Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 78

Devanagari script

नंदिन्युवाच । चमत्कारपुरक्षेत्रमेतत्पातकनाशनम् । सर्वतीर्थमयं राजन्सर्वकामप्रदायकम्

Transliteration

naṃdinyuvāca | camatkārapurakṣetrametatpātakanāśanam | sarvatīrthamayaṃ rājansarvakāmapradāyakam

Translation

Nandinī berkata: “Inilah kawasan suci Camatkārapura, pemusnah dosa. Wahai Raja, tempat ini merangkum segala tīrtha dan mengurniakan setiap hajat yang layak.”

Word by Word

• नन्दिनी: Nandinī
• नन्दिनी: कर्ता (Subject)
• Type: Noun
• Root: नन्दिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: क्रिया (Action)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्

• चमत्कारपुरक्षेत्रम्: the sacred field of Camatkārapura
• चमत्कारपुरक्षेत्रम्: कर्ता/कर्म (Predicate nominative/object depending on ellipsis)
• Type: Noun
• Root: चमत्कार + पुर + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (चमत्कारस्य पुरं, तस्य क्षेत्रम्)

• एतत्: this
• एतत्: विशेषण (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम; विशेषणम्

• पातकनाशनम्: destroyer of sins
• पातकनाशनम्: विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: पातक + नाशन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पातकस्य नाशनम्)

• सर्वतीर्थमयम्: consisting of all sacred fords
• सर्वतीर्थमयम्: विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + तीर्थ + मय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वैः तीर्थैः मयम् = consisting of all tīrthas)

• राजन्: O king
• राजन्: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• सर्वकामप्रदायकम्: giver of all desires
• सर्वकामप्रदायकम्: विशेषण (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + काम + प्रदायक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वान् कामान् प्रददाति इति)

Speaker

Nandinī

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Camatkārapura

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: A king (rājan)

Visual Art Cues

Scene: Nandinī addresses a king, pointing toward a radiant sacred precinct labeled Camatkārapura; multiple symbolic tīrthas (river, pond, shrine, grove) appear within one enclosure, suggesting ‘all tīrthas in one’.

Characters & Entities

• Nandinī
• Camatkārapura-kṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A true tīrtha concentrates spiritual potency—purifying sin and supporting dharmic aspirations through the sanctity of place.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Camatkārapura-kṣetra is explicitly praised as sin-destroying and ‘containing all tīrthas’ (sarvatīrtha-maya).

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is commanded here; the verse functions as a māhātmya proclamation of the kṣetra’s merit.