Adhyaya 295

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे दष्टचिकित्सा नाम चतुर्णवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ पञ्चनवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः पञ्चाङ्गरुद्रविधानं अग्निर् उवाच वक्ष्ये रुद्रविधानन्तु पञ्चाङ्गं सर्वदं परं हृदयं शिवसङ्कल्पः शिवः सूक्तन्तु पौरुषम्

ဤသို့ဖြင့် အဂ္နိ မဟာပုရာဏ၌ “ကိုက်နာ/တုတ်နာ ကုသခြင်း” ဟူသော အခန်း ၂၉၄ ပြီးဆုံး၏။ ယခု အခန်း ၂၉၅ “ပဉ္စာင်္ဂ (ငါးပိုင်း) ရုဒြ-ဗိဓာန” စတင်၏။ အဂ္နိက မိန့်တော်မူသည်—“အလိုရှိသမျှ အကျိုးကို ပေးသနားသော အမြင့်မြတ်ဆုံး ငါးပိုင်း ရုဒြ-ကర్మကို ငါဟောပြမည်။ ထိုငါးပါးမှာ Hṛdaya, Śiva-saṅkalpa, Śiva (မန္တရ), Sūkta နှင့် Pauruṣa တို့ဖြစ်သည်။”

Verse 2

शिखाभ्यः सम्भृतं सूक्तमाशुः कवचमेव च शतरुद्रियमस्त्रञ्च रुद्रस्याङ्गानि पञ्च हि

ဆံထုံးအမြင့် (śikhā) များမှ «Āśu» ဟုခေါ်သော သုက္တကို စုဆောင်းထားပြီး၊ ထို့အတူ «Kavaca» နှင့် «Śatarudrīya» ကို «Astra» အဖြစ်လည်းရှိသည်—ဤတို့သည် ရုဒြ (Rudra) ၏ အင်္ဂါငါးပါး ဖြစ်သည်။

Verse 3

पञ्चाङ्गान्न्यस्य तं ध्यात्वा जपेद्रुद्रांस्तः क्रमात् यज्जाग्रत इति सूक्तं यदृचं मानसं विदुः

အင်္ဂါငါးပါး နျာသ (pañcāṅga-nyāsa) ကို ပြုလုပ်ပြီး ထိုအရှင်ကို ဓ్యာနပြုကာ၊ ထို့နောက် ရုဒြမန်တရားများကို အစဉ်လိုက် ရွတ်ဆိုရမည်။ «yaj jāgrata …» ဟုအစပြုသော သုက္တနှင့် ထို ṛc ကို မနာသ-ဇပ (စိတ်တွင်းရွတ်) ဟု သိမြင်ကြသည်။

Verse 4

ऋषिः स्याच्छिवमङ्कल्पश्छन्दस्त्रिष्टुवुदाहृतं शिवः सहस्रशीर्षेति तस्य नारायणो ऽप्यृषिः

ဤသုက္တ၏ ṛṣi (မြင်သူ) သည် «Śivamaṅkalpa» ဟု ဆိုကြပြီး၊ ချန္ဒ (meter) ကို Triṣṭubh ဟု ကြေညာသည်။ ဒေဝတာမှာ «ထောင်ခေါင်းရှိသူ» ဟု ချီးမွမ်းသော Śiva ဖြစ်သည်။ ထိုသုက္တအတွက် Nārāyaṇa ကိုလည်း ṛṣi အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုကြသည်။

Verse 5

देवता पुरुषो ऽनुष्टुप्छन्दो ज्ञेयञ्च त्रैष्टुभम् अभ्यश्रसम्भृतं सूक्तमृषिरुत्तरगोनरः

ဒေဝတာ (အဓိဒေဝတာ) ကို Puruṣa ဟု သိရမည်။ ချန္ဒမှာ Anuṣṭubh ဖြစ်ပြီး Triṣṭubh လည်း ပါဝင်သည်ဟု နားလည်ရမည်။ «Abhyaśra-sambhṛta» ဟုခေါ်သော သုက္တ၏ ṛṣi သည် Uttarago-nara ဖြစ်သည်။

Verse 6

आद्यानान्तिमृणां त्रिष्टुप्छन्दो ऽनुष्ठुव्द्वयोरपि उत्तरगोनस इति ज , ट च छन्दस्त्रिष्टुभमन्त्यायाः पुरुषो ऽस्यापि देषता

ā မှ စ၍ mṛ ဖြင့်ဆုံးသော (gaṇa/အက္ခရာပုံစံ) အတွက် ချန္ဒမှာ Triṣṭubh ဖြစ်သည်။ Anuṣṭubh ပုံစံ နှစ်မျိုးအတွက်လည်း «uttara-gaṇa» ဟု ဆိုကြသည်။ gaṇa များကို ja နှင့် ṭa အက္ခရာများဖြင့် သတ်မှတ်ပြီး၊ နောက်ဆုံးကိစ္စ၏ ချန္ဒမှာ Triṣṭubh ဖြစ်ကာ ၎င်း၏ ဒေဝတာလည်း Puruṣa ပင် ဖြစ်သည်။

Verse 7

आशुरिन्त्रो द्वादशानां छन्दस्त्रिष्टुवुदाहृतं ऋषिः प्रोक्तः प्रतिरथः सूक्ते सप्तदशार्चके

အခန်းငယ် ၁၂ ပုဒ်အတွက် အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာကို အင်ဒြာဟု ဆိုထားသည်။ မီတာ(ချန်ဒ)ကို တြိෂ္ဌုဗ် (Triṣṭubh) ဟု ကြေညာထားပြီး၊ ရှီ(မန်တရကို မြင်သူ)မှာ ပရတိရထ (Pratiratha) ဟု ဆိုသည်—ဤသည်မှာ ၁၇ ပုဒ်ပါသော သီချင်း(စူကတ) အတွင်း ဖြစ်သည်။

Verse 8

पृथक् पृथक् देवताः स्युः पुरुविदङ्गदेवता अवशिष्टदैवतेषु छन्दो ऽनुष्टुवुदाहृतं

အပိုင်းအသီးသီးအတွက် အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာများကို သီးခြားသီးခြား တစ်ခုချင်းစီ သတ်မှတ်ရမည်။ ‘Puruvid-aṅga’ အပိုင်းတွင် ဒေဝတာကို သတ်မှတ်ဖော်ပြထားပြီး၊ ကျန်ရှိသော ဒေဝတာသတ်မှတ်ချက်များအတွက် မီတာ(ချန်ဒ)ကို အနုෂ္ဌုဗ် (Anuṣṭubh) ဟု ကြေညာထားသည်။

Verse 9

असौ यमो भवित्रीन्द्रः पुरुलिङ्गोक्तदेवताः पङ्क्तिच्छन्दो ऽथ मर्माणि त्वपलिङ्गोक्तदेवताः

“asau” ဟု စသော မန္တရအတွက် အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာမှာ ယမ (Yama) ဖြစ်သည်။ “bhavitrī” အတွက်မူ အင်ဒြာ (Indra) ဖြစ်သည်။ ဒေဝတာကို ပုရု-လိင်္ဂ (puru-liṅga) ဖြင့် ဖော်ပြထားရာတွင် မီတာ(ချန်ဒ)မှာ ပင်က္တိ (Paṅkti) ဖြစ်သည်။ ထို့နောက် မർമာဏိ (marmāṇi) ဟူသော အရေးကြီးအချက်များနှင့် တ్వက် (tvac) ဟူသော အရေပြားအတွက် အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာများမှာ နပုংসက-လိင်္ဂ (napuṃsaka-liṅga) ဖြင့် ဖော်ပြထားသည့် ဒေဝတာများ ဖြစ်သည်။

Verse 10

रौद्राध्याये च सर्वस्मिन्नार्षं स्यात् परमेष्वपि प्रजापतिर्वा देवानां कुत्सस्य तिसृणाम् पुनः

Raudra အခန်းတစ်ခန်းလုံးတွင် မန္တရ/သင်ကြားချက်ကို ‘Ārṣa’ (ရှီမှ ထုတ်ဖော်သော) ဟု သတ်မှတ်ရမည်၊ အမြင့်ဆုံး ဒေဝတာအတွက်တောင် ဖြစ်သည်။ ရှီမှာ ပရဇာပတိ (Prajāpati) ဖြစ်ပြီး၊ ဒေဝတာများအတွက်မူ ထပ်မံ၍ ရှီမှာ ကုတ္ဆ (Kutsa) ဖြစ်သည်—သုံးခုသော ဖော်မြူလာ/အခန်းငယ်များတွင် ဖြစ်သည်။

Verse 11

मनोद्वयोरुमैका स्याद्रुद्रो रुद्राश् च देवताः आद्योनुवाको ऽथ पूर्व एकरुद्राख्यदैवतः

‘မနသ နှစ်ခု’ ဟု ခေါ်သော မန္တရအုပ်စုအတွက် အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာကို ဥမာ (Umā) တစ်ပါးတည်းဟု ယူရမည်။ (နောက်ပိုင်းတွင်) ရုဒြ (Rudra) နှင့် ရုဒြများ (Rudrāḥ) တို့သည် ဒေဝတာများ ဖြစ်သည်။ သို့သော် ပထမ အနုဝာက (Anuvāka) တွင် ‘ဧက-ရုဒြ’ (Eka-Rudra) ဟု ခေါ်သော တစ်ပါးတည်းသော ရုဒြကို အဓိဋ္ဌာနဒေဝတာအဖြစ် ထားသည်။

Verse 12

छन्दो गायत्र्यमाद्याया अनुष्टुप् तिसृणामृचाम् तिसृणाञ्च तथा पङ्क्तिरनुष्टुवथ संस्मृतम्

ပထမအစု၏ ချန်ဒသ (မီတာ) သည် «ဂါယတ်ရီ» ဖြစ်သည်။ ṛc သုံးပုဒ်အတွက် «အနုဋ္ဌုဗ္» ဖြစ်ပြီး၊ ထပ်မံသုံးပုဒ်အတွက်လည်း «ပင်က္တိ» ဖြစ်ကာ နောက်တဖန် «အနုဋ္ဌုဗ္» ဟု အစဉ်အလာတွင် မှတ်သားထားသည်။

Verse 13

द्वयोश् च जगतीछन्दो रुद्राणामप्यशीतयः हिरण्यवाहवस्तिस्रो नमो वः किरिकाय च

အတွဲ (ပုဒ်နှစ်ပုဒ်) အတွက် မီတာသည် «ဇဂတီ» ဖြစ်သည်။ ရုဒြများအတွက်လည်း ၈၀ (ပုံစံ/ပုဒ်ပြန်) ရှိသည်။ «ဟိရဏ္ယဝါဟ» သုံးပါးရှိ၍—သင်တို့အား နမော၊ ထို့အပြင် «ကိရိကာ» သို့လည်း နမော။

Verse 14

पञ्चर्चो रुद्रदेवाः स्युर्मन्त्रे रुद्रानुवाककः विंशके रुद्रदेवास्ताः प्रथमा वृहती स्मृता

«ရုဒြာနုဝါက» မန္တရတွင် ရုဒြ-ဒေဝတာများကို ငါး ṛc (pañc-ṛc) အုပ်စုများအဖြစ် စီစဉ်ထားသည်။ အပုဒ် ၂၀ အစုအတွင်း ထိုရုဒြ-ဒေဝတာများကို ထိုသို့ ရေတွက်ဖော်ပြထားပြီး ပထမ မီတာကို «ဝృဟတီ» ဟု မှတ်သားထားသည်။

Verse 15

ऋग्द्वितीया त्रिजगती त्रिष्टुवेव च अनुष्टुभो यजुस्तिस्र आर्यादिज्ञः सुसिद्धिभाक्

ဒုတိယ မီတာသည် «Ṛk» ဖြစ်သည်။ တတိယသည် «ဇဂတီ» ဖြစ်ပြီး၊ ထို့အတူ (နောက်တစ်ခု) «ထရိဋ္ဌုဗ္» နှင့် «အနုဋ္ဌုဗ္» ဖြစ်သည်။ ဤမီတာ သုံးမျိုးသည် «ယဇုစ်» နှင့် ဆိုင်သည်။ «အာရျာ» စသည်တို့ကို သိသူသည် ပြည့်စုံသော အောင်မြင်မှုကို ရရှိသူ ဖြစ်လာသည်။

Verse 16

त्रैलोक्यमोहनेनापि विषव्याध्यरिमर्दनं भवित्रीति त्रिष्टुब् लिङ्गोक्तदेवतेति ख रुद्रात्मवाचक इति ज , ट च विषव्याधिविमर्दनमिति ज इं श्रीं ह्रीं ह्रौं हूं त्रैलोक्यमोहनाय विष्णवे नमः अगुष्टुभं नृसिंहेन विषव्याधिविनाशनं

«သုံးလောက မောဟန» (trailokya-mohana) မန္တရဖြင့်ပင် ရန်သူများကို ချေမှုန်းခြင်းနှင့် အဆိပ်၊ ရောဂါတို့ကို နှိမ်နင်းခြင်း ဖြစ်လာမည်—ဤသည် «ထရိဋ္ဌုဗ္» မီတာဖြစ်သည်။ ဒေဝတာကို လိင်္ဂ (liṅga) အရ ဖော်ပြထားသကဲ့သို့ သိရပြီး၊ (အချို့သော ပုဒ်ပြန်အရ) ဤမန္တရသည် ရုဒြ၏ အတွင်းသဘောကို ဖော်ညွှန်းသည်ဟု ဆိုကြသည်။ (အခြားပုဒ်ပြန်တွင်) «အဆိပ်နှင့် ရောဂါကို နှိမ်နင်းခြင်း» ဟု ဆိုသည်။ ထို့နောက် မန္တရမှာ—«iṃ śrīṃ hrīṃ hrauṃ hūṃ—သုံးလောကကို မောဟစေသော ဗိෂ္ဏုအား နမော»။ ၎င်းသည် «အနုဋ္ဌုဗ္» မီတာဖြစ်ပြီး၊ «နရစിംဟ» ရုပ်ဖြင့် အဆိပ်နှင့် ရောဂါကို ဖျက်ဆီးစေသည်။

Verse 17

ॐ इं इं उग्रवीरं मंहाविष्णुं ज्वलन्तंसर्वतोमुखं नृसिंहं भीषणं मृत्युमृत्युम्नमाम्यहं

အိုံ။ အိံ အိံ။ မျက်နှာအရပ်အားလုံးသို့ မျက်နှာမူ၍ တောက်လောင်နေသော မဟာဗိෂ္ဏု၊ ကြမ်းတမ်းသတ္တိရှိသော သူရဲကောင်း နရစിംဟကို၊ ကြောက်မက်ဖွယ် “သေခြင်း၏ သေခြင်း” အဖြစ် ငါ နမස්ကာရပြု၏။

Verse 18

अयमेव तु पञ्चाङ्गो मन्त्रः सर्वार्थसाधकः द्वादशाष्टाक्षरौ मन्त्रौ विषव्याधिविमर्दनौ

ဤမန်တရသည် အမှန်တကယ် “ငါးအင်္ဂ” မန်တရဖြစ်၍ ရည်မှန်းချက်အားလုံးကို ပြီးမြောက်စေနိုင်သည်။ အက္ခရာ ၁၂ လုံးနှင့် ၈ လုံး မန်တရတို့လည်း အဆိပ်နှင့် ရောဂါကို ချေမှုန်းသူများဖြစ်သည်။

Verse 19

कुब्जिका त्रिपुरा गौरी चन्द्रिका विषहारिणी प्रसादमन्त्रो विषहृदायुरारोग्यवर्धनः सौरो विनायकस्तद्वद्रुद्रमन्त्राः सदाखिलाः

‘ကုပ္ဇိကာ’, ‘ထရိပုရာ’, ‘ဂေါရီ’, ‘စန္ဒြိကာ’, ‘ဗိသဟာရိဏီ’ ဟူသည်တို့သည် မန်တရအမည်များဖြစ်သည်။ “ပရာသာဒ မန်တရ” သည် အဆိပ်ကို ဖယ်ရှား၍ နှလုံးအား၊ အသက်တမ်းနှင့် ကျန်းမာရေးကို တိုးပွားစေသည်။ ထိုနည်းတူ စောရ (နေ) မန်တရ၊ ဝိနာယက (ဂဏေရှ) မန်တရတို့နှင့် အလားတူ ရုဒြ မန်တရတို့သည်လည်း အမှုအရာအားလုံးတွင် အမြဲထိရောက်သည်။