Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

यौवराज्य-प्रस्तावः

Proposal for Rāma’s Installation as Heir-Apparent

वत्सश्श्रेयसि जातस्ते दिष्ट्याऽसौ तव राघव।दिष्ट्या पुत्रगुणैर्युक्तो मारीच इव काश्यपः।।2.2.49।।

vatsaḥ śreyasi jātas te diṣṭyā ’sau tava rāghava | diṣṭyā putraguṇair yukto mārīca iva kāśyapaḥ || 2.2.49 ||

Wahai Rāghava, dengan rahmat mujur, putera ini lahir bagimu demi kesejahteraan; dan dengan mujur pula, ia berhias dengan kebajikan seorang anak yang utama, seperti Mārīca, putera Kāśyapa.

वत्सःdear child; son
वत्सः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootvatsa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; used as address/apposition
श्रेयसिin welfare; for good
श्रेयसि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootśreyas (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative (7th/सप्तमी), Singular; idiomatically 'for welfare/for good'
जातःhas been born
जातः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√jan (जन् धातु) + jāta (कृदन्त; क्त)
Formkta-participle (क्त-कृदन्त), Masculine, Nominative, Singular; predicative with implied 'अस्ति'
तेto you
ते:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormDative (4th/चतुर्थी), Singular; enclitic
दिष्ट्याfortunately
दिष्ट्या:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootdiṣṭi (प्रातिपदिक)
FormInstrumental used adverbially (तृतीया-अर्थे अव्ययीभाव); interjectional adverb 'fortunately'
असौthis (he)
असौ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootadas (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; demonstrative pronoun
तवyour
तव:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Roottvad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormGenitive (6th/षष्ठी), Singular
राघवO Raghava
राघव:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootrāghava (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Vocative (सम्बोधन), Singular
दिष्ट्याfortunately
दिष्ट्या:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootdiṣṭi (प्रातिपदिक)
FormInstrumental used adverbially (तृतीया-अर्थे अव्ययीभाव)
पुत्रगुणैःwith the qualities of a son
पुत्रगुणैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootputra + guṇa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Instrumental (3rd/तृतीया), Plural (बहुवचन)
युक्तःendowed
युक्तः:
Karta-anvaya (कर्तरि विशेषण)
TypeAdjective
Root√yuj (युज् धातु) + yukta (कृदन्त; क्त)
FormMasculine, Nominative, Singular; kta-participle used adjectivally; agrees with 'असौ'
मारीचःMaricha
मारीचः:
Upamana (उपमान)
TypeNoun
Rootmārīca (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular; proper name (upamāna)
इवlike
इव:
Avyaya (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
FormAvyaya; particle of comparison (उपमा-सूचक)
काश्यपःKashyapa
काश्यपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkāśyapa (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular; subject of comparison

 Gandharvas, uragas, devas, asuras, the inhabitants of towns and villages, all men living in neighbouring or distant regions are wish the illustrious Rama strength, health and long life.

D
Daśaratha (Rāghava)
R
Rāma
K
Kāśyapa
M
Mārīca

FAQs

Putra-dharma: the ideal son embodies virtues that support family and kingdom welfare; his birth is framed as a boon oriented toward śreyas (true good).

Rama is praised in terms of exemplary sonhood and auspicious destiny, reinforcing the legitimacy of his succession.

Putraguṇa—obedience, integrity, and welfare-oriented conduct expected of a royal heir.