Adhyaya 27
The City Equal to Amarāvatī: Creation of Households, Women, and Civic Splendor (Arjunopākhyāna Context)
ဤအခန်းသည် ဗြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၌ ဝါယု၏ဟောကြားမှုအဖြစ် သတ်မှတ်သည့် အဆုံးသတ်မှတ်ချက်ကဲ့သို့သော စာတမ်းဖြင့် စတင်ပြီး Madhyabhāga နှင့် Upodghāta-pāda အတွင်း Arjunopākhyāna ဆက်ကြောင်းတွင် တည်နေရာချထားသည်။ ဝသိဋ္ဌက အင်ဒြ၏ Amarāvatī နှင့် တန်းတူတောက်ပသည့် မြို့တစ်မြို့ကို ဖော်ပြသည်။ “muni-vara dhenu” ဟုခေါ်သော အံ့ဖွယ် သာသနာရှင်နှင့်ဆက်နွယ်သော နွားမသည် အိမ်အိမ်အတွက် သင့်လျော်သော လူဦးရေကို—နေထိုင်ရာနှင့်ကိုက်ညီသော ယောက်ျားမိန်းမများကို—ဖန်တီးပေး၍ မြို့ကို လည်ပတ်နိုင်သော လူမှုအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ် ပြည့်စုံစေသည်။ ထို့နောက် မိန်းမများ၏ အလှအပ၊ အလှဆင်ပစ္စည်း၊ နံ့သာ၊ အဝတ်အစား၊ မျက်ဝန်းအမူအရာနှင့် အနုပညာကျွမ်းကျင်မှုကို အထူးဖော်ပြပြီး vīṇā တီးခတ်မှုနှင့် ကြိုးသံတုန်ခါသကဲ့သို့ ချိုမြိန်သော သီချင်းသံကို ဂန္ဓဗ္ဗသီချင်းနှင့် နှိုင်းယှဉ်သည်။ မြို့ပြပတ်ဝန်းကျင်တွင်လည်း ရာဇလမ်းများ၊ စျေးကွက်များ၊ မဟာအိမ်ကြီးများ၊ လှေကားများ၊ ဘုရားကျောင်းများ၊ လမ်းဆုံကွက်လပ်များ၊ ရတနာတောက်ပသော နန်းတော်များနှင့် မင်းများ၊ အုပ်ချုပ်ရေးမင်းခွဲများ၊ စစ်သည်များ၊ ရထားမောင်းများ၊ ချီးမွမ်းကဗျာဆရာများအတွက် နေအိမ်များကို ဖော်ပြသည်။ ဤအခန်းသည် အစီအစဉ်တကျ စည်းစိမ်ချမ်းသာ၏ မိုက်ခရိုကမ္ဘာကို ပြသကာ မျိုးရိုးဇာတ်ကြောင်း ဆက်လက်တည်မြဲစေရန် အာဏာနှင့် နေထိုင်ရာကို ပုံဖော်ထားသည်။
Shlokas
Verse 1
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यभागे तृतीय उपोद्धातपादेर्ऽजुनोपाख्याने षड्विंशतितमो ऽध्यायः // २६// वसिष्ठ उवाच तस्मिन्पुरे सन्तुलितामरेद्रपुरीप्रभावे मुनिवर्यधेनुः / विनिर्ममे तेषु गृहेषु पश्चात्तद्योग्यनारीनरवृन्दजातम्
ဤသို့ဖြင့် သီရိဘြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၊ ဝါယုမိန့်ကြားသော အလယ်ပိုင်း၊ တတိယ အုပေါဒ္ဓာတပာဒရှိ အာర్జုနဥပాఖ్యာန်တွင် အခန်း ၂၆ ဖြစ်သည်။ ဝသಿಷ್ಠက မိန့်သည်—အင်ဒြပူရီ၏ ဂုဏ်ရောင်နှင့် တူညီသော ထိုမြို့၌ မုနိရှ్రေဋ္ဌ၏ သေနုသည် နောက်တစ်ခါ ထိုအိမ်များအတွင်း သင့်လျော်သော ယောက်ျားမိန်းမ အစုအဝေးကို ဖန်ဆင်း하였다။
Verse 2
विचित्रवेषाभरणप्रसूनगन्धांशुकालङ्कृतविग्रहाभिः / सहावभावाभिरुदारचेष्टाश्रीकान्तिसौन्दर्यगुणान्विताभिः
သူတို့သည် အမျိုးမျိုးသော ဝတ်စားဆင်ယင်မှု၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ ပန်းရနံ့နှင့် လှပသော အဝတ်အစားတို့ဖြင့် အလှဆင်ထားသော ကိုယ်ရုပ်ရှိကြပြီး၊ သဘာဝအနူးညံ့မှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာရှိသော အပြုအမူ၊ သီရိ၊ တောက်ပမှု၊ အလှအပနှင့် ကောင်းမြတ်သော ဂုဏ်ရည်တို့ဖြင့် ပြည့်စုံကြသည်။
Verse 3
मन्दस्फुरद्दन्तमरीचिजाल विद्योतिताननसरोजजितेन्दुभाभिः / प्रत्यग्रयौवनभरासवल्गुगीर्भिः स प्रेममन्थरकटाक्षनिरीक्षणाभिः
သူတို့၏ မျှင်မျှင်ပြုံးရယ်မှုတွင် တောက်ပသော သွားရောင်ခြည်ကွန်ယက်က မျက်နှာကြာပန်းကို လင်းလက်စေ၍ လမင်း၏ အလှတောင် မီမမီဖြစ်စေသည်; အသစ်တက်သော ယೌဝနအလှအပနှင့်အတူ စကားသံချိုမြိန်ပြီး၊ ချစ်ခြင်းကြောင့် မန်သရသော ကတောက်ရှ်မျက်လုံးဖြင့် ကြည့်ရှုကြသည်။
Verse 4
प्रीतिप्रसन्नहृदयाभिरतिप्रभाभिः शृङ्गारकल्पतरुपुष्पविभूषिताभिः / देवाङ्गनातुलितसौभगसौकुमार्यरूपाभिलाषमधुराकृतिरञ्जिताभिः
သူမတို့သည် မေတ္တာကြောင့် စိတ်နှလုံးပျော်ရွှင်၍ အလွန်တောက်ပကာ ကလ္ပတရု၏ ပန်းများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ ဒေဝအပ్సရာတို့ကဲ့သို့ ကံကောင်းမှုနှင့် နူးညံ့သည့် ရုပ်သွင်ပြင်ဖြင့် ချိုမြိန်စွာ ဆွဲဆောင်လေသည်။
Verse 5
उत्तप्तहेमकलशोपमचारुपीनवक्षोरुहद्वयभरानतमध्यमाभिः / श्रोणीभराक्रमणखेदपरिश्रितास्मृगारक्तपावकरसारुणिताङ्घ्रिभूभिः
ပူလောင်သော ရွှေကလပ်ကဲ့သို့ လှပပြည့်ဝသည့် ရင်သားနှစ်ဖက်၏ အလေးကြောင့် ခါးကွေးနေပြီး၊ တင်ပါးအလေးကြောင့် လှမ်းလျှောက်ရာတွင် ပင်ပန်းသဖြင့် ခြေဖဝါးများသည် မီးနီရည်ကဲ့သို့ နီရဲနေ하였다။
Verse 6
केयूरहारमणिकङ्कणहेम कण्ठसूत्रामलश्रवणमण्डलमण्डिताभिः / स्रग्दामचुम्बितसकुन्तलकेशपाशकाञ्चीकलापपरिशिञ्जितनूपुराभिः
သူမတို့သည် လက်မောင်းကွင်း၊ လည်ဆွဲ၊ ရတနာလက်ကောက်၊ ရွှေလည်ပင်းကြိုးနှင့် သန့်ရှင်းသော နားကပ်များဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ ပန်းမാലာတို့က ဆံပင်ကို နမ်းရှိုက်ကာ ခါးပတ်သံနှင့် ခြေကောက်သံချိုမြိန်စွာ ကြားရသည်။
Verse 7
आमृष्टरोषपरिसांत्वननर्महासकेलीप्रियालपनभर्त्सनरोषणेषु / भावेषु पार्थिवनिजप्रियधैर्यबन्धसर्वापहारचतुरेषु कृतान्तराभिः
ဒေါသကို ထိတွေ့၍ သက်သာစေခြင်း၊ နူးညံ့သော ဟာသပြောဆိုခြင်း၊ ကစားပျော်ရွှင်ခြင်း၊ ချစ်စကား၊ ပြစ်တင်ခြင်းနှင့် ရန်မာန်—ဤအခြေအနေများတွင် သူမတို့ ကျွမ်းကျင်သည်။ ထို့ပြင် မင်း၏ချစ်သူ၏ သတ္တိတည်ကြည်မှုကို ချိုးဖောက်ကာ အရာအားလုံးကို ဆွဲယူသွားရာတွင်လည်း လိမ္မာကြသည်။
Verse 8
तन्त्रीस्वनोपमितमञ्जुलसौम्यगेयगन्धर्वतारमधुरारवभाषिणीभिः / वीणाप्रवीणतरपाणितलाङ्गुलीभिर्गंभीरचक्रचटुवादरतोत्सुकाभिः
သူမတို့သည် ကြိုးသံကဲ့သို့ သာယာနူးညံ့သော သီချင်းများကို သီဆိုပြီး၊ ဂန္ဓဗ္ဗတားသံကဲ့သို့ ချိုမြိန်သော အသံဖြင့် ပြောဆိုကြသည်။ ဝီဏာကို အလွန်ကျွမ်းကျင်စွာ တီးခတ်၍ လက်ဖဝါးနှင့် လက်ချောင်းများဖြင့် နက်ရှိုင်းသော တာလ်လှည့်ကွက်ကို လိမ္မာစွာ တီးရန် စိတ်အားထက်သန်ကြသည်။
Verse 9
स्त्रीभिर्मदालस तराभिरतिप्रगल्भभावाभिराकुलितकामुकमानसाभिः / कामप्रयोगनिपुणाभिरहीनसंपदौदार्यरूपगुणशीलसमन्विताभिः
သူသည် မူးယစ်စေသော အလွန်ရဲရင့်သဘောရှိသည့် မိန်းမများဖြင့် ဝိုင်းရံခံရပြီး၊ သူတို့ကြောင့် ကာမစိတ်သည် လှုပ်ရှားကာ မငြိမ်မသက် ဖြစ်လာသည်။ သူတို့သည် ချစ်ရေးကာမအနုပညာ၌ ကျွမ်းကျင်၍ စည်းစိမ်၊ စေတနာ၊ အလှ၊ ဂုဏ်သတ္တိနှင့် သီလတို့ဖြင့် ပြည့်စုံကြသည်။
Verse 10
संख्यातिगाभिरनिशं गृहकृत्यकर्मव्यग्रात्मकाभिरपि तत्परिचारिकाभिः / पुंभिश्च तद्गुणगणोचितरूपशोभैरुद्भासितैर्गृहचरैः परितः परीतम्
သူသည် အိမ်မှုကိစ္စများတွင် အမြဲတမ်းအလုပ်ရှုပ်နေသော်လည်း သူ့ကို ပြုစုစောင့်ရှောက်ရန် တက်ကြွသော အများအပြားသော အမျိုးသမီးအမှုထမ်းများဖြင့် ဝိုင်းရံခံရသည်။ ထို့ပြင် သူ၏ဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ကိုက်ညီသည့် ရုပ်ရည်တင့်တယ်မှုဖြင့် ထင်ရှားသော အိမ်တွင်းအမှုထမ်းအမျိုးသားများလည်း ပတ်လည်တွင် ရှိသည်။
Verse 11
सराजमार्गापणसौधसद्मसोपानदेवालयचत्वरेषु / पौरैरशेषार्थगुणैः समन्तादध्यास्यमानं परिपूर्णकामैः
မင်းလမ်းမကြီးများ၊ စျေးများ၊ မဟာအိမ်တော်များ၊ အိမ်များ၊ လှေကားများ၊ ဘုရားကျောင်းများနှင့် လမ်းဆုံကွင်းများတွင်—အလိုဆန္ဒပြည့်စုံသော မြို့သူမြို့သားများက စည်းစိမ်နှင့် ဂုဏ်သတ္တိအမျိုးမျိုးဖြင့် အရပ်ရပ်မှ ပြည့်နှက်နေသည်။
Verse 12
अनेक रत्नोज्ज्वलितैर्विचित्रैः प्रासादसंघैरतुलैरसंख्यैः / रथाश्वमातङ्गखरोष्ट्रगोजायोग्यैरनेकैरपि मन्दिरैश्च
မြို့သည် ရတနာမျိုးစုံဖြင့် တောက်ပလင်းလက်သော အံ့ဖွယ်၊ မတူညီနိုင်သော၊ မရေတွက်နိုင်သည့် မဟာအိမ်တော်အစုအဝေးများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ ထို့ပြင် ရထား၊ မြင်း၊ ဆင်၊ မြည်း၊ ကုလားအုတ်၊ နွား၊ ဆိတ်တို့အတွက် သင့်လျော်သော အဆောင်အဦးများစွာလည်း ရှိသည်။
Verse 13
नरेद्रसामन्तनिषादिसादिपदातिसेनपतिनायकानाम् / विप्रादिकानां रथिसारथीनां गृहैस्तथा मागधबन्दिनां च
မြို့တွင် မင်းများ၊ စာမန်တများ၊ နိသာဒတို့နှင့် အခြားသူများ၊ ခြေလျင်တပ်သားများ၊ စစ်သူကြီးများနှင့် ခေါင်းဆောင်များ၏ အိမ်များရှိသည်။ ထို့ပြင် ဗြာဟ္မဏတို့နှင့် အခြားသူများ၊ ရထားစစ်သည်များနှင့် ရထားမောင်းများ၊ မာဂဓတို့နှင့် ချီးမွမ်းသီဆိုသူများ၏ အိမ်များလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 14
विविक्तरथ्यापणचित्रचत्वरैरनेकवस्तुक्रयविक्रयैश्च / महाधनोपस्करसाधुनिर्मितैर्गृहैश्च शुभ्रैर्गणिकाजनानाम्
ထိုနေရာတွင် တိတ်ဆိတ်သောလမ်းကြားများ၊ ဆိုင်များနှင့် ပန်းချီဆင်ထားသော လမ်းဆုံများရှိ၍ အမျိုးမျိုးသောပစ္စည်းများကို ဝယ်ရောင်းလဲလှယ်ကြသည်။ ထို့ပြင် ဂဏိကာတို့၏ အဖြူရောင်အိမ်များကို မဟာဓနနှင့် အကောင်းဆုံးပစ္စည်းကိရိယာများဖြင့် လှပစွာ ဆောက်လုပ်ထားသည်။
Verse 15
महार्हरत्नोज्ज्वलतुङ्गगोपुरैः सह श्वगृध्रव्रजनर्तनालयैः / चित्रैर्ध्वचैश्चापि पताकिकाभिः शुभ्रैः पटैर्मण्डपिकाभिरुन्नतैः
ထိုနေရာတွင် အဖိုးတန်ရတနာများဖြင့် တောက်ပသော မြင့်မားသော ဂိုပုရများရှိပြီး၊ ခွေးများနှင့် ဂစ်ဒ်များအုပ်စုများ စုဝေးသည့် အက舞ခန်းများလည်းရှိသည်။ အရောင်စုံအလံများ၊ ပတಾಕာများ၊ အဖြူရောင်အဝတ်တန်းများနှင့် မြင့်မားသော မဏ္ဍပများက အလှဆင်ထားသည်။
Verse 16
कह्लारकञ्जकुमुदोत्पलरेणुवासितैश्चकाह्वहंसकुररीबकसारसानाम् / नानारवाढ्यरमणीयतटाकवापीसरोवरैश्चापि जलोपपन्नैः
ကဟ္လာရ၊ ကဉ္ဇ၊ ကုမုဒ၊ ဥတ္ပလ ပန်းမှုန်နံ့ဖြင့် မွှေးကြိုင်၍ ချကရဝါက၊ ဟင်္သာ၊ ကုရရီ၊ ဘက၊ စာရသ တို့ဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ၊ အသံမျိုးစုံကြွယ်ဝသော ရေပြည့်ဝသည့် လှပသော ကန်များ၊ ရေကန်တူးများနှင့် အိုင်များက အလှဆင်ထားသည်။
Verse 17
चूतप्रियालपनसाम्रमधूकजंबूप्लक्षैर्नवैश्च तरुभिश्च कृतालवालैः / पर्यन्तरोपितमनोरमनागकेतकीपुन्नागचंपकवनैश्च पतत्रिजुष्टैः
အသစ်စိုက်ထားသော ချူတ(သရက်)၊ ပရိယာလ၊ ပနသ(နံ့သာသီး/နံ့သာပင်)၊ အာမရ၊ မဓူက၊ ဇမ္ဗူ၊ ပလက္ခ စသည့် သစ်ပင်များကို အမြစ်ပတ်လည် ရေခံအဝိုင်းများပြုလုပ်၍ ထိုနေရာကို ဝန်းရံထားသည်။ အစွန်းအနားတွင် နာဂ၊ ကေတကီ၊ ပုန္နာဂ၊ ချမ္ပက တို့၏ လှပသော တောဥယျာဉ်များရှိပြီး ငှက်များက အဲဒီကို ခိုနားကြသည်။
Verse 18
मन्दारकुन्दकरवीरमनोज्ञयूथिकाजात्यादिकैर्विविधपुष्पफलैश्च वृक्षैः / संलक्ष्यमाणपरितोपवनालिभिश्च संशोभितं जगति विस्मयनीयरूपैः
မန္ဒာရ၊ ကုန္ဒ၊ ကရဝီရ၊ လှပသော ယူသိကာ၊ ဇာတီ စသည့် ပန်းပင်များနှင့် ပန်းဖူးသီးဖူး မျိုးစုံရှိသော သစ်ပင်များဖြင့်လည်းကောင်း၊ ပတ်လည်တွင် မြင်ရသော ဥယျာဉ်တန်းများဖြင့်လည်းကောင်း—အံ့ဩဖွယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်များဖြင့်—ထိုနေရာသည် လောက၌ အလွန်တင့်တယ်လှသည်။
Verse 19
सर्वर्त्तुकप्रवरसौरभवायुमन्दमन्दप्रचारिभर्त्सितधर्मकालम् / इत्थ सुरासुरमनोरमभोगसंपद्विस्पष्टमानविभवं नगरं नरेद्र
ထိုမြို့တွင် ရာသီအားလုံး၏ အကောင်းဆုံး မွှေးရနံ့လေက တဖြည်းဖြည်း လှုပ်ရှား၍၊ ထိုနေရာ၌ ဓမ္မကာလတောင် အပြစ်တင်ခံရသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ အို နရೇಂದ್ರ၊ ဒေဝနှင့် အသူရတို့ကိုပါ စွဲမက်စေသော ဘောဂသမ္ပတ္တိကြောင့် ထိုမြို့၏ ဗိဘဝသည် ထင်ရှားစွာ ပေါ်လွင်နေသည်။
Verse 20
सौभाग्यभोगममितं मुनिहोमधेनुः सद्यो विधाय विनिवेदयदाशु तस्मै / ज्ञात्वा ततो मुनिवरो द्विजहोमधेन्वा संपादितं नरपते रुचिरातिथेयम्
မုနိ၏ ဟောမဓေနုသည် အတိုင်းအတာမရှိသော ကံကောင်းခြင်းနှင့် ဘောဂသုခကို ချက်ချင်း စီမံဖန်တီး၍ အလျင်အမြန် သူ့ထံ တင်ပြပူဇော်하였다။ ထို့နောက် မုနိဝရသည် ဒွိဇတို့၏ ဟောမဓေနုကြောင့် နရပတိအတွက် ရသာပြည့်ဝသော ဧည့်ခံပွဲ စီစဉ်ပြီးစီးကြောင်း သိမြင်하였다။
Verse 21
आहूय कञ्चन तदन्तिक मात्मशिष्यं प्रास्थापयत्सगुणशालिनमाशु राजन् / गत्वा विशामधिपतेस्तरसा समीपं संप्रश्रयं मुनिसुतस्तमिदं बभाषे
အို မင်းကြီး၊ သူသည် အနီးရှိ ဂုဏ်သတ္တိပြည့်ဝသော ကိုယ်ပိုင်တပည့်တစ်ဦးကို ခေါ်ယူ၍ ချက်ချင်း စေလွှတ်하였다။ မုနိသားသည် မြို့အုပ်ချုပ်သူထံသို့ အလျင်အမြန် သွားကာ ဂါရဝပြု၍ ယဉ်ကျေးစွာ ဤသို့ ပြော하였다။
Verse 22
आतिथ्यमस्मदुपपादितमाशु राज्ञा संभावनीयमिति नः कुलदेशिकाज्ञा / राजा ततो मुनिवरेण कृताभ्यनुज्ञः संप्राविशत्पुरवरं स्वकृते कृतं तत्
ဘုရင်က ကျွန်ုပ်တို့အတွက် ချက်ချင်း စီစဉ်ပေးသော ဧည့်ခံမှုသည် ဂုဏ်ပြုထိုက်သည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့၏ မျိုးရိုးဆရာ၏ အမိန့်ရှိသည်။ ထို့နောက် မုနိဝရ၏ ခွင့်ပြုချက်ရပြီး ဘုရင်သည် မိမိအတွက် ပြင်ဆင်ထားသော အကောင်းဆုံး မြို့တော်သို့ ဝင်ရောက်하였다။
Verse 23
सर्वोपभोग्यनिलयं मुनिहोमधेनुसामर्थ्यसूचकमशोषबलैः समेतः / अन्तः प्रविश्य नगरर्द्धिमशेषलोकसंमोहिनीम् भिसमीक्ष्य स राजवर्यः
ထိုမြို့သည် ဘောဂသုခအမျိုးမျိုး၏ နေရာတော်ဖြစ်ပြီး မုနိဟောမဓေနု၏ စွမ်းအားကို ပြသသည့် အမှတ်အသားလည်း ဖြစ်သည်။ မကုန်ခန်းသော အင်အားများနှင့်လည်း ပြည့်စုံနေသည်။ ထိုအထွတ်အမြတ် ဘုရင်သည် အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ကာ လောကအားလုံးကို မောဟစေသော မြို့၏ စည်းစိမ်ကို ထင်ရှားစွာ ကြည့်ရှု하였다။
Verse 24
प्रीतिप्रसन्नवदनः सबलस्तु दानी धीरो ऽपि विस्मयमवाप भृशं तदानीम् / गच्छन्सुरस्त्रीनयना लियूथपानैकपात्रोचितचारुमूर्त्तिः
ထိုအခါ သဒ္ဓါတရားဖြင့် လှူဒါန်းတတ်၍ အင်အားကြီးသော မင်းသည် ပျော်ရွှင်ကြည်နူးသော မျက်နှာရှိသော်လည်း အလွန်အံ့ဩသွား၏။ သူ လျှောက်သွားစဉ် သူ၏ လှပသောရုပ်သဏ္ဍာန်သည် နတ်မိန်းမတို့၏ မျက်လုံးများက ကပ်လျက်နေသကဲ့သို့—မဓုသောက်ရန် တစ်ခုတည်းသောခွက်နှင့်တော်တန်သကဲ့သို့ ထင်ရ၏။
Verse 25
रेमे स हैहयपतिः पुरराजमार्गे शक्रः कुबेरवसताविव सामरौघः / तं प्रस्थितं राजपथात्समन्तात्पौराङ्गनाश्चन्दनवारिसिक्तैः
ဟဲဟယပတိ မင်းသည် မြို့၏ မင်းလမ်းမပေါ်တွင် ပျော်ရွှင်စွာ လှည့်လည်ခဲ့ပြီး၊ ကုဗေရ၏ နေအိမ်၌ အင်ဒြာသည် နတ်အစုအဝေးနှင့်အတူ တည်ရှိသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ သူ မင်းလမ်းမမှ ထွက်ခွာသွားသော် မြို့သူမိန်းမများက လေးဘက်လုံးမှ စန္ဒနရနံ့ရေကို ဖြန်း၍ ကြိုဆိုစိုစွတ်စေကြ၏။
Verse 26
प्रसूनलाजाप्रकरैरजस्रमवीपृषन्सौधगताः सुत्दृद्यैः / अभ्यागतार्हणसमुत्सुकपौरकान्ता हस्तारविन्दगलितामललाजवर्षैः
နန်းတော်များပေါ်တွင် ရပ်နေသော လှပသည့် မိန်းမများသည် ပန်းများနှင့် လာဇ (ကင်ထားသော ဆန်) ကို အစုအဝေးလိုက် မပြတ်မနား ဖြန့်ချိကြ၏။ လာရောက်သူကို အာရဏ-ဧည့်ခံရန် စိတ်အားထက်သန်သော မြို့သူမိန်းမများသည် ကြာပန်းကဲ့သို့သော လက်များမှ စီးကျလာသော သန့်ရှင်းသော လာဇကို မိုးကဲ့သို့ ချွဲချွဲရွာစေကြ၏။
Verse 27
कालेयपङ्कसुरभीकृतनन्दनोत्थशुभ्रप्रसूननिकरैरलिवृन्दगीतैः / तत्रत्यपौरवनिताञ्जनरत्नसारमुक्ताभिरप्यनुपदं प्रविकीर्यमामः
နန္ဒနဥယျာဉ်မှ ယူဆောင်လာသော ဖြူစင်သည့် ပန်းအစုအဝေးများသည် ကာလေးယ စန္ဒနလိမ်းခြယ်မှုကြောင့် မွှေးကြိုင်လာပြီး ပျားအုပ်စု၏ သီချင်းသံလည်း မြည်ဟည်းနေ၏။ ထိုမြို့၏ မိန်းမများသည် အန်ဇန (မျက်ကွင်းဆေး)၊ ရတနာမှုန့်နှင့် ပုလဲများကိုလည်း ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် ဖြန့်ချိကြ၏။
Verse 28
व्यभ्राजतावनिपतिर्विशदैः समन्ताच्छीतांशुरश्मिनिकरैरिव मन्दराद्रिः / ब्राह्मीं तपःश्रिय मुदारगणमचिन्त्यां लोकेषु दुर्लभतरां स्पृहणीयशोभाम्
ထိုမင်းသည် အရပ်ရပ်မှ သန့်ရှင်းသော တောက်ပမှုဖြင့် မန္ဒရတောင်သည် လမင်းရောင်ခြည်အစုအဝေးကြောင့် တောက်လင်းသကဲ့သို့ ထင်ရှားစွာ တောက်ပ၏။ သူသည် ဘြာဟ္မီ တပဿ-သရီ—မြင့်မြတ်၍ မတွေးမခေါ်နိုင်သော ဂုဏ်သိက္ခာ၊ လောကများတွင် အလွန်ရှားပါးပြီး လိုလားတောင့်တရသော အလှတရား—ကို ရရှိခဲ့သည်။
Verse 29
पश्यन्विशामधिपतिः पुरसंपदं तामुच्चैः शशंस मनसा वचसेव राजन् / मेने च हैहयपतिर्भुवि दुर्लभेयं क्षात्री मनोहरतरा महिता हि संपत्
မြို့၏ စည်းစိမ်ချမ်းသာကို မြင်သောအခါ ပြည်သူတို့၏ အရှင်ဘုရင်သည် စိတ်နှင့် စကားဖြင့် မြင့်မြတ်စွာ ချီးမွမ်းတော်မူ၏။ ဟೈဟယ ဘုရင်လည်း ဤကဲ့သို့ ဂုဏ်သိက္ခာကြီးမား၍ စွဲမက်ဖွယ် က္ଷတ္တရိယ စည်းစိမ်သည် ကမ္ဘာမြေပေါ်တွင် ရှားပါးသည်ဟု ထင်မြင်၏။
Verse 30
अस्याः शतांशतुलनामपि नोपगन्तुं विप्रशियः प्रभवतीति सुरार्चितायाः / मध्येपुरं पुरजनोपचितां विभूतिमालोकयन्सह पुरोहितमन्त्रिसार्थैः
ဤတန်ခိုးအာနုභာဝကို နတ်တို့က ပူဇော်ကြသကဲ့သို့၊ ဗြာဟ္မဏ ဂုဏ်သရေတောင် တစ်ရာပုံတစ်ပုံနှိုင်းယှဉ်ရန်မတတ်ဟု ဆိုကြသည်။ ဘုရင်သည် ပုရောဟိတ်နှင့် ဝန်ကြီးအဖွဲ့တို့နှင့်အတူ မြို့အလယ်၌ မြို့သူမြို့သားတို့ စုဆောင်းထားသော ဂုဏ်အာနုಭာဝကို ကြည့်ရှုလျက် သွား၏။
Verse 31
गच्छत्स्वपार्श्वचर दर्शितवर्णसौधो लेभे मुदं पुरजनैः परिपूज्यमानः / राजा ततो मुनिवरोपचितां सपर्यामात्मानुरूपमिह सानुचरो लभस्व
အနီးကပ်အမှုထမ်းများ ပြသသော အရောင်စုံ မဟာမဏ္ဍပ်များကြား ဖြတ်သန်းသွားစဉ် မြို့သူမြို့သားတို့၏ အပြည့်အဝ ပူဇော်ဂုဏ်ပြုခြင်းကို ခံရ၍ သူသည် ဝမ်းမြောက်လေ၏။ ထို့နောက် “အရှင်ဘုရင်၊ ဤနေရာ၌ မုနိမြတ်တို့ စီစဉ်ထားသော သင့်တော်လျော်ကန်သော ဝတ်ပြုစေဝါကို သင်၏ အနုချရများနှင့်အတူ လက်ခံပါ” ဟု ဆိုကြ၏။
Verse 32
इत्यश्रमेण नृपतिर्विनिवर्त्तयित्वा स्वार्थं प्राल्पितगृहाभिमुखो जगाम / पौरेः समेत्य विविधार्हणपाणिभिश्च मार्गे मुदा विरचिताजलिभिः समन्तात्
အာရှရမ်၌ မိမိရည်ရွယ်ချက်ကို ပြီးမြောက်စေပြီး နရပတိကို ပြန်လွှတ်ကာ သူသည် အိမ်ဘက်သို့ ထွက်ခွာ하였다။ မြို့သူမြို့သားတို့လည်း အမျိုးမျိုးသော ပူဇော်သက္ကာများကို လက်တွင်ကိုင်၍ လမ်းတလျှောက် အနားပတ်လည်မှ ဝမ်းမြောက်စွာ လက်အုပ်ချီကာ လာရောက်တွေ့ဆုံကြ၏။
Verse 33
संभावितोभ्यनुपदं जयशब्दघोषैस्तूर्यारवैश्च बधिरीकृतदिग्विभागैः / कक्षान्तराणि नृपतिः शनकैरतीत्य त्रीणि क्रमेण च ससंभ्रमकञ्चुकीनि
ခြေလှမ်းတိုင်းတွင် “ဇယ” ဟု အောင်မြင်ကြောင်း အော်ဟစ်သံများနှင့် တူရိယာသံများက ဒిశများကိုပင် နားမကြားသကဲ့သို့ ဖြစ်စေ하였다။ နရပတိသည် တဖြည်းဖြည်း အခန်းကြားလမ်းများကို ဖြတ်ကျော်ကာ အစဉ်လိုက် အဝင်းသုံးခုကို လွန်သွားပြီး၊ ထိုနေရာ၌ ကဉ္စုကီ (နန်းတော်စောင့်) များသည် စိတ်လှုပ်ရှား၍ အလုပ်ရှုပ်နေကြ၏။
Verse 34
दूरप्रसारितपृथग्जनसंकुलानि सद्माविवेश सचिवादरदत्तहृस्तः / तत्र प्रदीपदधिदर्पणगन्धपुष्पदूर्वाक्षतादिभिरलं पुरकामिनीभिः
ဝေးဝေးထိ ဖြန့်ကျက်ပြီး လူအစုအဝေးများဖြင့် ပြည့်နှက်သော အိမ်တော်များသို့ သူသည် အမတ်၏ ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုမှုကြောင့် ဝမ်းမြောက်စွာ ဝင်ရောက်하였다။ ထိုနေရာတွင် မြို့သူမများက မီးအိမ်၊ ဒဿိ (နို့ချဉ်)၊ မှန်၊ အနံ့သာ၊ ပန်း၊ ဒူရ္ဝာမြက်နှင့် အက္ခတ (သန့်ရှင်းဆန်) စသည်တို့ဖြင့် မင်္ဂလာကြိုဆိုပူဇော်하였다။
Verse 35
निर्याय राजभवनान्तरतः सलीलमानन्दितो नरपतिर्बहुमान पूर्वकम् / ताभिः समाभिविनिवेशितमाशु नानारत्नप्रवेकरुचिजालविराजमानम्
ဘုရင့်နန်းတော်အတွင်းပိုင်းမှ ဘုရင်သည် အလှပြင်သလို သွက်လက်စွာ ထွက်လာ၍ ဝမ်းမြောက်ကာ ဂုဏ်ပြုမှုကို လေးစားစွာ လက်ခံ하였다။ ထိုမိန်းမများက အမျိုးမျိုးသော ရတနာများ၏ အလင်းရောင်ကွန်ယက်ဖြင့် တောက်ပနေသော အာසနပေါ်သို့ ချက်ချင်း ထိုင်စေ하였다။
Verse 36
सूक्ष्मोत्तरच्छदमुदारयशा मनोज्ञमध्या रुरोह कनकोत्तरविष्टरं तम् / तस्मिन्गृहे नृप तदीयपुरन्ध्रिवर्गः स्वासीनमाशु नृपतिर्विविधार्हणाभिः
ပါးလွှာသော အထက်အဝတ်ဖြင့် ဖုံးအုပ်ထားပြီး ဂုဏ်သတင်းကျယ်ပြန့်ကာ ကိုယ်အလယ်ပိုင်းလှပသော ဘုရင်သည် ရွှေရောင်အာසနပေါ်သို့ တက်၍ ထိုင်하였다။ ထိုအိမ်တွင် ထိုင်နေသော နရပတိကို အတွင်းနန်းမိန်းမများအစုက အရ္ဃျနှင့် အမျိုးမျိုးသော ပူဇော်သကာရများဖြင့် ချက်ချင်း ပူဇော်하였다။
Verse 37
वाद्यादिभिस्तदनुभूषणगन्धपुष्पवस्त्राद्यलङ्कृतिभिरग्र्यमुदं ततान / तस्मिन्नशेषदिवसोचितकर्म सर्वं निर्वर्त्य हैहयपतिः स्वमतानुसारम्
တူရိယာသံများနှင့် အခြားအရာများ၊ ထို့ပြင် အလှဆင်ပစ္စည်းများဖြစ်သော အလှဆင်ရတနာ၊ အနံ့သာ၊ ပန်း၊ အဝတ်အစား စသည်တို့ဖြင့် သူသည် မြင့်မြတ်သော ပျော်ရွှင်မှုကို ဖြန့်ဝေ하였다။ ထိုနေရာတွင် ဟೈဟယပတိသည် မိမိအယူအဆအတိုင်း နေ့စဉ်သင့်တော်သော ကర్మအားလုံးကို ဆောင်ရွက်ပြီးစီး하였다။
Verse 38
नाना विधालयननर्मविचित्रकेलीसंप्रेक्षितैर्दिनमशेषमलं निनाय / कृत्वा दिनान्तसमयोचितकर्म चैव राजा स्वमन्त्रिसचिवानुगतः समन्तात्
အိမ်တွင်းပွဲတော်မျိုးစုံ၊ ဟာသပျော်ရွှင်မှုနှင့် ထူးခြားသော ကစားပွဲများကို ကြည့်ရှုရင်း သူသည် တစ်နေ့လုံးကို စိတ်ချမ်းသာစွာ ကုန်ဆုံး하였다။ ထို့နောက် နေ့အဆုံးအချိန်နှင့် ကိုက်ညီသော ကర్మများကို ဆောင်ရွက်ပြီး၊ ဘုရင်သည် မိမိ၏ မန္တ្រីများနှင့် စచိဝများက အရပ်ရပ်မှ လိုက်ပါဝန်းရံလျက် ထွက်ခွာ하였다။
Verse 39
आसन्नभृत्यकरसंस्थितदीपकौधसंशान्तसंतमसमाशु सदः प्रपेदे / तत्रासने समुपविश्य पुरोधमन्त्रिसामन्तनायकशतैः समुपास्यमानः
အနီးကပ် အမှုထမ်းများ၏ လက်ထဲရှိ မီးအုပ်စုများကြောင့် အမှောင်သည် ချက်ချင်းငြိမ်းသက်သွားပြီး၊ သူသည် အမြန်တော်ဝင်ခန်းမသို့ ဝင်ရောက်하였다။ ထိုနေရာတွင် အာသနပေါ် ထိုင်ကာ ပုရောဟိတ်များ၊ ဝန်ကြီးများ၊ စာမန်တများနှင့် ခေါင်းဆောင်များစွာက ဂုဏ်ပြုကာ ဝတ်ပြုဆောင်ရွက်하였다။
Verse 40
अन्वास्त राजसमितौ विविधैर्विनोदैर्हृष्टः सुरेद्र इव देवगणैरुपेतः / ततश्चिरं विविधवाद्यविनोदनृत्तप्रेक्षाप्रवृत्तहसनादिकथाप्रसंगः
တော်ဝင်အစည်းအဝေးတွင် သူသည် ပျော်ရွှင်စွာ အမျိုးမျိုးသော ဖျော်ဖြေရေးများတွင် ထိုင်နေပြီး၊ နတ်အုပ်စုများနှင့်အတူရှိသော အင်ဒြာမင်းကဲ့သို့ ဖြစ်하였다။ ထို့နောက် အချိန်ကြာမြင့်စွာ တူရိယာမျိုးစုံ၊ အကပြပွဲများ၊ ရယ်မောသံများနှင့် စကားဝိုင်းပုံပြင်များ ဆက်လက်ဖြစ်ပွား하였다။
Verse 41
आसांचकार गणिकाजन्नर्महासक्रीडाविलासपरितोषितचित्तवृत्तिः / इत्थं विशामधिपतिर्भृशमानिशार्द्धं नानाविहारविभवानुभवैरनेकैः
ဂဏိကာများနှင့် လူအစုအဝေး၏ ဟာသပျော်ရွှင်မှု၊ မദ്യပွဲ၊ ကစားပွဲနှင့် အပျော်အပါးတို့က သူ၏စိတ်ကို တೃပ్తစေ၍ သူသည် ထိုနေရာတွင် အချိန်ကုန်စေ하였다။ ထို့ကြောင့် ပြည်သူတို့၏ အရှင်သည် အလယ်ညအထိ အမျိုးမျိုးသော အပန်းဖြေမှုနှင့် ဂုဏ်ဝင့်ဝါ၏ အတွေ့အကြုံများတွင် လုံးဝလိမ့်မည်။
Verse 42
स्थित्वानुगान्नरपतीनपि तन्निवासं प्रस्थाप्य वासभवनं स्वयमप्ययासीत् / तद्राजसैन्यमखिलं निजवीर्यशौर्यसंपत्प्रभावमहिमानुगुणं गृहेषु
ခဏနေပြီးနောက် သူသည် လိုက်ပါလာသော အခြားဘုရင်များကိုလည်း သူတို့၏ နေရာထိုင်ခင်းသို့ ပြန်လွှတ်ကာ၊ ကိုယ်တိုင်လည်း မိမိ၏ နေထိုင်ရာ မဟာမန်းတော်သို့ သွား하였다။ ထိုဘုရင်၏ စစ်တပ်အားလုံးလည်း မိမိတို့၏ အင်အား၊ သတ္တိ၊ စည်းစိမ်၊ သြဇာနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ကိုက်ညီသည့် အိမ်များတွင် တည်းခို하였다။
Verse 43
आत्मानुरुपविभवेषु महार्हवस्त्रस्रग्भूषणादिभिरलं मुदितं बभूव / सैन्यानि तानि नृपतेर्विविधान्नपानसद्भक्ष्यभोज्यमधुमांसपयोघृताद्यैः
မိမိတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် ကိုက်ညီသည့် တန်ဖိုးကြီး အဝတ်အစားများ၊ ပန်းကုံးများ၊ အလှဆင်ပစ္စည်းများဖြင့် တန်ဆာဆင်ခံရ၍ သူတို့ ပျော်ရွှင်하였다။ ဘုရင်၏ ထိုစစ်တပ်များကိုလည်း အစားအသောက်နှင့် သောက်စရာမျိုးစုံ၊ အရသာကောင်းသော ဟင်းလျာများ၊ ပျားရည်၊ အသား၊ နို့နှင့် ဂျီ (ghee) စသည်တို့ဖြင့် ပြည့်ဝစေ하였다။
Verse 44
तृप्तान्यवात्सुरखिलानि सुखोपभौगैस्तस्यां नरेद्रपुरि देवगणा दिवीव / एवं तदा नरपतेरनुयायिनस्ते नानाविधोचितसुखानुभवप्रतीताः
မင်းမြို့တော်၌ ဒေဝဂဏများသည် ကောင်းကင်ဘုံ၌ရှိသကဲ့သို့ သာယာသော အပျော်အပါးများဖြင့် အားလုံးပြည့်ဝတိမ်းတိမ်းကျေနပ်ကြ၏။ ထိုအခါ မင်း၏လိုက်ပါသူများလည်း သင့်လျော်သည့် အမျိုးမျိုးသော သုခအတွေ့အကြုံကြောင့် အလွန်ပျော်ရွှင်တည်ငြိမ်ကြ၏။
Verse 45
अन्योन्यमूचुरिति गेहधनादिभिर्वा किं साध्यते वयमिहैव वसाम सर्वे / राजापि शार्वरविधानमथो विधाय निर्वर्त्य वासभवने शयनीयमग्र्यम् / अध्यास्य रत्ननिकरैरति शैभि भद्रं निद्रामसेवत नरेद्र चिरं प्रतीतः
သူတို့အချင်းချင်းပြောကြသည်—“အိမ်၊ ငွေကြေး စသည်တို့ဖြင့် ဘာကို ထပ်မံရယူမည်နည်း၊ ငါတို့အားလုံး ဒီမှာပဲ နေကြစို့” ဟု။ ထို့နောက် မင်းသည် ညအခမ်းအနားကို စီမံကာ နန်းတော်တွင် အကောင်းဆုံး အိပ်ရာကို ပြင်ဆင်စေပြီး၊ ရတနာအစုအဝေးများဖြင့် တင့်တယ်လှပသော မင်္ဂလာအာසနပေါ်တွင် ထိုင်ကာ စိတ်ကျေနပ်လျက် အချိန်ကြာကြာ အိပ်စက်အနားယူ하였다။
Frequently Asked Questions
A hyper-detailed portrayal of an Amarāvatī-like city: its populated households, refined women skilled in arts and music, and a fully articulated civic layout of roads, markets, temples, palaces, and role-specific residences.
Vasiṣṭha is the on-stage speaker in the sampled verses, while the colophon signals the broader Brahmāṇḍa Purāṇa framework attributed to Vāyu and places the material within an Arjunopākhyāna-linked narrative sequence.
It contributes indirectly to both: to Sṛṣṭi by presenting ordered prosperity as a created, structured world; and to Vaṃśa by furnishing the social and urban stage on which dynastic continuity, courtly roles, and lineage memory operate.