Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 1

ब्रह्मोवाच । पितॄणां तर्पणं कुर्याच्छ्रद्धायुक्तेन चेतसा । स्नानावसाने नित्यं च गुप्ते देवे महाफलम्

brahmovāca | pitṝṇāṃ tarpaṇaṃ kuryācchraddhāyuktena cetasā | snānāvasāne nityaṃ ca gupte deve mahāphalam

Brahmā bersabda: Dengan hati yang dipenuhi śraddhā (iman suci), hendaklah seseorang mempersembahkan tarpaṇa (libasi air) kepada para leluhur; dan pada akhir mandi, lakukanlah setiap hari—berbuah besar di hadapan Dewa yang tersembunyi di dalam diri.

ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन्/ब्रह्मा (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन
तर्पणम्offering of satisfaction (tarpana)
तर्पणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतर्पण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
कुर्यात्should do
कुर्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
श्रद्धाwith faith
श्रद्धा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootश्रद्धा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन (sandhi in compound below)
युक्तेनendowed (with)
युक्तेन:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुक्त (कृदन्त; युज् धातोः क्त)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (endowed/connected)
चेतसाwith mind
चेतसा:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचेतस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
स्नानावसानेat the end of bathing
स्नानावसाने:
Adhikaraṇa (Location/Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्नान + अवसान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्नानस्य अवसानम्)
नित्यम्always
नित्यम्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन प्रयुक्तम्; क्रियाविशेषण (always/regularly)
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
गुप्तेhidden/secret
गुप्ते:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootगुप्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; विशेषणम्
देवेin/at the deity (place of the deity)
देवे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
महाफलम्great merit/result
महाफलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (महच्च तत् फलम्)

Brahmā (explicit: brahmovāca)

Listener: Nārada

Scene: At a quiet riverbank after bathing, a devotee faces south, offering water-libations with cupped hands, while a subtle luminous presence symbolizes the ‘hidden Deity’ witnessing the rite.

B
Brahmā
P
Pitṛs (ancestors)

FAQs

Purification is completed through gratitude and continuity: after bathing, daily tarpaṇa offered with faith yields great spiritual benefit.

The verse is rite-focused; the broader section remains within the Hāṭakeśvara-kṣetra tīrthamāhātmya context.

Perform pitṛ-tarpaṇa with śraddhā, especially at the conclusion of snāna, as a daily practice.