प्रकृत्युपवादे ब्राह्मणक्षत्रियवैश्यशूद्रान्तावसायिनामपरेण पूर्वस्य त्रिपणोत्तरा दण्डाः पूर्वेणापरस्य द्विपणाधराः कुब्राह्मणादिभिश्च कुत्सायाम् ॥ कZ_०३.१८.०७ ॥
prakṛtyupavāde brāhmaṇa-kṣatriya-vaiśya-śūdrāntāvasāyinām apareṇa pūrvasya tripaṇottarā daṇḍāḥ pūrveṇāparasya dvipaṇādharāḥ kubrāhmaṇādibhiś ca kutsāyām
လူမှုအဆင့်အတန်းအပေါ် အခြေခံသော အသရေဖျက်ခြင်း (prakṛti-upavāda) တွင် အောက်တန်းသူက အထက်တန်းသူ (ဗြာဟ္မဏ၊ က္ଷတ္တရိယ၊ ဝိုင်ရှျ၊ ရှုဒ္ဒရ၊ နှင့် အန္တဝါသယင်) ကို အသရေဖျက်လျှင် အဆင့်တစ်ဆင့်တက်တိုင်း ဒဏ်ငွေကို ပဏ ၃ တိုးရမည်။ အထက်တန်းသူက အောက်တန်းသူကို အသရေဖျက်လျှင် အဆင့်တစ်ဆင့်ဆင်းတိုင်း ဒဏ်ငွေကို ပဏ ၂ လျှော့ရမည်။ ထို့အတူ «ဗြာဟ္မဏအတု» စသည့် ဟန်ဆောင်သူများကို အထင်သေးစော်ကားခြင်းအတွက်လည်း အဆင့်လိုက် ဒဏ်များ ချမှတ်ရမည်။
Kauṭilya uses differential fines to deter socially destabilizing insults—especially upward defamation that can provoke conflict—while still penalizing downward abuse to maintain order.
It signals that the state distinguishes legitimate status from imposture and still regulates contempt/abuse around such identities to prevent disorder and factionalism.