Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । करञ्जाख्यं ततो गच्छेत्सोपवासो जितेन्द्रियः । तत्र स्नात्वा तु राजेन्द्र सर्वपापैः प्रमुच्यते

śrīmārkaṇḍeya uvāca | karañjākhyaṃ tato gacchetsopavāso jitendriyaḥ | tatra snātvā tu rājendra sarvapāpaiḥ pramucyate

Śrī Mārkaṇḍeya bersabda: Kemudian hendaklah seseorang pergi ke tempat bernama Karañjā, sambil berpuasa dan menundukkan pancaindera. Wahai raja yang utama, dengan mandi suci di sana, ia terlepas daripada segala dosa.

श्रीमार्कण्डेयःthe revered Mārkaṇḍeya
श्रीमार्कण्डेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्रीमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; समासः—श्री + मार्कण्डेय (विशेषण-विशेष्यभावः)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदी
करञ्जाख्यम्(a place) named Karañja
करञ्जाख्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootकरञ्ज + आख्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—करञ्ज-आख्य (करञ्ज इति आख्या यस्य)
ततःthen/from there
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय/तस्मात्)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—अव्यय-प्रत्ययान्त (ablatival adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदी
सोपवासःfasting
सोपवासः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस + उपवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—स-उपवास (उपवासयुक्तः)
जितेन्द्रियःhaving conquered the senses
जितेन्द्रियः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootजित + इन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—जित-इन्द्रिय (इन्द्रियाणि जितानि येन)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—देशवाचक (locative adverb)
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive)
तुindeed/and
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
राजेन्द्रO king
राजेन्द्र:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराजन् + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; समासः—राज-इन्द्र (राज्ञां इन्द्रः)
सर्वपापैःfrom all sins
सर्वपापैः:
Apadana (Separation/अपादान)
TypeNoun
Rootसर्व + पाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन; समासः—सर्व-पाप (सर्वाणि पापानि)
प्रमुच्यतेis freed
प्रमुच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदी; उपसर्गः—प्र

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Karañjā

Type: ghat

Listener: Rājendra / Mahīpāla (king)

Scene: A restrained pilgrim-king’s party approaches a riverside tīrtha named Karañjā; Mārkaṇḍeya points to the bathing steps; the river glitters, ascetics stand with kamaṇḍalu; the pilgrim enters the water with folded hands.

M
Mārkaṇḍeya
K
Karañjā (tīrtha)
R
Rājendra (king/listener)

FAQs

Pilgrimage is most transformative when joined with self-restraint—fasting, sense-control, and sincere tīrtha-bathing aimed at purification.

Karañjā, a named tīrtha within the Revā Khaṇḍa sacred route.

Go to Karañjā while fasting (upavāsa) and self-controlled (jitendriya), and perform snāna (ritual bath) there for sin-removal.