Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

शुकसारणनिग्रहः / Ravana Rebukes Suka and Sārana; Spies Reconnoiter Rama’s Camp

महोदरस्तथोक्तस्तुशीघ्रमाज्ञापयच्चरान् ।।।।ततश्चारास्संत्वरिताःप्राप्ताःपार्थिवशासनात् ।उपस्थिताःप्राञ्जलयोवर्धयित्वाजयशिषाः ।।।।

mahodaras tathoktas tu śīghram ājñāpayac carān ||

Mendengar perintah itu, Mahodara segera mengarahkan dan memerintahkan para pengintip.

महोदरःMahodara
महोदरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootमहोदर (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन, पुंलिङ्ग (व्यक्तिनाम)
तथाthus
तथा:
Avyaya (अव्यय/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
उक्तःhaving been told/ordered
उक्तः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; महोदरः-विशेषणम्
तुthen/but
तु:
Avyaya (अव्यय/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अन्वय/विरोध
शीघ्रम्quickly
शीघ्रम्:
Avyaya (अव्यय/Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootशीघ्र (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण
आज्ञापयत्ordered
आज्ञापयत्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootआ√ज्ञा (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद; णिच् (causative: ordered)
चरान्spies
चरान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootचर (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
ततःthen
ततः:
Avyaya (अव्यय/Sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अपादानार्थ (then/from that)
चाराःspies
चाराः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootचार (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग
संत्वरिताःhastened
संत्वरिताः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootसम्√त्वर् (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle used adjectivally), प्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; चाराः-विशेषणम्
प्राप्ताःarrived
प्राप्ताः:
Kriya (क्रिया/Predicative participle)
TypeVerb
Rootप्र√आप् (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त (Past passive participle), प्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; (चाराः)
पार्थिवशासनात्from the king's command
पार्थिवशासनात्:
Hetu/Apadana (हेतु/अपादान; source/cause)
TypeNoun
Rootपार्थिव + शासन (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पार्थिवस्य शासनम्); पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन, नपुंसकलिङ्ग
उपस्थिताःstood present
उपस्थिताः:
Kriya (क्रिया/Predicative participle)
TypeVerb
Rootउप√स्था (धातु)
Formकृदन्त—क्त-प्रत्ययान्त, प्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; (चाराः)
प्राञ्जलयःwith folded hands
प्राञ्जलयः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootप्राञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, बहुवचन, पुंलिङ्ग; विशेषणम् चाराः-सम्बद्धम् (with folded hands)
वर्धयित्वाhaving acclaimed/blessed
वर्धयित्वा:
Purvakala (पूर्वकाल/Prior action)
TypeVerb
Root√वृध् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (Absolutive/Gerund) with causative stem (वर्धय-); ‘having greeted/increased (by blessings)’
जयशिषाःwith victory-blessings
जयशिषाः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootजय + आशिष् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (जयस्य आशिषः = blessings of victory); तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग (आशिष्-शब्दः)

(Ravana) Having said so, Mahodara ordered the spies to approach the king quickly. On reaching they greeted the king with folded hand s promoting h i m to' be victorious' and stood.

M
Mahodara
S
Spies (cāra)

FAQs

It reflects the administrative principle of prompt execution of a superior’s command; dharma in governance values clarity and timely action—yet must be guided by righteous ends.

Mahodara immediately acts on Rāvaṇa’s instruction and mobilizes the spies.

Efficiency and obedience within a command structure (ājñā-pālana).