Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 53

मामु ह्रदे नरः स्नात्वा दृष्ट्वा तं मुद्गलेश्वरम् । इह भुक्त्वाऽखिलान्कामानन्ते मुक्तिमवाप्स्यति । एतस्मात्कारणाद्राजन्मामुह्रदमिति स्मृतम्

māmu hrade naraḥ snātvā dṛṣṭvā taṃ mudgaleśvaram | iha bhuktvā'khilānkāmānante muktimavāpsyati | etasmātkāraṇādrājanmāmuhradamiti smṛtam

Sesiapa yang mandi di tasik Māmu dan memandang Tuhan Mudgaleśvara itu, dalam hidup ini akan menikmati segala hasrat yang sah, dan pada akhirnya mencapai pembebasan. Atas sebab itu, wahai raja, ia dikenang sebagai “Māmuhrada” (tasik Māmu).

मामुindeed/now (emphasis)
मामु:
Sambandha/Emphasis (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootमामु (अव्यय/निपात)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle; often with imperatival/statement)
ह्रदेin the lake
ह्रदे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootह्रद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु) + क्त्वा
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकाल
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + क्त्वा
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकाल
तम्that (him)
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
मुद्गलेश्वरम्Mudgaleśvara (Lord of Mudgala)
मुद्गलेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुद्गल + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (मुद्गलस्य ईश्वरः)
इहhere
इह:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (here/in this world)
भुक्त्वाhaving enjoyed
भुक्त्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभुज् (धातु) + क्त्वा
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (Gerund), पूर्वकाल
अखिलान्all
अखिलान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअखिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (कामान्)
कामान्desires
कामान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
अन्तेat the end
अन्ते:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; काल/अवस्थावाचक
मुक्तिम्liberation
मुक्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अवाप्स्यतिwill attain
अवाप्स्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअव + आप् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
एतस्मात्from this
एतस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; सर्वनाम
कारणात्because of the reason
कारणात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
मामुindeed/now (emphasis)
मामु:
Sambandha/Emphasis (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootमामु (अव्यय/निपात)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
ह्रदम्the lake
ह्रदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootह्रद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण/समाप्तिसूचक (quotative particle)
स्मृतम्is known/called
स्मृतम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (भूतकृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (Past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भावे प्रयोगः (it is called/remembered)

Pulastya (contextual)

Tirtha: Māmuhrada

Type: kund

Listener: Mahīpati (king)

Scene: Pilgrims descend stone steps into a clear mountain lake (Māmuhrada) for ritual bathing; nearby stands the Mudgaleśvara liṅga shrine where they offer bilva leaves and water, symbolizing bhukti-mukti.

M
Māmuhrada
M
Mudgaleśvara (Śiva)
S
Snāna
M
Mukti

FAQs

Tīrtha-bathing combined with Śiva-darśana grants both dharmic worldly fulfillment and final liberation—integrating bhoga and mokṣa within Purāṇic dharma.

Māmuhrada (Māmu lake) and the shrine/deity Mudgaleśvara.

Snāna at Māmuhrada and darśana (beholding/worship) of Mudgaleśvara.