Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेत्परं तीर्थं सङ्गमेश्वरमुत्तमम् । नर्मदादक्षिणे कूले सर्वपापभयापहम्

śrīmārkaṇḍeya uvāca | tato gacchetparaṃ tīrthaṃ saṅgameśvaramuttamam | narmadādakṣiṇe kūle sarvapāpabhayāpaham

Śrī Mārkaṇḍeya bersabda: Kemudian hendaklah seseorang pergi ke tīrtha yang tertinggi, Saṅgameśvara yang utama, di tebing selatan Sungai Narmadā—penghapus segala dosa dan ketakutan.

śrī-mārkaṇḍeyaḥthe revered Mārkaṇḍeya
śrī-mārkaṇḍeyaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + mārkaṇḍeya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular; ‘śrī’ as honorific qualifier
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद — 3rd person singular perfect active
tataḥthen, thereafter
tataḥ:
Kāla/Deśa (Time/Place adjunct)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय, अपादान/क्रमवाचक — adverb ‘then/from there’
gacchetshould go
gacchet:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद — 3rd person singular optative active
paramnext, further
param:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular; qualifying tīrtham
tīrthamsacred ford/pilgrimage place
tīrtham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular
saṅgameśvaramSaṅgameśvara
saṅgameśvaram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsaṅgama (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular; ‘Lord of the confluence’
uttamamexcellent, supreme
uttamam:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootuttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular; qualifying saṅgameśvaram
narmadā-dakṣiṇeon the southern (side) of the Narmadā
narmadā-dakṣiṇe:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnarmadā (प्रातिपदिक) + dakṣiṇa (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular; qualifying kūle: ‘on the southern (bank) of Narmadā’
kūleon the bank
kūle:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkūla (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular
sarva-pāpa-bhaya-apahamremoving all sin and fear
sarva-pāpa-bhaya-apaham:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक) + pāpa (प्रातिपदिक) + bhaya (प्रातिपदिक) + apaha (अप-हृ/हन्-धातु-सम्भव प्रातिपदिक ‘removing’)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular; qualifying tīrtham/saṅgameśvaram: ‘remover of all sin and fear’

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Saṅgameśvara

Type: sangam

Listener: A royal interlocutor / yātrā-seekers

Scene: Mārkaṇḍeya points the way as pilgrims approach Saṅgameśvara on Narmadā’s southern bank; a confluence is visible; a Śiva-linga/Īśvara shrine stands near the ghāṭ; the atmosphere conveys cleansing and safety.

M
Mārkaṇḍeya
S
Saṅgameśvara
N
Narmadā (Revā)

FAQs

Pilgrimage to a divinely charged confluence-shrine is praised as a means to dissolve sin and fear.

Saṅgameśvara Tīrtha, situated on the southern bank of the Narmadā.

The prescription is pilgrimage (gacchet) to Saṅgameśvara; implied are standard tīrtha observances like darśana and reverence.