Yamavākya (The Words of Yama)

Verse 1

यम उवाच । श्रृणु मे वचनं नाथ पितामह पितामह । मरणादधिकं देव यत्प्रतापस्य खंडनम् ॥ १ ॥

Yama berkata: Wahai Tuan, wahai Datuk Agung—wahai Datuk Agung, dengarlah kata-kataku. Wahai Yang Ilahi, lebih pedih daripada maut ialah hancurnya kewibawaan dan daya rohani (tapas) seseorang.

Verse 2

निस्पृहो नाचरेद्यस्तु नियोगं पद्मसंभव । अन्धकूपे निपतति स चाशु नरके ध्रुवम् ॥ २ ॥

Wahai Yang Lahir dari Teratai (Brahmā), sesiapa yang walaupun tidak bernafsu mementingkan diri, namun tidak melaksanakan kewajipan yang diperintahkan oleh śāstra, akan jatuh ke dalam perigi gelap—dan pasti, segera, ke neraka.

Verse 3

नियोगी न नियोगं यः करोति कमलासन । प्रभोर्वित्तं समश्नाति स भवेत्काष्ठकीटकः ॥ ३ ॥

Wahai Yang Bertakhta di Teratai (Brahmā), seorang pemegang amanah yang tidak melaksanakan tugas yang diamanahkan, namun memakan harta tuannya, akan menjadi ulat penggerek kayu.

Verse 4

योऽश्नाति लोभाद्वित्तानि प्रजाभ्यो वा महीपतेः । नियोगी नरकं याति यावत्कल्पशतत्रयम् ॥ ४ ॥

Sesiapa yang kerana tamak memakan atau menyalahgunakan harta milik rakyat atau milik raja—walaupun dia seorang pegawai yang dilantik—akan pergi ke neraka selama tiga ratus kalpa.

Verse 5

आत्मकार्यपरो यस्तु स्वामिनं च विलुंपति । भवेद्वेश्मनि मंदात्मा आखुः कल्पशतत्रयम् ॥ ५ ॥

Sesiapa yang hanya mengejar keuntungan diri lalu mencuri atau merompak tuannya—orang yang tumpul budinya itu akan lahir sebagai tikus di dalam rumah selama tiga ratus kalpa.

Verse 6

नियोगी यस्तु वै भूत्वा आत्मवेश्मनि भोक्ष्यति । भृत्यान्वै कर्मकरणे राज्ञो मार्जारतां व्रजेत् ॥ ६ ॥

Sesiapa yang menjadi pegawai yang dilantik (niyogī), lalu memakan dan menggunakan untuk dirinya di rumahnya sendiri, serta memperalat hamba raja untuk urusan peribadi—dia akan jatuh ke keadaan sebagai kucing.

Verse 7

सोऽहं देव तवादेशात् प्रजा धर्मेण शासयन् । पुण्येन पुण्यकर्तारं पापं पापेन कर्मणा ॥ ७ ॥

“Maka, wahai Tuhan, menurut titah-Mu aku memerintah rakyat dengan dharma—yang berbuat kebajikan kubalas dengan pahala, dan yang berbuat dosa kutimpakan akibat dosa, sesuai perbuatannya.”

Verse 8

सम्यग्विचार्य मुनिभिर्घर्मशास्त्रादिभिर्विभो । कल्पादौ वर्तमानस्य यावद्यावद्दिनं तव ॥ ८ ॥

Wahai Tuhan Yang Maha Meliputi, para muni telah menimbang dengan tepat menurut Dharma-śāstra dan otoriti yang berkaitan, lalu menyatakan berapa lamanya ‘hari’ Tuhan—terutama pada permulaan kalpa yang sedang berlangsung ini.

Verse 9

सोऽहं त्वदीयेन विभो नियोगेनैव शक्नुयाम् । कर्तुं रुक्मांगदेनाद्य पराभूतो हि भूभुजा ॥ ९ ॥

Maka, wahai Tuhan Yang Maha Meliputi, hanya dengan perintah dan penugasan-Mu aku mampu bertindak; kerana pada hari ini aku benar-benar telah ditewaskan oleh Raja Rukmāṅgada.

Verse 10

भयाद्यस्य जगन्नाथ पृथिवी सागरांबरा । न भुंक्ते वासरे विष्णोः सर्वपापप्रणाशने ॥ १० ॥

Wahai Tuhan alam semesta! Kerana takut akan-Nya, bumi—berselimutkan lautan—tidak menjamah makanan pada hari Viṣṇu, hari yang memusnahkan segala dosa.

Verse 11

विहाय सर्वधर्मांस्तु विहाय पितृपूजनम् । विहाय देवपूजां च तीर्थस्नानादिकव्सक्रियाम् ॥ ११ ॥

Dengan meninggalkan segala dharma yang lain—meninggalkan pemujaan kepada Pitṛ (leluhur), meninggalkan juga pemujaan kepada para dewa, serta meninggalkan amalan ritual seperti mandi di tirtha suci—(hendaklah bersandar hanya pada jalan tertinggi yang sedang diajarkan).

Verse 12

योगसांख्यावुभौ त्यक्त्वा ज्ञानं ज्ञेयं च मानद । त्यक्त्वा स्वाध्यायहोमांश्च कृत्वा पापानि भूरिशः ॥ १२ ॥

Wahai pemberi kemuliaan! Setelah meninggalkan kedua-duanya, Yoga dan Sāṅkhya—bahkan meninggalkan pengetahuan dan objek pengetahuan—serta meninggalkan pembacaan Veda dan persembahan homa, dia pun melakukan dosa yang amat banyak.

Verse 13

प्रयांति वैष्णवं लोकमुपोष्य हरिवासरम् । मनुजाः पितृभिः सार्द्धं तथैव च पितामहैः ॥ १३ ॥

Dengan berpuasa pada hari suci Hari, manusia berangkat ke alam Vaiṣṇava, alam Viṣṇu—bersama para bapa mereka dan demikian juga bersama para datuk mereka.

Verse 14

तेषामपीह पितरः पितॄणां पितरस्तथा । तथा मातामहा यांति मातुर्ये जनकादयः ॥ १४ ॥

Di sini, para bapa mereka juga—dan para bapa kepada Pitṛ itu pula—turut memperoleh (bahagian upacara itu). Demikian juga para datuk sebelah ibu turut memperolehnya, iaitu pihak ibu, bermula daripada bapa si ibu dan seterusnya.

Verse 15

तेषामपि जनेतारो जनितॄणां हि पूर्वजाः । एतद्दुःखं पुनर्देव मम मर्मविभेदनम् ॥ १५ ॥

Bahkan mereka pun mempunyai para leluhur; dan para yang melahirkan itu sendiri juga mempunyai nenek moyang. Dukacita ini sekali lagi, wahai Tuhan, menikam hingga ke inti hayatku.

Verse 16

प्रियायाः पितरो यांति मार्जयित्वा लिपिं मम । पितॄणां बीजतो यस्माद्धात्र्या कुक्षौ धृतो यतः ॥ १६ ॥

Setelah menghapus catatan kewajipanku, para Pitṛ (leluhur) kekasihku mencapai perjalanan yang luhur; kerana aku dikandung dalam rahim ibu susuan, sebab benih itu milik para Pitṛ.

Verse 17

यदेकः कुरुते कर्म तदेकेनैव भुज्यते । ततोऽन्यस्य कृतं ब्रह्मन्बीजं धात्रीसमुद्भवम् ॥ १७ ॥

Apa jua perbuatan yang dilakukan seseorang, hasilnya dinikmati oleh orang itu sendiri sahaja. Maka, wahai Brahmana, “benih” karma lahir daripada amal diri, bukan daripada perbuatan orang lain.

Verse 18

तारयेत्स उभौ पक्षौ यत्पिंडो यस्य विग्रहः । न भार्याया भवेद्वीजं न भार्या कुक्षिधारिणी ॥ १८ ॥

Dialah sahaja yang menyelamatkan kedua-dua garis—leluhur dan keturunan—kerana jasad ini terbentuk daripada piṇḍa, sari leluhur itu sendiri. Tanpa isteri tiada benih; tanpa isteri tiada rahim yang mengandung.

Verse 19

कथं तस्या जगन्नाथ पक्षो याति परं पदम् । जामातुः पुण्यमाहात्म्यत्तेन मे शिरसो रुजा ॥ १९ ॥

Wahai Jagannātha, Tuhan alam semesta, bagaimana pihaknya dapat mencapai kedudukan tertinggi? Kerana keagungan suci pahala menantu itulah timbul sakit di kepalaku ini.

Verse 20

न मे प्रयोजनं देव नियोगेनेदृशेन वै । एकादश्युपवासी यः स मां त्यक्त्वा व्रजेद्धरिम् ॥ २० ॥

Wahai Tuhan, aku tiada keperluan pada perintah seperti ini. Sesiapa yang berpuasa pada Ekādaśī—biarlah dia meninggalkanku dan pergi kepada Hari (Viṣṇu) semata-mata.

Verse 21

कुलत्रयं समुद्धृत्य आत्मना सह पद्मज । त्यक्त्वा तु मामकं मार्गं प्रयाति हरिमंदिरम् ॥ २१ ॥

Wahai Padmaja (Brahmā), setelah mengangkat dan menyelamatkan tiga keturunan nasabnya bersama dirinya sendiri, dia meninggalkan jalanku lalu menuju ke kediaman suci Hari.

Verse 22

न यज्ञैस्तादृशैर्देव गतिं प्राप्नोति मानवः । न तीर्थैर्नापि दानैर्वा न व्रतैर्विष्णुवर्जितैः ॥ २२ ॥

Wahai Deva, manusia tidak mencapai tujuan tertinggi melalui korban suci seperti itu; bukan juga melalui ziarah, sedekah, atau nazar dan vrata—apabila semuanya tanpa Viṣṇu.

Verse 23

न जले पावके वापि मृतः प्राप्नोति तां गतिम् । योगेन संप्रणष्टो वा भृगुपातेन वा विधे ॥ २३ ॥

Wahai Vidhe (Brahmā), orang yang mati di dalam air atau di dalam api tidak mencapai keadaan luhur itu; demikian juga yang binasa kerana pengunduran yoga secara paksa, atau yang mati dengan terjun dari jurang.

Verse 24

तादृशीं न गतिं याति यादृशीं वैष्णवव्रती । गतिं मतिमतां श्रेष्ठ सत्यमेतदुदीरितम् ॥ २४ ॥

Wahai yang terbaik antara orang bijaksana, tiada siapa mencapai takdir dan kedudukan seperti yang dicapai oleh pengamal vrata Vaiṣṇava; inilah kebenaran yang telah diisytiharkan.

Verse 25

हरेर्दिने धातृफलांगलिप्तो विमुक्तवांछारसभोजनो नरः । प्रयाति लोके धरणीधरस्य विदुष्टकर्मापि मनुष्यजन्मा ॥ २५ ॥

Pada hari suci Hari, seseorang yang menyapu tubuhnya dengan pes buah dhātṛ (āmalakī) dan makan dengan nafsu terhadap rasa telah ditundukkan, akan mencapai alam Dharaṇīdhara (Viṣṇu)—walaupun sebagai manusia ia pernah melakukan perbuatan yang tercela.

Verse 26

सोऽहं निराशो भुवि हीनकर्मा तवागतः पादसरोजयुग्मम् । विज्ञप्ति मात्राभयदाप्तिकालं कुरुष्व सर्गस्थितिनाशहेतोः ॥ २६ ॥

Aku—yang putus harapan dan sedikit kebajikan di bumi ini—telah datang ke sepasang kaki teratai-Mu. Wahai Punca penciptaan, pemeliharaan dan peleburan, kurniakanlah kepadaku waktu dan kesempatan untuk memperoleh ketakutan-sirna, walau hanya melalui permohonan yang hina ini.

Verse 27

मास्युस्तदा पापकृतो विहीना यन्मामकैर्भूतगणैर्मनुष्याः । नियंत्रिताः श्रृंखलरज्जुबंधनैः समीपगा मे वशगा भवेयुः ॥ २७ ॥

Kemudian, semoga para pelaku dosa tidak dibiarkan tanpa hukuman; agar manusia, dikekang oleh kumpulan makhlukku sendiri dan diikat dengan rantai serta tali, dibawa mendekat dan berada di bawah kekuasaanku.

Verse 28

भग्नस्तु मार्गो रवितापयुक्तो यद्विष्णुसंघैरतितीव्रहस्तैः । विमुच्य कुंभीं सकलो जनौघः प्रयाति तद्धाम परात्परस्य ॥ २८ ॥

Jalan itu—yang disengat panas matahari—dipecahkan (dibuka) oleh rombongan para pengiring Viṣṇu yang amat perkasa; dan setelah dibebaskan dari neraka Kumbhī, seluruh khalayak manusia berangkat menuju dhāma tertinggi milik Tuhan Yang Mahatinggi.

Verse 29

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे यमवाक्यं नाम चतुर्थोऽध्यायः ॥ ४ ॥

Demikian berakhir Bab Keempat, bernama “Yamavākya (Kata-kata Yama)”, dalam Uttara-bhāga (Bahagian Kemudian) Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa.