Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 36

Devanagari script

तस्माद्राजन्गृहं गत्वा कुरु राज्यमभीप्सितम् । संप्राप्स्यसि सुतं श्रेष्ठं यादृशं कीर्तितं मया

Transliteration

tasmādrājangṛhaṃ gatvā kuru rājyamabhīpsitam | saṃprāpsyasi sutaṃ śreṣṭhaṃ yādṛśaṃ kīrtitaṃ mayā

Translation

Oleh itu, wahai Raja, pulanglah ke istana dan laksanakan pemerintahan yang engkau dambakan. Engkau akan memperoleh seorang putera yang unggul, sebagaimana telah Ku-nyatakan.

Word by Word

• तस्मात्: therefore; from that
• तस्मात्: Adverbial (Hetu/Reason)
• Type: Indeclinable
• Root: तस्मात् (अव्यय/सर्वनाम-प्रयोगः)
• Form: अपादानार्थक-अव्ययम् (therefore/from that)

• राजन्: O king
• राजन्: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्

• गृहं: home
• गृहं: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: गृह (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्; गन्तव्य-देशः

• गत्वा: having gone
• गत्वा: Purvakala-kriya (Prior action)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (gerund/absolutive), धातुः—गम्; पूर्वकालिक-क्रिया (having gone)

• कुरु: do; perform
• कुरु: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), मध्यमपुरुषः (2nd person), एकवचनम्, परस्मैपदम्; धातुः—कृ

• राज्यम्: kingdom; rule
• राज्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: राज्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• अभीप्सितम्: desired; wished-for
• अभीप्सितम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अभि + ईप्सित (प्रातिपदिक; √आप्/ईप्स्-इच्छायाम्)
• Form: कृत-प्रत्ययान्त (past passive participle sense: desired), नपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; राज्यम्-विशेषणम्

• संप्राप्स्यसि: you will obtain
• संप्राप्स्यसि: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: सम् + प्र + आप् (धातु)
• Form: लृट्-लकारः (Simple future), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्; धातुः—आप्

• सुतम्: a son
• सुतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• श्रेष्ठम्: excellent; best
• श्रेष्ठम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सुतम्-विशेषणम्

• यादृशम्: such as; of the kind which
• यादृशम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: यादृश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; यथाप्रकारम् (of the kind)

• कीर्तितम्: described; proclaimed
• कीर्तितम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Verb
• Root: कीर्त् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle), नपुंसकलिङ्गः, प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; अत्र—यादृशम् इति विशेष्यस्य विशेषणम् (as described)

• मया: by me
• मया: Karana (Instrument/Agent in passive)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्

Speaker

Śiva (implied by context; explicit from next verse where Śrīmahādeva speaks)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: King (rājan)

Visual Art Cues

Scene: The deity (or divine voice) instructs the king to return home and assume desired sovereignty, promising an excellent son; the king departs from the sacred precinct with renewed resolve.

Characters & Entities

• Rājā (Harīścandra)
• Śiva (Mahādeva)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Divine grace supports righteous worldly duty: one should return to one’s svadharma (here, kingship) with faith in Śiva’s promise.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Within the Nāgara-khaṇḍa Tīrtha-māhātmya setting, the passage continues the praise of the local sacred place where Śiva is directly encountered (the exact toponym is not stated in this verse alone).

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific rite is prescribed here; the verse emphasizes returning to rightful rule and receiving the promised boon.