Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19

Devanagari script

तद्वत्तेन कृता यज्ञाः सर्वे संपूर्णदक्षिणाः । अग्निष्टोमोऽतिरात्रश्च उक्थः षोडशिकास्तथा

Transliteration

tadvattena kṛtā yajñāḥ sarve saṃpūrṇadakṣiṇāḥ | agniṣṭomo'tirātraśca ukthaḥ ṣoḍaśikāstathā

Translation

Demikianlah baginda melaksanakan segala yajña dengan tertib, masing-masing sempurna dengan dakṣiṇā (pemberian kepada para pendeta): Agniṣṭoma, Atirātra, Ukthya, dan juga upacara Ṣoḍaśī.

Word by Word

• तद्वत्: likewise, similarly
• तद्वत्: Sambandha (Comparative marker/उपमान-सूचक)
• Type: Indeclinable
• Root: तद्वत् (अव्यय)
• Form: अव्यय (Comparative particle/उपमा)

• तेन: by him
• तेन: Kartr-karana (Agent-instrumental/कर्तृ-तृतीया)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन

• कृताः: performed, done
• कृताः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective/समानााधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; √कृ

• यज्ञाः: sacrifices
• यज्ञाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यज्ञ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण

• संपूर्णदक्षिणाः: with complete fees (fully endowed with gifts)
• संपूर्णदक्षिणाः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective/समानााधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: संपूर्ण + दक्षिणा (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः कर्मधारयः (संपूर्णाः दक्षिणाः येषां ते) / बहुव्रीह्यर्थे विशेषणवत् प्रयोगः

• अग्निष्टोमः: Agniṣṭoma sacrifice
• अग्निष्टोमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अग्निष्टोम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अतिरात्रः: Atirātra sacrifice
• अतिरात्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अतिरात्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (Conjunction/समुच्चय)

• उक्थः: Ukthya sacrifice
• उक्थः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: उक्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• षोडशिकाः: Ṣoḍaśī rites/sacrifices
• षोडशिकाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: षोडशिका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• तथा: also, likewise
• तथा: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (Adverb/समुच्चयार्थ)

Speaker

Narrator (Skanda Purāṇa narrative voice; exact speaker not explicit in snippet)

Visual Art Cues

Scene: A śrauta yajña hall: three sacred fires, priests chanting, soma vessels, and a patron offering dakṣiṇā; banners naming Agniṣṭoma, Atirātra, Ukthya, Ṣoḍaśī.

Characters & Entities

• Agniṣṭoma
• Atirātra
• Ukthya
• Ṣoḍaśī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is fulfilled when ritual action is done correctly and ethically—especially by honoring priests and the rite through complete dakṣiṇā.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse sits within a Tīrthamāhātmya context, praising merit connected with holy places, but no single named tīrtha appears in this line.

What ritualistic prescription is mentioned?

Performance of major Soma-sacrifices (Agniṣṭoma, Atirātra, Ukthya, Ṣoḍaśī) with full dakṣiṇā.