Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 65

अद्यापि मनुजः सम्यक्त स्मिन्स्थाने व्यवस्थितः । यः करोति तपश्चर्यां स शीघं सिद्धिमाप्नुयात्

adyāpi manujaḥ samyakta sminsthāne vyavasthitaḥ | yaḥ karoti tapaścaryāṃ sa śīghaṃ siddhimāpnuyāt

Bahkan hingga hari ini, sesiapa yang menetap dengan benar di tempat itu dan melakukan tapa (tapas) di sana, akan segera memperoleh siddhi, kejayaan rohani.

अद्यापिeven today; still
अद्यापि:
Adhikarana (Temporal context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य + अपि (अव्यय)
Formअव्यय (कालवाचक + अपि) = even today/still
मनुजःa man/person
मनुजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनुज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
सम्यक्properly
सम्यक्:
Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण) = properly, duly
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
स्थानेplace
स्थाने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
व्यवस्थितःis established/settled
व्यवस्थितः:
Karta (Predicate nominal/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootवि + अव + स्था (धातु) + क्त
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अर्थ: स्थितः/नियतः (being stationed/settled)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
करोतिdoes/performs
करोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
तपश्चर्याम्austerity/penance
तपश्चर्याम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् + चर्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (तपसः चर्या)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम (correlative)
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Kriya (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन प्रयुक्तम् क्रियाविशेषणम् (adverb)
सिद्धिम्attainment/success
सिद्धिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आप्नुयात्would attain
आप्नुयात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद

Narrator

Tirtha: Unnamed in verse (same kṣetra as surrounding Sārasvata-hrada/Citraśilā/Maṃkaṇaka context)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇas / pilgrims

Scene: A sādhaka seated near the dust-covered sacred area, practicing austerities—fasting, japa, and meditation—while the subtle presence of the tirtha’s power is suggested through light and calm nature.

FAQs

Right residence and disciplined tapas at a sanctified site accelerates spiritual attainment.

The same Nāgarakhaṇḍa sacred locale associated with Sārasvata-hrada and Citraśilā in this chapter.

Tapaścaryā (austerity/discipline) while dwelling properly at the sacred place.