Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 8

Devanagari script

परित्रायस्व देवेश सर्वलोकपितामह । नान्या गतिः सुरेशान त्वां मुक्त्वा परमेश्वर

Transliteration

paritrāyasva deveśa sarvalokapitāmaha | nānyā gatiḥ sureśāna tvāṃ muktvā parameśvara

Translation

“Lindungilah kami, wahai Tuhan para dewa, wahai Pitāmaha bagi seluruh alam! Tiada jalan lain bagi kami, wahai penguasa para dewa; selain Engkau, wahai Tuhan Yang Maha Tinggi.”

Word by Word

• परित्रायस्व: protect (us)
• परित्रायस्व: Kriya (Command)
• Type: Verb
• Root: परि + त्रा (धातु)
• Form: लोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद

• देवेश: O lord of the gods
• देवेश: Sambodhana (Vocative)
• Type: Noun
• Root: देवेश (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; तत्पुरुष—देवानाम् ईशः

• सर्वलोकपितामह: O grandsire of all worlds
• सर्वलोकपितामह: Sambodhana (Vocative)
• Type: Noun
• Root: सर्व-लोक-पितामह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; तत्पुरुष-समास (बहुपद): सर्वेषां लोकानां पितामहः

• न: not
• न: Negation
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक अव्यय (negation particle)

• अन्या: other
• अन्या: Karta (Subject qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘गतिः’ इत्यस्य विशेषणम्

• गतिः: refuge/recourse
• गतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• सुरेशान: O ruler of the gods
• सुरेशान: Sambodhana (Vocative)
• Type: Noun
• Root: सुरेशान (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; तत्पुरुष—सुराणाम् ईशानः

• त्वाम्: you
• त्वाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: द्वितीया (2), एकवचन

• मुक्त्वा: leaving aside / except
• मुक्त्वा: Apadana/Exclusion (Excepting)
• Type: Verb
• Root: मुच् (धातु)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (Gerund/Absolutive); अर्थः—‘मुक्त्वा’ = having left/excepting

• परमेश्वर: O supreme lord
• परमेश्वर: Sambodhana (Vocative)
• Type: Noun
• Root: परमेश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; कर्मधारय—परमः ईश्वरः

Speaker

Devas (addressing Brahmā)

Visual Art Cues

Scene: Devas with folded hands plead before Brahmā: a focused, symmetrical devotional tableau; Brahmā’s calm radiance contrasts with their urgency; the words ‘nānyā gatiḥ’ implied by their posture of total surrender.

Characters & Entities

• Brahmā
• Devas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Exclusive reliance on the divine (ananya-śaraṇatā) is praised as the proper response to existential fear.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not yet; the prayer precedes the instruction that points to the Revā/Narmadā bank and its sacred waters.

What ritualistic prescription is mentioned?

None directly; it is a devotional appeal for protection.