Adhyaya 290

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे अश्वशान्तिर्नामोननवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ नवत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः गजशान्तिः शालिहोत्र उवाच गजशान्तिं प्रवक्ष्यामि गजरोगविमर्दनीम् विष्णुं श्रियञ्च पञ्चम्यां नागम् ऐरावतं यजेत्

ဤသို့ အဂ္နိ မဟာပုရာဏ၌ «အශ්ဝ-ရှာန္တိ» (မြင်းသက်သာပူဇော်) ဟူသော အခန်း ၂၉၀ သည် ပြီးဆုံး၏။ ယခု «ဂဇ-ရှာန္တိ» (ဆင်သက်သာပူဇော်) ဟူသော အခန်း ၂၉၀ ကို စတင်၏။ ရှာလိဟောထရ က ဆိုသည်— «ဆင်ရောဂါများကို နှိမ်နင်းပျောက်ကင်းစေသော ဂဇ-ရှာန္တိ ပူဇော်နည်းကို ငါဟောပြမည်။ လဆန်း/လဆုတ် ပဉ္စမီနေ့တွင် ဗိဿဏုနှင့် သရီ (လက္ခ္မီ) ကို ပူဇော်၍ နာဂ အဲရာဝတ ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်»။

Verse 2

ब्रह्माणं शङ्करं विष्णुं शक्रं वैश्नवणंयमं चन्द्रार्कौ वरुणं वायुमग्निं पृथ्वीं तथा च खं

ဗြဟ္မာ၊ ရှင်ကရ (ရှီဝ)၊ ဗိဿဏု၊ ရှက္ကရ (အိန္ဒြ)၊ ဝိုင်ရှရဝဏ (ကူဗေရ)၊ ယမ၊ လနှင့် နေ၊ ဝရုဏ၊ ဝါယု၊ အဂ္နိ၊ မြေကြီး၊ ထို့ပြင် အာကာသ (အကာသ) ကိုလည်း အာရုံပြု၍ ဖိတ်ခေါ်ရမည်။

Verse 3

शेषं शैलान् कुञ्जरांश् च ये ते ऽष्टौ देवयोनयः विरुपाक्षं महापद्मं भद्रं सुमनसन्तथा

ရှေရှ၊ ရှိုင်လ၊ ကုဉ္ဇရ—ဤတို့သည် နတ်မျိုးရင်းမြစ်ရှိသော နာဂ အရှစ်ပါးတွင် ပါဝင်ကြ၏။ ထို့ပြင် ဝိရူပါက္ခ၊ မဟာပဒ္မ၊ ဘဒ္ရ၊ ထို့အတူ စုမနသ တို့ဖြစ်သည်။

Verse 4

कुमुदैरावणः पद्मः पुष्पदन्तो ऽथ वामनः सुप्रतीकोञ्जनो नागा अष्टौ होमो ऽथ दक्षिणां

ကုမုဒ၊ အဲရာဝဏ၊ ပဒ္မ၊ ပုဿပဒန္တ၊ ထို့နောက် ဝါမန; ထို့ပြင် စုပရတီက၊ အဉ္ဇန၊ နာဂ—ဤတို့သည် အမည် အရှစ်ပါးဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ဟောမ (မီးပူဇော်) နှင့် ဒက္ခိဏာ (ပူဇော်ခ) ကို ဆိုထားသည်။

Verse 5

गजाः शान्त्युदकासिक्ता वृद्धौ नैमित्तिकं सृणु गजानाम्मकरादौ च ऐशान्यां नगराद्वहिः

ဆင်များကို ရှာန္တိရေဖြင့် ဖျန်းပက်လျှင် အခြေအနေကောင်းမွန်လာသည်။ ယခု နိမိတ်လက္ခဏာနှင့် အကျိုးဆက်ကို နားထောင်လော့။ ဆင်တို့အတွက် မကရာကာလအစတွင် ဖြစ်ပေါ်ခြင်းနှင့် မြို့ပြင် အရှေ့မြောက်ဘက် (အိရှာန) တွင် တွေ့ရခြင်းတို့သည် မကောင်းသော နိမိတ်ဖြစ်သည်။

Verse 6

स्थण्डिले कमले मध्ये विष्णुं लक्ष्मीञ्च केशरे ब्रह्माणं भास्करं पृथ्वीं यजेत् स्कन्दं ह्य् अनन्तकं

ပူဇော်ပွဲမြေပြင် (သ္ထဏ္ဍိလ) ပေါ်တွင် ကြာမဏ္ဍလအတွင်း ဗိဿဏုကို အလယ်၌ ပူဇော်ရမည်။ လက္ရှ္မီကို ကြာပန်း၏ အတွင်းပိုင်း (ကေရှရ) ပေါ်၌ ထား၍ ပူဇော်ကာ၊ ထို့ပြင် ဘြဟ္မာ၊ နေမင်း (ဘ္ဟာස්ကရ)၊ မြေမိခင် (ပೃထ္ဝီ)၊ စ္ကန္ဒ နှင့် အနန္တက ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။

Verse 7

खं शिवं सोममिन्द्रादींस्तदस्त्राणि दले क्रमात् वज्रं शक्तिञ्च दण्डञ्च तोमरं पाशकं गदां

ထို့နောက် အစဉ်လိုက် ခ (Kha)၊ ရှိဝ၊ ဆိုမ၊ အိန္ဒြာ စသည့် အစမှ စ၍ အස්တြ (မန္တရား-လက်နက်) များကို ချမှတ်ရမည်။ ထို့ပြင် လက်နက်များဖြစ်သော ဝဇ္ရ (မိုးကြိုး)၊ ရှက္တိ (လှံ)၊ ဒဏ္ဍ (တုတ်)၊ တိုမရ (ပစ်လှံ)၊ ပါရှ (ကြိုးကွင်း) နှင့် ဂဒါ (တုတ်မောင်း) ကိုလည်း ထားရမည်။

Verse 8

शूलं पद्मम्बहिर्वृन्ते चक्रे सूर्यन्तथाश्विनौ वसूनष्ठौ तथा साध्यान् याम्ये ऽथ नैरृते दले

ကြာပန်း၏ အပြင်ဘက် အညှာပေါ်တွင် သုံးခွ (śūla) ကို ထားသည်။ စက်ဝိုင်း (cakra) အတွင်းတွင် နေမင်းနှင့် အရှွင် (Aśvins) နှစ်ပါးကို ထား၍၊ ဝစု (Vasus) ရှစ်ပါးကိုလည်း ထားကာ၊ ထို့အတူ သာဓျ (Sādhyas) များကို တောင်ဘက်နှင့် တောင်အနောက်ဘက် ပွင့်ချပ်များပေါ်တွင် ထားသည်။

Verse 9

देवानाङ्गिरसश्चाश्विभृगवो मरुतो ऽनिले विश्वेदेवांस् तथा दक्षे रुद्रा शैद्रे ऽथ मण्डले

လေဒေသ (အနိလ) တွင် ဒေဝများ၊ အင်္ဂိရသများ၊ အရှွင်များ၊ ဘ္ဟೃဂုများနှင့် မရုတ်များ ရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် ဝိශ්ဝေဒေဝများ ရှိပြီး၊ အိန္ဒြာ၏ ဒေသတွင် ရုဒြများ ရှိသည်—ဤသို့ မဏ္ဍလ (ဦးတည်ရာ-ကောစမစ် စီမံကိန်း) အတွင်း ဖြစ်သည်။

Verse 10

ततो वृत्तया रेखया तु देवान् वै वाह्यतो यजेत् सूत्रकारानृषीन् वाणीं पूर्वादौ सरितो गिरीन्

ထို့နောက် စက်ဝိုင်းမျဉ်းတစ်ကြောင်းဖြင့် အပြင်ဘက်၌ ဒေဝများကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် သုတ္တရကာရ (Sūtrakāra) များ၊ ရှိ (ṛṣi) များ၊ ဝါဏီ (Vāṇī—အပြောအဆို/ဝါက်) နှင့် အရှေ့ဘက်မှ စ၍ မြစ်များနှင့် တောင်များကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။

Verse 11

महाभूतानि कोणेषु ऐशान्यादिषु संयजेत् पद्मं चक्रं गदां शङ्खं चतुरश्रन्तु मण्डलं

ဣသာန (အရှေ့မြောက်) မှစ၍ ထောင့်ဦးတည်ရာများတွင် မဟာဘူတများကို သင့်တော်စွာ တင်အပ်၍ ပူဇော်သတ်မှတ်ရမည်။ မဏ္ဍလသည် စတုရန်းပုံဖြစ်ပြီး ပဒ္မ၊ စက္ကရ၊ ဂဒါ၊ သင်္ခတို့ကို ထင်ရှားစွာ ထားရမည်။

Verse 12

चतुर्धारं ततः कुम्भाः अग्न्यादौ च पताकिकाः चत्वारस्तोरणा द्वारि नागान् ऐरवतादिकान्

ထို့နောက် ရေစီးလေးကြောင်းပါသော ကုမ္ဘ (အိုး) များကို စီစဉ်ရမည်။ အဂ္နိဦးတည်ရာ (အရှေ့) တွင် ပတാകာငယ်များကို ထားရမည်။ တံခါးဝ၌ တိုရဏာအလှဆင်လေးခုကို တင်၍ အဲရဝတ စသည့် နာဂများကို ပုံဖော်/တင်ထားရမည်။

Verse 13

पूर्वादौ चौषधीभिश् च देवानां भाजनं पृथक् पृथक्शताहुतीश्चाज्यैर् गजानर्च्य प्रदक्षिणं

အရှေ့ဘက်မှစ၍ ဆေးဖက်ဝင်အပင်များနှင့်လည်းကောင်း၊ ဒေဝတားတစ်ပါးချင်းစီအတွက် ပူဇော်ပစ္စည်းထည့်ရာ ဘာဇန (အိုး/ခွက်) များကို သီးခြားစီ ထားရမည်။ ထို့နောက် ဂျီ (အာဇျ) ဖြင့် တစ်ပါးချင်းစီအတွက် အဟုတိ တစ်ရာပြု၍ ဆင်များကို ပူဇော်ကာ ပရဒက္ခိဏ (ညာဘက်လှည့်ပတ်) ပြုရမည်။

Verse 14

नागं वह्निं देवतादीन् वाह्यैर् जग्मुः स्वकं गृहम् द्विजेभ्यो दिक्षिणां दद्यात् हयवैद्यादिकस् तथा

နာဂ၊ အဂ္နိနှင့် အခြားဒေဝတားတို့ကို သင့်တော်စွာ ပြန်လွှတ်ပြီးနောက်၊ သူတို့သည် မိမိတို့၏ ယာဉ်များနှင့်အတူ မိမိတို့၏ နေရာအိမ်သို့ ပြန်သွားကြသည်။ ထို့နောက် ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) များအား သတ်မှတ်ထားသော ဒက္ခိဏာ (ပူဇော်ခ) ကို ပေးရမည်၊ ထို့အတူ မြင်းဆရာဝန် စသည့် အထူးကျွမ်းကျင်သူများကိုလည်း ဆုကြေးပေးရမည်။

Verse 15

करिणीन्तु समारुह्य वदेत् कर्णन्तु कालवित् मरुतो ऽनल इति ज चतुःकुम्भा इति ञ पताकिन इति ज नागराजे ऽमृते शान्तिं कृत्वामुस्मिन् जपेन्मनुम्

ဆင်မတစ်ကောင်ပေါ် တက်စီး၍ အချိန်ကို သိမြင်သူသည် မန္တရနာမများကို ရွတ်ဆိုရမည်—“မရုတಃ၊ အနလ” ကို အက္ခရာ ‘ja’ နှင့်၊ “စတုḥကုမ္ဘား” ကို ‘ña’ နှင့်၊ “ပတಾಕင်” ကို ‘ja’ နှင့်။ နာဂရာဇ အမృత အတွက် ရှာန္တိ (ငြိမ်းချမ်းရေး) ပူဇော်ပွဲကို ပြုလုပ်ပြီးနောက် ထိုအခါအတွက် သတ်မှတ်ထားသော မနု (မန္တရ) ကို ထပ်မံ ဂျပ်ရမည်။

Verse 16

श्रीगजस्त्वं कृतो राज्ञा भवानस्य गजाग्रणीः प्रभूर्माल्याग्रभक्तैस्त्वां पूजयिष्पति पार्थिवः

မင်းကြီးသည် သင့်ကို «သီရိဂဇ» ဟူသော မင်္ဂလာတော်ဝင်ဆင်အဖြစ် ခန့်အပ်၍၊ သင်သည် သူ၏ ဆင်တို့အနက် အထွတ်အထိပ်ဖြစ်၏။ ထိုဘုရင်သည် ပန်းကုံးများနှင့် ရွေးချယ်ထားသော ပူဇော်အာဟာရတို့ဖြင့် သင့်ကို ပူဇော်မည်။

Verse 17

लोकस्तदाज्ञया पूजां करिष्यति तदा तव पालनीयस्त्वया राजा युद्धे ऽध्वनि तथा गृहे

ထိုအမိန့်တော်အရ လူထုသည် သင့်အား ပူဇော်ပွဲကို ပြုလုပ်ကြလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် သင်သည် မင်းကြီးကို စစ်မြေပြင်၌လည်းကောင်း၊ လမ်းခရီး၌လည်းကောင်း၊ အိမ်တွင်း၌လည်းကောင်း ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရမည်။

Verse 18

तिर्यग्भावं समुत्सृज्य दिव्यं भावमनुस्मर देवासुरे पुरा युद्धे श्रीगजस्त्रिदशैः कृतः

တိရစ္ဆာန်သဘော (အနိမ့်သဘော) ကို စွန့်ပစ်၍၊ ဒေဝသဘောကို စိတ်၌ ပြန်လည်အောက်မေ့လော့။ ရှေးက ဒေဝနှင့် အသူရတို့ စစ်ပွဲတွင် «သီရိဂဇ» ကို သုံးဆယ်သော ဒေဝတို့က သတ်မှတ်ဖန်ဆင်းခဲ့သည်။

Verse 19

ऐरावणसुतः श्रीमानरिष्टो नाम वारणः श्रीगजानान्तु तत् तेजः सर्वमेवोपतिष्ठते

အဲရာဝဏ၏ သားဖြစ်သော အရိဋ္ဌ (Ariṣṭa) ဟူသည့် ဂုဏ်သရေရှိ ဆင်တော်ရှိ၏။ ထို့အပြင် မင်္ဂလာတော်ဝင်ဆင်များအတွင်း၌ ထိုတောက်ပမှုနှင့် အာနုဘော်တန်ခိုး အလုံးစုံသည် ပြည့်စုံစွာ တည်ရှိနေ၏။

Verse 20

तत्तेजस्तव नागेन्द्र दिव्यभावसमन्वितं उपतिष्ठतु भद्रन्ते रक्ष राजानमाहवे

အို နာဂေန္ဒြ (နာဂတို့၏ အရှင်)၊ ဒေဝတန်ခိုးနှင့် ပြည့်စုံသော သင့်၏ တောက်ပမှုသည် သင့်အကျိုးအတွက် ထင်ရှားစွာ တည်ရှိပါစေ။ စစ်ပွဲ၌ မင်းကြီးကို ကာကွယ်ပါလော့။

Verse 21

इत्येवमभिषिक्तैनमारोहेत शुभे नृपः तस्यानुगमनं कुर्युः सशस्त्रनवसद्गजाः

ဤသို့ အဘိသေက ပြုလုပ်ပြီးနောက် မင်းသည် မင်္ဂလာရှိသော ရာဇယာဉ်/ရာဇအာසနပေါ်သို့ တက်ရမည်။ ထို့နောက် လက်နက်ကိုင် အစောင့်အရှောက်များနှင့်အတူ ကောင်းမွန်သော ဆင်ကိုးကောင် လိုက်ပါစေ။

Verse 22

शालास्वसौ स्थण्डिले ऽब्जे दिकपालादीन् यजेद्वहिः केशरेषु बलं नागं भुवञ्चैच सरस्वतीं

ပူဇော်ရာနေရာ၌ ကြာပန်းမဏ္ဍလပေါ်တွင် ဒိက္ပာလများနှင့် အခြားတို့ကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် အပြင်ဘက်၌ ကြာပန်းအမွှေး/အရွက်ဖျားများပေါ်တွင် ဘလ (Bala)၊ နာဂ (Nāga)၊ ဘုဝ (Bhuva) နှင့် ဆရသွတီ (Sarasvatī) ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။

Verse 23

मध्येषु डिण्डिमं प्रार्च्य गन्धमाल्यानुलेपनैः हुत्वा देयस्तु कलसो रसपूर्णो द्विजाय च

အစီအစဉ်၏ အလယ်၌ ဂန္ဓ၊ ပန်းကုံးနှင့် လိမ်းဆေးတို့ဖြင့် ḍiṇḍima ကို အရင်ပူဇော်ပြီး၊ ဟောမ (အာဟုတိ) ပြုလုပ်ကာနောက်၊ ရသာ (rasa) ဖြင့် ပြည့်သော ကလသ (kalaśa) ကိုလည်း ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးအား ပေးအပ်ရမည်။

Verse 24

गजाध्यक्षं हस्तिपञ्च गणितज्ञञ्च पूजयेत् गजाध्यक्षाय तन्दद्यात् डिण्डिमं सोपि वादयेत् शुभगम्भीरशब्दैः स्याज्जघनस्थो ऽभिवादयेत्

ဆင်အုပ်ချုပ်ရေးမှူး (gajādhyakṣa)၊ ဆင်ထိန်းအဓိက ငါးဦးနှင့် တွက်ချက်ပညာရှင်ကို ဂုဏ်ပြုပူဇော်ရမည်။ ဆင်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးအား ḍiṇḍima (ဒင်ဒိမ) စည်ကြီးကို ပေးရမည်။ ထိုသူသည် မင်း၏နောက်ဘက်၌ ရပ်ကာ အမင်္ဂလာကင်းသော နက်ရှိုင်းသံဖြင့် စည်ကို တီးခတ်စေပြီး နမස්ကာရ ပြုရမည်။