Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 3

पुष्ये वा जन्मनक्षत्रे अमावास्यां विशेषतः । भूतीश्वरे नरः स्नात्वा कुलकोटिं समुद्धरेत्

puṣye vā janmanakṣatre amāvāsyāṃ viśeṣataḥ | bhūtīśvare naraḥ snātvā kulakoṭiṃ samuddharet

Terutama pada hari amāvasyā (bulan baharu)—atau ketika Puṣya, atau pada hari bintang kelahiran sendiri—sesiapa yang mandi suci di Bhūtīśvara akan mengangkat dan menyelamatkan satu krore garis keturunan keluarganya.

पुष्येin (the nakṣatra) Puṣya
पुष्ये:
Kala (Time/काल)
TypeNoun
Rootपुष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; नक्षत्रनाम
वाor
वा:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्प-अव्यय (disjunctive particle: or)
जन्मनक्षत्रेin one’s birth-star (natal asterism)
जन्मनक्षत्रे:
Kala (Time/काल)
TypeNoun
Rootजन्मनक्षत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—जन्मनः + नक्षत्र (षष्ठी-तत्पुरुषः: birth-star)
अमावास्याम्on the new-moon day
अमावास्याम्:
Kala (Time/काल)
TypeNoun
Rootअमावास्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
विशेषतःespecially
विशेषतः:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootविशेषतः (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: especially)
भूतीश्वरेat Bhūtīśvara
भूतीश्वरे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभूतीश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—भूति + ईश्वर
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√स्ना (धातु) + त्वा (कृदन्त-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having bathed)
कुलकोटिम्a crore of (his) family line
कुलकोटिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुलकोटि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासः—कुलानाम् + कोटि (षष्ठी-तत्पुरुषः: a crore of lineages)
समुद्धरेत्should uplift / deliver
समुद्धरेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-उद्-√हृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Śrī Mārkaṇḍeya

Tirtha: Bhūtīśvara

Type: ghat

Listener: Pārtha-addressed interlocutor / king in frame narrative

Scene: At Bhūtīśvara’s ghat, pilgrims bathe at dawn on Amāvāsyā; offerings for ancestors are made; a luminous ancestral host is shown being uplifted, symbolized by ascending light-lines representing ‘kula-koṭi’.

B
Bhūtīśvara
P
Puṣya (nakṣatra)
A
Amāvāsyā

FAQs

Tīrtha-snānā performed at auspicious times is portrayed as benefiting not only the individual but also one’s wider lineage.

Bhūtīśvara tīrtha in the Revā-khaṇḍa.

Bathing (snāna) at Bhūtīśvara, particularly on Amāvāsyā, Puṣya, or one’s birth-nakṣatra.