြင် သရီ (သုခစည်းစိမ်) နှင့်အတူ ဓနပတိ (ကုဗေရ) ကို ဘယ်ဘက်နားအဖျားတွင် ထပ်မံတင်ထားရမည်။
Verse 13
रत्या स्मरं मुखे न्यस्य पुण्यागणपतिं न्यसेत् । सव्यकर्णोपरि निधाकर्णगंडांतरालयोः ॥ १३ ॥
နျာသဖြင့် စ္မရ (ကာမ) ၏ မန္တရကို ပါးစပ်ပေါ်တွင် တင်ထားပြီးနောက်၊ မင်္ဂလာရှိသော ဂဏပတိ၏ မန္တရကို ဘယ်ဘက်နားအပေါ်ပိုင်းနှင့် နားနှင့်ပါးကြား အလယ်နေရာတွင် တင်ထားရမည်။
Verse 14
न्यस्तव्यं वदने मूलं भूपश्चैत्रांस्ततो न्यसेत् । कण्ठमूले स्तनद्वंद्वे वामांसे हृदयांबुजे ॥ १४ ॥
နျာသဖြင့် မူလမန္တရ (Mūla) ကို ပါးစပ်ပေါ်တွင် တင်ထားရမည်။ ထို့နောက် «bhūpa» နှင့် «caitrā» မှစသော အက္ခရာ/မန္တရများကို လည်ချောင်းအမြစ်၊ ရင်သားနှစ်ဖက်၊ ဘယ်ဘက်ပခုံးနှင့် နှလုံးကြာပန်းပေါ်တွင် တင်ထားရမည်။
Verse 15
सव्यांसे पार्श्वयुगले नाभिदेशे च देशिकः । भालांश्च पार्श्वजठरे पार्श्वांसापरके हृदि ॥ १५ ॥
ဒေသိက (ဆရာတော်) ကို ဘယ်ဘက်ပခုံး၊ ကိုယ်ဘက်နှစ်ဖက်နှင့် ချက်အရပ်၌ တင်ထားရမည်။ «ဘ္ဟာလာ» အင်အားတို့ကို ဘေးဖက်နှင့် ဝမ်းဗိုက်၌ တင်၍၊ «ပါရ္ရှ္ဝာံသ» အင်အားကို အခြားဘက်နှလုံး၌ တင်ထားရမည်။
Verse 16
ब्रह्माण्याद्यास्तनौ न्यस्य विधिना प्रोक्तलक्षणाः । मूलेन व्यापकं देहे न्यस्य देवीं विचिंतयेत् ॥ १६ ॥
သတ်မှတ်ထားသော နည်းလမ်းနှင့် လက္ခဏာအတိုင်း «ဗြဟ္မာဏီ» စသော မန္တရများကို ရင်သားနှစ်ဖက်ပေါ်၌ တင်ထားပြီး၊ ထို့နောက် မူလမန္တရဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာတစ်လျှောက်လုံးသို့ ပျံ့နှံ့သော အင်အားကို အတည်ပြုတင်သွင်းကာ ဒေဝီကို အာရုံစိုက်၍ စိတ်ထဲတွင် တရားသဘောဖြင့် ဆင်ခြင်ရမည်။
Verse 17
उद्यद्दिवाकरनिभां तुंगोरोजां त्रिलोचनाम् । स्मरास्यामिंदुमुकुटां वरपाशांकुशाभयाम् ॥ १७ ॥
ငါသည် သူမကို သမాధိဖြင့် ဆင်ခြင်မည်—နံနက်ထွန်းလာသော နေမင်းကဲ့သို့ တောက်ပ၍၊ ရင်တင်မြင့်ကာ မျက်စိသုံးလုံးရှိသည်။ မျက်နှာသည် စွဲမက်ဖွယ်ကောင်း၍၊ လမင်းကို မကူဋ်အဖြစ် ဆောင်းထားကာ၊ လက်တော်မြတ်တို့တွင် ကြိုးပတ် (ပာရှ), ချွန်တံ (အင်ကူရှ) နှင့် အဘယမုဒြာ (မကြောက်မရွံ့) ကို ဆောင်ထားသည်။
Verse 18
रदलक्षं जपेन्मंत्रं त्रिमध्वक्तैर्हुनेत्ततः । अष्टद्रव्यैर्दशांशेन ब्रह्मवृक्षसमिद्वरैः ॥ १८ ॥
မန္တရကို တစ်သိန်းကြိမ် ဂျပ်ရမည်။ ထို့နောက် သုံးမျိုးသော ချိုမြိန်ပစ္စည်းများနှင့် ဂျီ (ghee) ကို ရောစပ်၍ ဟောမ (မီးပူဇော်) ပြုရမည်။ အရာဝတ္ထု ၈ မျိုးကို သုံးကာ ဂျပ်အရေအတွက်၏ ဆယ်ပုံတစ်ပုံအတိုင်း ပူဇော်ပြီး «ဗြဟ္မဝೃက္ષ» သစ်ပင်မှ ကောင်းမွန်သော သစ်တံများကို မီးဖိုထဲသို့ ထည့်သုံးရမည်။
Verse 19
द्राक्षाखर्जूरवातादशर्करानालिकेरकम् । तन्दुलाज्यतिलं विप्र द्रव्याष्टकमुदाहृतम् ॥ १९ ॥
စပျစ်သီး၊ ချာဇူး (dates)၊ အာလ်မွန်၊ သကြား၊ အုန်းသီး၊ ဆန်၊ ဂျီ (ghee) နှင့် နှမ်း—အို ဗြာဟ္မဏ—ဤတို့ကို အရာဝတ္ထု ၈ မျိုးဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 20
दद्यादर्ध्यं दिनेशाय तत्र संचिन्त्य पार्वतीम् । पद्ममष्टदलं बाह्ये वृत्तं षोडशभिर्द्दलैः ॥ २० ॥
ထိုနေရာ၌ ပါဝတီဒေဝီကို စိတ်၌သတိပြု၍ နေမင်း (သုရိယ) ထံသို့ အရဃျ (ရေဖြင့်ဂုဏ်ပြုပူဇော်ခြင်း) ကို ဆက်ကပ်ရမည်။ ထို့နောက် ပန်းကြာ ၈ ပွင့်ကို ဖန်တီး၍ အပြင်ဘက်တွင် ၁၆ ပွင့်ပါသော စက်ဝိုင်းအကာအရံကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 21
विलिखेत्कर्णिकामध्ये षट्कोणमतिसुन्दरम् । ततः संपूजयेत्पीठं नवशक्तिसमन्वितम् ॥ २१ ॥
ပန်းကြာ၏ အလယ်ဗဟို၌ အလွန်လှပသော ခြောက်ထောင့်ပုံကို ရေးဆွဲရမည်။ ထို့နောက် ကိုးပါးသော သက္တိများဖြင့် ပြည့်စုံသော ပီဋ္ဌ (သန့်ရှင်းသော အာသန/အခြေခံ) ကို စနစ်တကျ ပူဇော်ရမည်။
Verse 22
जयाख्या विजया पश्चादजिताह्वापराजिता । नित्या विलासिनी गोग्धीत्यघोरा मंगला नव ॥ २२ ॥
ထို့နောက် မင်္ဂလာရှိသော အမည်ကိုးပါးမှာ— ဂျယာချာ၊ ဗိဇယာ၊ ထို့နောက် အဇိတာဟ္ဝာ နှင့် အပရာဇိတာ၊ နိတျာ၊ ဝိလာစိနီ၊ ဂိုဂ္ဓီ၊ ထို့ပြင် အဃိုရာ နှင့် မင်္ဂလာ တို့ဖြစ်သည်။
Verse 23
बीजाढ्यमासनं दत्त्वा मूर्तिं तेनैव कल्पयेत् । तस्यां संपूजयेद्देवीमावाह्यावरणैः क्रमात् ॥ २३ ॥
ဘီဇမန်တရများဖြင့် ပြည့်ဝသော အာသန (ထိုင်ရာ) ကို ဆက်ကပ်ပြီးနောက် ထိုအတိုင်းပင် ဒေဝတား၏ မూర్తိကို ဖန်တီးရမည်။ ထို့နောက် ဒေဝီကို ထိုမూర్తိထဲသို့ အာဝါဟနာ (ဖိတ်ခေါ်တင်သွင်း) ပြု၍ အာဝရဏ (ကာကွယ်ဝန်းရံအလွှာများ) နှင့်အတူ အစဉ်လိုက် ပြည့်စုံစွာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 24
मध्यपाग्याम्यसौम्येषु पूजयेदंगदेवताः । षट्कोणेषु यजेन्मंत्री पश्चान्मिथुनदेवताः ॥ २४ ॥
အလယ်ပိုင်းနှင့် မင်္ဂလာရှိသော ဦးတည်ရာများ (အရှေ့နှင့် မြောက်) တွင် အင်္ဂဒေဝတားများကို ပူဇော်ရမည်။ ခြောက်ထောင့်ပိုင်းများ (ṣaṭkoṇa) တွင် မန္တရကို သိကျွမ်းသော ပူဇော်သူက ယဇ္ဉပူဇော်ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့နောက် မိထုန်ဒေဝတား (တွဲဖက်ဒေဝတား) များကို ပူဇော်ရမည်။
Verse 25
इन्द्रकोणं लसद्दंडकुंडिकाक्षगुणाभयाम् । गायत्रीं पूजयेन्मन्त्री ब्रह्माणमपि तादृशम् ॥ २५ ॥
အိန္ဒြာဦးတည်ရာ (အရှေ့ဘက်) တွင် မန္တရသမားသည် တောက်ပသော ဂါယတြီကို ပူဇော်ရမည်။ သူမသည် တံ杖နှင့် ရေခွက် (ကுண္ဍိကာ) ကိုင်၍ မာလာကိုင်ကာ သင်ကြားမုဒြာနှင့် အဘယမုဒြာကို ပြသသည်။ ထို့အတူ ဘြဟ္မာကိုလည်း ထိုသဏ္ဌာန်တူ ပူဇော်ရမည်။
Verse 26
रक्षः कोणे शंखचक्रगदापंकजधारिणीम् । सावित्रीं पीतवसनां यजेद्विणुं च तादृशम् ॥ २६ ॥
ရက္ခသ (ကာကွယ်ရာ) ထောင့်တွင် အဝါရောင်ဝတ်စုံဝတ်၍ သင်္ခ၊ စက္ကရ၊ ဂဒါ၊ ပဒ္မကိုင်ဆောင်သော ဆာဝိတြီကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့အတူ ဗိဿနုကိုလည်း ထိုသဏ္ဌာန်တူ ပူဇော်ရမည်။
Verse 27
वायुकोणे परश्वक्षमाला भयवरान्विताम् । यजेत्सरस्वतीमच्छां रुद्रं तादृशलक्षणम् ॥ २७ ॥
ဝါယုထောင့် (အနောက်မြောက်) တွင် သန့်ရှင်းသော စရஸဝတီကို ပူဇော်ရမည်။ သူမသည် ပုဆိန်နှင့် မာလာကိုင်၍ အဘယမုဒြာနှင့် ဝရပရဒ မုဒြာ (ကောင်းချီးပေးခြင်း) ကို ပြသသည်။ ထို့အတူ ရုဒြကိုလည်း ထိုလက္ခဏာတူ ပူဇော်ရမည်။
Verse 28
वह्निकोणे यजेद्रत्नकुंभं मणिकरंडकम् । कराभ्यां बिभ्रतीं पीतां तुंदिलं धनदायकम् ॥ २८ ॥
ဝဟ္နိထောင့် (အရှေ့တောင်) တွင် ရတနာအိုးနှင့် မဏိသေတ္တာကို ကိုင်ဆောင်သူကို ပူဇော်ရမည်။ သူသည် အဝါရောင်တောက်ပ၍ ဝမ်းဗိုက်ဖောင်းကာ ဓနပေးသူဖြစ်ပြီး လက်နှစ်ဖက်ဖြင့် ထိုအရာတို့ကို ကိုင်ထားသည်။
Verse 29
आलिंग्य सव्यहस्तेन वामे तांबूलधारिणीम् । धनदांकसमारूढां महालक्ष्मीं प्रपूजयेत् ॥ २९ ॥
ဘယ်လက်ဖြင့် သူမကို ဖက်ကာ မဟာလက္ခ္မီကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်ရမည်။ သူမသည် ဘယ်လက်တွင် တံဘူလ (ဘီတယ်ရွက်) ကိုင်ထားပြီး ဓနဒ (ကူဘေရ) ၏ ပေါင်ပေါ်တွင် ထိုင်နေသည်။
Verse 30
पश्चिमे मदनं बाणपाशांकुशशरासनाम् । धारयंतं जपारक्तं पूजयेद्रक्तभूषणम् ॥ ३० ॥
အနောက်ဘက်၌ မဒန (ကာမ) ကို ပူဇော်ရမည်။ သူသည် မြား၊ ကြိုးပတ်၊ အင်္ကူရှ် နှင့် လေးကို ကိုင်ထား၍ ဇပာပန်းကဲ့သို့ နီရဲကာ နီရောင်အလှဆင်များဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်။
Verse 31
सव्येन पतिमाश्लिष्य वामेनोत्पलधारिणीम् । पाणिना रमणांकस्थां रतिं सम्यक्समर्चयेत् ॥ ३१ ॥
ဘယ်ဘက်ဖြင့် ခင်ပွန်းကို ဖက်လျက်၊ ဘယ်လက်ဖြင့် ကြာပန်းကို ကိုင်ထားသော၊ ချစ်သူ၏ ပေါင်ပေါ်၌ ထိုင်နေသည့် ရတိကို ညာလက်ဖြင့် သင့်တော်စွာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 32
ऐशान्ये पूजयेत्सम्यक् विघ्नराजं प्रियान्वितम् । सृणिपाशधरं कांतं वरांगासृक्कलांगुलिम् ॥ ३२ ॥
အရှေ့မြောက်ဘက်၌ ချစ်မြတ်နိုးသော မဟာသမီးနှင့်အတူရှိသည့် ဝိဃ္နရာဇ (ဂဏေရှ) ကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်ရမည်။ ရုပ်သွင်လှပ၍ အင်္ကူရှ်နှင့် ကြိုးပတ်ကို ကိုင်ထားကာ မင်္ဂလာအင်္ဂါလက္ခဏာများနှင့် နီရောင်သွေးသွင်ပြင်များဖြင့် မှတ်သားထားသည်။
Verse 33
माध्वीपूर्णकपालाढ्यं विघ्नराजं दिगंबरम् । पुष्करे विगलद्रत्नस्फुरच्चषकधारिणम् ॥ ३३ ॥
ကောင်းကင်ဝတ် (အဝတ်မဝတ်) ဖြစ်သော ဝိဃ္နရာဇ (ဂဏေရှ) ကို ငါ သမားတော်စွာ စိတ်တွင် တရားထိုင်မိသည်။ မဓွီရည်ပြည့်သော ခေါင်းခွံခွက်ဖြင့် ကြွယ်ဝစွာ တန်ဆာဆင်ထားပြီး၊ ကြာပန်းလက်၌ ရတနာတောက်ပ၍ စိမ့်ယိုနေသော ခွက်ကို ကိုင်ထားသည်။
Verse 34
सिंदूरसदृशाकारामुद्दाममदविभ्रमाम् । धृतरक्तोत्पलामन्यपाणिना तु ध्वजस्पृशाम् ॥ ३४ ॥
သူမသည် စင်္ဒူရ (နီမှုန့်) ကဲ့သို့ အနီရောင်ရုပ်သွင်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာ၍ မထိန်းနိုင်သော မူးယစ်သကာလှုပ်ရှားသည့် အလှတရားရှိသည်။ လက်တစ်ဖက်တွင် နီရောင်ကြာပန်းကို ကိုင်ပြီး အခြားလက်ဖြင့် အလံတိုင်ကို ထိထားသည်။
Verse 35
आश्लिष्टकांतामरुणां पुष्टिमर्चेद्दिगंबराम् । कर्णिकायां निधी पूज्यौ षट्कोणस्याथ पार्श्वयोः ॥ ३५ ॥
အာကာသဝတ် (အဝတ်မဝတ်) နီမြန်းရောင်ဖြစ်၍ ချစ်သူကို တင်းကျပ်စွာဖက်ထားသော ပုဿ္ဋိ (Puṣṭi) ကို ပူဇော်ရမည်။ ယန္တရ၏ အလယ်ကဏ္ဏိကာတွင် နိဓိ နှစ်ပါးကို ပူဇော်ပြီးနောက် ဆဋ္ကောဏ၏ နှစ်ဖက်တွင် ထားရမည်။
Verse 36
अंगानि केसरेष्वेताः पश्चात्पत्रेषु पूजयेत् । अनंगकुसुमा पश्चाद्द्वितीयानंगमेखला ॥ ३६ ॥
ဤအင်္ဂဒေဝတားတို့ကို ပထမဦးစွာ ကေသရ (ပန်းမွှေးတိုင်) ပေါ်တွင် ပူဇော်၍ ထို့နောက် ပန်းပွင့်အရွက်များပေါ်တွင် ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် အနင်္ဂကုಸುမာ (Anaṅgakusumā) ဖြစ်ပြီး၊ နောက်တစ်ဆင့်မှာ ဒုတိယ အနင်္ဂမೇಖလာ (Anaṅgamekhalā) ဖြစ်သည်။
Verse 37
अनंगगमना तद्वदनंगमदनातुरा । भुवनपाला गगनवेगा षष्ठी चैव ततः परम् ॥ ३७ ॥
အနင်္ဂဂမနာ (Anaṅgamanā)၊ ထိုနည်းတူ အနင်္ဂမဒနာတုရာ (Anaṅgamadanāturā)၊ ဘုဝနပါလာ (Bhuvanapālā)၊ ဂဂနဝေဂါ (Gaganavegā) ဟူ၍ အမည်များရှိသည်။ ထို့နောက် အစဉ်အလာအရ ဆဋ္ဌမမြောက်သည် လာသည်။
Verse 38
शशिलेखा गगनलेखा चेत्यष्टौ यत्र शक्तयः । खङ्गखेटकधारिण्यः श्यामाः पूज्याश्च मातरः ॥ ३८ ॥
ထိုသန့်ရှင်းရာနေရာ၌ သက္တိ (Śakti) အင်အားတော်ရှင် အရှစ်ပါးရှိသည်—ရှသိလေခါ (Śaśilekhā) နှင့် ဂဂနလေခါ (Gaganalekhā) စသဖြင့်။ အမိတော်များသည် အမဲရောင်သွင်ပြင်ရှိ၍ ပူဇော်ထိုက်ကာ ဓားနှင့် ဒိုင်းကို ကိုင်ဆောင်ထားကြသည်။
Verse 39
पद्माद्बहिः समभ्यर्च्याः शक्तयः परिचारिकाः । प्रथमानंगद्वयास्यादनंगमदना ततः ॥ ३९ ॥
ပဒ္မ (ကြာပလ္လင်/ယန္တရ) အပြင်ဘက်တွင် အမှုထမ်း သက္တိများကို သင့်တင့်လျောက်ပတ်စွာ ပူဇော်ရမည်။ ပထမမှာ အနင်္ဂဒွယာသျာ (Anaṅgadvayāsyā) ဖြစ်ပြီး၊ ထို့နောက် အနင်္ဂမဒနာ (Anaṅgamadanā) ဖြစ်သည်။
Verse 40
मदनातुरा भवनवेगा ततो भुवनपालिका । स्यात्सर्वशिशिरानंगवेदनानंगमेखला ॥ ४० ॥
ထို့နောက် သူမသည် ကာမ (ချစ်ခြင်းတဏှာ) ကြောင့် စိတ်နှလုံးပူလောင်၍ လှုပ်ရှားမှု မြန်ဆန်လာသည်။ လောကတို့၏ ကာကွယ်ရှင်မသည် ရာဂ၏ ခါးပတ်ကို ချည်ထားသကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ အေးမြသော ရာသီတစ်လျှောက်လုံး ဆန္ဒ၏ နာကျင်မှုကို ခံစားရသည်။
Verse 41
चषकं तालवृंतं च तांबूलं छत्रमुज्ज्वलम् । चामरे चांशुकं पुष्पं बिभ्राणाः करपंकजैः ॥ ४१ ॥
သူတို့သည် လက်ပန်းကန်ကဲ့သို့သော လက်များဖြင့် သောက်ခွက်၊ တာလပင်ရွက်ပန်ကာ၊ တాంబူလ (ဘီတယ်)၊ တောက်ပသော ထီး၊ ယက်အမြီးပန်ကာ (ချာမရ)၊ အဝတ်အစားနှင့် ပန်းများကို ကိုင်ဆောင်ကာ၊ ဂုဏ်ပြုဝန်ဆောင်မှုအဖြစ် အလှူအတန်းများကို သယ်ဆောင်၍ ရပ်နေကြသည်။
Verse 42
सर्वाभरणसंदीप्तान् लोकपालान्बहिर्यजेत् । वज्रादीन्यपि तद्बाह्ये देवीमित्थं प्रपूजयेत् ॥ ४२ ॥
အတွင်းမဏ္ဍလ၏ အပြင်ဘက်တွင် အလှဆင်အဆင်တန်ဆာ အပြည့်ဖြင့် တောက်ပသော လောကပာလများကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့အပြင် အပြင်ဘက်တွင်လည်း ဝဇ္ရနှင့် အခြားသော ဒေဝအာယုဓများကို တင်ထား၍ ပူဇော်ရမည်။ ဤသို့ဖြင့် ဒေဝီကို သင့်လျော်စွာ ပူဇော်ရမည်။
Verse 43
मंत्री त्रिमधुरोपेतैर्हुत्वाश्वत्थसमिद्वरैः । ब्राह्मणान्वशयेच्छीघ्रं पार्थिवान्पद्महोमतः ॥ ४३ ॥
မန္တရင် (ပူဇော်ပွဲကျွမ်းကျင်သူ) သည် ‘သုံးမျိုးချို’ နှင့်အတူ အရှဗတ္ထ (သင်္ကြန်သဖန်း) သစ်မီးဖိုချောင်း အကောင်းဆုံးများကို မီးထဲသို့ ဟုတ၍ ပဒ္မဟိုးမ (ကြာပန်းဟိုးမ) အားဖြင့် ဗြာဟ္မဏများနှင့် မင်းများကို လျင်မြန်စွာ အာဏာသက်ရောက်အောင် ပြုနိုင်သည်။
Verse 44
पलाशपुष्पैस्तत्पत्नीं मंत्रिणः कुसुदैरपि । पंचविंशतिधा जप्तैर्जलैः स्नानं दिने दिने ॥ ४४ ॥
မန္တရသိသူများ (မန္တရင်များ) သည် သူ၏ ဇနီးကို နေ့စဉ် ရေချိုးပေးရမည်။ မန္တရကို ၂၅ ကြိမ် ဂျပ်ထားသော ရေကို သုံး၍၊ ပလာရှပန်းများနှင့် ကုရှပန်းများကိုလည်း အသုံးပြုရမည်။
Verse 45
आत्मानमभिषिंचेद्यः सर्वसौभाग्यवान्भवेत् । पंचविंशतिधा जप्तं जलं प्रातः पिबेन्नरः ॥ ४५ ॥
မိမိကိုယ်ကို ရေဖြန်းသန့်စင်ပူဇော်သူသည် ကံကောင်းခြင်းအမျိုးမျိုးနှင့် ပြည့်စုံလာမည်။ နံနက်ခင်းတွင် မန္တရားကို ၂၅ ကြိမ် ဂျပ်ထားသော ရေကို သောက်သင့်သည်။
Verse 46
अवाप्य महतीं प्रज्ञां कवीनामग्रणीर्भवेत् । कर्पूरागरुसंयुक्तकुंकुमं साधु साधितम् ॥ ४६ ॥
ဉာဏ်ပညာကြီးမားစွာ ရရှိပြီး ကဗျာဆရာတို့အနက် အရှေ့ဆုံးခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာမည်။ (ဤအကျိုးသည်) ကံကူမံကို ကမ္ဖာနှင့် အဂရုသစ်တို့နှင့် ပေါင်းစပ်ကာ သေချာစွာ ပြင်ဆင်ထားခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 47
गृहीत्वा तिलकं कुर्याद्राजवश्यमनुत्तमम् । शालिपिष्टमयीं कृत्वा पुत्तलीं मधुरान्विताम् ॥ ४७ ॥
တီလကအမှုန့်ကို ယူ၍ ဘုရင်အပေါ် အလွန်မြင့်မားသော အာဏာသက်ရောက်မှု ရစေရန် လိမ်းသင့်သည်။ ထို့နောက် ဆန်မှုန့်ပျစ်ဖြင့် ရုပ်သေးငယ်တစ်ခု ပြုလုပ်ကာ ချိုမြိန်သော ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် ပြည့်စုံစေသင့်သည်။
Verse 48
जप्तां प्रतिष्ठितप्राणां भक्षयेद्रविवासरे । वशं नयति राजानं नारीं वा नरमेव च ॥ ४८ ॥
တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ဂျပ်ပြုထားပြီး ပရాణတည်သွင်းပူဇော်ထားသော အရာကို စားသုံးပါက ဘုရင်ကိုဖြစ်စေ၊ မိန်းမကိုဖြစ်စေ၊ ယောက်ျားကိုဖြစ်စေ ထိန်းချုပ်နိုင်စေသည်။
Verse 49
कण्ठमात्रोदके स्थित्वा वीक्ष्य तोयोद्गतं रविम् । त्रिसहस्रं जपेन्मंत्रं कन्यामिष्टां लभेत्ततः ॥ ४९ ॥
လည်ပင်းအထိ ရေထဲတွင် ရပ်ကာ ရေမှ ထွက်ပေါ်လာသကဲ့သို့ ထင်ရှားသော နေမင်းကို ကြည့်၍ မန္တရားကို ၃,၀၀၀ ကြိမ် ဂျပ်ရမည်။ ထို့ကြောင့် လိုလားသော ကညာ (သင့်တော်သော ဇနီး) ကို ရရှိမည်။
Verse 50
अन्नं तन्मंत्रितं मंत्री भुंजीत श्रीप्रसिद्धये । लिखितां भस्मना मायां ससाध्यां फलकादिषु ॥ ५० ॥
စည်းစိမ်တိုးပွားခြင်းနှင့် လူသိများကျော်ကြားခြင်းအတွက်၊ အကျင့်ထုံးလိုက်သူသည် ထိုမန္တရားဖြင့် သန့်စင်ကာ ပူဇော်ထားသော အစာကို စားသုံးရမည်။ ထို့ပြင် မန္တရား၏ «မာယာ» ကို သတ်မှတ်ထားသော အင်္ဂါပစ္စည်းများနှင့်အတူ ပြာဖြင့် ရေးကာ သစ်သီးနှင့် အလားတူအရာများပေါ်တွင် တင်ရမည်။
Verse 51
तत्कालं दर्शयेद्यंत्रं सुखं सूयेत गर्भिणी । भुवनेशीयमाख्याता सहस्रभुजसंभवा ॥ ५१ ॥
ထိုအချိန်တည်းမှာပင် ယန္တရားကို ပြသရမည်၊ ထို့နောက် ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမသည် လွယ်ကူစွာ မွေးဖွားနိုင်မည်။ ဤယန္တရားကို «ဘုဝနေရှီ» ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ထောင်လက်ရှိသော ဒေဝီ၏ အင်အားမှ ပေါ်ပေါက်လာသည်။
Verse 52
भुक्तिमुक्तिप्रदा नॄणां स्मर्तॄणां द्विजसत्तम । ततः कल्पांतरे विप्र कदाचिन्महिषासुरः ॥ ५२ ॥
အို ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ၊ ၎င်းကို သတိရသူတို့အား လူလောကအပျော်အပါးနှင့် မုတ်တိ (လွတ်မြောက်ခြင်း) နှစ်ပါးလုံးကို ပေးစွမ်းသည်။ ထို့နောက် အခြားကပ္ပတစ်ခေတ်တွင် အို ဗြာဟ္မဏရေ၊ တစ်ခါက မဟိရှာဆုရ အမည်ရှိ အဆုရဒေမုန် ပေါ်ပေါက်လာ၏။
Verse 53
बभूव लोकपालांस्तु जित्वा भुंक्ते जगत्त्रयम् । ततस्त्पीडिता देवा वैकुंठं शरणं ययुः ॥ ५३ ॥
လောကပါလတို့ကို အနိုင်ယူပြီးနောက်၊ သူသည် လောကသုံးပါးကို အုပ်စိုးကာ ခံစားသုံးစွဲလေ၏။ ထို့ကြောင့် သူ၏ ဖိနှိပ်မှုကြောင့် ဒုက္ခရောက်သော ဒေဝတို့သည် အကာအကွယ်ရှာ၍ ဝိုင်ကుంఠ (Vaikuṇṭha) သို့ ခိုလှုံသွားကြ၏။
Verse 54
ततो देवी महालक्ष्मीश्चक्राद्यांगोत्थतेजसा । श्रीर्बभूवमुनिश्रेष्ठ मूर्ता व्याप्तजगत्त्रया ॥ ५४ ॥
ထို့နောက် မဟာလက္ခမီ ဒေဝီ—ရှရီ (Śrī) ကိုယ်တိုင်—သည် ခန္ဓာရုပ်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ၎င်းသည် စက်ရ (စက်ကရ) မှ စ၍ ဒေဝတို့၏ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများမှ ထွက်ပေါ်လာသော တောက်ပသည့် တေဇောအလင်းရောင်မှ မွေးဖွားလာခြင်းဖြစ်သည်။ အို မုနိတို့အနက် အမြတ်ဆုံးရေ၊ နាងသည် လောကသုံးပါးလုံးကို ပြန့်နှံ့လွှမ်းမိုးလေ၏။
Verse 55
स्वयं सा महिषादींस्तु निहत्य जगदीश्वरी । अरविंदवनं प्राप्ता भजतामिष्टदायिनी ॥ ५५ ॥
လောက၏အရှင်မိခင် ဂျဂဒီရှွရီသည် မဟိရှာနှင့် အခြားသူတို့ကို ကိုယ်တိုင်သတ်နှိမ်ပြီးနောက် အရဝိန္ဒဝန (ကြာပန်းတော) သို့ ရောက်ကာ ကိုးကွယ်သူတို့အား ဆန္ဒပြည့်ဝသော ကောင်းချီးပေးတော်မူသူ ဖြစ်လာ၏။
Verse 56
तस्याः समर्चनं वक्ष्ये संक्षेपेण श्रृणु द्विज । मृत्युक्रोधेन गुरुणा बिंदुभूषितमस्तका ॥ ५६ ॥
ယခု ငါသည် သူမ၏ ပူဇော်နည်းကို အကျဉ်းချုပ် ပြောမည်—နားထောင်ပါ၊ ဒွိဇ။ သူမသည် မရဏ၏ အမျက်ကဲ့သို့ ပြင်းထန်၍ ဂုဏ်သိက္ခာကြီးကာ၊ ခေါင်းပေါ်တွင် သန့်ရှင်းသော ဘိန္ဒု အမှတ်ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထား၏။
Verse 57
बीजमन्त्रः श्रियः प्रोक्तो भजतामिष्टदायकः । ऋषिर्भृगुर्निवृच्छंदो देवता श्रीः समीरिता ॥ ५७ ॥
သီရိ (လက္ရှ္မီ) ၏ ဘီဇမန်ထရကို ကြေညာထားပြီး၊ ကိုးကွယ်သူတို့အား ဆန္ဒအလိုက် အကျိုးရလဒ် ပေးတတ်၏။ ၎င်း၏ ရှီသည် ဘೃဂု၊ ချန်ဒသည် နိဝြတ်၊ အဓိပတိ ဒေဝတာမှာ သီရိ (လက္ရှ္မီ) ဟု ဆိုထား၏။
The Purāṇic method anchors technical ritual in an authoritative sacred narrative: the pralaya setting and Nidrā-Śakti motif establish the Goddess as cosmically operative (creation/obstruction) and thus a valid devatā for upāsanā. Myth functions as pramāṇa and sets the theological identity of the mantra’s presiding power.
Mantra credentialing (ṛṣi/chandas/devatā), ṣaḍaṅga-nyāsa and mātṛkā-nyāsa, deity-bhāva through mantra placement, dhyāna, 100,000 japa, one-tenth homa with specified dravyas and fuel, yantra/maṇḍala construction (lotus–hexagon), and stepwise āvaraṇa-pūjā including directional deities and attendant śaktis.
After detailing Bhuvaneśī’s yantra and prayogas (bhukti-oriented benefits alongside liberation claims), the narrative pivots to the Mahiṣāsura episode and introduces Śrī-Mahālakṣmī as the world-pervading embodied splendor of the gods, concluding with the formal mantra-metadata of Śrī-bīja—marking a transition from one śakti-upāsanā cycle to the next.