Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

अथ लोपं समापन्नः प्रासादः शांकरः स्थितः । कालेन महता देवि पांसुभिर्मारुतोद्भवैः

atha lopaṃ samāpannaḥ prāsādaḥ śāṃkaraḥ sthitaḥ | kālena mahatā devi pāṃsubhirmārutodbhavaiḥ

Kemudian, wahai Dewi, setelah berlalu masa yang amat panjang, bangunan kuil Śaiva itu jatuh ke dalam keruntuhan, tertutup dan tersumbat oleh debu yang diterbangkan angin.

अथthen; now
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक/आरम्भसूचक (sequence/transition particle)
लोपम्decay; disappearance
लोपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलोप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
समापन्नःhaving reached; fallen into
समापन्नः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-आप् (धातु) + अपन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/क्तवत्-प्रत्ययार्थ); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण
प्रासादःpalace; temple-building
प्रासादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रासाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
शांकरःof Śaṅkara; Śaiva
शांकरः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशांकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (शङ्कर-सम्बन्धी)
स्थितःstood; remained
स्थितः:
Kriya (Predicative state/क्रिया-भाव)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण/विधेय
कालेनby time; with time
कालेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
महताgreat; long
महता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (कालेन सह)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
पांसुभिःby dust; with dust
पांसुभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपांसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
मारुतोद्भवैःwind-raised; born of the wind
मारुतोद्भवैः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमारुत + उद्भव (प्रातिपदिकौ)
Formतत्पुरुष-समास (मारुतात् उद्भवाः = wind-born); पुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (पांसुभिः)

Narrator addressing Devī (listener implied by 'devi')

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Śaṅkara-prāsāda)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A once-glorious Śaiva prāsāda stands half-buried; wind-driven dust piles against pillars, lamps extinguished, carvings obscured—time’s quiet devastation in a coastal landscape.

D
Devī
Ś
Śaṅkara (Śiva)
Ś
Śiva-prāsāda (temple)

FAQs

Even sacred structures can be veiled by time, yet their sanctity remains; dharma calls for remembrance and renewal of holy places.

Prabhāsakṣetra, with emphasis on a Śaiva shrine whose greatness persists despite physical decline.

Implicitly, the verse sets up the need for cleaning/uncovering and renewed worship of a neglected Śiva shrine.