Previous Verse
Next Verse

Shloka 33

त्रिशिरा–देवान्तक–महोदर–मत्त

महापार्श्व) वधः | Slaying of Trisira, Devantaka, Mahodara, and Matta (Mahaparsva

पितृव्यंनिहतंदृष्टवात्रिशिराश्चापमाददे ।हनूमन्तं च सङ्कृद्धोविव्याथनिशितैश्शरैः ।।।।

pitṛvyaṃ nihataṃ dṛṣṭvā triśirāś cāpam ādade |

hanūmantaṃ ca saṅkruddho vivyātha niśitaiḥ śaraiḥ ||

Melihat bapa saudara terbunuh, Triśiras segera menyambar busurnya; dalam amarah yang menyala, dia menikam Hanumān dengan anak panah yang tajam.

ततःthen
ततः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तदनन्तरम्
सःhe
सः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
शैलेद्रनिपातभग्नःbroken by the fall of the mountain
शैलेद्रनिपातभग्नः:
कर्तृविशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootशैल-इन्द्र-निपात-भग्न (प्रातिपदिक; शैल + इन्द्र + निपात + भग्न)
Formबहुपद-तत्पुरुषसमास (शैलेन्द्रस्य निपातेन भग्नः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; महोदरः इति विशेषण
महोदरःMahodara
महोदरः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootमहोदर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तेनby that
तेन:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन; सर्वनाम; नील-शैलेन इत्यर्थे (by that—i.e., by Nīla's mountain)
महाद्विपेनby the great elephant (like)
महाद्विपेन:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootमहाद्विप (प्रातिपदिक; महा + द्विप)
Formकर्मधारयसमास; पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; शैलेन्द्रस्य विशेषण (as a great elephant—metaphor for the mountain)
विपोथितःshattered/violently struck down
विपोथितः:
कर्तृविशेषण (Result state)
TypeAdjective
Rootवि-√पुथ्/√पथ् (कृदन्त; क्त/PPP)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; महोदरः इति विशेषण
भूमितलेon the ground
भूमितले:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Location)
TypeNoun
Rootभूमि-तल (प्रातिपदिक; भूमि + तल)
Formतत्पुरुषसमास; नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
गतासुःlifeless
गतासुः:
कर्तृविशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootगत-आसु (प्रातिपदिक; गत + आसु)
Formबहुव्रीहिसमास (यस्य आसवः गताः सः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; महोदरः इति विशेषण
पपातfell
पपात:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Root√पत् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वज्राभिहतःstruck by a thunderbolt
वज्राभिहतः:
उपमानविशेषण (Qualifier of simile object)
TypeAdjective
Rootवज्र-अभिहत (प्रातिपदिक; वज्र + अभिहत)
Formतत्पुरुषसमास (वज्रेण अभिहतः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अद्रिः इति विशेषण
यथाas/like
यथा:
उपमासूचक (Simile marker)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय; उपमावाचक/तुलनावाचक (as/like)
अद्रिःa mountain
अद्रिः:
उपमान (Upamāna)
TypeNoun
Rootअद्रि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Trisira got enraged seeing his uncle killed, seized his bow and with a sharp arrow pierced Hanuman.

T
Triśiras
H
Hanumān
B
Bow (cāpa)
A
Arrows (śara)

FAQs

The episode highlights how attachment and grief can trigger krodha and vengeance; dharma calls for restraint and clarity even amid personal loss.

After witnessing his uncle’s death, Triśiras retaliates by taking up his bow and shooting Hanumān.

Hanumān’s fortitude is implicit—he continues to stand for Rāma’s truthful mission (satya) even when wounded.