
Pushkarākṣa’s Battle with Rāma Jāmadagnya (Bhārgava) — Astras and the Fall of a Prince
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဝသိဋ္ဌ၏မိန့်ခွန်းဖြင့် Upodghāta အကြောင်းအရာအတွင်း Bhārgava-carita ကို ဆက်လက်ဖော်ပြသည်။ မင်းများအနက် ရတနာတော်ဟု ချီးမြှောက်ခံရသော စုစန္ဒြာ ကျဆုံးပြီးနောက် သားတော် ပုရှ္ကရာက္ṣ သည် Bhārgava စစ်သူရဲကောင်း အထွတ်အထိပ်ဖြစ်သော ရာမ ဇာမဒဂ္နျ (ပရရှုရာမ) နှင့် တိုက်ခိုက်ရန် ရှေ့တန်းတက်လာသည်။ ပုရှ္ကရာက္ṣ သည် လက်နက်နှင့် မစ်ဆိုင်လ်အတတ်ပညာကျွမ်းကျင်၍ မြားကွန်ယက် (śarajāla) ဖြင့် စစ်မြေကို ဖုံးလွှမ်းကာ ရာမကို ခဏတားဆီးနိုင်သည်။ ရာမက ဝါရုဏ အာஸ္တရ ကို သုံး၍ မုန်တိုင်းတိမ်နှင့် မိုးရေကြီးကို ဖြစ်စေသော်လည်း ပုရှ္ကရာက္ṣ က ဝါယဝျ အာஸ္တရ ဖြင့် တိမ်များကို ဖြန့်ခွဲပျောက်ကင်းစေသည်။ ထို့နောက် ရာမသည် ဘြဟ္မာ အာஸ္တရ ကို ချည်နှောင်ပစ်လွှတ်ရာ ပုရှ္ကရာက္ṣ သည် တုတ်ဖြင့် ထိုးခံရသော မြွေကဲ့သို့ အင်အားကြောင့် ဆွဲငင်နှိမ်နင်းခံရသည်။ အနီးကပ်လာသော ပုရှ္ကရာက္ṣ သည် မြားများစွာဖြင့် ရာမ၏ ခေါင်းနှင့် လက်များကိုပါ ထိုးဖောက်ဒဏ်ရာရစေသော်လည်း ရာမသည် ကြောက်မက်ဖွယ် ပရရှု (ပုဆိန်) ဖြင့် ရှေ့တိုးကာ ပုရှ္ကရာက္ṣ ကို ဆံထုံးမှ ခြေထိ ဖြတ်တောက်သဖြင့် လူနှင့် နတ်တို့ အံ့ဩကြသည်။ အဆုံးတွင် ရာမသည် ဒေါသထွက်၍ ရန်သူတပ်ကို တောမီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်းစေကာ မင်းဆက်အဆုံးသတ်၏ အမှတ်အသားဖြစ်စေသည်။
Verse 1
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादे भार्गवचरिते एकोनचत्वारिंशत्तमो ऽध्यायः // ३९// वसिष्ठ उवाच सुचन्द्रे पतिते राजन् राजेन्द्राणां शिरोमणौ / तत्पुत्रः पुष्कराक्षस्तु रामं योद्धुमथागतः
ဤသို့ဖြင့် ဝါယုမဟာဋီကာပြောကြားသော သီရိဗြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၏ အလယ်ပိုင်း၊ တတိယ ဥပေါဓ္ဓာတပဒ၊ ဘာရ္ဂဝချရိတ၌ အခန်း ၃၉ ပြီးဆုံး၏။ ဝသಿಷ್ಠက မိန့်သည်— “အို မင်းကြီး၊ မင်းတို့၏ မဏိမကူဋဖြစ်သော စုချန္ဒရ ကျဆုံးသော်၊ သူ၏သား ပုရှ္ကရာက္ရှ သည် ရာမနှင့် စစ်တိုက်ရန် လာ၏”။
Verse 2
स रथस्थो महावीर्यः सर्वशस्त्रास्त्रकोविदः / अभिवीक्ष्य रणेत्युग्रं रामं कालातकोपमम्
သူသည် စစ်ရထားပေါ်၌ ရပ်တည်၍ အလွန်သတ္တိကြီးကာ လက်နက်အမျိုးမျိုးကို ကျွမ်းကျင်သူဖြစ်သည်။ စစ်မြေပြင်၌ ဒေါသထန်၍ ကာလာန္တကကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ် ရာမကို မြင်လျှင်။
Verse 3
चकार शरजालं च भार्गवेन्द्रस्य सर्वतः / मुहूर्त्तं जामदग्न्यो ऽपि बाणैः संझदितो ऽभवत्
သူသည် ဘာရ္ဂဝေန္ဒြ (ပရရှုရာမ) ကို အရပ်ရပ်မှ မြားကွန်ယက်ဖြင့် ဝိုင်းပတ်စေ하였다။ ခဏတစ်လောက် ဇာမဒဂ္နျလည်း မြားများဖြင့် ဖုံးလွှမ်းခံရ하였다။
Verse 4
ततो निष्कम्य सहसा भार्गवेन्द्रो महाबलः / शरबन्धान्महाराज समुदैक्षत सर्वतः
ထို့နောက် အလွန်အားကြီးသော ဘာရ္ဂဝေန္ဒြ (ပရရှုရာမ) သည် ချက်ချင်း ထွက်ပေါ်လာ၍၊ အို မဟာရာဇာ၊ ထိုမြားချည်နှောင်မှုမှ အရပ်ရပ်သို့ ကြည့်ရှု하였다။
Verse 5
दृष्ट्वा तं पुष्काराक्षं तु सुचन्द्रतनयं तदा / क्रोधमाहारयामास दिधक्षन्निव पावकः
ထိုအခါ စုချန္ဒရ၏သား ပုရှ္ကရာက္ရှကို မြင်သော် မီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်းစေလိုသကဲ့သို့ ဒေါသဖြင့် ပြည့်နှက်လာ하였다။
Verse 6
स क्रोधेन समाविष्टो वारुणं समवासृजत् / ततो मेघाः समुत्पन्ना गर्जन्तो भैरवान्नवान्
သူသည် ဒေါသဖြင့် လွှမ်းမိုးကာ ဝရုဏာစတြကို ပစ်လွှတ်하였다။ ထို့နောက် ကြောက်မက်ဖွယ် ဂর্জသံဖြင့် မိုးတိမ်အသစ်များ ပေါ်ထွန်းလာ하였다။
Verse 7
ववृषुर्जलधाराभिः प्लावयन्तो धरां नृप / पुष्कराक्षो महावीर्यो वायव्यास्त्रुमवासृजत्
အို မင်းကြီး၊ မိုးတိမ်တို့သည် ရေစီးကြောင်းများဖြင့် မိုးရွာကာ မြေပြင်ကို ရေလွှမ်းမိုးစေ하였다။ ထို့ကြောင့် မဟာဗီရ ပုရှ္ကရာက္ရှသည် ဝါယဝျာစတြကို ပစ်လွှတ်하였다။
Verse 8
तेन ते ऽदर्शनं नीताः सद्य एव बलाहकाः / अथ रामो भृशं क्रुद्धो ब्राह्मं तत्राभिसंदधे
ထိုအာနုဘော်ကြောင့် မိုးတိမ်များသည် ချက်ချင်း မမြင်ရတော့하였다။ ထို့နောက် ရာမသည် အလွန်ဒေါသထွက်ကာ ထိုနေရာတွင် ဘြဟ္မာစတြကို ချိန်ညှိ၍ သုံးစွဲရန် ပြင်ဆင်하였다။
Verse 9
पुष्कराक्षो ऽपि तेनैव विचकर्ष महाबलः / ब्राह्म सो ऽप्याहितं दृष्ट्वा दण्डाहत इवारगः
မဟာအားကြီးသော ပုရှ္ကရာက္ရှလည်း ထိုအင်အားကြောင့် ဆွဲယူခံရ하였다။ ဘြဟ္မာစတြ ချိန်ညှိထားသည်ကို မြင်သော် တုတ်ဖြင့် ထိုးနှက်ခံရသော မြွေကဲ့သို့ ဖြစ်သွား하였다။
Verse 10
घोरं परशुमादाय निःश्वसंस्तमधावत / रामस्याधावतस्तत्र पुष्कराक्षो धनुर्धरः
ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော ပုဆိန်ကို ကိုင်ဆောင်လျက် ပြင်းထန်စွာ အသက်ရှူကာ ပြေးလေ၏။ ရာမ ထိုသို့ ပြေးလာသောအခါ လေးသည်တော် ပုရှ်ကရက္ခ သည် အသင့်ရှိနေ၏။
Verse 11
संदधे पञ्चविशिखान्दीप्तास्यानुरगानिव / एकैकेन च बाणेन हृदि शीर्षे भुजद्वये
မီးတောက်နေသော ပါးစပ်ရှိသည့် မြွေများနှင့်တူသော မြှားငါးစင်းကို သူချိန်ရွယ်လိုက်သည်။ နှလုံး၊ ဦးခေါင်းနှင့် လက်မောင်းနှစ်ဖက်တို့၌ မြှားတစ်စင်းစီ စိုက်ဝင်စေ၏။
Verse 12
शिखायां च क्रमाद्भित्त्वा तस्तंभ भृश मातुरम् / स चैवं पीडीतो रामः पुष्कराक्षेण संयुगे
ထို့ပြင် ဆံထုံးကိုပါ အစဉ်အတိုင်း ထိုးဖောက်လျက် ပြင်းစွာ နာကျင်နေသော ရာမကို တောင့်တင်းသွားစေ၏။ ဤသို့ဖြင့် စစ်ပွဲတွင် ပုရှ်ကရက္ခသည် ရာမကို နှိပ်စက်လေ၏။
Verse 13
क्षणं स्थित्वा भृशं धावन्परशुं मूर्ध्न्यपतयात् / शिखामारभ्य पादान्तं पुथ्कराक्षं द्विधाकरोत्
ခေတ္တမျှ ရပ်တန့်ပြီးနောက် လျင်မြန်စွာ ပြေးဝင်လျက် ပုဆိန်ဖြင့် ဦးခေါင်းကို ခုတ်ချလိုက်၏။ ဆံထုံးမှ ခြေဖျားအထိ ပုရှ်ကရက္ခကို နှစ်ပိုင်းကွဲစေခဲ့သည်။
Verse 14
पतिते शकले भूमौ तत्कालं पश्यता नृणाम् / आश्चर्यं सुमाहज्जातं दिवि चैव दिवौ कसाम्
ခန္ဓာကိုယ် အပိုင်းအစများ မြေပြင်ပေါ်သို့ ကျရောက်သောအခါ ထိုအချိန်တွင် ကြည့်ရှုနေသော လူသားများနှင့် ကောင်းကင်ဘုံရှိ နတ်များအကြား အံ့ဩဖွယ်ရာ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။
Verse 15
विदार्य रामस्तं क्रोधात्पुष्कराक्ष महाबलम् / तत्सैन्यमदहत्क्रुद्धः पावको विपिनं यथा
ရာမသည် အမျက်ဒေါသဖြင့် တန်ခိုးကြီးသော ပုရှကရက္ခ ကို ဆုတ်ဖြဲပြီး တောမီးလောင်သကဲ့သို့ သူ၏စစ်တပ်ကို မီးရှို့လေသည်။
Verse 16
यतो यतो धावति भार्गवेन्द्रो मनो ऽनिलौजाः प्रहरन्परश्वधम् / ततस्ततो वाजिरथेभमानवा निकृत्तगात्राः शतशो निपेतुः
စိတ်နှင့်လေကဲ့သို့ လျင်မြန်သော ဘာဂဝေန္ဒြ သည် ပုဆိန်ဖြင့် တိုက်ခိုက်လျက် ပြေးလေရာရာ၊ မြင်းများ၊ ရထားများ၊ ဆင်များနှင့် လူပေါင်းရာချီတို့သည် ကိုယ်လက်အင်္ဂါ ပြတ်တောက်လျက် လဲကျကုန်၏။
Verse 17
रामेण तत्रा तिबलेन संगरे निहन्यमानास्तु परश्वधेन / हा तात मातस्त्विति जल्पमांना भस्मीबभूवुः सुविचूर्णितास्तदा
ထိုစစ်ပွဲတွင် အလွန်အင်အားကြီးသော ရာမသည် ပုဆိန်ဖြင့် သတ်ဖြတ်လိုက်ရာ၊ သူတို့သည် 'အို အဖ၊ အို အမိ' ဟု မြည်တမ်းလျက် ကြေမွကာ ပြာဖြစ်သွားကြလေသည်။
Verse 18
मुहूर्त्तमात्रेण च भार्गवेण तत्पुष्कराक्षस्य बलं समग्रम् / अनेकराजन्यकुलं हतेश्वरं इतं नवाक्षौहिणिकं भृशातुरम्
ခဏအတွင်းမှာပင် ဘာဂဝသည် အက္ခောဟိနီ ကိုးခုပါဝင်သော ပုရှကရက္ခ၏ စစ်တပ်တစ်ခုလုံးနှင့် မင်းမျိုးမင်းနွယ်များစွာကို ခေါင်းဆောင်မဲ့စေပြီး အလွန်ဒုက္ခရောက်စေခဲ့သည်။
Verse 19
पतिते पुष्कराक्षे तु कार्त्तवीर्यार्जुनः स्वयम् / आजगाम महावीर्यः सुवर्णरथमास्थितः
ပုရှကရက္ခ ကျဆုံးသောအခါ တန်ခိုးကြီးသော ကာတဝီရိယ အာဇုန ကိုယ်တိုင် ရွှေရထားစီး၍ ရောက်လာလေသည်။
Verse 20
नानाशस्त्रसमाकीर्णं नानारत्नपरिच्छदम् / दशनल्वप्रमाणं च शतवाजियुतं नृपः
ထိုမင်းသည် လက်နက်မျိုးစုံဖြင့် ပြည့်နှက်၍ ရတနာမျိုးစုံဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်; ရထားသည် ဒသနာလ္ဝ အတိုင်းအတာရှိပြီး မြင်းတစ်ရာဖြင့် ဆွဲထားသည်။
Verse 21
युते बाहुसहस्रेण नानायुधधरेण च / बभौ स्वर्लोकमारोक्ष्यन्देहति सुकृती यथा
လက်တစ်ထောင်နှင့် လက်နက်မျိုးစုံကို ကိုင်ဆောင်သူများနှင့်အတူ သူသည် ထွန်းလင်းတောက်ပခဲ့သည်; ကုသိုလ်ရှိသူက ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်၍ ဆွರ್ಗလောကသို့ တက်သကဲ့သို့။
Verse 22
पुत्रास्तस्य महावीर्याः शतं युद्धविशारदाः / सेनाः संव्यूह्य संतस्थुः संग्रामे पितुराज्ञया
သူ၏ အင်အားကြီး၍ စစ်ပညာကျွမ်းကျင်သော သားတစ်ရာသည် တပ်များကို စည်းရုံးဖွဲ့စည်းကာ ဖခင်၏ အမိန့်အတိုင်း စစ်မြေပြင်တွင် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်하였다။
Verse 23
कार्त्तवीर्यस्तु बलवान्रामं दृष्ट्वा रणाजिरे / कालान्तकयमप्रख्यं योद्धुं समुपचक्रमे
အားကြီးသော ကာတ္တဝီရျသည် စစ်မြေပြင်တွင် ရာမကို မြင်လျှင်—ကာလအဆုံး၌ ဖျက်ဆီးသူ ယမမင်းကဲ့သို့ ထင်ရှားသောသူကို—တိုက်ခိုက်ရန် စတင်တက်လာ하였다။
Verse 24
दक्षे पञ्चशतं बाणान्वामे पञ्चशतं धनुः / जग्रा ह भार्गवेन्द्रस्य समरे जेतुमुद्यतः
စစ်ပွဲတွင် ဘာရ္ဂဝေန္ဒြကို အနိုင်ယူရန် ရည်ရွယ်၍ သူသည် ညာလက်တွင် မြားငါးရာကို၊ ဘယ်လက်တွင် လေးငါးရာကို ကိုင်ဆောင်하였다။
Verse 25
बाणवर्षं चकाराथ रामस्योपरि भूपते / यथा बलाहको वीर पर्वतोपरि वर्षति
အို မင်းကြီး၊ ထိုအခါ သူသည် ရာမ၏အပေါ်သို့ မြားမိုးကို ရွာချလိုက်သည်။ သူရဲကောင်း၊ မိုးတိမ်က တောင်ပေါ်သို့ မိုးရွာသကဲ့သို့။
Verse 26
बाणवर्षेण नेनाजौ सत्कृतो भृगुनन्दनः / जग्राह स्वघनुर्दिव्यं बाणवर्षं तथाकरोत्
ထိုမြားမိုးကြောင့် စစ်မြေပြင်၌ ဗೃဂုနန္ဒန သည် ဂုဏ်ပြုခံရ၏။ ထို့နောက် သူသည် မိမိ၏ ဒေဝီယ သံလျင်ကို ကိုင်ကာ ထိုနည်းတူ မြားမိုးကို ပြန်ရွာချ하였다။
Verse 27
तावुभौरणसंदृप्तौ तदा भार्गवहैहयौ / चक्रतुर्यद्धमतुलं तुमुलं लोमहर्षणम्
ထိုအခါ စစ်မက်မှုကြောင့် မူးယစ်နေသော ဘာർဂဝနှင့် ဟိုင်းဟယ နှစ်ဦးသည် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော၊ ကြမ်းတမ်း၍ ရင်ခုန်စေသော တိုက်ပွဲကို ဆင်နွှဲကြသည်။
Verse 28
ब्रह्मास्त्रं च सभूपालः संदधे रणमूर्द्धनि / वधाय भार्गवेन्द्रस्य सर्वशस्त्रास्त्रधृगबली
လက်နက်နှင့် အஸ္တရ အားလုံးကို ကိုင်တွယ်နိုင်သော အင်အားကြီး မင်းသည် စစ်ပွဲ၏ အထွတ်အထိပ်၌ ဘာർဂဝေန္ဒြ ကို သတ်ရန် ဘြဟ္မာအஸ္တရကို ချိတ်ဆက်၍ ပစ်လွှတ်ရန် ပြင်ဆင်하였다။
Verse 29
रामो ऽपि वार्युपस्पृश्य ब्रह्मं ब्राह्मय संदधे / ततो व्योम्नि सदा सक्ते द्वे चाप्य स्त्रे नराधिप
အို နရာဓိပ၊ ရာမသည်လည်း ရေကို ထိကာ သန့်စင်ပြီး ဘြာဟ္မ (ဘြဟ္မာ) အஸ္တရကို ချိတ်ဆက်하였다။ ထို့နောက် ကောင်းကင်၌ အස්္တရ နှစ်ခုလုံး တည်ငြိမ်စွာ ကပ်လျက် ရပ်နေ하였다။
Verse 30
ववृधाते जगत्प्रान्ते तेजसा ज्वलनार्कवत् / त्रयो लोकाः सपाताला दृष्ट्वा तन्महदद्भुतम्
ကမ္ဘာအဆုံး၌ မီးလောင်နေသော နေကဲ့သို့ တేజဖြင့် ကြီးထွားလာ၏။ ပာတာလအပါအဝင် သုံးလောကတို့သည် ထိုမဟာအံ့ဩဖွယ်ကို မြင်ကြ၏။
Verse 31
ज्वलदस्त्रयुगं तप्ता मेनिरे ऽस्योपसंयमम् / रामस्तदा वीक्ष्य जगत्प्रणाशं जगन्निवासोक्तमथास्मरत्तदा
လောင်ကျွမ်းသော အစတြာနှစ်ခုကြောင့် ပူလောင်သဖြင့် အားလုံးက ၎င်းကို တားဆီးပိတ်သိမ်းရန် ဆုတောင်းကြ၏။ ထိုအခါ ရာမသည် ကမ္ဘာပျက်စီးမှုကိုမြင်၍ ဇဂန္နိဝါသ၏ မိန့်တော်ကို သတိရ၏။
Verse 32
रक्षा विधेयाद्य मयास्य संयमो निवारणीयः परमांशधारिणा / इति व्यवस्य प्रभुरुग्रतेजा नेत्रद्वयेनाथ तदस्त्रयुगमम्
“ယနေ့ ငါက ကာကွယ်ရမည်။ အမြင့်ဆုံး သာကာဓာရီက ၎င်းကို ထိန်းချုပ်၍ တားဆီးရမည်” ဟု ဆုံးဖြတ်ပြီး အလွန်တောက်ပသော प्रभုသည် မျက်စိနှစ်ဖက်ဖြင့် ထိုအစတြာနှစ်ခုကို တားမြစ်하였다။
Verse 33
पीत्वातिरामं जगदाकलय्य तस्थौ क्षणं ध्यानगतो महात्मा / ध्यानप्रभावेण ततस्तु तस्य ब्रह्मास्त्रयुग्मं विगतप्रभावम्
အတီရာမကို စုပ်ယူ၍ ကမ္ဘာကို စုစည်းကာ မဟာတ္မာသည် ခဏတာ သမာဓိတွင် တည်နေ၏။ ဓ്യာန၏ အာနုභာဝကြောင့် သူ၏ ဘြဟ္မာစတြာနှစ်ခုသည် အာနုಭಾವကင်းသွား၏။
Verse 34
पपात भूमौ सहसाथ तत्क्षणं सर्वं जगत्स्वास्थ्यमुपाजगाम / स जामदग्न्यो महातां महीयान्स्रष्टुं तथा पालयितुं निहन्तुम्
ထိုခဏချင်းပင် ၎င်းသည် ရုတ်တရက် မြေပြင်ပေါ်သို့ ကျသွား၍ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ သာယာကျန်းမာမှု ပြန်လည်ရရှိ၏။ ထို ဂျာမဒဂ္နျသည် မဟာတ္မာတို့အနက် အမြင့်မြတ်ဆုံး—ဖန်ဆင်းရန်၊ ထိန်းသိမ်းရန်၊ ဖျက်ဆီးရန် စွမ်းနိုင်သူဖြစ်၏။
Verse 35
विभुस्तथापीह निजंप्रभावं गोपायितुं लोकविधिं चकार / धनुर्द्धरः शूरतमो महस्वान्सदग्रणीः संसदि तथ्यवक्ता
သူသည် အာနုဘော်ကြီးမားသူဖြစ်သော်လည်း ဤလောက၌ မိမိ၏တန်ခိုးကို ဖုံးကွယ်၍ လောကစည်းကမ်းကို တည်ထောင်하였다။ သူသည် လေးကိုင်သူ၊ အလွန်ရဲရင့်သူ၊ တေဇောလင်းလက်သူ၊ သဒ္ဓါရှင်တို့၏ခေါင်းဆောင်၊ အစည်းအဝေးတွင် အမှန်တရားပြောသူဖြစ်သည်။
Verse 36
कलाकलापेषु कृतप्रयत्नो विद्यासु शास्त्रेषु बुधो विधिज्ञः / एवं नृलोके प्रथयन्स्वभावं सर्वाणि कल्यानि करोति नित्यम्
သူသည် အနုပညာအမျိုးမျိုးတွင် ကြိုးပမ်းသူ၊ ပညာနှင့် သာသနာကျမ်းများတွင် ပညာရှိ၊ စည်းကမ်းနည်းလမ်းကို သိမြင်သူဖြစ်သည်။ ထိုသို့ လူ့လောက၌ မိမိသဘာဝကို ထင်ရှားစေ၍ အမြဲတမ်း မင်္ဂလာကောင်းမှုအားလုံးကို ပြုလုပ်သည်။
Verse 37
सर्वे तु लोका विजितास्तु तेन रामेण राजन्यनिषूदनेन / एवं स रामः प्रथितप्रभावः प्रशामयित्वा तु तदस्त्रयुग्मम्
ရာဇန్యတို့ကို ဖျက်ဆီးသူ ရာမသည် လောကအားလုံးကို အောင်နိုင်ခဲ့သည်။ ထိုသို့ ထင်ရှားသောတန်ခိုးရှိသည့် ရာမသည် ထိုအက်စတြာနှစ်ပါးကို သက်သာစေ၍ အာနုဘော်မဲ့စေ하였다။
Verse 38
पुनः प्रवृत्तो निधनं प्रकर्तुं रणागणे हैहयवंशकेतोः / तुणीरतः पत्रियुगं गृहीत्वा पुङ्खे निधायाथ धनुर्ज्यकायाम्
ထို့နောက် သူသည် စစ်မြေပြင်၌ ဟိုင်းဟယဝంశ၏ သင်္ကေတဖြစ်သူကို သတ်မိရန် ပြန်လည်တက်ကြွလာသည်။ မြားအိတ်မှ မြားနှစ်စင်းကို ယူ၍ အမြီးပ羽များပါအောင် လေးကြိုးပေါ်တွင် တင်하였다။
Verse 39
आलक्ष्य लक्ष्यं नृपकर्णयुग्मं चकर्त्त चूडामणिहर्तुकामः / स कृत्तकर्णो नृपतिर्महात्मा विनिर्जिताशेषजगत्प्रवीरः
ပစ်မှတ်ကို မြင်၍ သူသည် ဘုရင်၏ နားနှစ်ဖက်ကို ရည်မှန်းကာ ချူဍာမဏိကို လုယူလိုသဖြင့် ဖြတ်တောက်လိုက်သည်။ နားဖြတ်ခံရသော်လည်း လောကတစ်ဝှမ်းရှိ သူရဲကောင်းများကို အနိုင်ယူထားသော မဟာသတ္တိရှိ ဘုရင်သည် (တည်ကြည်) နေ하였다။
Verse 40
मेने निजं वीर्यमिह प्रणष्टं रामेण भूमीशतिरस्कृतात्मा / क्षणं धराधीशतनुर्विवर्णा गतानुभावा नृपतेर्बभूव
ရာမ၏အပြစ်တင်နှိမ့်ချမှုကြောင့် ထိုမင်းသည် “ဤနေရာတွင် ငါ၏သူရဲကောင်းစွမ်းအား ပျက်စီးသွားပြီ” ဟုထင်하였다။ ခဏအတွင်း မြေရှင်မင်း၏ကိုယ်ခန္ဓာ အရောင်ဖျော့သွား၍ ယခင်ဂုဏ်သတင်းလည်း လျော့နည်းသွားသည်။
Verse 41
लेख्येव सच्चित्रकरप्रयुक्ता सुदीनचित्तस्य विलक्ष्यते ऽग / ततः स राजा निजवीर्यवैभवं समस्तलोकाधिकतां प्रयातम्
စိတ်အလွန်ညှိုးနွမ်းနေသော ထိုမင်း၏အခြေအနေသည် ကျွမ်းကျင်ပန်းချီဆရာရေးဆွဲသည့်ပုံတစ်ပုံကဲ့သို့ ထင်ရှားလာသည်။ ထို့နောက် သူ၏သူရဲကောင်းဂုဏ်ရောင်ခြည်သည် လောကအားလုံးထက် မြင့်မားသည့်အဆင့်သို့ ရောက်နေသည်ကို မြင်လိုက်ရသည်။
Verse 42
विचिन्त्य पौलस्त्यजयादिलब्धं शोचन्निवासीत्स जयाभिकाङ्क्षीं / दध्यौ पुनर्मीलितलोचनो नृपौ दत्तं तमात्रेयकुलप्रदीपम्
ပေါလස්တျကို အနိုင်ယူခြင်းစသည်ဖြင့် ရရှိခဲ့သမျှကို စဉ်းစားကာ အောင်ပွဲကိုလိုလားသော ထိုမင်းသည် ဝမ်းနည်းလျက် ထိုင်နေ하였다။ ထို့နောက် မျက်စိပိတ်၍ အာတြေးယ မျိုးရိုး၏ မီးအလင်းဖြစ်သော မဟာတ္မာ ဒတ္တကို ဓ్యာန်ပြု하였다။
Verse 43
यस्य प्रभावानुगृहीत ओजसा तिरश्चकारा खिललोकपालकान् / यदास्य हृद्येष महानुभावो दत्तः प्रयातो न हि दर्शनं तदा
သူ၏အာနုဘော်ကြောင့် ကောင်းချီးရသောအိုဇာဖြင့် ဒတ္တသည် လောကပာလများအားလုံးကိုပင် အောက်ချခဲ့သည်။ သို့သော် ထိုမဟာနုဘော် ဒတ္တသည် သူ၏နှလုံးမှ ထွက်ခွာသွားသောအခါ ထိုအချိန်တွင် ဒർശန မရတော့ပေ။
Verse 44
खिन्नो ऽतिमात्रं धरणीपतिस्तदा पुनः पुनर्ध्यानपथं जगाम / स ध्यायमानो ऽपि न चाजगाम दत्तो मनोगोचरमस्य राजन्
ထိုအခါ မြေရှင်မင်းသည် အလွန်ပင်ပင်ပန်းနွမ်းနယ်၍ ထပ်ခါထပ်ခါ ဓ్యာန်လမ်းသို့ ဝင်ရောက်하였다။ အရှင်မင်းကြီး၊ ဓ്യာန်ပြုနေသော်လည်း ဒတ္တသည် သူ၏စိတ်အတွင်း မပေါ်လာခဲ့ပေ။
Verse 45
तपस्विनो दान्ततमस्य साधोरनागसो दुष्कृतिकारिणो विभुः / एवं यदात्रेस्तनयो महात्मा दृष्टो न च ध्यानपथे नृपेण
တပသီ၊ အင်္ဒြိယထိန်းချုပ်သူ၊ အပြစ်ကင်းသော သာဓုနှင့် မကောင်းမှုလုပ်သူတို့အပေါ်တောင် အာဏာရှိသော အရှင်—အတရီ၏သား မဟာတ္မာကို မင်းကြီးက မြင်ခဲ့သော်လည်း သမาธိလမ်း၌ မမြင်နိုင်ခဲ့။
Verse 46
तदातिदुः खेन विदूयमानः शोकेन मोहेन युतो बभूव / तं शोकमग्नं नृपतिं महात्मा रामो जगादाखिलचित्तदर्शी
ထိုအခါ သူသည် အလွန်ကြီးမားသော ဒုက္ခကြောင့် စိတ်ကွဲကာ ဝမ်းနည်းမှုနှင့် မောဟာတွင် ကျရောက်သွားသည်။ ဝမ်းနည်းမှုတွင် နစ်မြုပ်နေသော မင်းကြီးအား စိတ်အားလုံးကို မြင်သိသော မဟာတ္မာ ရာမက မိန့်ကြား하였다။
Verse 47
मा शोकभावं नृपते प्रयाहि नैवानुशोचन्ति महानुभावाः / यस्ते वरायाभवमादिसर्गे स एव चाहं तंव सादनाय
အို မင်းကြီး၊ ဝမ်းနည်းခြင်းအခြေအနေသို့ မဝင်ပါနှင့်; မဟာဂုဏ်ရှိသူတို့သည် မငိုကြွေးကြ။ အစဦးဖန်ဆင်းချိန်၌ သင့်အား ဝရပေးရန် ပေါ်ထွန်းခဲ့သူသည် ငါပင်ဖြစ်၍ သင့်ကိစ္စကို ပြီးမြောက်စေရန် လာခဲ့သည်။
Verse 48
समागतस्त्वं भवधीरचित्तः संग्रामकाले न विषादचर्चा / सर्वो हि लोकः स्वकृतं भुनक्ति शुभाशुभं दैवकृतं विपाके
သင်ရောက်လာပြီးပြီ; စိတ်ကို သတ္တိရှိစွာ ထိန်းထားပါ—စစ်ကာလတွင် စိတ်ပျက်အားငယ်မှုကို မပြောကြ။ လောကသားအားလုံးသည် ကိုယ်တိုင်ပြုသော ကర్మ၏အကျိုးကို ခံစားရပြီး၊ ကောင်းမကောင်းသည် ဒေဝကံသတ်မှတ်ချက်အရ အချိန်တန်လျှင် ပေါက်ဖွားလာသည်။
Verse 49
अन्योनको ऽप्यस्य शुभाशुभस्य विपर्ययं कर्तुमलं नरेश / यत्ते सुपुण्यं बहुजन्मसंचितं तेनेह दत्तस्य वरार्हपात्रम्
အို မင်းကြီး၊ ကောင်းမကောင်း၏ အကျိုးကို ပြောင်းပြန်လုပ်နိုင်သူ မည်သူမျှ မရှိ။ သင်၏ မျိုးဆက်များစွာတွင် စုဆောင်းလာသော သုကောင်းကံပုဏ္ဏိယကြောင့်ပင် ဤနေရာ၌ ပေးအပ်သော ဝရကို လက်ခံရန် သင့်တော်သော ပാത്രဖြစ်လာသည်။
Verse 50
जातो भवानद्य तु दुष्कृतस्य फलं प्रभुङ्क्ष्व त्वमिहार्जितस्य / गुरुर्विमत्यापकृतस्त्वया मे यतस्ततः कर्णनिकृन्तनं ते
သင်သည် ဖွားမြင်ခဲ့သော်လည်း ယခုတွင် သင်ပြုခဲ့သော မကောင်းမှု၏ အကျိုးကို ခံစားလော့။ သင်သည် ငါ၏ဆရာ (ဖခင်) ကို မလေးမစားပြု၍ ထိခိုက်စေခဲ့သောကြောင့် သင့်နားရွက်များကို ငါဖြတ်မည်။
Verse 51
कृतं मया पश्य हरन्तमोजसा चूडामणिं मामपत्दृत्य ते यशः / इत्येवमुक्त्वा स भृगुर्महात्मा नियोज्य बाणं च विकृष्य चापम्
ငါ၏လုပ်ရပ်ကို ကြည့်လော့။ ငါသည် သင်၏ သရဖူရတနာကို အင်အားသုံး၍ ယူဆောင်ပြီး သင်၏ ဂုဏ်သတင်းကို ဖျက်ဆီးမည်။ ဤသို့ပြောပြီးနောက် ဘရီဂူမျိုးနွယ် မဟတ္တမသည် မြှားကိုတပ်၍ လေးကို ဆွဲလေသည်။
Verse 52
चिक्षेप राज्ञः स तु लाघवेन च्छित्त्वा मणिं रामममुपाजगाम / तद्वीक्ष्य कर्मास्य मुनेः सुतस्य स चार्जुनो हैहयवंशधर्त्ता
သူသည် ဘုရင်ထံသို့ မြှားပစ်လိုက်ရာ လျင်မြန်စွာဖြင့် ရတနာကို ဖြတ်ပြီးနောက် မြှားသည် ရာမထံသို့ ပြန်ရောက်လာသည်။ ရသေ့၏သားဖြစ်သူ၏ ထိုလုပ်ရပ်ကို မြင်လျှင် ဟိုင်ဟယမျိုးနွယ်ကို ထောက်ပံ့သော အာဂျုနသည်...
Verse 53
समुद्यतो ऽभूत्पुनरप्युदायुधस्तं हन्तुमाजौ द्विजमात्मशत्रुम् / शूलशक्तिगदाचक्रखढ्गपट्टिशतोमरैः
...စစ်ပွဲတွင် မိမိ၏ရန်သူဖြစ်သော ထိုဗြာహ్మణကို သတ်ရန် လက်နက်များကို မြှောက်၍ တစ်ဖန် အသင့်ဖြစ်လေသည်။ တြိသုလ၊ လှံ၊ နှောင်ကြိုး၊ စက်ဝိုင်းလက်နက်၊ ဓား၊ ပုဆိန် နှင့် သံတုတ်...
Verse 54
नानाप्रहरणैश्चान्यैराजघान द्विजात्मजम् / स रामो लाघवेनैव संप्रक्षिप्तान्यनेन च
...ထို့ပြင် အခြားသော လက်နက်မျိုးစုံဖြင့် ထိုဗြာမဏ၏သားကို တိုက်ခိုက်လေသည်။ သို့သော် ရာမသည် ကြီးမားသော လျင်မြန်ဖျတ်လတ်မှုဖြင့် သူပစ်လွှတ်လိုက်သော လက်နက်များကို...
Verse 55
शूलादीनि चकर्त्ताशु मध्य एव निजाशुगैः / स राजा वार्युपस्पृश्य ससर्जाग्नेयमुत्तमम्
မင်းကြီးသည် မိမိ၏မြန်ဆန်သောမြားများဖြင့် အလယ်တွင်ပင် သုံးချွန်နှင့် အခြားလက်နက်များကို ချက်ချင်းဖြတ်တောက်하였다။ ထို့နောက် ရေကိုထိ၍ အကောင်းဆုံး အဂ္နိအஸ္တရကို ထုတ်လွှတ်하였다။
Verse 56
अस्त्रं रामो वारुणेन शमयामास सत्वरम् / गान्धर्वं विदधे राजा वायव्येनाहनद्विभुम्
ရာမသည် ဝါရုဏအஸ္တရဖြင့် ထိုအஸ္တရကို ချက်ချင်းငြိမ်းစေ하였다။ ထို့နောက် မင်းကြီးသည် ဝါယုအஸ္တရဖြင့် ဂန္ဓဗ္ဗအஸ္တရကို တည်ဆောက်၍ အင်အားကြီးသူကို ထိုးနှက်하였다။
Verse 57
नागास्त्रं गारुडेनापि रामश्चिच्छेद भूपते / दत्तेन दत्तं यच्छूलमव्यर्थं मन्त्रपूर्वकम्
အို ဘုရင်မင်းမြတ်! ရာမသည် ဂါရုဍအஸ္တရဖြင့် နာဂအஸ္တရကိုပါ ဖြတ်တောက်하였다။ ဒတ္တက မန္တရဖြင့်ပေးအပ်သော သုံးချွန်လှံသည် မည်သည့်အခါမျှ မအလဟသ မဖြစ်။
Verse 58
जग्राह समरे राजा भार्गवस्य वधाय च / तच्छूलं शतसूर्याभमनिवार्यं सुरासुरैः
စစ်မြေပြင်တွင် မင်းကြီးသည် ဘာရ္ဂဝကို သတ်ရန် ထိုသုံးချွန်လှံကို ကိုင်ယူ하였다။ ထိုလှံသည် နေတစ်ရာကဲ့သို့ တောက်ပ၍ ဒေဝနှင့် အသူရတို့ပင် မတားဆီးနိုင်။
Verse 59
चिक्षेप राममुद्दिश्य समग्रेण बलेन सः / मूर्ध्नि तद्भार्गवस्याथ निपपात महीपते
သူသည် အင်အားအကုန်ဖြင့် ရာမကို ရည်ရွယ်ကာ ထိုလှံကို ပစ်ချ하였다။ အို မဟီပတေ! ထိုသုံးချွန်လှံသည် ထိုခဏတွင် ဘာရ္ဂဝ၏ ခေါင်းပေါ်သို့ ကျရောက်하였다။
Verse 60
तेन शूलप्रहारेण व्यथितो भार्गवस्तदा / मूर्च्छामवाप राजेन्द्र पपात च हरिं स्मरन्
ထိုသုံးချွန်လှံဖြင့် ထိုးနှက်ခြင်းကြောင့် ဘာရ္ဂဝသည် ထိုအခါ နာကျင်ကာ မူးလဲသွားသည်၊ အို ရာဇేంద్ర; ဟရိကို သတိရလျက် မြေပေါ်သို့ လဲကျ하였다။
Verse 61
पतिते भार्गवे तत्र सर्वे देवा भयाकुलाः / समाजग्मुः पुरस्कृत्य ब्रह्मविष्णुमहेश्वरान्
အဲဒီနေရာမှာ ဘာရ္ဂဝ လဲကျသွားသဖြင့် ဒေဝတားအားလုံး ကြောက်ရွံ့ကာ စိတ်လှုပ်ရှားကြသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာ၊ ဗိဿနု၊ မဟေရှဝရတို့ကို ရှေ့တန်းတင်၍ စုဝေးလာကြသည်။
Verse 62
शङ्करस्तु महाज्ञानी साक्षान्मृत्युञ्जयः प्रभुः / भार्गवं जीवयामास संजीवन्या स विद्यया
မဟာဉာဏ်ရှိသော ရှင်ကရ (ရှင်ကာရ) သည် မရဏကိုအောင်မြင်သော မృత్యုঞ্জယ ပရဘု ဖြစ်၍ “စဉ္ဇီဝနီ” ဝိဒ္ယာဖြင့် ဘာရ္ဂဝကို ပြန်လည် အသက်သွင်း하였다။
Verse 63
रामस्तु चेतनां प्राप्य ददर्श पुरतः सुरान् / प्रणनाम च राजेन्द्र भक्त्या ब्रह्मादिकांस्तु तान्
ရာမသည် သတိပြန်ရပြီး မိမိရှေ့တွင် ဒေဝတားများကို မြင်သည်။ အို ရာဇೇಂದ್ರ၊ ဗြဟ္မာစသော သူတို့အားလုံးကို ဘက္တိဖြင့် ဦးညွှတ်နမസ്കာရ ပြု하였다။
Verse 64
ते स्तुता भार्गवेन्द्रेण सद्यो ऽदर्शनमागताः / स रामो वार्युस्पृश्य जजाप कवचं तु तत्
ဘာရ္ဂဝေန္ဒြရ၏ စတုတိကို ခံယူပြီးနောက် သူတို့သည် ချက်ချင်း မျက်စိမှောက်ကွယ်သွားကြသည်။ ထို့နောက် ရာမသည် ရေကိုထိ၍ အာစမန ပြုကာ ထိုကဝච မန္တရကို ဂျပ်하였다။
Verse 65
उत्थितश्च सुसंरब्धो निर्दहन्निव चक्षुषा / स्मृत्वा पाशुपतं चास्त्रं शिवदत्तं स भार्गवः
ထို့နောက် ဘာရ္ဂဝသည် ပြင်းထန်သောဒေါသဖြင့် ထ၍ မျက်စိဖြင့်ပင် မီးရှို့သကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ၊ ရှိဝပေးသော ပာရှုပတ အஸ္တရကို သတိရ하였다။
Verse 66
सद्यः संहृतवांस्तत्तु कार्त्तवीर्यं महाबलम् / स राजा दत्तभक्तस्तु विष्णोश्चक्रं सुदर्शनम् / प्रविष्टो भस्मसाज्जातं शरीरं बाहुनन्दन
ချက်ချင်းပင် သူသည် အလွန်အင်အားကြီးသော ကာရ္တ္တဝီရျကို သတ်ဖြတ်လိုက်သည်။ ဒတ္တကို ကိုးကွယ်သော ထိုဘုရင်သည် ဗိဿနု၏ စုဒർശန စက်ရဖြင့် လောင်ကျွမ်း၍ ကိုယ်ခန္ဓာသည် ပြာဖြစ်သွားသည်—အို ဘာဟုနန္ဒန။
It marks a dynastic transition by narrating the fall of Sucandra and the death of his son Puṣkarākṣa, functioning as a termination/turning-point episode within the surrounding royal genealogy.
Puṣkarākṣa’s arrow-net is answered by Rāma’s Vāruṇa astra (storm/flood), countered by Puṣkarākṣa’s Vāyavya astra (wind dispersal), culminating in Rāma’s Brahma astra as a decisive, hierarchy-topping force—illustrating counter-astra pairing and escalation.
No; the sampled material is Bhārgava-carita centered on Paraśurāma and royal opponents, emphasizing martial-dynastic narration rather than the Śākta esoterica and yantra/vidyā frameworks typical of the Lalitopākhyāna section.