Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

Devanagari script

तेन कामेश्वरंनाम ख्यातं लिंगं धरातले । सर्वपापहरं देवि सर्वकामफलप्रदम्

Transliteration

tena kāmeśvaraṃnāma khyātaṃ liṃgaṃ dharātale | sarvapāpaharaṃ devi sarvakāmaphalapradam

Translation

म्हणून पृथ्वीवर ते लिंग ‘कामेश्वर’ या नावाने प्रसिद्ध आहे। हे देवि, ते सर्व पापांचा नाश करणारे व सर्व कामनांचे फल देणारे आहे।

Word by Word

• तेन: thereby/for that reason
• तेन: Karana/Hetu (Instrument/Cause/करण-हेतु)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन; सर्वनाम

• कामेश्वरम्: Kāmeśvara
• कामेश्वरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: काम + ईश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (कामस्य ईश्वरः), पुल्लिङ्ग, द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन

• नाम: by name
• नाम: Sambandha (Naming particle/नामार्थ)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय/निपात)
• Form: अव्यय, नामार्थक निपात (particle: ‘by name/as’)

• ख्यातम्: known/famed
• ख्यातम्: Kriya (Predicative/क्रियाविशेष)
• Type: Adjective
• Root: ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘प्रसिद्धम्’

• लिङ्गम्: liṅga (emblem of Śiva)
• लिङ्गम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन

• धरातले: on the surface of the earth
• धरातले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: धरातल (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (धरायाः तलम्), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative/7th), एकवचन

• सर्वपापहरम्: removing all sins
• सर्वपापहरम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + पाप + हर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सर्वाणि पापानि हरति इति), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; लिङ्गस्य विशेषणम्

• देवि: O Goddess
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• सर्वकामफलप्रदम्: granting the fruits of all desires
• सर्वकामफलप्रदम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व + काम + फल + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सर्वेषां कामानां फलम् प्रददाति इति), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; लिङ्गस्य विशेषणम्

Speaker

Śiva (Īśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāmeśvara (Prabhāsa)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A radiant Śiva-liṅga titled Kāmeśvara in a coastal Prabhāsa shrine; devotees offer flowers and lamps while Devī is addressed as witness; the aura suggests sin-dissolution and boon-bestowal.

Characters & Entities

• Śiva
• Devī (Pārvatī)
• Kāmeśvara Liṅga
• Prabhāsakṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva-tīrthas unite purification and fulfilment: devotion cleanses pāpa and aligns desires toward dharmic fruition.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāmeśvara Liṅga in Prabhāsakṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, worship/darśana of the Kāmeśvara Liṅga as the means to remove sins and obtain boons.