Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 66

ततः स वैश्यः शिवभक्तिपूतः प्रदक्षिणीकृत्य समिद्धमग्निम् । विवेश पश्यत्सु जनेषु धीरः सा चानुतापं युवती प्रपेदे

tataḥ sa vaiśyaḥ śivabhaktipūtaḥ pradakṣiṇīkṛtya samiddhamagnim | viveśa paśyatsu janeṣu dhīraḥ sā cānutāpaṃ yuvatī prapede

Kemudian vaiśya itu—disucikan oleh bhakti kepada Śiva—melakukan pradakṣiṇā mengelilingi api yang menyala, lalu dengan hati teguh memasuki nyalaan itu di hadapan orang ramai; dan gadis muda itu dikuasai sesal yang membara.

ततःthen
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa (Temporal)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्ययम्; काल/अनन्तर्यवाचक-क्रियाविशेषणम् (then)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
वैश्यःthe merchant (vaiśya)
वैश्यः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootvaiśya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
शिवभक्तिपूतःpurified by devotion to Śiva
शिवभक्तिपूतः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootśiva (प्रातिपदिक) + bhakti (प्रातिपदिक) + pūta (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formतत्पुरुष-समासः (शिवस्य भक्तिः तया पूतः); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
प्रदक्षिणीकृत्यhaving circumambulated
प्रदक्षिणीकृत्य:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action)
TypeVerb
Rootप्र + दक्षिणी + कृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund); ‘प्रदक्षिणं कृत्वा’ (having circumambulated)
समिद्धम्well-kindled
समिद्धम्:
Karma (Object qualifier)
TypeAdjective
Rootsam + इन्ध् (धातु) → samiddha (कृदन्त, क्त)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘अग्निम्’ इति विशेषणम् (Accusative singular)
अग्निम्the fire
अग्निम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (Accusative singular)
विवेशentered
विवेश:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + विश् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect); प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
पश्यत्सुwhile (they) were watching
पश्यत्सु:
Sati-saptamī (Circumstantial)
TypeAdjective
Rootpaśyat (कृदन्त-प्रातिपदिक, शतृ)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्; सति-सप्तमी (Locative absolute)
जनेषुamong the people
जनेषु:
Sati-saptamī (Circumstantial locus)
TypeNoun
Rootjana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम् (Locative plural); सति-सप्तमी-सम्बन्धः
धीरःsteadfast
धीरः:
Karta (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootdhīra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘वैश्यः’ इति विशेषणम्
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (Nominative singular)
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय-बोधकः (conjunction)
अनुतापम्remorse, burning grief
अनुतापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootanutāpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (Accusative singular)
युवतीthe young woman
युवती:
Karta (Apposition)
TypeNoun
Rootyuvatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘सा’ इति विशेषण/अप्पोजिशन्
प्रपेदेattained, fell into
प्रपेदे:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + पद् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect); प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्

Narrator (context not specified in excerpt)

Scene: A blazing pyre; the vaiśya, calm and resolute, performs pradakṣiṇā around the fire; townspeople watch in shock; the young woman stands aside, face contorted with remorse.

Ś
Śiva
A
Agni (fire)
V
Vaiśya
Y
Yuvatī (young woman)

FAQs

It emphasizes the purifying force of Śiva-bhakti and the gravity of remorse, framed through a dramatic act of resolve.

No named location is given; the verse highlights ritual action (pradakṣiṇā) and devotion.

Pradakṣiṇā (clockwise circumambulation) is described—here performed around the kindled fire.