Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 2

त्रिलोकीमंडपस्तंभ सन्निभोभाभिरावृतः । अतुलं ज्योतिषां राशिं तुलया तुलयन्निव

trilokīmaṃḍapastaṃbha sannibhobhābhirāvṛtaḥ | atulaṃ jyotiṣāṃ rāśiṃ tulayā tulayanniva

Dia tampak bagaikan tiang pendapa tiga alam, diselubungi sinar—seolah-olah sedang menimbang dengan neraca suatu timbunan cahaya langit yang tiada terukur.

त्रिलोकी-मण्डप-स्तम्भःa pillar of the pavilion of the three worlds
त्रिलोकी-मण्डप-स्तम्भः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रिलोकी (प्रातिपदिक) + मण्डप (प्रातिपदिक) + स्तम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—त्रिलोकी-सम्बद्ध-मण्डपस्य स्तम्भः (बहु-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुष-श्रृंखला)
सन्निभःresembling
सन्निभः:
Karta (Predicate adjective/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootसन्निभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; उपमानवाचक (like/resembling)
आभाभिःwith splendors/radiances
आभाभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootआभा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचन
आवृतःcovered/surrounded
आवृतः:
Karta (Predicate/कर्तृविशेषण)
TypeVerb
Rootआ+वृ (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मणि/भावे प्रयोग (covered/surrounded)
अतुलम्incomparable
अतुलम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootअतुल (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण (of राशिम्)
ज्योतिषाम्of lights/luminaries
ज्योतिषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootज्योतिस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन
राशिम्mass/heap
राशिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराशि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
तुलयाwith a balance/scale
तुलया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतुला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन
तुलयन्weighing
तुलयन्:
Karta (Participial qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeVerb
Rootतुल् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; क्रियाविशेषण (as if weighing)
इवas if
इव:
Sambandha (Comparative particle/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमानवाचक-अव्यय (particle of comparison: “as if/like”)

Narrator (descriptive continuation after Śivaśarman’s inquiry)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: A towering radiant being stands like a pillar supporting the pavilion of the three worlds, wrapped in light; he seems to weigh an immeasurable heap of celestial luminaries on a cosmic balance.

T
trilokī
J
jyotiṣ (luminaries)

FAQs

The Purāṇas portray spiritual attainment with cosmic imagery, teaching that inner merit can manifest as world-supporting splendor.

No specific tīrtha is named in this verse; it functions as poetic description within the Kāśī Khaṇḍa narrative frame.

None.