Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Droṇa-parva Adhyāya 109 — Karṇa–Bhīma Yuddha and Durmukha’s Fall (कर्णभीमयुद्धम्; दुर्मुखवधः)

स पपात रथोपस्थान्निरमित्रो जनेश्वर: । त्रिगर्तराजस्य सुतो व्यथयंस्तव वाहिनीम्‌,त्रिगर्तराजका पुत्र राजा निरमित्र अपने वियोगसे आपकी सेनाको व्यथित करता हुआ रथकी बैठकसे नीचे गिर पड़ा

sa papāta rathopasthān niramitro janeśvaraḥ | trigartarājasya suto vyathayaṃs tava vāhinīm |

Sañjaya berkata: Niramitra, sang raja—putera pemerintah Trigarta—yang telah mengganggu dan menyusahkan bala tentera tuanku, jatuh terhempas dari pelantar kereta perang.

सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
पपातfell
पपात:
TypeVerb
Rootपत्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
रथोपस्थानात्from the chariot-seat/platform
रथोपस्थानात्:
Apadana
TypeNoun
Rootरथोपस्थान
FormNeuter, Ablative, Singular
निरमित्रःNiramitra (proper name)
निरमित्रः:
Karta
TypeAdjective
Rootनिरमित्र
FormMasculine, Nominative, Singular
जनेश्वरःlord of men, king
जनेश्वरः:
Karta
TypeNoun
Rootजनेश्वर
FormMasculine, Nominative, Singular
त्रिगर्तराजस्यof the king of Trigarta
त्रिगर्तराजस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootत्रिगर्तराज
FormMasculine, Genitive, Singular
सुतःson
सुतः:
Karta
TypeNoun
Rootसुत
FormMasculine, Nominative, Singular
व्यथयन्distressing, afflicting
व्यथयन्:
TypeVerb
Rootव्यथय्
FormŚatṛ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
तवyour
तव:
Sambandha
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
वाहिनीम्army
वाहिनीम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाहिनी
FormFeminine, Accusative, Singular

संजय उवाच

संजय (Sañjaya)
निरमित्र (Niramitra)
त्रिगर्तराज (king of Trigarta)
रथ (chariot)
तव वाहिनी (Dhṛtarāṣṭra’s army)

Educational Q&A

Even powerful warriors who terrify armies can fall in an instant; the battlefield reveals the instability of worldly strength and the inevitability of reversal, urging humility and awareness of impermanence amid duty.

Sañjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Niramitra, the son of the Trigarta king, who had been troubling the Kaurava forces, has fallen from his chariot-platform—signaling his defeat or collapse in the ongoing combat.