Adhyaya 166

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे नानाधमा नाम पञ्चषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः अथ षट्षष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः वर्णधर्मादिकथनं पुष्कर उवाच वेदस्मार्तं प्रवक्ष्यामि धर्मं वै पञ्चधा स्मृतं वर्णत्वमेकमाश्रित्य यो ऽधिकारः प्रवर्तते

ဤသို့ဖြင့် အဂ္နိမဟာပုရာဏတွင် «နာနာဓမ» ဟုခေါ်သော အခန်း ၁၆၅ ပြီးဆုံးသည်။ ယခု အခန်း ၁၆၆ စတင်သည်—«ဝဏ္ဏဓမ္မနှင့် ဆက်စပ်အကြောင်းအရာများကို ရှင်းလင်းဖော်ပြခြင်း»။ ပုရှ္ကရက ဆိုသည်—«ဝေဒနှင့် စမృతိတို့တွင် သင်ကြားထားသော ဓမ္မကို ငါဖော်ပြမည်။ ထိုဓမ္မသည် ငါးမျိုးဟု မှတ်သားထားကြပြီး၊ လူ၏ ဝဏ္ဏတစ်မျိုးတည်းသော သတ်မှတ်အခြေအနေကို အခြေခံ၍ အခွင့်အရေးနှင့် လက်တွေ့ကျင့်သုံးမှု (အဓိကာရ) ပေါ်ပေါက်လာသည်»။

Verse 2

धर्मं वै परमामृतमिति ख , छ च वर्णधर्ंअः स विज्ञ्येयो यथोपनयनन्त्रिषु यस्त्वाश्रमं समाश्रित्य पदार्थः संविधीयते

«ဓမ္မသည် အမြင့်ဆုံး အမృతဖြစ်သည်» ဟု သင်ကြားထားသည်။ ဝဏ္ဏဓမ္မကို ဥပနယန (စတင်ဝင်ရောက်ခြင်းနှင့် ၎င်း၏ စည်းကမ်းများ) ဆိုင်ရာ သာသနာကျမ်းများအတိုင်း နားလည်ရမည်။ ထို့ပြင် အာရှရမတစ်ခုကို အားကိုးနေသူအတွက် သတ်မှတ်ထားသော ကျင့်ဝတ်အရာအားလုံးသည် ထိုသူ၏ အာရှရမဓမ္မဖြစ်၍ သင့်လျော်စွာ ဆောင်ရွက်ရမည်။

Verse 3

उक्त आश्रमधर्मस्तु भिन्नपिण्डादिको यथा उभयेन निमित्तेन यो विधिः सम्प्रवर्तते

အာရှရမဓမ္မများကို ပြောပြီးသားဖြစ်သည်။ ထို့အတူ ခွဲခြားပိဏ္ဍပူဇာ (ဘိန္နပိဏ္ဍ) မှ စတင်သော အခမ်းအနားများကိုလည်း နားလည်ရမည်—အကြောင်းရင်းနှစ်မျိုး (နိမိတ္တ) ကြောင့် စတင်လည်ပတ်လာသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဟူသည် ထိုအရာပင်ဖြစ်သည်။

Verse 4

नैमित्तिकः स विज्ञेयः प्रायश्चित्तविधिर्यथा ब्रह्मचारी गृही चापि वानप्रस्थो यतिर् नृप

အို မင်းကြီး၊ သတ်မှတ်ထားသည့်အတိုင်း ဤပြစ်ဖြေ (ပရာယရှ္စိတ္တ) နည်းလမ်းကို «နိမိတ္တိက» (အခါအားလျော်စွာ/အကြောင်းပေါ်မူတည်) ဟု သိမှတ်ရမည်။ ဗြဟ္မစာရီ ကျောင်းသား၊ ဂೃಹಸ್ಥ အိမ်ထောင်ရှင်၊ ဝါနပရಸ್ಥ တောနေသူ၊ သို့မဟုတ် ယတိ သံဃာတော်/သက်လွတ်သူ အားလုံးအတွက် ဖြစ်သည်။

Verse 5

उक्त आश्रमधर्मस्तु धर्मः स्यात् पञ्चधा परः षाड्गुण्यस्याभिधाने यो दृष्टार्थः स उदाहृतः

ဖော်ပြပြီးသော အာရှရမဓမ္မသည် အမှန်တကယ် အမြင့်မြတ်သော ဓမ္မဖြစ်၍ ငါးမျိုးပုံစံဖြင့် ရှိသည်။ ထို့ပြင် ṣāḍguṇya (မူဝါဒခြောက်ပါး) ကို ရှင်းလင်းရာတွင် လက်တွေ့အကျိုးရလဒ်ကို ရည်ရွယ်သော dṛṣṭārtha ကိုပင် ထုတ်ဖော်ထားသည်။

Verse 6

स त्रेधा मन्त्रयागाद्यदृष्टार्थ इति मानवाः उभयार्थो व्यवहारस्तु दण्डधारणमेव च

လူတို့၏ လိုက်နာမှုသည် သုံးမျိုးရှိသည်—(၁) မန္တရရွတ်ဖတ်ခြင်း၊ (၂) ယာဂ/ယဇ္ဉပူဇာ စသည်တို့—ဤတို့ကို လူများက မမြင်ရသော အကျိုး (adṛṣṭa) အတွက်ဟု ဆိုကြသည်။ သို့ရာတွင် ဥပဒေ-အမှုအခင်း (vyavahāra) သည် မြင်ရသောနှင့် မမြင်ရသော အကျိုး နှစ်မျိုးလုံးကို ဆောင်ရွက်ပေးပြီး၊ ဒဏ္ဍ (daṇḍa) ကို ထိန်းသိမ်းကိုင်စွဲခြင်းလည်း ထိုနည်းတူပင် ဖြစ်သည်။

Verse 7

तुल्यार्थानां विकल्पः स्याद् यागमूलः प्रकीर्तितः वेदे तु विहितो धर्मः स्मृतौ तादृश एव च

ရည်ရွယ်ချက်နှင့် အကျိုးတူညီသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများရှိလျှင် ရွေးချယ်ခွင့် (vikalpa) ရှိနိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ဤသည်ကို ယဇ္ဉ (yajña) ကို အမြစ်ခံသော အရာဟု ကြေညာထားသည်။ ထို့ပြင် ဝေဒတွင် ချမှတ်ထားသော ဓမ္မသည် စမృతိ (smṛti) တွင် တွေ့ရသည့် ဓမ္မနှင့် အလားတူပင် ဖြစ်သည်။

Verse 8

अनुवादं स्मृतिः सूते कार्यार्थमिति मानवाः गुणार्थः परिसङ्ख्यार्थो वानुवादो विशेषतः

စမృతိ (smṛti) သည် «အနုဝါဒ» ကို လက်တွေ့အသုံးချရန်အတွက် ပြန်လည်ဖော်ပြခြင်းဟု ဆိုသည်ဟု လူများက ယူဆကြသည်။ အထူးသဖြင့် အနုဝါဒမှာ နှစ်မျိုးရှိသည်—(၁) ဂုဏာရ္ထ (guṇārtha) အဖြစ် အရည်အသွေးကို ဖော်ပြရန်၊ (၂) ပရိသင်ခ္ယာရ္ထ (parisaṅkhyārtha) အဖြစ် ကန့်သတ်သည့် ရေတွက်ဖော်ပြခြင်း။

Verse 9

विशेषदृष्ट एवासौ फलार्थ इति मानवाः स्यादष्टचत्वारिंशद्भिः संस्कारैर् ब्रह्मलोकगः

ဤအကျိုးသည် ကျမ်းစာအရ အထူးဖော်ပြထားသော အကျိုးတရားပင် ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် လူသားတို့ရေ၊ သန့်စင်ပွဲများ (saṃskāra) ၄၈ မျိုးအားဖြင့် ဗြဟ္မာလောက (Brahmaloka) သို့ သွားရောက်နိုင်သူ ဖြစ်လာသည်။

Verse 10

गर्भाधानं पुंसवनं सीमन्तोन्नयनः ततः जातकर्म नामकृतिरन्नप्राशनचूडकं

Garbhādhāna (ကိုယ်ဝန်တင်ပွဲ), Puṃsavana (သားယောက်ျားရစေရန်/အာမခံရန် ပွဲ), ထို့နောက် Sīmantonnayana (ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်၏ ဆံပင်ခွဲပွဲ)။ ထို့ပြီး Jātakarma (မွေးဖွားပွဲ), Nāmakṛti (အမည်ပေးပွဲ), Annaprāśana (အခဲအစာ ပထမဆုံးကျွေးပွဲ), နှင့် Cūḍākarma (ပထမဆုံး ဆံတုံးပွဲ) ဟူ၍ ရှိသည်။

Verse 11

संस्कारश्चोपनयनं वेदव्रतचतुष्टयं स्नानं स्वधर्मचारिण्या योगः स्याद्यज्ञपञ्चकं

သန့်စင်ပွဲများ (saṃskāra) တွင် Upanayana (ဝေဒပညာသင်ကြားရန် စတင်ဝင်ရောက်ပွဲ)၊ ဝေဒဝရတ ၄ မျိုး၊ ကိုယ့်ဓမ္မကိုလိုက်နာသူ၏ သန့်စင်ရေချိုးပွဲ၊ ယောဂကျင့်စဉ်၊ နှင့် ယဇ္ဉ ၅ မျိုး (ပဉ္စယဇ္ဉ) တို့ ပါဝင်သည်။

Verse 12

धर्म एष सनातन इति ङ अर्थवादं स्मृतिः सूत इति ख , छ च वार्थवादो विशेषत इति ख , छ च देवयज्ञः पितृयज्ञो मनुष्यभूतयज्ञकौ ब्रह्मयज्ञः सप्तपाकयज्ञसंस्थाः पुरो ऽष्टकाः

«ဤသည်မှာ ထာဝရဓမ္မဖြစ်၏» ဟု ကျမ်းက ဆိုသည်။ အို စူတ (Sūta) ရေ၊ Smṛti ကိုလည်း arthavāda (ချီးမွမ်း/ရှင်းလင်း အပိုဒ်) ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ arthavāda သည် အထူးသဖြင့် ချီးမွမ်းသဘော အထူးတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။ ယဇ္ဉများမှာ deva-yajña, pitṛ-yajña, manuṣya-yajña နှင့် bhūta-yajña, ထို့ပြင် brahma-yajña တို့ ဖြစ်သည်။ pākayajña အဖွဲ့အစည်း ၇ မျိုးရှိပြီး၊ puro-’ṣṭakā ဟု ခေါ်သော ပွဲများလည်း ရှိသည်။

Verse 13

पार्वणश्राद्धं श्रावण्याग्रहायणी च चैत्र्यपि आश्वयुजी सप्तहविर्यज्ञसंस्थास्ततः स्मृताः

Pārvaṇa-śrāddha၊ Śrāvaṇī၊ Āgrahāyaṇī၊ Caitrī နှင့် Āśvayujī—ဤတို့ကို ဟဝိစ်ပူဇာ ယဇ္ဉ (haviryajña) ၏ တည်ထောင်ထားသော ပုံစံ ၇ မျိုးအဖြစ် မှတ်သားထားကြသည်။

Verse 14

अग्न्याधेयमग्निहोत्रं दर्शः स्यात् पशुबन्धकः चातुर्मास्याग्रहायेष्टिर्निरूढः पशुबन्धकः

အဂ္နျာဓာနနှင့် အဂ္နိဟောထရသည် မီးယဇ်ပူဇော်ရေး အခမ်းအနားများ ဖြစ်သည်။ ဒർശ ရိတိကို ပသုဗန္ဓ (တိရစ္ဆာန်ပူဇော်ယဇ်) အမျိုးအစားဟု ဆိုကြသည်။ စာတုർമಾಸ്യ ရိတိများ၊ အာဂြာဟာယဏေဣഷ്ടိ နှင့် နိရူဍ္ဓ (ပသုဗန္ဓ) တို့လည်း ပသုဗန္ဓယဇ်များအဖြစ် သတ်မှတ်သည်။

Verse 15

सौत्रामणिसप्तसोमसंस्थाग्निष्टोम आदितः अत्यग्निष्टोम उक्थश् च षोडशी वाजपेयकः

အဂ္နိဋ္ဌိုးမမှ စ၍ ဆိုမယဇ်များကို ဆိုမ-သံစဋ္ဌာ ၇ မျိုးအဖြစ် စီစဉ်ထားသည်။ ထို့အပြင် စောထြာမဏိ၊ အတျအဂ္နိဋ္ဌိုးမ၊ ဥက္ထျ၊ သိုဍသိန် နှင့် ဝါဇပေယ တို့ကဲ့သို့သော ပုံစံများလည်း ပါဝင်သည်။

Verse 16

अतिरात्रास् तथा स्तोम अष्टौ चात्मगुणास्ततः दया क्षमानसूया च अनायासो ऽथ मङ्गलं

ထို့အတူ အတိရာတြ ရိတိများနှင့် စ္တိုးမ ယဇ်များကိုလည်း ရေတွက်ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် အတ္တ၏ ဂုဏ်သတ္တိ ၈ ပါးမှာ—ကရုဏာ၊ ခွင့်လွှတ်ခြင်း၊ မနာလိုမုန်းတီးမှုကင်းခြင်း၊ အားမစိုက်ဘဲ သက်သာစွာနေခြင်း (အနာယာသ) နှင့် မင်္ဂလာဖြစ်ခြင်း တို့ဖြစ်သည်။

Verse 17

अकार्पण्यास्पृहाशौचं यस्यैते स परं व्रजेत् प्रचारे मैथुने चैव प्रस्रावे दन्तधावने

ဤဂုဏ်သတ္တိများ—ကပ်စီးနည်းခြင်းကင်းမှု၊ လိုချင်တပ်မက်မှုမရှိခြင်း၊ သန့်ရှင်းမှု—ရှိသူသည် အမြင့်ဆုံးသော ပန်းတိုင်သို့ ရောက်နိုင်သည်။ (ဤစည်းကမ်းများကို) သွားလာလှုပ်ရှားရာတွင်၊ လိင်ဆက်ဆံရာတွင်၊ ဆီးသွားရာတွင်၊ နှင့် သွားတိုက်သန့်စင်ရာတွင် လိုက်နာရမည်။

Verse 18

स्नानभोजनकाले च पट्सु मौनं समाचरेत् पुनर्दानं पृथक्पानमाज्येन यपसा निशि

ရေချိုးချိန်နှင့် အစာစားချိန်တွင်လည်းကောင်း၊ သတ်မှတ်ထားသော အဝတ်အစားများ ဝတ်ဆင်နေစဉ်တွင်လည်းကောင်း မောန (တိတ်ဆိတ်ခြင်း) ကို ကျင့်သုံးရမည်။ ထို့ပြင် ထပ်မံသော ဒါနကို ပြုရမည်။ ညအချိန်တွင် ဂျီ (ghee) ဖြင့် သီးသန့်သောက်၍ «ယပသ» ဟုခေါ်သော အကျင့်နှင့်အတူ လိုက်နာရမည်။

Verse 19

दन्तच्छेदनमुष्णं च सप्त शक्तुषु वर्जयेत् स्नात्वा पुष्पं न गृह्णीयाद् देवायोग्यन्तदीरितं

śaktu အကျင့် ၇ မျိုးကို ထိန်းသိမ်းနေစဉ် သွားဖြတ်/သွားသန့်ရှင်းခြင်းနှင့် ပူသောရေ သို့မဟုတ် ပူသောအစာကို သုံးခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ ရေချိုးပြီးနောက် ပန်းကို မခူးယူရ၊ ထိုပန်းသည် နတ်ဘုရားအား ပူဇော်ရန် မသင့်ဟု ဆိုထားသည်။

Verse 20

अन्यगोत्रोप्यसम्बद्धः प्रेतस्याग्निन्ददाति यः पिण्डञ्चोदकदानञ्च स दशाहं समापयेत्

အခြား gotra/မျိုးရိုးမှဖြစ်ပြီး ဆွေမျိုးမဟုတ်သော်လည်း သေဆုံးသူအတွက် မီးသင်္ဂြိုဟ်မီးကို ပေးသူ၊ ထို့ပြင် piṇḍa (ဆန်လုံးပူဇော်) နှင့် ရေသွန်းပူဇော်ကိုလည်း ပေးသူသည် daśāha (၁၀ ရက်) အခမ်းအနားကို တရားဝင် ပြီးစီးစေနိုင်သည်။

Verse 21

उदकञ्च तृणं भस्म द्वारम्पन्थास्तथैव च अग्न्याधानमग्निहोत्रमिति ख , छ च अन्यगोत्रो ऽन्यसम्बन्ध इति ख , घ , ञ च एभिरन्तरितं कृत्वा पङ्क्तिदोषो न विद्यते

စားသောက်တန်းတွင် ရေ၊ မြက်၊ ပြာ၊ တံခါးပေါက် သို့မဟုတ် လမ်းကြောင်းတို့ကို အလယ်တွင် ထား၍ ခွဲခြားထားလျှင်၊ ထို့အပြင် အဂ္နျာဓာန (သန့်ရှင်းမီးတည်ခြင်း) နှင့် အဂ္နိဟောတြ (Agnihotra) ကို အလယ်ကာကွယ်အဖြစ် ထားလျှင် «paṅkti-doṣa» ဟုခေါ်သော တန်းညစ်မှုအပြစ် မဖြစ်ပေါ်။ ထို့တူ gotra မတူခြင်း သို့မဟုတ် ဆက်နွယ်မှု မတူခြင်းတို့ကြောင့် အလယ်ခွဲထားလျှင်လည်း paṅkti-doṣa မရှိ။

Verse 22

पञ्च प्राणाहुतीर्दद्यादनामाङ्गुष्ठयोगतः

သတ်မှတ်ထားသည့်အတိုင်း လက်မနှင့် လက်စွပ်လက်ချောင်းကို တွဲညှိသုံး၍ ပရాణ (အသက်ရှုတော်) များအတွက် အာဟုတိ ၅ မျိုးကို ပူဇော်ရမည်။