Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 127

न मया कथिताः सर्व उद्देशेन क्वचित्क्वचित् । भक्त्या परमया युक्तो देवदेवि विनायकम् । तृतीयं पूजयेत्तत्र वांछेत्क्षेत्रफलं यदि

na mayā kathitāḥ sarva uddeśena kvacitkvacit | bhaktyā paramayā yukto devadevi vināyakam | tṛtīyaṃ pūjayettatra vāṃchetkṣetraphalaṃ yadi

Aku tidak menghuraikan semuanya; hanya aku isyaratkan di sana sini. Dengan bhakti yang tertinggi, wahai Devī, hendaklah seseorang memuja Vināyaka di sana pada tithi ketiga, jika menginginkan buah penuh dari kṣetra suci itu.

nanot
na:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation)
mayāby me
mayā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootasmad (प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3), एकवचन
kathitāḥhave been told
kathitāḥ:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√kath (कथ् धातु) + kta (क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; भूतकर्मणि; ‘कथित’ = told/mentioned
sarveall
sarve:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन; विशेषण (अर्थतः ‘तीर्थादयः’/विषयाः)
uddeśenaby way of indication / in brief
uddeśena:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootuddeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; साधन/प्रकारवाचक
kvacitsomewhere / at times
kvacit:
Adhikarana (Circumstance/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkvacit (अव्यय)
Formकाल/देशवाचक-अव्यय (indefinite adverb: somewhere/sometime)
kvacithere and there
kvacit:
Adhikarana (Circumstance/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootkvacit (अव्यय)
Formपुनरुक्त-अव्यय (repetition for distributive sense)
bhaktyāwith devotion
bhaktyā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootbhakti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन
paramayāsupreme
paramayā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootparama (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; विशेषण (भक्त्या)
yuktaḥbeing endowed (with)
yuktaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√yuj (युज् धातु) + kta (क्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भाववाचक/स्थितिवाचक; ‘युक्त’ = endowed/engaged
deva-deviO god and goddess (O Divine Lady)
deva-devi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + devī (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्वसमास (समाहार/इतरेतर), सम्बोधन (8), एकवचन; स्त्रीलिङ्ग-रूपेण संबोधनम्
vināyakamVināyaka (Gaṇeśa)
vināyakam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvināyaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
tṛtīyamthe third (day/occasion)
tṛtīyam:
Karman (Object/कर्म)
TypeAdjective
Roottṛtīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; विशेषण (पूजाम्/दिनम्—अध्याहार)
pūjayetshould worship
pūjayet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√pūj (पूज् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
tatrathere
tatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
vāñchetshould desire
vāñchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vāñch (वाञ्छ् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
kṣetra-phalamthe fruit of the sacred place
kṣetra-phalam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक) + phala (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (षष्ठी-तत्पुरुष: क्षेत्रस्य फलम्), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
yadiif
yadi:
Sambandha (Condition/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyadi (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्यय (conditional particle)

Skanda (deduced; addressing “devadevi” suggests a goddess interlocutor within the narrative frame)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A pilgrim at Prabhāsa performs Vināyaka worship on tṛtīyā: Gaṇeśa shrine adorned with durvā and flowers, with the sea-breeze and temple bells in the background; the narrator’s humility implied by an incomplete ‘catalog’ of sacred presences.

V
Vināyaka (Gaṇeśa)
T
Tṛtīyā tithi
P
Prabhāsa (implied)

FAQs

To receive a tīrtha’s full benefit, Purāṇic dharma emphasizes focused devotion and worship of the appropriate presiding deity.

Prabhāsa-kṣetra, where Vināyaka worship is recommended for attaining the kṣetra’s fruit.

Worship Vināyaka (Gaṇeśa) at Prabhāsa on the third lunar day (tṛtīyā) with supreme devotion.