Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

दुर्योधनकवचविमर्शः

Duryodhana’s Armor and the Tactical Reassessment

शुष्काशन्यश्न निष्पेतु: सनिर्घाता: सविद्युत: । चचाल चापि पृथिवी सशैलवनकानना,बिना वर्षके ही वज्र गिरने लगे। आकाशमें बिजलीकी चमकके साथ भयंकर गर्जना होने लगी। पर्वत, वन और काननोंसहित पृथ्वी काँपने लगी

sañjaya uvāca | śuṣkāśany aśni niṣpetuḥ sanirghātāḥ savidyutaḥ | cacāla cāpi pṛthivī saśailavanakānanā ||

Sanjaya berkata: Walau tanpa hujan, halilintar jatuh dari langit yang kering, disertai dentuman guruh yang menggegarkan dan kilat yang menyambar. Bumi sendiri bergegar, bersama gunung-ganang, rimba dan belukar—kegoncangan alam yang membawa alamat buruk, mencerminkan kekacauan dharma dan ketakutan yang kian memuncak dalam perang.

शुष्काशन्यःdry thunderbolts
शुष्काशन्यः:
Karta
TypeNoun
Rootशुष्क + अशनि
FormMasculine, Nominative, Plural
निष्पेतुःfell down / descended
निष्पेतुः:
TypeVerb
Rootनि√पत्
FormPerfect (Paroksha), 3rd, Plural, Parasmaipada
सनिर्घाताःwith loud crashes
सनिर्घाताः:
TypeAdjective
Rootस + निर्घात
FormMasculine, Nominative, Plural
सविद्युतःwith lightning
सविद्युतः:
TypeAdjective
Rootस + विद्युत्
FormMasculine, Nominative, Plural
चचालshook / trembled
चचाल:
TypeVerb
Root√चल्
FormPerfect (Paroksha), 3rd, Singular, Parasmaipada
and
:
TypeIndeclinable
Root
अपिalso
अपि:
TypeIndeclinable
Rootअपि
पृथिवीthe earth
पृथिवी:
Karta
TypeNoun
Rootपृथिवी
FormFeminine, Nominative, Singular
सशैलवनकाननाtogether with mountains, forests, and groves
सशैलवनकानना:
TypeAdjective
Rootस + शैल + वन + कानन
FormFeminine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
T
thunderbolt (aśani/aśni)
L
lightning (vidyut)
E
earth (pṛthivī)
M
mountains (śaila)
F
forests (vana)
G
groves/woodlands (kānana)

Educational Q&A

The verse highlights how adharma and mass violence are portrayed as disturbing the cosmic and natural order; ominous portents serve as ethical commentary, warning that actions in war have consequences beyond the battlefield.

Sañjaya reports terrifying omens: thunderbolts and lightning appear without rain, thunder roars, and the earth shakes with its mountains and forests—signs of impending calamity amid the Drona Parva war events.