Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 51

न च पश्यामि तल्लिङ्गं न च तां निम्नगां नृप । तदैव लोकाः संजाताः क्षितिश्चैव सकानना

na ca paśyāmi talliṅgaṃ na ca tāṃ nimnagāṃ nṛpa | tadaiva lokāḥ saṃjātāḥ kṣitiścaiva sakānanā

“Wahai Raja, aku tidak lagi melihat liṅga itu, dan sungai itu pun tidak kelihatan. Pada saat itu juga, segala dunia muncul kembali, dan bumi pun terwujud lagi bersama rimba hutannya.”

not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
पश्यामिI see
पश्यामि:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; लिङ्गस्य विशेषणम्
लिङ्गम्liṅga (emblem)
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेधार्थक
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
ताम्her/that (river)
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
निम्नगाम्the river
निम्नगाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनिम्न + गा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः: निम्न-गा (तत्पुरुष; 'down-going' = नदी)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
तदाthen
तदा:
Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण
एवjust/indeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
लोकाःworlds/people
लोकाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
संजाताःcame into being
संजाताः:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootसम्-जन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
क्षितिःearth
क्षितिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
सकाननाwith forests
सकानना:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + कानन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः: स-कानन (तत्पुरुष; 'with forests')

Mārkaṇḍeya (deduced from immediate narrative context; explicit in Adhyāya 9 opening)

Tirtha: Revā-kṣetra (specific liṅga/tīrtha unnamed)

Type: kshetra

Listener: The king (nṛpa)

Scene: The speaker tells the king: the liṅga and the river are no longer visible; suddenly the worlds re-emerge, and the earth with forests appears again—like a cosmic reset around the tīrtha.

Ś
Śiva-liṅga (talliṅga)
R
Revā/Narmadā (nimnagā, implied)

FAQs

Even when sacred forms vanish in cosmic change, dharma and the worlds are restored—divine order reasserts itself.

The Revā/Narmadā sacred landscape, associated with a Śiva-liṅga whose presence is central to the māhātmya.

No direct ritual is prescribed here; the verse emphasizes cosmic transition and the sacred forms’ disappearance.