Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 61

स तथेति प्रतिज्ञाय ददौ तेभ्यः पुरं वरम् । सप्तभौमैः शशांकाभैः प्रासादैः परिभूषितम् । नानाग्रामसमायुक्तं सर्वतः सीमयान्वितम्

sa tatheti pratijñāya dadau tebhyaḥ puraṃ varam | saptabhaumaiḥ śaśāṃkābhaiḥ prāsādaiḥ paribhūṣitam | nānāgrāmasamāyuktaṃ sarvataḥ sīmayānvitam

Sambil berikrar, “Demikianlah,” Baginda mengurniakan kepada mereka sebuah kota yang mulia—dihiasi istana tujuh tingkat yang bercahaya laksana bulan, disertai banyak desa, dan berpagar sempadan yang jelas di segala arah.

सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्तरि), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
तथाthus
तथा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
इतिthus/so (quoting)
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/समाप्तिसूचक (quotative particle)
प्रतिज्ञायhaving promised
प्रतिज्ञाय:
Kriya (पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्रति√ज्ञा (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formक्त्वान्त/ल्यपन्त अव्यय (absolutive/gerund); पूर्वकालिक क्रिया
ददौgave
ददौ:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√दा (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तेभ्यःto them
तेभ्यः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), बहुवचन; सर्वनाम
पुरम्city
पुरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
वरम्excellent
वरम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier of पुरम्)
सप्तभौमैःwith seven-storeyed (ones)
सप्तभौमैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootसप्त + भौम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण/हेतु), बहुवचन; द्विगु-समास (numerical compound)
शशांकाभैःmoon-bright
शशांकाभैः:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशशाङ्क + आभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (शशाङ्कस्य आभा इव)
प्रासादैःwith palaces
प्रासादैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रासाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
परिभूषितम्adorned
परिभूषितम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरि√भूष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (पुरम्)
नानाग्रामसमायुक्तम्connected with many villages
नानाग्रामसमायुक्तम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनाना + ग्राम + समायुक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (नानाग्रामैः समायुक्तम्)
सर्वतःon all sides
सर्वतः:
Desha-adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (adverb: from all sides)
सीमयाwith boundary
सीमया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसीमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
अन्वितम्endowed/possessed
अन्वितम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्वित (प्रातिपदिक; √इ ‘to go’ + क्त)
Formभूतकृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (पुरम्)

Narrative voice (contextually Sūta’s narration begins next verse; this verse continues the narrative about the Lord’s grant)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (city within its ambit)

Type: kshetra

Scene: Maheśvara grants a ‘vara-nagara’: a luminous cityscape with seven-storied, moon-white mansions, surrounded by villages and clear boundary markers; devotees receive the boon in awe.

M
Maheśvara (implied)
C
City (pura)
V
Villages (grāma)

FAQs

Divine promises in a māhātmya are not abstract—Śiva’s grace supports a stable dharmic community around the tīrtha.

The broader Prabhāsakṣetra sacred region, where the devotees are enabled to reside near the tīrthas.

No explicit ritual; the emphasis is on divine anugraha (favor) facilitating continued tīrtha-vāsa and dharmic living.