Previous Verse
Next Verse

Shloka 67

त्रिशिरा-प्रबोधनम् तथा नरान्तक-वधः

Trisira’s Counsel and the Slaying of Naranthaka

स वानरान् सप्तशतानिवीरःप्रासेनदीप्तेनन्वििर्बिभेद ।एकःक्षणेनेन्द्ररिपुर्महात्माजघानसैन्यंहरिपुङ्गवानाम् ।।।।

sa vānarān sapta-śatāni vīraḥ prāsena dīptena nirbibhēda | ekaḥ kṣaṇenendra-ripur mahātmā jaghāna sainyaṃ hari-puṅgavānām ||

Maka pahlawan agung Narāntaka, musuh Indra, dengan tombak yang menyala-nyala telah menikam dan memecahkan tujuh ratus Vānara; dalam sekelip mata sahaja, beliau menumbangkan bala tentera para pemimpin kera yang terunggul.

सःhe
सः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
वानरान्vanaras
वानरान्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootvānara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन
सप्तशतानिseven hundreds (seven hundred)
सप्तशतानि:
कर्म (Karma; quantifier)
TypeNoun
Rootsapta-śata (प्रातिपदिक; components: sapta + śata)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; द्विगु-समास (numeral compound)
वीरःhero
वीरः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootvīra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृपदस्य विशेषणभावः
प्रासेनwith a spear
प्रासेन:
करण (Karaṇa/instrument)
TypeNoun
Rootprāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति (instrumental/3rd), एकवचन
दीप्तेनblazing
दीप्तेन:
करण (Karaṇa; qualifier)
TypeAdjective
Rootdīpta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् to प्रासेन
अनुrepeatedly / along
अनु:
क्रियाविशेषण (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootanu (अव्यय)
Formउपसर्गसदृश-अव्यय (preverbial particle)
निर्बिभेदpierced / split
निर्बिभेद:
क्रिया (predicate)
TypeVerb
Rootnir√bhid (धातु)
Formलङ्/परस्मैपद (imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
एकःalone
एकः:
कर्ता (Karta; qualifier)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् to (सः/इन्द्ररिपुः)
क्षणेनin a moment
क्षणेन:
करण (Karaṇa; time-measure)
TypeNoun
Rootkṣaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; कालवाचक-करण (instrument of time)
इन्द्ररिपुःenemy of Indra
इन्द्ररिपुः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootindra-ripu (प्रातिपदिक; components: indra + ripu)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: इन्द्रस्य रिपुः
महात्माgreat-souled one
महात्मा:
कर्ता (Karta; apposition)
TypeNoun
Rootmahā-ātman (प्रातिपदिक; components: mahā + ātman)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय: महान् आत्मा यस्य
जघानslew / struck down
जघान:
क्रिया (predicate)
TypeVerb
Root√han (धातु)
Formलिट्/परस्मैपद (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन
सैन्यम्army
सैन्यम्:
कर्म (Karma)
TypeNoun
Rootsainya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
हरिपुङ्गवानाम्of the foremost monkeys
हरिपुङ्गवानाम्:
सम्बन्ध (genitive relation)
TypeNoun
Roothari-puṅgava (प्रातिपदिक; components: hari + puṅgava)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति (genitive/6th), बहुवचन; तत्पुरुष: हरीणां पुङ्गवाः

Great hero (Naranthaka) single handed persistently destroyed seven hundred Vanaras with his glowing spear. In that way the enemy of Indra shattered Vanara army and monkey leaders.

N
Narāntaka
I
Indra
V
Vānara
P
prāsa (spear)

FAQs

Dharma in war includes recognizing the cost of conflict; the narrative underscores urgency to restrain destructive power when it threatens the righteous side.

Narāntaka wreaks heavy damage on the Vānara forces with his spear.

On the dharmic side, endurance under sudden loss; on the antagonist’s side, formidable martial prowess.