
Manvantaras, Indras, Saptarṣis, and the Seven Sustaining Manifestations; Vyāsa as Nārāyaṇa
ကမ္ဘာစီမံခန့်ခွဲမှုဆိုင်ရာ ပုရာဏသဘောတရားကို ဆက်လက်ဖော်ပြရာတွင် ရှင်ပညာရှိတို့က မန္ဝန္တရများ (အတိတ်နှင့် အနာဂတ်) နှင့် ဒွာပါရယုဂ၌ ဗျာသ၏ ပေါ်ထွန်းမှုများကို ချုပ်ချုပ်တင်ပြရန် တောင်းဆိုကြပြီး ကလိယုဂ၌ ဓမ္မကို ဗေဒခွဲခြားခြင်းနှင့် အဝတာရများဖြင့် မည်သို့ ထိန်းသိမ်းသနည်းကို အထူးအာရုံစိုက်သည်။ စူတက ပထမ မနု ၆ ပါးကို ရေတွက်ကာ ယခုကာလကို မနု ၇ ပါးမြောက် ဝိုင်ဝစွဝတ မန္ဝန္တရဟု သတ်မှတ်ပြီး မန္ဝန္တရတစ်ခုစီအတွက် ဒေဝဂဏများ၊ အင်ဒြာနှင့် စပ္တဋ္ဌိ ၇ ပါးကို ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အုပ်ချုပ်ရေးကမ္ဘာဗေဒမှ အဝတာရသီအိုလောဂျီသို့ လှည့်ကာ မန္ဝန္တရတိုင်းတွင် ဘဂဝန်သည် ထိန်းသိမ်းသော အံရှ (aṃśa) ကို ပေါ်ထွန်းစေပြီး ဝိုင်ဝစွဝတကာလ၌ ဝာမနအဖြစ် ပေါ်ထွန်းကာ လောကသုံးပါး၏ အာဏာကို အင်ဒြာထံ ပြန်လည်စီစဉ်ပေးသည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် ကေရှဝ/နာရာယဏသည် ဖန်ဆင်းသူ၊ ထိန်းသိမ်းသူ၊ ဖျက်သိမ်းသူဖြစ်၍ စကြဝဠာတစ်လျှောက် ပျံ့နှံ့နေကြောင်းနှင့် လေးမျိုးပုံစံ—ဝာစုဒေဝ၊ သင်္ကရ္ရှဏ/ရှေရှ (အချိန်အဖြစ်)၊ ပရဒျုမန၊ အနိရုဒ္ဓ—ဖြင့် ဂုဏသဘောအလိုက် လုပ်ဆောင်ချက်များကို ပေါင်းစည်းဖော်ပြသည်။ နိဂုံးတွင် ကృష్ణ-ဒွိပာယန ဗျာသကို နာရာယဏကိုယ်တိုင်ဟု သတ်မှတ်ကာ အစမရှိသော ပရမတ္ထကို သိမြင်သူတစ်ဦးတည်းဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး ကမ္ဘာဗေဒ၊ ဗေဒခွဲခြားခြင်းနှင့် ကယ်တင်ရေးဉာဏ်ကို ချိတ်ဆက်ကာ နောက်ထပ် ဒဿနသင်ကြားမှုသို့ အခြေခံတည်ဆောက်ပေးသည်။
Verse 1
इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायां पूर्वविभागे अष्टचत्वारिंशो ऽध्यायः ऋषय ऊचुः अतीतानागतानीह यानि मन्वन्तराणि तु / तानि त्वं कथयास्माकं व्यासांश्च द्वापरे युगे
ဤသို့၊ သီရိကူර්မပုရာဏ၌ ဆာဟစ္တရာခြောက်ထောင်ပါသော သံဟိတာ၊ ပူရ္ဝဘားဂ၌ အဋ္ဌစတ္ဝါရိံශ အဓ್ಯಾಯ စတင်၏။ ရှင်ရသီတို့က— «လွန်ခဲ့သောနှင့် မလာသေးသော မန်ဝန္တရများကိုလည်း၊ ဒွာပရယုဂ၌ ဗျာသ၏ ပေါ်ထွန်းမှုများကိုလည်း ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောကြားပါ» ဟု ဆို၏။
Verse 2
वेदशाखाप्रणयनं देवदेवस्य धीमतः / तथावतारान् धर्मार्थमीशानस्य कलौ युगे
ကလိယုဂ၌ ဘုရားတို့၏ဘုရား၊ ဉာဏ်ပညာပြည့်စုံသော အရှင်သည် ဝေဒ၏ မျိုးခွဲများကို စီမံတည်ထောင်တော်မူ၏။ ထို့အပြင် ဓမ္မကို ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် အဝတားများအဖြစ်လည်း ဆင်းသက်ပေါ်ထွန်းတော်မူ၏။
Verse 3
कियन्तो देवदेवस्य शिष्याः कलियुगेषु वै / एतत् सर्वं समासेन सूत वक्तुमिहार्हसि
ကလိယုဂများ၌ ဘုရားတို့၏ဘုရား၏ တပည့်များသည် မည်မျှရှိမည်နည်း။ အို စူတ၊ ဤအရာအားလုံးကို ဤနေရာတွင် အကျဉ်းချုပ်၍ ပြောကြားရန် သင့်တော်၏။
Verse 4
सूत उवाच मनुः स्वायंभुवः पूर्वं ततः स्वारोचिषो मनुः / उत्तमस्तामसश्चैव रैवतश्चाक्षुषस्तथा
စူတက ပြော၏— ပထမဦးစွာ စွာယံဘုဝ မနု ဖြစ်၏။ ထို့နောက် စွာရောစိသ မနု ဖြစ်၏။ ထို့နောက် ဥတ္တမ၊ တာမသ၊ ရိုင်ဝတ၊ ထို့အတူ ခာက္ရှုသ မနုတို့ ဖြစ်ကြ၏။
Verse 5
षडेते मनवो ऽतीताः सांप्रतं तु रवेः सुतः / वैवस्वतो ऽयं यस्यैतत् सप्तमं वर्तते ऽन्तरम्
ဤမနုခြောက်ပါးတို့သည် လွန်ခဲ့ပြီးပြီ။ ယခုအခါ နေမင်း၏သား ဝိုင်ဝသ္ဝတ မနုက အုပ်စိုးနေ၏။ သူ၏အောက်တွင် ဤသည်မှာ ခုနစ်မြောက် မန်ဝန္တရ ဖြစ်၍ လက်ရှိ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေ၏။
Verse 6
स्वायंभुवं तु कथितं कल्पादावन्तरं मया / अत ऊर्ध्वं निबोधध्वं मनोः स्वारोचिषस्य तु
ကပ္ပ၏အစတွင် ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော စွာယမ္ဘူဝ မန္ဝန္တရကို ငါသည် သင်တို့အား ယခင်ကပင် ဟောပြောပြီးပြီ။ ယခုမှစ၍ မနု စွာရောစိသ၏ မန္ဝန္တရကို ဆက်လက် နားထောင်ကြလော့။
Verse 7
पारावताश्च तुषिता देवाः स्वारोचिषे ऽन्तरे / विपश्चिन्नाम देवेन्द्रो बभूवासुरसूदनः
စွာရောစိသ မန္ဝန္တရ၌ ဒေဝတို့သည် ပါရာဝတနှင့် တုသိတတို့ ဖြစ်ကြ၏။ ဒေဝအရှင် အိန္ဒြာမှာ ဝိပဿစ်ဟူသော နာမဖြင့် အဆုရသတ်သူ ဖြစ်လေ၏။
Verse 8
ऊर्जस्तम्भस्तथा प्राणो दान्तो ऽथ वृषभस्तथा / तिमिरश्चार्वरीवांश्च सप्त सप्तर्षयो ऽभवन्
ဦရ္ဇစတမ္ဘ၊ ပ္ရာဏ၊ ဒာန္တ၊ ဝೃષဘ၊ တိမိရ၊ အာရ္ဝရီးဝန်—ဤတို့နှင့် အခြားတစ်ပါး ပေါင်း၍ မဟာရ္ရှီ ခုနစ်ပါး (သပ္တရ္ရှီ) ဖြစ်ကြလေ၏။
Verse 9
चैत्रकिंपुरुषाद्याश्च सुताः स्वारोचिषस्य तु / द्वितीयमतदाख्यातमन्तरं शृणु चोत्तरम्
စွာရောစိသ၏ သားတော်များမှာ ချိုင်တြ၊ ကിംပုရုෂ စသဖြင့် ဖြစ်ကြ၏။ ထိုသို့ ဒုတိယ မန္ဝန္တရကို ဟောပြောပြီးသဖြင့်၊ ယခု နောက်တစ်ဆင့် အကြောင်းကို နားထောင်ကြလော့။
Verse 10
तृतीये ऽप्यन्तरे विप्रा उत्तमो नाम वै मनुः / सुशान्तिस्तत्र देवेन्द्रो बभूवामित्रकर्षणः
ဗြာဟ္မဏတို့အို၊ တတိယ မန္ဝန္တရ၌လည်း မနုသည် ဥတ္တမ ဟူသော နာမဖြင့် ဖြစ်၏။ ထိုကာလ၌ ဒေဝအရှင် အိန္ဒြာမှာ သုရှာန္တိ ဖြစ်၍ ရန်သူတို့ကို နှိမ်နင်းသူ ဖြစ်လေ၏။
Verse 11
सुधामानस्तथा सत्याः शिवाश्चाथ प्रतर्दनाः / वशवर्तिनश्च पञ्चैते गणा द्वादशकाः स्मृताः
ထို့အတူ Sudhāmāna များ၊ Satya များ၊ Śiva များ၊ Pratardana များနှင့် Vaśavartin များ—ဤငါးစုကို တစ်စုလျှင် တစ်ဆယ်နှစ်ပါဝင်သော ဒေဝဂဏ (gaṇa) များဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 12
रजोर्ध्वश्चोर्ध्वबाहुश्च सबलश्चानयस्तथा / सुतपाः शुक्र इत्येते सप्त सप्तर्षयो ऽभवन्
Rajōrdhva၊ Ūrdhvabāhu၊ Sabala၊ Anaya၊ Sutapā နှင့် Śukra—ဤတို့သည် မဟာရိရှီ ခုနစ်ပါး (Saptarṣi) ဖြစ်လာကြသည်။
Verse 13
तामसस्यान्तरे देवाः सुरा वाहरयस्तथा / सत्याश्च सुधियश्चैव सप्तविंशतिका गणाः
Tāmasa မနွန္တရအတွင်း၌ ဒေဝတစုများမှာ Sura များ၊ Vāharaya များ၊ ထို့အတူ Satya များနှင့် Sudhiya များဖြစ်၍—ဤတို့သည် စုစုပေါင်း ဂဏ (gaṇa) ၂၇ စု ဖြစ်ကြသည်။
Verse 14
शिबिरिन्द्रस्तथैवासीच्छतयज्ञोपलक्षणः / बभूव शङ्करे भक्तो महादेवार्चने रतः
ထို့အတူ Śibirindra သည် ယဇ్ఞ တစ်ရာ ပြုလုပ်သူဟု ထင်ရှားခဲ့ပြီး၊ Śaṅkara အပေါ် သဒ္ဓါပြည့်ဝသော ဘက္တ ဖြစ်လာကာ Mahādeva ကို အမြဲတမ်း ပူဇော်အာရాధနာ၌ မပြတ်လှုပ်ရှားနေ하였다။
Verse 15
ज्योतिर्धर्मा पृथुः काव्यश्चैत्रोग्निर्वनकस्तथा / पीवरस्त्वृषयो ह्येते सप्त तत्रापि चान्तरे
Jyotirdharmā၊ Pṛthu၊ Kāvya၊ Caitrogni၊ Vanaka နှင့် Pīvara—ဤတို့သည် ထိုအန္တရကာလ၌လည်း ထိုနေရာတွင် ရှိနေသော ရိရှီ ခုနစ်ပါး ဖြစ်ကြသည်။
Verse 16
पञ्चमे चापि विप्रेन्द्रा रैवतो नाम नामतः / मनुर्वसुश्च तत्रेन्द्रो बभूवासुरमर्दनः
အို ဗြာဟ္မဏအမြတ်တို့၊ ပဉ္စမ မန္ဝန္တရ၌ မနုသည် ရိုင်ဝတ အမည်ရှိ၏။ ထိုကာလ၌ ဝသုသည် အင်ဒြာဖြစ်၍ အသူရတို့ကို ချေမှုန်းသူ ဖြစ်၏။
Verse 17
अमिताभा भूतरया वैकुण्ठाः स्वच्छमेधसः / एते देवगणास्तत्र चतुर्दश चतुर्दश
ထိုနေရာ (ဝိုင်ကుంఠ) တွင် အမိတာဘာ၊ ဘူတရယာ၊ ဝိုင်ကుంఠာ ဟူသော ဒေဝဂဏများ ရှိကြပြီး ဉာဏ်သန့်စင်ကြ၏။ ထိုသမိုင်းတော်၌ အုပ်စုတစ်စုစီကို တစ်ဆယ့်လေးနှင့် တစ်ဆယ့်လေး ဟု ရေတွက်ကြ၏။
Verse 18
हिरण्यरोमा वेदश्रीरूर्ध्वबाहुस्तथैव च / वेदबाहुः सुधामा च पर्जन्यश्च महामुनिः / एते सप्तर्षयो विप्रास्तत्रासन् रैवते ऽन्तरे
ဟိရဏ္ယရောမာ၊ ဝေဒသရီ၊ ထို့အတူ ဥဓ္ဝဗာဟု; ဝေဒဗာဟု၊ သုဓာမာ နှင့် ပရ္ဇနျယ မဟာမုနိ—ဤတို့သည် ဗြာဟ္မဏတို့၊ ရိုင်ဝတ မန္ဝန္တရ၌ နေထိုင်သော သတ္တရ္ဋ္ဌိ (ရိရှိ ခုနစ်ပါး) ဖြစ်ကြ၏။
Verse 19
स्वारोचिषश्चोत्तमश्च तामसो रैवतस्तथा / प्रियव्रतान्वया ह्येते चत्वारो मनवः स्मृताः
စွာရောစိသ၊ ဥတ္တမ၊ တာမသ နှင့် ရိုင်ဝတ—ဤမနု လေးပါးကို ပရိယဝရတ မျိုးရိုးမှ ဖြစ်ကြသည်ဟု မှတ်သားကြ၏။
Verse 20
षष्ठे मन्वन्तरे चासीच्चाक्षुषस्तु मनुर्द्विजाः / मनोजवस्तथैवेन्द्रो देवानपि निबोधतः
အို ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ရှင်တို့၊ ဆဋ္ဌမ မန္ဝန္တရ၌ မနုသည် စာက္ခုသ အမည်ရှိ၏။ ထို့အတူ အင်ဒြာသည် မနောဇဝ ဖြစ်၏။ ယခု ထိုကာလ၏ ဒေဝတို့၏ အစုအဝေးကိုလည်း သိမှတ်ကြလော့။
Verse 21
आद्याः प्रसूता भाव्याश्च पृथुगाश्च दिवौकसः / महानुभावा लेख्याश्च पञ्चैते ह्यष्टका गणाः
အာဒျာ၊ ပရာသူတာ၊ ဘာဗျာ၊ ပೃထုဂါ နှင့် ကောင်းကင်နေ ဒိဝေါကသတို့၊ ထို့ပြင် မဟာနုဘာဝါနှင့် လေခ္ယာတို့—ဤတို့သည် အဋ္ဌကာ (အရှစ်မျိုးသော သာမန်မဟုတ်သည့် သမိုင်းဝင် သတ္တဝါအုပ်စု) အတွင်း ရေတွက်ထားသော အဓိက ဂဏများ ဖြစ်ကြသည်။
Verse 22
सुमेधा विरजाश्चैव हविष्मानुत्तमो मधुः / अतिनामा सहिष्णुश्च सप्तासन्नृषयः शुभाः
စုမေဓာ၊ ဝိရာဇာ၊ ဟဝိရှ္မာန်၊ ဥတ္တမ၊ မဓု၊ အတိနာမာ နှင့် သဟိရှ္ဏု—ဤခုနစ်ပါးသည် မင်္ဂလာရှိသော ရှင်ရသီများ ဖြစ်ကြသည်။
Verse 23
विवस्वतः सुतो विप्राः श्राद्धदेवो महाद्युतिः / मनुः स वर्तते धीमान् सांप्रतं सप्तमे ऽन्तरे
ဗြာဟ္မဏတို့ရေ၊ ဝိဝസ്വာန်၏ သားတော် အလင်းရောင်ကြီးမားသော ရှရဒ္ဓဒေဝဟူသည် ဉာဏ်ပညာပြည့်ဝသော မနုဖြစ်၍ ယခုကာလ၌ သတ္တမ မနွန္တရအတွင်း အုပ်စိုးလျက် ရှိသည်။
Verse 24
आदित्या वसवो रुद्रा देवास्तत्र मरुद्गणाः / पुरन्दरस्तथैवेन्द्रो बभूव परवीरहा
ထိုနေရာ၌ အာဒိတျများ၊ ဝသုများ၊ ရုဒြများနှင့် မရုတ်ဂဏများသည် ဒေဝတို့အတွင်း ရှိကြပြီး၊ ထိုနေရာ၌ပင် ပုရန္ဒရဟူသော အိန္ဒြာသည် ရန်ဘက်ဗီရသူရဲတို့ကို သတ်ဖြတ်သူ ဖြစ်လာ하였다။
Verse 25
वसिष्ठः कश्यपश्चात्रिर्जमदग्निश्च गौतमः / विश्वामित्रो भरद्वाजः सप्त सप्तर्षयो ऽभवन्
ဝသိဋ္ဌ၊ ကश्यပ၊ အတြိ၊ ဇမဒဂ္နိ၊ ဂေါတမ၊ ဝိශ්ဝာမိတ္တရ နှင့် ဘရဒ္ဝာဇ—ဤတို့သည် မဟာရသီ ခုနစ်ပါး၊ စပ္တရ္ရှိများ ဖြစ်လာကြသည်။
Verse 26
विष्णुशक्तिरनौपम्या सत्त्वोद्रिक्ता स्थिता स्थितौ / तदंशभूता राजानः सर्वे च त्रिदिवौकसः
နှိုင်းယှဉ်မရသော ဗိဿဏု၏ သက္တိသည် စတ္တဝါဖြင့် ပြည့်ဝ၍ ထိန်းသိမ်းခြင်း၏ အခြေအနေ၌ တည်ရှိ၏။ ထိုသက္တိ၏ အစိတ်အပိုင်းမှ အုပ်ချုပ်အာဏာများ အားလုံးနှင့် သုံးလောကကောင်းကင်၌ နေထိုင်သော ဒေဝတားတို့ပါ ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 27
स्वायंभुवे ऽन्तरे पूर्वमाकूत्यां मानसः सुतः / रुचेः प्रजापतेर्यज्ञस्तदंशेनाभवद् द्विजाः
အရင်က စွာယံဘူဝ မန်ဝန္တရ၌၊ အို ဒွိဇတို့၊ အာကူတီ၌ စိတ်မွေးသားအဖြစ် ပေါ်ဖွားသော ယဇ္ဉသည် ပရဇာပတိ ရုချိ၏ သားတော်ဖြစ်၍ အံś (အစိတ်အပိုင်း) အဝတားအဖြစ် ထင်ရှားလာ၏။
Verse 28
ततः पुनरसौ देवः प्राप्ते स्वारोचिषे ऽन्तरे / तुषितायां समुत्पन्नस्तुषितैः सह दैवतैः
ထို့နောက် စွာရောချိသ မန်ဝန္တရ ရောက်လာသောအခါ၊ ထိုပင် ဘုရားသခင်သည် တုသိတာ၌ တုသိတ ဒေဝတားတို့နှင့်အတူ ထပ်မံ ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 29
औत्तमे ऽप्यन्तरे विष्णुः सत्यैः सह सुरोत्तमैः / सत्यायामभवत् सत्यः सत्यरूपो जनार्दनः
အော်တ္တမ မန်ဝန္တရ၌လည်း၊ ဗိဿဏုသည် “စတ္တျ” ဟုခေါ်သော မြင့်မြတ်သည့် ဒေဝတားတို့နှင့်အတူ စတ္တျာ၌ ပေါ်ထွန်းလာ၍ စတ္တျကိုယ်တိုင်ဖြစ်သကဲ့သို့—အမှန်တရား၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြစ်သော ဇနာရ္ဒန ဖြစ်တော်မူ၏။
Verse 30
तामसस्यान्तरे चैव संप्राप्ते पुनरेव हि / हर्यायां हरिभिर्देवैर्हरिरेवाभवद्धरिः
ထို့ပြင် တာမသ မန်ဝန္တရ ရောက်လာသောအခါ၊ ဟရျာ ဟုခေါ်သောကာလ၌ “ဟရိ” ဟုခေါ်သည့် ဒေဝတားတို့အလယ်တွင် ဟရိကိုယ်တိုင်ပင် ထပ်မံ ပေါ်ထွန်း၍ ဓာရီ (ထိန်းသိမ်းသူ) ဖြစ်တော်မူ၏။
Verse 31
रैवते ऽप्यन्तरे चैव संभूत्यां मानसो ऽभवत् / संभूतो मानसैः सार्धं देवैः सह महाद्युतिः
ရိုင်ဝတ မန်ဝန္တရာ၌လည်း၊ သမ္ဘူတိ အုပ်စိုးသော ကာလတွင် မာနသာ ဒေဝတော် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထို့နောက် အလင်းရောင်ကြီးမားသော သမ္ဘူတသည် မာနသာတို့နှင့်အတူ၊ ဒေဝတို့နှင့်တကွ ပေါ်ထွန်းလာ၏။
Verse 32
चाक्षुषे ऽप्यन्तरे चैव वैकुण्ठः पुरुषोत्तमः / विकुण्ठायामसौ जज्ञे वैकुण्ठैर्दैवतैः सह
ချာක්ෂုသ မန်ဝန္တရာ၌လည်း၊ အမြင့်မြတ်ဆုံး ပုရုရှောတ္တမ၊ ဝိုင်ကුණ္ဌ (အမြင့်ဆုံး အရှင်) သည် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ သူသည် ဝိကුණ္ဌာမှ မွေးဖွား၍ ဝိုင်ကුණ္ဌဟု ခေါ်သော ဒေဝတော်များနှင့်အတူ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။
Verse 33
मन्वन्तरे ऽत्र संप्राप्ते तथा वैवस्वते ऽन्तरे / वामनः कश्यपाद् विष्णुरदित्यां संबभूव ह
ဤမန်ဝန္တရာ ရောက်လာသောအခါ၊ အထူးသဖြင့် ဝိုင်ဝස්ဝတ ကာလတွင်၊ ဗိဿဏုသည် ကശ്യပမှ အဒိတိ၌ ဝာမန (အငယ်ရုပ် အဝတာရ) အဖြစ် မွေးဖွားလာ၏။
Verse 34
त्रिभिः क्रमैरिमांल्लोकाञ्जित्वा येन महात्मना / पुरन्दराय त्रैलोक्यं दत्तं निहतकण्टकम्
စိတ်ဓာတ်ကြီးမားသော အရှင်တော်သည် ခြေလှမ်း သုံးလှမ်းဖြင့် ဤလောကများကို အနိုင်ယူပြီး၊ ဆူးကဲ့သို့သော ရန်သူအတားအဆီးများကို ဖယ်ရှားကာ ပုရန္ဒရ (အိန္ဒြ) ထံ သုံးလောကကို ပေးအပ်တော်မူ၏။
Verse 35
इत्येतास्तनवस्तस्य सप्त मन्वन्तरेषु वै / सप्त चैवाभवन् विप्रा याभिः संरक्षिताः प्रजाः
ထို့ကြောင့် မန်ဝန္တရာ ခုနစ်ခေတ်တွင် သူ၏ ထိန်းသိမ်းပံ့ပိုးသော ရုပ်သဏ္ဍာန် ခုနစ်ပါး ရှိခဲ့၏။ အို ဗိပရာ (ဗြာဟ္မဏ) တို့၊ ထို့အတူ သတ္တဝါများကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်စေသော အရာ ခုနစ်ပါးလည်း ရှိခဲ့၏။
Verse 36
यस्माद् विष्टमिदं कृत्स्नं वामनेन महात्मना / तस्मात् स वै स्मृतो विष्णुर्विशेर्धातोः प्रवेशनात्
မဟာအတ္တမန် ဝါမနာသည် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို ဝင်ရောက်လွှမ်းမိုးခဲ့သောကြောင့်၊ ထိုဝင်ရောက်လွှမ်းမိုးခြင်း (viś—ဝင်ရောက်) အရင်းအမြစ်ကြောင့် သူကို «ဗိဿဏု» ဟု မှတ်မိကြသည်။
Verse 37
एष सर्वं सृजत्यादौ पाति हन्ति च केशवः / भूतान्तरात्मा भगवान् नारायण इति श्रुतिः
ဤသူတော်—ကေရှဝ—သည် အစကာလ၌ အရာအားလုံးကို ဖန်ဆင်း၍ ထိန်းသိမ်းကာ နောက်ဆုံးတွင် ပျက်လဲစေသူလည်း ဖြစ်သည်။ သြရုတိက ဤဘဂဝန်ကို သတ္တဝါအားလုံးအတွင်းရှိ အန္တရာတ္မာ «နာရာယဏ» ဟု ကြေညာသည်။
Verse 38
एकांशेन जगत् सर्वं व्याप्य नारायणः स्थितः / चतुर्धा संस्थितो व्यापी सगुणो निर्गुणो ऽपि च
နာရာယဏသည် မိမိ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်စိတ်တည်းဖြင့် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို လွှမ်းမိုးကာ တည်ရှိသည်။ အလုံးစုံလွှမ်းမိုးသော အရှင်သည် လေးမျိုးသဘောဖြင့် တည်နေပြီး—သဂုဏ (အရည်အသွေးရှိ) လည်း ဖြစ်သကဲ့သို့ နိရ္ဂုဏ (အရည်အသွေးမဲ့) လည်း ဖြစ်သည်။
Verse 39
एका भगवतो मूर्तिर्ज्ञानरूपा शिवामला / वासुदेवाभिधाना सा गुणातीता सुनिष्कला
ဘဂဝန်၏ ရုပ်တစ်ရုပ်ရှိသည်—သန့်ရှင်းသော ဉာဏ်အဖြစ်၊ မင်္ဂလာရှိ၍ အညစ်အကြေးကင်းစင်သည်။ ထိုရုပ်ကို «ဝါစုဒေဝ» ဟု ခေါ်ကြပြီး ဂုဏသုံးပါးကို ကျော်လွန်ကာ အစိတ်အပိုင်းမရှိသကဲ့သို့ သန့်စင်ပြည့်စုံသည်။
Verse 40
द्वितीया कालसंज्ञान्या तामसी शेषसंज्ञिता / निहन्ति सकलं चान्ते वैष्णवी परमा तनुः
ဒုတိယ အင်အားကို «ကာလ» (အချိန်) ဟု ခေါ်ကြပြီး တာမသိက သဘောရှိကာ «ရှေရှ» ဟုလည်း အမည်ရသည်။ ကာလအဆုံး၌ အမြင့်မြတ်ဆုံး ဝိုင်ရှ္ဏဝီ တနုသည် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို ဖျက်သိမ်းသည်။
Verse 41
सत्त्वोद्रिक्ता तथैवान्या प्रद्युम्नेति च संज्ञिता / जगत् स्थापयते सर्वं स विष्णुः प्रकृतिर्ध्रुवा
သတ္တဝါဂုဏ် အလွန်ထင်ရှားသော ပရကృతి၏ အခြားအင်အားတစ်ပါးကို “ပရဒျုမ္န” ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထိုတည်ငြိမ်သော သဘာဝအားဖြင့် ဗိෂ္ဏုသည် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို တည်ထောင်၍ ထိန်းသိမ်းတော်မူ၏—ထိုပရကૃતિသည် မပြောင်းမလဲ တည်ကြည်သော ပရကृतिဖြစ်၏။
Verse 42
चतुर्थो वासुदेवस्य मूर्तिर्ब्राह्मीति संज्ञिता / राजसी चानिरुद्धाख्या प्रद्युम्नः सृष्टिकारिका
ဝါစုဒေဝ၏ စတုတ္ထမူရတိကို “ဗြာဟ္မီ” ဟု ခေါ်ကြသည်။ ရာဇသဂုဏ်အောက်ရှိသော အင်အားကို “အနိရုဒ္ဓ” ဟု ခေါ်ပြီး၊ “ပရဒျုမ္န” သည် ဖန်ဆင်းမှုကို လှုပ်ရှားစေသော လုပ်ဆောင်ရင်းမြစ်ဖြစ်၏။
Verse 43
यः स्वपित्यखिलं भूत्वा प्रद्युम्नेन सह प्रभुः / नारायणाख्यो ब्रह्मासौ प्रिजासर्गं करोति सः
အရာအားလုံး၏ အတ္တနှင့် ဖခင်ဖြစ်လာသော ထိုသခင်သည် ပရဒျုမ္နနှင့်အတူ “နာရာယဏ” ဟု ခေါ်ကြ၏—ထိုပင် ဘြဟ္မာဖြစ်၍ သတ္တဝါတို့၏ မျိုးဆက်ဖန်ဆင်းခြင်းကို ပြုတော်မူ၏။
Verse 44
या सा नारायणतनुः प्रद्युम्नाख्या मुनीश्वराः / तया संमोहयेद् विश्वं सदेवासुरमानुषम्
အို မုနိရှင်မြတ်တို့၊ နာရာယဏ၏ ပရဒျုမ္နဟု ခေါ်သော ထိုရုပ်သဏ္ဌာန်အားဖြင့်ပင် သခင်သည် စကြဝဠာတစ်လုံးလုံးကို မောဟဖြစ်စေတော်မူ၏—ဒေဝ၊ အသူရ၊ လူသားတို့ပါဝင်သည်။
Verse 45
सैव सर्वजगत्सूतिः प्रकृतिः परिकीर्तिता / वासुदेवो ह्यनन्तात्मा केवलो निर्गुणो हरिः
ထိုမိခင်အင်အားတော်တည်းဟူသော ပရကृतिကို စကြဝဠာတစ်လုံးလုံး၏ မွေးဖွားရင်းမြစ်ဟု ချီးမွမ်းကြ၏။ ဝါစုဒေဝသည် အနန္တအတ္တရှိတော်မူသော ဟရိတော်တည်း—သန့်ရှင်း၍ ဂုဏ်လက္ခဏာကင်းသော (နိရ္ဂုဏ) အမြင့်ဆုံးဖြစ်၏။
Verse 46
प्रधानं पुरुषः कालस्तत्त्वत्रयमनुत्तमम् / वासुदेवात्मकं नित्यमेतद् विज्ञाय मुच्यते
ပရဓာန (မူလသဘာဝ)၊ ပုရုရှ (သိမြင်သော အတ္တ) နှင့် ကာလ (အချိန်) ဟူသော အမြင့်မြတ်ဆုံး တတ္တဝ သုံးပါးသည် အစဉ်အမြဲ ဝါစုဒေဝ၏ သဘောတရားတည်း။ ဤအရာကို သိမြင်လျှင် မုက္ခရသည်။
Verse 47
एकं चेदं चतुष्पादं चतुर्धा पुनरच्युतः / बिभेद वासुदेवो ऽसौ प्रद्युम्नो हरिरव्ययः
ဤတစ်ပါးတည်းသော ဝေဒသည် ဖွဲ့စည်းပုံအရ “ခြေလေးပါး” ရှိသော်လည်း၊ မလွဲမသွေ အချျုတ—ဝါစုဒေဝကိုယ်တိုင်၊ ပရဒျုမန၊ ဟရီ အဗျယ—က ထပ်မံ၍ လေးပိုင်းခွဲတော်မူ၏။
Verse 48
कृष्णद्वैपायनो व्यासो विष्णुर्नारायणः स्वयम् / अपान्तरतमाः पूर्वं स्वेच्छया ह्यभवद्धरिः
ကృష్ణဒွైပာယန ဝျာသသည် အမှန်တကယ် ဗိဿနု—နာရာယဏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်သည်။ ယခင်က သူသည် အပာန္တရတမာ ဖြစ်ခဲ့ပြီး၊ ဟရီသည် မိမိဆန္ဒတော်အတိုင်း ထိုဝျာသအဖြစ် ထင်ရှားတော်မူ၏။
Verse 49
अनाद्यन्तं परं ब्रह्म न देवा नर्षयो विदुः / एको ऽयं वेद भगवान् व्यासो नारायणः प्रभुः
အစမရှိ အဆုံးမရှိသော အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မကို နတ်တို့လည်း မသိ၊ ရှိတို့လည်း မသိနိုင်ကြ။ ဤတစ်ပါးတည်းသာ သိတော်မူသည်—ဘဂဝန် ဝျာသ၊ နာရာယဏ ကိုယ်တိုင်ဖြစ်သော အရှင်အုပ်စိုးတော်မူသော प्रभု။
Verse 50
इत्येतद् विष्णुमाहात्म्यमुक्तं वो मुनिपुङ्गवाः / एतत् सत्यं पुनः सत्यमेवं ज्ञात्वा न मुह्यति
ထို့ကြောင့် မုနိအထွဋ်အမြတ်တို့၊ ဗိဿနု၏ မဟာတန်ခိုးဂုဏ်ကို သင်တို့အား ပြောကြားပြီးပြီ။ ဤသည်မှာ သစ္စာ—သစ္စာတကယ်ပင် ဖြစ်၏။ ဤသို့ သိမြင်လျှင် မမောဟတော့။
It presents a repeatable schema for each manvantara—Manu, the period’s Indra, the principal deva-gaṇas, and the seven Saptarṣis—then anchors the schema in theology by naming the Lord’s sustaining manifestation for each cycle.
The chapter frames ultimate reality as Vāsudeva/Nārāyaṇa, with Pradhāna (Prakṛti), Puruṣa, and Kāla as an eternal triad of principles ‘of the nature of Vāsudeva’; liberation is tied to knowing this hierarchy, where functional powers operate without compromising the Lord’s transcendence.
Because Veda-preservation and right knowledge are treated as divine interventions: Vyāsa is portrayed as a deliberate manifestation (formerly Apāntaratamā) through whom Nārāyaṇa divides and transmits the one Veda for Kali-yuga continuity.