Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 13

सांकल्पे विहिते श्राद्धे पितॄणां भोजनोद्भवे । समागच्छति यः काले तस्मिञ्छ्राद्धीय एव सः

sāṃkalpe vihite śrāddhe pitṝṇāṃ bhojanodbhave | samāgacchati yaḥ kāle tasmiñchrāddhīya eva saḥ

Apabila śrāddha dilaksanakan dengan saṅkalpa yang ditetapkan, demi memberi jamuan kepada Pitṛ (para leluhur), maka sesiapa yang tiba tepat pada waktunya hendaklah dianggap sebagai tetamu śrāddha.

सांकल्पेin the resolve/at the time of intention
सांकल्पे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसांकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरण), एकवचनम्; ‘सांकल्प’ = संकल्प-सम्बन्धे (in the act of resolve)
विहितेprescribed/ordained
विहिते:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि + धा (धातु) → विहित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्तः (क्त-प्रत्ययान्त), नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘विहिते’ = विधीयमाने/नियतकृते (having been prescribed)
श्राद्धेin the śrāddha rite
श्राद्धे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
पितॄणाम्of the ancestors
पितॄणाम्:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (सम्बन्ध), बहुवचनम्
भोजनोद्भवेat the arising/occasion of the meal
भोजनोद्भवे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभोजन + उद्भव (प्रातिपदिक); भोजन-उद्भव
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (भोजनस्य उद्भवः)
समागच्छतिcomes/arrives
समागच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + आ + गम् (धातु)
Formलट्-लकारः (वर्तमान), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)
कालेat the proper time
काले:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
तस्मिन्in that (occasion)
तस्मिन्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘तस्मिन्’ = तत्र (therein)
श्राद्धीयःto be treated as belonging to the śrāddha (guest for śrāddha)
श्राद्धीयः:
Karta (Predicate nominative/कर्तृ-समानााधिकरण)
TypeAdjective
Rootश्राद्धीय (प्रातिपदिक; श्राद्ध-सम्बन्धी)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विधेय-विशेषणम् (predicate adjective)
एवindeed/only
एव:
Sambandha/Emphasis (Avyaya function)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

Deductive (Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narration; likely Sūta speaking to sages)

Type: kshetra

Scene: A householder at a śrāddha setting with kuśa grass and offerings; an unexpected traveler arrives at the exact moment of feeding; the host welcomes him as the śrāddha-guest, with Pitṛs subtly suggested in the background.

Ś
Śrāddha
S
Saṅkalpa
P
Pitṛs
A
Atithi

FAQs

During śrāddha, providence may send the proper recipient; the householder should treat timely arrival as ritually significant.

None is named directly; the verse gives śrāddha-dharma within the broader tīrtha-mahātmya framework.

If someone arrives at the time of a saṅkalpa-initiated śrāddha, he is to be treated as the śrāddha-guest.