Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 44

मात्स्यं मत्स्येन यत्प्रोक्तं मनवे षोडशं क्रमात् । तच्चतुर्दशसाहस्रं संख्यया वदतां वर

mātsyaṃ matsyena yatproktaṃ manave ṣoḍaśaṃ kramāt | taccaturdaśasāhasraṃ saṃkhyayā vadatāṃ vara

Wahai yang terbaik antara para penutur, Mātsya Purāṇa yang diajarkan oleh jelmaan Ikan kepada Manu ialah yang keenam belas menurut urutan. Bilangannya empat belas ribu śloka.

mātsyamthe Mātsya (Purāṇa)
mātsyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmātsya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (पुराणनाम)
matsyenaby Matsya (the Fish-incarnation)
matsyena:
Karana (Agent in passive/कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootmatsya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
yatwhich
yat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्ध-प्रयोगः (relative pronoun)
proktamwas spoken/taught
proktam:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra-√vac (वच्) (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि (was said)
manaveto Manu
manave:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootmanu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th), एकवचन
ṣoḍaśamsixteenth
ṣoḍaśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootṣoḍaśa (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; क्रमवाचक-विशेषणम् (16th)
kramātin order/according to sequence
kramāt:
Hetu/Apadana (Ablative of manner/source/अपादान)
TypeNoun
Rootkrama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; अव्ययीभावार्थः (in due order)
tatthat
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देश (that)
caturdaśa-sāhasramfourteen thousand
caturdaśa-sāhasram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootcaturdaśa (संख्या-प्रातिपदिक) + sāhasra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; द्विगुसमासः (१४-सहस्रम्)
saṃkhyayāby count
saṃkhyayā:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsaṃkhyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
vadatāmof those who speak
vadatām:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Root√vad (वद्) (धातु)
Formकृदन्त (शतृ-प्रत्ययान्त present active participle) ‘vadat’; पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; ‘वर’ इत्यस्य षष्ठी-सम्बन्धः
varaO best (one)
vara:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Listener: vadatāṃ vara (best among speakers)

Scene: A didactic scene with a mythic inset: foreground sages reciting the Purāṇa list; background vignette shows Matsya (fish form) instructing Manu near waters, symbolizing the origin of the Mātsya Purāṇa teaching.

M
Mātsya Purāṇa
M
Matsya (avatāra)
M
Manu

FAQs

It underscores divine-to-human transmission of dharma through Purāṇas, linking scripture to avatāra and progenitor (Manu) lineages.

None explicitly; the verse is part of a catalogue rather than a site-specific māhātmya.

None; it provides identification and extent of the Mātsya Purāṇa.