Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 12

तत्त्वमद्य दिनं देहि तेभ्यः कमलसम्भव । तेन तृप्तिं गताः सर्वे स्थास्यंत्यब्दं पितामह

tattvamadya dinaṃ dehi tebhyaḥ kamalasambhava | tena tṛptiṃ gatāḥ sarve sthāsyaṃtyabdaṃ pitāmaha

Oleh itu, wahai Yang Lahir dari Teratai (Brahmā), kurniakanlah hari ini sebagai hari istimewa bagi mereka. Dengan itu, semuanya akan mencapai kepuasan dan kekal demikian selama setahun, wahai Datuk Agung.

तत्that
तत्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष-सर्वनाम; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अद्यtoday
अद्य:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
दिनम्a day
दिनम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
देहिgive
देहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
तेभ्यःto them
तेभ्यः:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), बहुवचन
कमलसम्भवO lotus-born (Brahmā)
कमलसम्भव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकमल + सम्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (kamalāt sambhavaḥ = lotus-born)
तेनby that/thereby
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
तृप्तिम्satisfaction
तृप्तिम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतृप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
गताःhaving attained
गताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootगत (प्रातिपदिक; कृदन्त from गम् (धातु))
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past participle)
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
स्थास्यन्तिwill remain
स्थास्यन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
अब्दम्for a year
अब्दम्:
Kala-adhikarana (Time-extent/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअब्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कालपरिमाण (duration)
पितामहO Grandfather (Brahmā)
पितामह:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रथमा, एकवचन

Hiraṇyākṣa

Scene: A supplicant addresses Brahmā (lotus-born) requesting a sanctioned ‘day’ for the departed; Brahmā seated on a lotus, holding kamaṇḍalu and Vedas, granting a boon that ensures year-long satisfaction of pitṛs.

H
Hiraṇyākṣa
B
Brahmā

FAQs

A dharmic ‘time-gift’ (a sanctified day) becomes a vehicle of compassion—turning ritual into sustained relief for afflicted beings.

No named tīrtha appears; the focus is on sanctifying a day within the ritual calendar.

It requests the establishment/granting of a special day enabling śrāddha to confer year-long satisfaction (tṛpti) to the intended beings.