Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 43

सरिद्भिर्भ्राजते श्रेष्ठा पुरी शाक्री च भास्करी । केचित्पञ्चाग्नितपसः केचिदप्यग्निहोत्रिणः

saridbhirbhrājate śreṣṭhā purī śākrī ca bhāskarī | kecitpañcāgnitapasaḥ kecidapyagnihotriṇaḥ

Kota yang unggul itu bersinar dengan sungai-sungainya—gemilang bagaikan alam Śakra dan Bhāskara. Ada yang ber-tapa Pañcāgni, dan ada pula yang menunaikan Agnihotra sebagai amalan harian.

सरिद्भिःby/with rivers
सरिद्भिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (करण/सह), बहुवचन — Feminine, Instrumental (3rd), Plural
भ्राजतेshines
भ्राजते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभ्राज् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद — Present, 3rd person, Singular, Ātmanepada
श्रेष्ठाexcellent, best
श्रेष्ठा:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Feminine, Nominative (1st), Singular
पुरीcity
पुरी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Feminine, Nominative, Singular
शाक्रीof Śakra (Indra), Indra-like
शाक्री:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशाक्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Feminine, Nominative, Singular (इन्द्रसम्बन्धिनी)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात — Conjunction/particle (and)
भास्करीsun-like, radiant
भास्करी:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभास्करी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन — Feminine, Nominative, Singular (भास्करसम्बन्धिनी)
केचित्some (people)
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Pronoun ‘some’, Masculine, Nominative, Plural
पञ्चाग्नितपसःperformers of the five-fire austerity
पञ्चाग्नितपसः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपञ्च + अग्नि + तपस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Masculine, Nominative, Plural; ‘those whose austerity is (with) five fires’
केचित्some (others)
केचित्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Pronoun ‘some’, Masculine, Nominative, Plural
अपिalso
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावना/समुच्चयार्थक-अव्यय — Indeclinable particle (also/even)
अग्निहोत्रिणःAgnihotra performers
अग्निहोत्रिणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअग्निहोत्रिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन — Masculine, Nominative, Plural

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating to the sages (deduced)

Tirtha: Narmadā-tīra (Revākhaṇḍa setting)

Type: kshetra

Scene: A river-laced sacred city on the Narmadā, shimmering like celestial realms; on the ghāṭas and hermitages, ascetics sit amid ritual fires, some tending agnihotra altars at dawn and dusk.

Ś
Śakra (Indra)
B
Bhāskara (Sūrya)
P
Pañcāgni-tapas
A
Agnihotra

FAQs

A sacred region is recognized by both its natural splendor and its disciplined practitioners—tapas and Vedic rites are signs of dharma.

A prominent river-city in the Narmadā region (Revā Khaṇḍa context), celebrated as resplendent with waterways and ascetics.

Pañcāgni-tapas (austerity amid five fires) and Agnihotra are explicitly mentioned.