Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 43

Devanagari script

एवमुक्त्वा गताः सर्वे त्रिदिवं सुरसत्तमाः । तं दृष्ट्वा त्रिदिवं यान्ति भूयांसः प्राणिनो भुवि

Transliteration

evamuktvā gatāḥ sarve tridivaṃ surasattamāḥ | taṃ dṛṣṭvā tridivaṃ yānti bhūyāṃsaḥ prāṇino bhuvi

Translation

Setelah berkata demikian, semua yang terbaik antara para dewa pun pergi ke Tridiva (syurga). Melihat Liṅga itu, banyak makhluk di bumi juga menuju ke alam syurga.

Word by Word

• evam: thus
• evam: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: evam (अव्यय)
• Form: प्रकारवाचक-अव्ययम् (adverb of manner)

• uktvā: having said
• uktvā: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √vac (धातु) + ktvā (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त-अव्ययीभावरूप-कृदन्तम् (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया (having said)

• gatāḥ: went
• gatāḥ: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √gam (धातु) + kta (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त-भूतकृदन्तम् (past participle used finitely); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• sarve: all
• sarve: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्

• tridivam: to heaven
• tridivam: Gati (Destination/गति)
• Type: Noun
• Root: tri (प्रातिपदिक) + diva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; त्रयाणां दिवानां समाहारः/त्रिदिवम् = स्वर्गः

• surasattamāḥ: the best of the gods
• surasattamāḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: sura (प्रातिपदिक) + sattama (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; सुरेषु सत्तमाः (best among gods)

• tam: that (liṅga)
• tam: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम

• dṛṣṭvā: having seen
• dṛṣṭvā: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: √dṛś (धातु) + ktvā (कृदन्त-प्रत्यय)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त-अव्ययीभावरूप-कृदन्तम् (absolutive/gerund); पूर्वकालिक-क्रिया

• tridivam: to heaven
• tridivam: Gati (Destination/गति)
• Type: Noun
• Root: tri (प्रातिपदिक) + diva (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• yānti: go
• yānti: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: yā (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, बहुवचनम्

• bhūyāṃsaḥ: more, in greater numbers
• bhūyāṃsaḥ: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: bhūyas (प्रातिपदिक; comparative)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम्; तुलनात्मक-रूपम् (comparative)

• prāṇinaḥ: living beings
• prāṇinaḥ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: prāṇin (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• bhuvi: on earth
• bhuvi: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: bhū (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्

Speaker

Narrator (concluding the episode’s phala)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsa-pañcaka context)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Devas, having praised the liṅga, ascend to Svarga; on earth, multitudes gaze upon the liṅga and their subtle forms rise heavenward in streams of light.

Characters & Entities

• Surasattamas (best of gods)
• Tridiva (heaven)
• Liṅga
• Prāṇins (living beings)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Darśana of a sanctified liṅga at a tīrtha is itself a powerful dhārmic act, granting uplift and auspicious destiny.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, through the stated fruit of seeing the Prabhāsa-liṅga.

What ritualistic prescription is mentioned?

Darśana (reverent viewing) of the liṅga is highlighted as a merit-giving act; worship is implied from the preceding verses.